ནང་ཆོས་དང་ཚན་རིག་བར་གྱི་འགལ་འབྲེལ།

ནང་ཆོས་དང་ཚན་རིག་བར་གྱི་འགལ་འབྲེལ།

ཟླ་སྔོན་མའི་ཟླ་དཀྱིལ་ནས་བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང་དང་ཨ་རིའི་ཨེ་མོ་རི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་གཉིས་མཉམ་འབྲེལ་ཐོན། ས་རཱ་བོད་ཀྱི་མཐོ་རིམ་རིག་གནས་སློབ་གཉེར་ཁང་དུ་ནང་པའི་ཆོས་ལུགས་ཆོས་བརྒྱུད་ཁག་གི་གྲྭ་བཙུན་ ༩༠ ཙམ་ལ་ཚན་རིག་གི་ཟབ་སྦྱོང་སྤྲོད་ཀྱིན་ཡོད་སྟབས། འདི་གའི་གསར་འགོད་པ་དོན་འགྲུབ་བཀྲ་ཤིས་ཆེད་སྐྱོད་ཀྱིས་ཨ་རིའི་ཨེ་མོ་རི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་གི་སློབ་དཔོན་དང། ཨེ་མོ་རི་དང་བོད་རིག་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་འགན་འཛིན། ཨ་རིར་བཅའ་སྡོད་འབྲས་སྤུངས་བློ་གསལ་གླིང་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་དགེ་བཤིས་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་དང། ཐེངས་འདིའི་ཟབ་སྦྱོང་གོ་སྒྲིག་གནང་མཁན་དང་བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང་གི་འགན་འཛིན་དགེ་བཤིས་ལྷག་རྡོར་གཉིས་དང་ལྷན་དུ། ཚན་རིག་གི་ཟབ་སྦྱོང་དང་འབྲེལ་ཏེ། ནང་ཆོས་དང་ཚན་རིག་བར་གྱི་འགལ་འབྲེལ་ཁག་ཅིག་གི་སྐོར་ལ་བཅར་འདྲི་ཞུས་པ་གཤམ་གསལ་ལྟར་ཡིན།

༡ དྲི་བ། ཐོག་མར་དགེ་བཤེས་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་ལགས་ཀྱིས་སོ་སོ་ངོ་སྤྲོད་དང་འབྲེལ། ཨ་རིའི་ཨེ་མོ་རི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་གི་ཕྱག་ལས་འཚམ་སྦྱོར་མདོ་བསྡུས་ཤིག་གནང་རོགས།

ལན། ངའི་མིང་ལ་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་དང་སྐྱེས་ཡུལ་ཁུ་ནི་ནས་ཡིན། ཐོག་མ་ངྷ་ས་མཚན་ཉིད་སློབ་གྲྭ་ནས་ནས་ལོ་ ༡༠ ཙམ་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱས་ཤིང། དེའི་རྗེས་ལྷོ་ཕྱོགས་འབྲས་སྤུངས་བློ་གསལ་གླིང་ནས་དགེ་བཤེས་བཏང་མཐར་ཨ་རིའི་ཨེ་མོ་རི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་ནས་སློབ་སྦྱོང་བྱས་པ་དང། ད་ལྟ་དེ་གར་དགེ་རྒན་གྱི་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད། ཨ་རིའི་ཨེ་མོ་རི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་དེ་སྤྱི་ལོ་ ༡༨༣༦ ལོར་བཙུགས་ཤིང་། ད་ཆར་ཚན་ཁག་ཆེན་པོ་བདུན་དང་སློབ་མ་ཆིག་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་ ༡༡༠༠༠ ཙམ་ཡོད། སློབ་གྲྭ་དེའི་ཐོག་མའི་དམིགས་ཡུལ། ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་གཅིག་པུ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་ནང་སེམས་རྒྱུད་ཇེ་བཟང་དུ་གཏོང་ཐབས་ཡིན་སྟབས། སློབ་གྲྭའི་ཐོག་མའི་དམིགས་ཡུལ་དང་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་བསྟན་དོན། ༧གོང་ས་མཆོག་གི་དགོངས་གཞི་གསུམ་གཞི་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་ཡོད་སྟབས། ༡༩༩༨ ལོ་ནས་བོད་པའི་ནང་ཆོས་དང་༧གོང་ས་མཆོག་ལ་འབྲེལ་བ་ཐོག་མར་བཙུགས་ཤིང་། ༢༠༠༧ ལོར་༧གོང་ས་མཆོག་ལ་ཁྱད་དུ་འཕགས་པའི་གཙུག་ལག་སློབ་དཔོན་གྱི་མཚན་གནས་ཕུལ་ཡོད།

