རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་ས་ལྷ་ས་རུ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་བཞིན་པའི་བོད་ལྗོངས་གྲངས་མཛོད་ཆེན་མོའི་ལྟེ་གནས་ཞེས་པ་དེས་མ་འོངས་པར་བོད་མིར་སྟངས་འཛིན་དྲག་གནོན་བྱེད་པར་བེད་སྤྱོད་གཏོང་བའི་རྒྱུ་ཆ་གལ་ཆེན་བསྡུ་ཡི་ཡོད་འདུག
འདི་ལོའི་ཕྱི་ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༢༩ ཉིན། བོད་ཀྱི་རྒྱལ་ས་ལྷ་སར་བོད་ལྗོངས་གྲངས་མཛོད་ཆེན་མོའི་ལྟེ་གནས་ཞེས་པ་ཞིག་དངོས་སུ་སྒོ་འབྱེད་བྱས་ཡོད་པ་དང་། གྲངས་མཛོད་ལྟེ་བའི་སྤྱིའི་ཤོང་ཚད་ ༦༥༠༠(racks)དང་། ད་ལྟའི་ཆར་ཤོང་ཚད་ ༣༠༠༠ (racks) ཡོད་པ་དང་། བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཟེར་བའི་ཁུལ་གྱི་རིམ་པ་འདྲ་མིན་གྱི་སྡེ་ཁག་ ༤༩༡ ཡི་ལས་དོན་མ་ལག་ཐོག་ཞབས་འདེགས་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡོད་ལུགས་དང་། ལས་གཞི་དེ་ནི་རྒྱ་ནག་ལག་ཐོག་ཁ་པར་ཚོང་གཉེར་ཁང་(China Mobile)གི་བོད་ལྗོངས་ཡན་ལག་ཁང་གིས། རྒྱ་ནག་གི་ཤར་གྲངས་ནུབ་རྩིས་(东数西算)ཞེས་པའི་ཐབས་ཇུས་ལག་བསྟར་དོན་འཁྱོལ་བྱེད་པའི་ལས་གཞི་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན་འདུག་ལ། བོད་ཉིང་ཁྲི་ས་ཁུལ་གྱི་ཡན་ལག་གྲངས་མཛོད་ཁང་གི་འཛུགས་སྐྲུན་སྔར་ལས་ཇེ་མགྱོགས་སུ་བཏང་ཡོད་སྐོར་བསྒྲགས་ཡོད་པ་རེད།
རྒྱ་ནག་གཞུང་འབྲེལ་གྱི་གནས་ཚུལ་ནང་། བོད་ལྗོངས་གྲངས་མཛོད་ཆེན་མོའི་ལྟེ་གནས་ཀྱི་དགོས་དམིགས་ནི་ཆབ་སྲིད་ཞབས་ཞུ་དང་དཔལ་འབྱོར་ཡར་རྒྱས། སྤྱི་ཚོགས་ལེགས་བཅོས། མང་འཚོའི་ཞབས་ཞུ། ཁྲོམ་རར་ལྟ་ཞིབ། ནོར་སྲིད་མ་འཛུགས། ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོབ། རིག་གནས་ཡུལ་སྐོར་ཟེར་བ་སོགས་དོན་ཆེན་བཅུ་ཡི་ཐོག་གཅིག་འདུས་རང་བཞིན་གྱི་ཞབས་ཕྱི་སྒྲུབ་ཆེད་ཡིན་ཚུལ་བཤད་ཡོད་པ་མ་ཟད། མ་འོངས་པར་ཞབས་ཕྱིའི་ཁྱབ་ཁོངས་ཨེ་ཤ་ཡའི་ལྷོ་ཕྱོགས་ཀྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་གི་ནང་དུའང་འཕྲིན་གཏོང་ཞབས་ཞུ་(server) བསྒྲུབ་རྒྱུ་ཡིན་སྐོར་བརྗོད་ཡོད་པ་རེད།
འདི་གའི་གསར་འགོད་པས་ཁ་པར་བརྒྱུད་དྲ་ལམ་བདེ་འཇགས་སྲུང་སྐྱོབ་ཀྱི་ཆེད་ལས་པ་སྤྱི་འཐུས་སྲི་ཐར་བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོ་ལགས་སུ། བོད་ནང་དུ་གྲངས་མཛོད་ལྟེ་གནས་ (Data Centre) དེ་འདྲ་ཆེན་པོ་ཞིག་བཙུགས་པའི་དགོས་དམིགས་ག་རེ་ཡིན་མིན་བཀའ་འདྲི་ཞུས་པར་ཁོང་གིས། གྲངས་མཛོད་ལྟེ་གནས་ཁང་དེ་ས་ཆ་གྲང་མོར་འཛུགས་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་བརྩི་ཡི་འདུག དེ་ཡང་ས་ཆ་གྲང་མོར་གྲངས་མཛོད་ལྟེ་གནས་ཁང་བཙུགས་པ་ཡིན་ན་འགྲོ་སོང་ཆུང་བ་ཡིན་པ་དང་། བོད་ནང་དུ་གྲངས་མཛོད་ལྟེ་གནས་ཁང་བཙུགས་པ་དེས་བོད་ནང་གི་ཡིག་ཆ་ཉར་ཚགས་དང་། དཔྱད་ཞིབ་སོགས་མགྱོགས་པོའི་ཐོག་ནས་བྱ་ཐུབ་རྒྱུའི་སླད་དུ་བཙུགས་པ་ཞིག་རེད། ཅེས་གསུངས་བྱུང་།
རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བོད་ནང་གི་བོད་མི་ཚོའི་རིགས་རྫས་(DNA) མཁོ་བསྡུ་གཞི་རྒྱ་ཆེན་པོ་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིབ་ཕྲ་ཐོན་ཡོད་པ་ལྟར། གྲངས་མཛོད་ལྟེ་གནས་དེ་དང་འབྲེལ་བ་ཅི་ཙམ་ཡོད་མེད་དྲིས་པར་ཁོང་གིས། རིགས་རྫས་མཁོ་བསྡུ་བྱས་པ་དེ་གྲངས་མཛོད་ལྟེ་གནས་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་རེད་བསམ་གྱི་འདུག རིགས་རྫས་མཁོ་བསྡུ་ཡི་ཡིག་ཆ་རྣམས་ཆེན་པོ་རེད། ནམ་རྒྱུན་བོད་ནང་རིགས་རྫས་ (DNA) ཀྱི་ཡིག་ཆ་དེ་དག་ཉར་ཚགས་དང་དཔྱད་ཞིབ་བྱེད་སའི་གྲངས་མཛོད་ལྟེ་གནས་མེད་པ་དང་ད་ལྟ་གསར་འཛུགས་བྱས་ཡོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས། བོད་ནང་ལོགས་ཀྱི་ཡིག་ཆ་ཉར་ཚགས་དང་དཔྱད་ཞིབ་བྱེད་སའི་ས་ཆ་རག་གི་ཡོད་པ་རེད། ད་དུང་གྲངས་མཛོད་ལྟེ་གནས་དེས་ས་གནས་དང་ས་ཁུལ་ཁག་གི་ཡིག་ཆ་ཉར་ཚགས་དང་དབྱེ་ཞིབ། ཉམས་ཞིབ་སོགས་མགྱོགས་པོ་བྱ་ཐུབ་རྒྱུའི་ཆེད་དུ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ཅེས་གསུངས་བྱུང་།
རྒྱ་ནག་གཞུང་ནས་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་རྐྱང་རྐྱང་འགྲེལ་བརྗོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་། མ་འོངས་པར་ལྟེ་གནས་དེའི་བྱེད་བབ་ལ་བརྟེན་ནས་བོད་ལ་ཉེན་ཁ་ག་རེ་ཡོང་ཉེན་ཡོད་དྲིས་པར་ཁོང་གིས། དེང་སང་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བོད་ནང་དུ་གསང་བའི་བརྙན་མིག་ (CCTV) དང་གསང་ཞིབ་མྱུལ་ལྟ་སོགས་ཤུགས་ཆེ་རུ་གཏོང་གི་ཡོད་པར་བརྟེན། གནས་ཚུལ་དེ་གང་མགྱོགས་ཀྱིས་ཉམས་ཞིབ་དང་དབྱེ་ཞིབ་བྱ་དགོས་ཀྱི་ཡོད་དུས། གྲངས་མཛོད་ལྟེ་གནས་ཁང་དེ་ས་གནས་དེ་ག་རང་ལ་དགོས་པ་དང་། མྱུར་པོ་ (high speed)། ཉེ་འགྲམ་དུ་དགོས་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེར་བརྟེན། ཉམས་ཞིབ་དང་དབྱེ་ཞིབ་མགྱོགས་པོ་བྱ་ཐུབ་ཚེ་དམ་དྲག་ཤུགས་ཆེ་རུ་འགྲོ་བའི་ཉེན་ཁ་དང་། དམ་དྲག་བྱེད་སླ་བ་ཡོང་གི་ཡོད་རེད་བསམ་གྱི་འདུག དེ་ཡང་གྲངས་མཛོད་ལྟེ་གནས་ཁང་དེའི་རྒྱུ་ཆ་རྣམས་བོད་ནང་དུ་དམ་དྲག་བྱ་རྒྱུའི་ཆེད་དུ་བེད་སྤྱོད་གཏང་རྒྱུ་ཡིན་པའི་རྣམ་པ་ཞིག་འདུག