༢ དྲི་བ། སྐུ་ཉིད་ཀྱིས་ཨ་རིའི་ཨེ་མོ་རེའི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་དུ་ནུབ་གླིང་གི་སློབ་ཕྲུག་ཚོར་སློབ་ཚན་ཅི་ཞིག་སློབ་ཁྲིད་གནང་གིན་ཡོད་དམ།

ལན། ལས་དོན་གཙོ་བོ་ཁག་གསུམ་ཙམ་ཡོད། དང་པོ། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་རིག་པ་གཙོར་བྱས་ཐུན་མོང་གི་རིག་གནས་སྐོར་སློབ་ཁྲིད་དང་། གཉིས་པ། ཨེ་མོ་རེ་དང་བོད་ཀྱི་མཐུན་ཚོགས་ཟེར་བ་ཞིག་བཙུགས་ཏེ། བོད་ཀྱི་རིག་གནས་དང་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་རིག་གནས་གཅིག་ཕན་གཅིག་གྲོགས་སུ་འགྲོ་ཆེད། ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚན་རིག་བོད་པའི་དགོན་སྟེ་ཁག་ལ་དར་སྤེལ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། ནུབ་ཕྱོགས་པའི་སློབ་ཕྲུག་དག་ལ་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་རིག་པ་གཙོ་བྱས་ཏེ། སྒྲ་ཚད་བཟོ་གསོ་སོགས་ཐུན་མོང་གི་རིག་གནས་ངོ་སྤྲོད། གསུམ་པ། ནང་ཆོས་ཁྲོད་ལུས་སེམས་ཀྱི་བདེ་སྐྱིད་འཚོལ་ཐབས་བླ་ན་མེད་པ་ཞིག་ཡོད་པ་རེད། སྒོམ་ཉམས་ལེན་གྱི་ཐོག་ནས་ལུས་སེམས་ཀྱི་ན་ཚ་འཇོམས་པ་དང་། མ་འོངས་པར་བདེ་སྐྱིད་དང་སྤྲོ་སེམས་འཁོར་བའི་ཐབས་ལམ་ཐོག་ལ། ནང་ཆོས་དང་ཚན་རིག་ཟུང་འབྲེལ་གྱིས་བརྟག་དཔྱད་སྦྱོང་བརྡར་སྤྲོད་ཀྱིན་ཡོད།

༣ དྲི་བ། བོད་པར་རིག་གནས་ཆེ་ཆུང་བཅུ་དང་བྱེ་བྲག་གཞུང་བཀའ་པོད་ལྔ་སོགས་རིག་པའི་གནས་མང་སྟབས། ཕྱི་གླིང་བ་ཚོས་ཡིད་ཆེས་དང་དགའ་མོས་བྱ་ཡུལ་གཙོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དང་། དེ་ལ་དགའ་མོས་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅི་ཡིན་ནམ།

ལན། ནང་པོ་ཞིག་གིས་ནང་ཆོས་དང་ཚན་རིག་ཟུང་འབྲེལ་བྱས་ཏེ། ཉོན་མོངས་ཀྱི་རིགས་དང་དཀའ་ངལ་ལ་གདོང་ལེན་བྱ་ཐབས། ལུས་དང་སེམས་དང་སྨན་ mind, body and medisen ཟེར་བར་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱིན་འདུག་ལ། ནང་པའི་ལྟ་གྲུབ་སྐོར་ལ་རིགས་གཅིག་རྐང་འཛིན་བྱེད་མཁན་ཡང་ཁག་ཅིག་འདུག གཙོ་ཆེ་ཤས་ནང་ཆོས་དང་ཚན་རིག་བསྒྲེས་ཏེ། Neuro Scien དབང་རྩའི་ཚན་རིག་ཐོག་ལ་ཉམས་ཞིབ་བྱེད་མཁན་རེད། ལོ་གཉིས་གསུམ་གོང་ནས་ནང་ཆོས་ཀྱི་སྙིང་རྗེ་སྐོར་ལའང་ཉམས་ཞིབ་བྱེད་མཁན་མང་དུ་འགྲོ་བཞིན་འདུག ཨེ་མོ་རི་ནས་བོད་ཀྱི་བློ་སྦྱོང་ལས་སྙིང་རྗེ་སྤེལ་ཐབས་སྐོར་ལ་ཞིབ་འཇུག་གྲུབ་འབྲས་ཆེན་པོ་ཐོབ་ཡོད། མ་འོངས་པར་སྙིང་རྗེ་ཡི་ནུས་པར་འཛམ་གླིང་ནང་དོ་སྣང་ཆེ་རུ་འགྲོ་ས་རེད་སྙམ་པ་འདུག ནུབ་ཕྱོགས་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་ཏུ་ནང་ཆོས་ལ་དོ་སྣང་སླེབས་དོན་གང་ཡིན་ཟེར་ན། གཙོ་བོ་༧གོང་ས་མཆོག་གིས་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚན་རིག་པ་དང་ནང་པའི་ཆོས་པ་ཚོའི་བར་ཉམས་མྱོང་བརྗེ་རེས་ཐེངས་མང་བྱས་པའི་གྲུབ་འབྲས་དང། ནུབ་ཕྱོགས་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་ནང། སེམས་རྨུགས་པ་དང་སེམས་ལ་དངངས་འཚབ་སྐྱེས་པ། ལུས་སེམས་ངལ་བ། ཁྱིམ་ཚང་ནང་ལོགས་ནས་རྙོག་དྲ་ལངས་པ་སོགས་སྨན་གྱིས་བཅོས་དཀའ་བའི་ནད་རིགས་མང་པོ་ཞིག་ལ། ནང་ཆོས་ཀྱི་སྒོམ་ཉམས་ལེན་དང། བློ་སྦྱོང་གིས་གྲུབ་འབྲས་ཆེན་པོ་བླངས་ཡོད་སྟབས། ཁོང་ཚོར་དོ་སྣང་སླེབས་པ་རེད།

༤ དྲི་བ། ནང་ཆོས་ལ་སློབ་གཉེར་བྱེད་མཁན་ནུབ་ཕྱོགས་པ་དག་གིས་ནང་པའི་མཚན་ཉིད་རིག་པ་དང་ལྟ་གྲུབ་རིག་པའི་ཐད་ལྟ་སྟངས་གང་འདྲ་འདུག་གམ།

ལན། སྔོན་མ་དུས་རབས་བཅུ་དགུ་ཡས་མས་ནས་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཉམས་ཞིབ་པ་མང་པོས་ནང་ཆོས་ཀྱི་ལྟ་གྲུབ་དེ་ཧ་ཅང་གི་ཡར་ཐོན་ཅན་གྱི་མཚན་ཉིད་རིག་པར་ངོས་འཛིན་བྱས་ཡོད་ལ། ཚན་རིག་པ་ཨ་ཡན་སི་ཐན་གྱིས་ཀྱང་། མ་འོངས་པར་འཛམ་གླིང་དུ་ཆོས་ལུགས་ཤིག་གནས་དགོས་ན། ནང་ཆོས་ལས་གཞན་ཏུ་འཚོལ་དཀའ་ཚུལ་བརྗོད་ཡོད། ཐེངས་ཞིག་༧གོང་ས་མཆོག་གིས་ཨ་རིའི་ནེ་ཡོག་ནས་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་བཀའ་སློབ་ཅིག་གནང་རྗེས། ཚན་རིག་པ་དྲག་ཆེན་ཞིག་གིས། ཐེངས་འདི་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་གསུང་བཤད་དེས་ང་རང་གི་དངོས་ཁམས་རིག་པའི་ལྟོས་གྲུབ་ཀྱི་ལྟ་བར་ཤུགས་རྐྱེན་ཆེན་པོ་ཐེབས་སོང། ཚན་རིག་པ་དག་གིས་མཐར་ཐུག དངོས་པོའི་རྩོམ་གཞི་རང་དབང་ཅན་ཞིག་ཡོད་པར་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད་ཀྱང། ནང་ཆོས་ཀྱི་རྟེན་འབྲེལ་རིག་པ་ལས་ཆོས་ཐམས་ཆད་བརྟེན་འབྱུང་དུ་བསྒྲུབ་པ་དེ་ཧ་ཅང་ཡ་མཚན་རེད། ཞེས་གསུངས་ཡོད་ལ།