དེ་ཡང་ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་ཡིག་མཛོད་ལྟེ་གནས་ཁང་བཙུགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་དཔལ་འབྱོར་དང་འབྲེལ་བ་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་རེད། རྒྱུ་མཚན་ནི་ས་ཆ་གྲང་མོའི་ཁུལ་དུ་བཙུགས་ཐུབ་ནའང་། (server) གྲང་མོ་བཟོ་རྒྱུ་དེ་ཡིག་མཛོད་ལྟེ་གནས་ཁང་གི་འགྲོ་སོང་ཆེ་ཤོས་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་རེད། དེར་བརྟེན་ས་ཆ་གྲང་སའི་ཁུལ་དུ་ཡིག་མཛོད་ལྟེ་གནས་ཁང་བཙུགས་པ་དེའི་འགྲོ་སོང་ཆུང་དུ་འགྲོ་ཡི་ཡོད་པ་རེད་ཅེས་གསུངས་བྱུང་།
ཁ་སང་ཕྱི་ཚེས་ ༡༨ ཉིན་གྲངས་མཛོད་ལྟེ་གནས་་(datacentre dynamics)ཞེས་པ་དེས་དེ་འབྲེལ་གནས་ཚུལ་སྤེལ་བའི་ནང་། གྲངས་མཛོད་ཆེན་མོའི་ལས་གཞི་དེ་ནི་རྒྱ་ནག་གི་རྒྱུད་གཅིག་ལམ་གཅིག་གི་ཚོང་འབྲེལ་སྲིད་ཇུས་ཀྱི་ཆ་ཤས་ཤིག་ཡིན་པ་དང་། ལས་གཞི་དེས་ལྷོ་ཤར་ཨེ་ཤ་ཡ་ནས་ཡུ་རོབ་བར་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་ ༧༠ ལྷག་ལ་མཉམ་ལས་ཆིངས་ཡིག་བཞག་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་སྐོར་བརྗོད་འདུག་ལ། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༢༠ ལོར་ལྷ་སའི་གྲངས་མཛོད་ལྟེ་གནས་ཀྱི་འཛུགས་སྐྲུན་རིམ་པ་དང་པོ་གྲུབ་སྐབས། གྲངས་མཛོད་ལྟེ་གནས་དེ་ནི་འཛམ་གླིང་ཐོག་གི་གྲངས་མཛོད་ལྟེ་གནས་མཐོ་ཤོས་དེ་ཡིན་ལ། མ་འོངས་པར་ཨེ་ཤ་ཡའི་ལྷོ་ཕྱོགས་རྒྱལ་ཁབ་བལ་ཡུལ་དང་བྷང་ལ་ཌེ་ཤི། པཱ་ཀི་སི་ཐན་སོགས་ལ་ཆ་འཕྲིན་ཞབས་ཞུའི་འབྲེལ་བ་མཐུད་རྒྱུ་ཡིན་སྐོར་བསྒྲགས་ཡོད་པ་རེད།
རྒྱ་ནག་གཞུང་ཕྱོགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལྟར་ན། བོད་ལྗོངས་གྲངས་མཛོད་ཆེན་མོའི་ལྟེ་གནས་དེ་ཀྲུང་ཧྭ་མི་མང་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཟེར་བའི་བཟོ་ལས་དང་ཆ་འཕྲིན་རིག་པའི་ལྟེ་གནས་དང་། རྒྱ་ནག་རྒྱལ་ཁབ་འཕེལ་རྒྱས་སྒྱུར་བཅོས་ལྷན་ཁང་། དེ་བཞིན་ལྷན་ཁང་གཞན་ཁག་ཅིག་མཉམ་འབྲེལ་གྱིས་བཙུགས་པའི་(Ningsuan Technology Group) ཟེར་བའི་ཚོགས་པ་ཞིག་གིས་སྟངས་འཛིན་དང་ལྟ་རྟོག་བྱེད་བཞིན་ཡོད་འདུག་ལ། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༧ ལོར་ལས་མགོ་བཙུགས་ཡོད་པ་དང་། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༢༦ ཙམ་ལ་འཛུགས་སྐྲུན་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་འཆར་ཡོད་འདུག
གསར་འགོད་པ། བསྟན་འཛིན་ཕུར་བུ།