དེ་བཞིན་སེམས་ཁམས་རིག་པའི་ཆེད་མཁས་པ་དང། མིའི་རིགས་ཀྱི་evolution འཕེལ་འགྱུར་དང་མྱོང་ཚོར་དེ་ཚན་རིགས་ཐོག་ནས་ཉམས་ཞིབ་བྱེད་མཁན་དང་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་མཁན་སྐད་གྲགས་ཅན་paule Erkman ལགས་ལྟ་བུར་མཚོན་ན། ཨ་རིའི་གསང་བའི་ལས་ཁུངས་ཀྱི་སློབ་སྟོན་པ་རེད། སྔོན་མ་ཚན་རིག་མ་གཏོགས་ཆོས་ལ་ཡིད་ཆེས་མི་བྱེད། ཁོའི་བུ་མོ་༧གོང་ས་མཆོག་ལ་མཇལ་འདོད་སྐྱེས་ཏེ། ཆེད་དུ་བུ་མོ་ཁྲིད་དེ་༧གོང་ས་མཆོག་ལ་མཇལ་དུ་ཡོང་བ་རེད། ཞོར་དུ་ཁོ་ཡང་༧གོང་ས་མཆོག་ལ་མཇལ་ཁ་རག་ཅིང་བཀའ་མོལ་གནང་སྟེ། ང་རང་གིས་ལོ་ ༤༥ ལྷག་རིང་ལ་ཉམས་ཞིབ་བྱས་པའི་གཏན་ཚིག་ལ་བསམ་བློ་བསྒྱར་དུ་གཏོང་དགོས་ཆགས་སོང་། ཞེས་ལབ་ཡོད། དེའི་རྗེས་ཁོ་རང་ནང་ཆོས་དང་ཚན་རིག་གི་བགྲོ་གླེང་ལ་ཞུགས་ཀྱིན་ཡོད་ལ། ༢༠༠༧ ལོར་༧གོང་ས་མཆོག་དང་གླེང་མོལ་སྐབས་རང་དབང་མེད་པར་མིག་ཆི་ཤོར་ཡོད།

༥ དྲི་བ། ཚན་རིག་གི་ evolution  ལྟར་ན། སྲོག་ལྡན་ཡོད་ཚད་ཀྱི་ཐོག་མའི་འབྱུང་ཁུངས་ཆེས་ཕྲ་བའི་དངོས་པོ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད་ལ། ནང་པའི་ཆོས་གཞུང་ལྟར་ན། སྲོག་ལྡན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྱུང་ཁུངས་ཤེས་པ་ཞིག་ལ་དངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད་སྟབས། ནང་ཆོས་དང་ཚན་རིག་ཞིབ་བསྡུར་ཁྲོད་ཐུན་མོང་གི་གྲུབ་དོན་རྙེད་ཡོད་དམ།

ལན། ཚན་རིག་པ་དང་ནང་པའི་ཆོས་པ་དག་གི་འཕེལ་འགྱུར་སྨྲ་བའི་གཞིར་རྩའི་ལྟ་བ་ཐ་དད་རེད། ཚན་རིག་པ་ཚོས་གཟུགས་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་མང་པོ་ཞིག་འདུས་པ་ལས་གཞི་རྩའི་སྲོག་དེ་གྲུབ་པ་རེད་ཟེར་གྱིན་ཡོད། དེ་རིམ་གྱིས་འཕེལ་འགྱུར་བྱུང་ཞིང། དྲ་ཇེ་རྒྱས་དང་རིགས་ཇེ་མང་དུ་ཕྱིན་ཏེ། སྲོག་ཆགས་སེམས་ཅན་འདྲ་མིན་བྱུང་ཞིང། སྲོག་ལྡན་དག་ལས་འཕེལ་རིམ་ཚད་མཐོ་ཤོས་དེ་མི་ཡིན་ཟེར་གྱིན་ཡོད། ནང་པའི་བཤད་སྟངས་ལྟར་ན། སྐྱེས་པ་ལ་ཐོག་མ་མེད། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུན་ལ་བསྐྱར་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཇོག་པ་རེད། ཚད་མ་རྣམ་འབྲེལ་ནང། རྣམ་ཤེས་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུའི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུ་བྱ་མི་ཐུབ། ཅེས་སྐྱེས་པ་སྔ་མ་བསྒྲུབ་ཡོད། འོན་ཀྱང་། གཞི་རྩའི་འདོད་ཚུལ་ཐ་དད་ཡིན་རུང། བྱེ་བྲག་གིས་མཐུན་པའི་ཆ་མང་པོ་ཡོད། དཔེར་ན། ཁོང་ཁྲོ་དང་ཆགས་སྲེད་ལས་བསྐྱེད་པའི་ཁྲག་དང་སྙིང་གི་ནད་རིགས་དང་། སེམས་རྨུགས་པ་སོགས་ལ་སྨན་གྱིས་གནས་སྐབས་ཙམ་ལས་ཕན་ཐོགས་ཀྱིན་མེད་སྟབས། ཚན་རིག་གིས་ནད་དེའི་ཡོང་རྐྱེན་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱས་ཏེ། བསམ་བློ་གཏོང་ཕྱོགས་ཤིག་གི་ཐོག་ནས་ཡོང་གིན་ཡོད་པ་ར་འཕྲོད་པ་དང། ནང་ཆོས་ཀྱི་སེམས་ཁམས་རིག་པ་དང་སྒོམ་ཉམས་ལེན་གྱིས་བཅོས་ཐུབ་པ་བྱུང་ཡོད། དེ་ནི་ནང་ཆོས་དང་ཚན་རིག་གཉིས་ཀྱི་ཐུན་མོང་གི་ལས་དོན་རེད།

༦ དྲི་བ། སེམས་ཁམ་རིག་པ་དང་སྒོམ་ཉམས་ལེན་ནང་ཆོས་ཙམ་མ་ཡིན་པར་ཆོས་ལུགས་གཞན་དང་སྨན་གཞུང་ཁག དེ་མིན་གྱི་ལྟ་གྲུབ་གཞན་ལའང་ཡོད་སྟབས། ནང་ཆོས་ལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཆ་ཡོད་དམ།

ལན། དེ་ཁྱེད་ཀྱིས་བཤད་པ་བདེན་པ་རེད། འཛམ་གླིང་ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ལུགས་ཧིན་རྡུ་དང་ནང་ཆོས། ཛཱེན། རྒྱ་ནག་གི་ཏའོ་ལུགས་བཅས་ལའང་སྒོམ་ཉམས་ལེན་བྱེད་སྲོལ་མོད། ནང་ཆོས་ཀྱི་ལམ་རིམ་ནང་གི་སྒོམ་ཉམས་ལེན་དང། བློ་སྦྱོང་དག་གི་སེམས་རྩེ་གཅིག་བཅས་ལ་གཞན་ལས་ལྷག་པའི་ཕན་ནུས་ཡོང་གིན་ཡོད། དཔེ་ན། དེང་སྐབས་ནུབ་ཕྱོགས་སུ་ tension  སེམས་གཡེང་བ་འམ་དྲན་རྒྱུ་རྒོད་པའི་ནད་ཚ་དང། ལུས་སེམས་ངལ་བའི་ནད་ཚ་ stress ། གཉིད་མི་ཡོང་བ་དང་ཁྲག་ཤད་རྒྱས་པ། སྙིང་གི་ནད་ཚ། ཀླད་རྩ་ཉམས་པ་སོགས་ནད་རིགས་འདྲ་མིན་ཡོང་གིན་ཡོད། ནང་ཆོས་ཀྱི་ mindfulness meditation དྲན་པ་ཉེར་བཞག་ཐད་ཀྱི་ཆེད་མཁས་པ། སྨན་པ་མཁས་དབང་ཇོན་ཌར་ཕ་རྫེན ལགས་ཀྱིས་དབུགས་དབྱུང་རྔུབ་སོགས་ལ་བརྟག་དཔྱད་ཞིབ་འཇུག་བརྒྱུད་དེ། རེ་དོགས་ཀྱི་འཛིན་ཆགས་མེད་པ་བྱས་ཏེ། སེམས་ཀྱི་ནད་ཚའི་རིགས་ཕན་འབྲས་བྱུང་ཡོད་པ་མ་ཟད། ལུས་ཀྱི་ཟུག་གཟེར་དང་། ཐ་ན་རྨ་རིགས་ལའང་ཕན་ཐོགས་བྱུང་ཡོད། ཁོང་གི་གཞུང་ལུགས་དེ་ད་ཆར་རྒྱལ་ཁབ་མང་པོར་དར་ཁྱབ་ཕྱིན་ཡོད།

༧ དྲི་བ། དེང་སྐབས་ནུབ་ཕྱོགས་སུ་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་དང་། རྒྱ་ནག་ནས་དར་བའི་ཧན་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས། དེ་བཞིན་ཐེ་ཝན་དང་ཀོ་རི་ཡ། སོག་པོ་བཅས་ནས་དར་བའི་ནང་ཆོས་སོགས་རིགས་མང་པོ་ཡོད་སྟབས། ནུབ་ཕྱོགས་པ་ཚོས་གང་ཞིག་ལ་ཡིད་ཆེས་དང་སློབ་གཉེར་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད་དམ།

ལན། ནུབ་ཕྱོགས་སུ་དར་བའི་རྒྱ་ནག་དང་ཐེ་ཝན། ཐེ་ལན་ཌི། ཀོ་རི་ཡ། ཤི་རི་ལངྐ་བཅས་ནས་ཀྱི་ནང་ཆོས་ཡོད་མོད། དེ་དག་ཉམས་ལེན་བྱེད་མཁན་ཡང་ཨེ་ཤ་ཡའི་མི་རིགས་རེད། ཨ་རིར་མཚོན་ན་རྒྱ་མི་མང་པོ་ཡོད་ལ། རྒྱ་མིའི་དགོན་པ་དང་བླ་མ་ཡང་ཡོད། ཐེག་དམན་གྱི་བསྟན་པ་དར་སའི་ལུང་པ་འབར་མ་དང་། ཐེ་ལན་ཌི་སོགས་ཀྱང་དེ་བཞིན་རེད། འོན་ཀྱང་། ནུབ་ཕྱོགས་རང་གི་མི་རིགས་ཚོས་དོ་སྣང་བྱ་ཡུལ་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་རེད། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་མ་དར་གོང་ལ། ཉི་ཧོང་ནས་དར་བའི་ཛཱེན་ Zen ནང་ཆོས་ཟེར་བའི་ཐེག་ཆེན་གྱི་ཆོས་ཤིག་དར་ཁྱབ་ཆེན་པོ་ཕྱིན་འདུག རྗེས་སུ་༧གོང་ས་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་མཚན་སྙན་འཛམ་གླིང་ལ་རྒྱས་པ་དང། དུས་རབས་ཉི་ཤུའི་དུས་དཀྱིལ་ཙམ་ནས་བོད་པའི་བླ་སྤྲུལ་མང་པོ་བཙན་བྱོལ་དུ་ཕེབས་བཅས་ལ་བརྟེན། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ནུབ་ཕྱོགས་སུ་དར་ཁྱབ་ཆེན་པོ་པོ་ཕྱིན་ཡོད།

༨ དྲི་བ། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ནུབ་ཕྱོགས་སུ་དར་ཁྱབ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་བསྟུན་ཏེ། ཆོས་ཚོགས་རེ་ཟུང་དང། བླ་སྤྲུལ་རྫུན་མ་རེ་ཟུང་གིས་བྱ་སྤྱོད་འདྲ་མིན་སྤེལ་གྱིན་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་འདུག་པ་བདེན་ནམ།

ལན། དེ་བདེན་པ་རེད། འོན་ཀྱང། མི་འདི་དང་ཆོས་ཚོགས་འདིས་བྱ་སྤྱོད་ངན་པ་སྤེལ་སོང་ཞེས་ཞུ་རྒྱུ་མིན། བོད་པའི་བླ་སྤྲུལ་དང་ཆོས་པ་སུ་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ནའང་། ལུང་པ་གསར་བ་ཞིག་དུ་འབྱོར་སྐབས། མི་རེ་ངོ་རེ་ནས་བོད་མི་རིགས་དང་བོད་པའི་རིག་གཞུང་གི་འཐུས་ཚབས་ཆགས་ཀྱིན་ཡོད། ཁོང་ཚོས་བྱ་བ་ཡག་པོ་ཞིག་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ན། མགོ་༧ཏཱ་ལའི་བླ་མ་ནས་བཟུང། བོད་མི་རིགས་དང་བོད་པའི་ཆོས་རིག་ལ་གཟི་བྱིན་སྤྲས་པ་རེད་ལ། སྡུག་ཅག་ཅིག་བྱས་པ་ཡིན་ན། མིང་ཆལ་དེ་མི་གཅིག་གི་སྟེང་ནས་འདུག་གི་མ་རེད། བོད་མི་རིགས་དང་བོད་ཀྱི་ནང་ཆོས། ཐ་ན་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་བཅས་ལའང་མིང་ཆལ་ཕོག་གི་རེད། ཨ་རིའི་འབྲས་སྤུངས་བློ་གསལ་གླིང་གི་ཆོས་ཚོགས་ལྟ་བུར་ཆ་མཚོན་ན། དགེ་འདུན་པ་ཚོ་ཐོག་མ་གདན་འདྲེན་ཞུ་སྐབས་ནས་ངས་ཁོང་ཚོར། ཁྱེད་ཚོ་ཨ་རིར་འབྱོར་རྗེས་བྱ་བ་ཅི་ཞིག་བསྒྲུབ་ཀྱང་། རང་ཉིད་གཅིག་པུར་ཕན་ན་འགྲིག་གིན་ཡོད་བསམ་ན་ནོར་བ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་བོད་པ་ཞིག་ཡིན་པའི་འགནའཁྲུ་དང་། ནང་པའི་དགེ་འདུན་པ་ཞིག་ཡིན་པའི་འགན་འཁྲུ། ༧གོང་ས་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་རྗེས་འཇུག་པ་ཞིག་ཡིན་པའི་འགན་འཁྲུ་སོགས་ཁྱེད་ཅག་དང་ཁ་འབྲལ་ཐབས་ཡོད་པ་མ་རེད། ཅེས་ཁ་ཏ་སློབ་གསོ་གཏོང་གིན་ཡོད། མ་འོངས་པར་བྱ་སྤྱོད་ངན་པ་དེ་རིགས་མི་ཡོང་ཆེད། རབ་ཡིན་ན་ནང་ཆོས་སློབ་སའི་ཆོས་གྲྭ་དང་དགེ་རྒན་གྱི་ཚད་འཛིན་ལག་འཁྱེར་ཞིག་སྤྲོད་སྲོལ་ཡོད་ན་ཡག་པོ་འདུག་དྲན་གྱིན་ཡོད།

༄༅ ༡ དྲི་བ། དགེ་བཤིས་ལྷག་རྡོར་ལགས་སུ་འདྲི་རྒྱུར། ཨེ་མོ་རི་དང་བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང་གཉིས་ཀྱི་ཚན་རིག་ཟབ་སྦྱོང་གི་ལས་གཞི་འདིའི་དམིགས་ཡུལ་གང་ཡིན་པ་དང། སློབ་ཚན་ཇི་ལྟར་གཏན་འབེབས་བྱས་ཡོད་དམ།

ལན། དེའི་ཐད་༧གོང་ས་མཆོག་གིས། ང་ཚོས་ཚན་རིག་སྦྱང་དོན་ཆོས་པ་ཚོ་ཚན་རིག་པ་ཆགས་རྒྱུར་དམིགས་པ་མིན། ཆོས་པའི་ཀྱང་ཚན་རིག་གང་ཙམ་ཤེས་བར་བྱ་ཆེད་ཡིན། ཞེས་གསུངས་ཡོད། ཚན་རིག་གི་སློབ་དེབ་ཐད་༧གོང་ས་མཆོག་ལ་དགོངས་སྐོར་ཞུས་སྐབས་ཁོང་གིས་དངོས་ཁམས་རིག་པ་དང་སྐྱེས་དངོས་རིག་པ། གནམ་དཔྱད་རིག་པ། དབང་རྩའི་རིག་པ་སོགས་ཡག་པོ་ཡོད་སྐོར་གསུངས་པ་བཞིན། ང་ཚོས་དེ་དག་ཁྲིད་གཞི་གཙོ་བོར་འཛིན་གྱིན་ཡོད། གཞན་རྫས་འགྱུར་རིག་པ་སོགས་ཁྲིད་ན། བརྟག་དཔྱད་ཁང་དང་ཚོད་ལྟའི་དཔྱད་ཆས་དགོས་སྟབས། ད་ལྟའི་ཆར་ཆ་རྐྱེན་གྱིས་འདང་གིན་མི་འདུག འོན་ཀྱང། ཚན་རིག་སློབ་པའི་ལས་གཞི་མགོ་བཙུགས་ཟིན་ཡོད་སྟབས། རིམ་ཀྱིས་སྒྲིག་ཆས་གྲ་སྒྲིག་བྱ་དགོས་པ་ཆགས་གི་རེད།

༢དྲི་བ། ཚན་རིག་ལ་བྱེ་བྲག་རིག་ཚན་མང་པོ་ཡོད་སྟབས། ལོ་ངོ་ ༡༡ ལྷག་གི་རིང་ལ་གྲྭ་ས་ཁག་གི་དགེ་འདུན་པ་དྲག་འདེམས་ཀྱིས་ཚན་རིག་གི་ཟབ་སྦྱོང་སྤྲད་པའི་གོ་རིམ་ཁྲོད། དགེ་འདུན་པ་དག་གིས་ཆེས་དོ་སྣང་དང་འགའ་ཞེན་བྱ་ཡུལ་གང་ཆགས་ཀྱིན་ཡོད་དམ། ལན། སྤྱིར་ནང་པའི་གཞུང་ལུགས་ཕལ་ཆེ་བ་སེམས་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་ལ། མི་སྒེར་གྱི་བདེ་སྡུག་གཙོ་བོ་སེམས་ལ་ཐུག་ཡོད་པར་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད། དེ་བཞིན། གསལ་ཞིང་རིག་པ་སེམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཟེར་གྱིན་ཡོད། ཚན་རིག་པས་སེམས་ཟེར་བ་དེ་ཀླད་རྩ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་ཀྱིན་ཡོད། དེར་བརྟེན། མི་སྒེར་གྱི་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དེ་ཀླད་རྩའི་འགྱུར་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ཡོང་གིན་ཡོད་དམ། ཡང་ན་སེམས་ཀྱི་འགྱུར་བ་ལ་བརྟེན་ཏེ་ཡོང་གིན་ཡོད། བཤད་སྟངས་དེ་གཉིས་ལ་དཔྱད་ཞིབ་བསྡུར་གསུམ་བྱ་རྒྱུར་དགེ་འདུན་པ་ཚོ་དོ་སྣང་སླེབས་ཀྱིན་འདུག གཉིས་པ། འཇིག་རྟེན་ཆགས་ཚུལ་དང་གནམ་དཔྱད་རིག་པའི་སྐོར་ལ་དོ་སྣང་སླེབས་ཀྱིན་འདུག

༣ དྲི་བ་། སྐུ་ཉིད་ཀྱི་དགོངས་ཚུལ་ལྟར་ན། ནང་པའི་དགེ་འདུན་པ་ཚོས་ཚན་རིག་བསྦྱང་ནས་ནམ་ཞིག་ཚད་ངེས་ཅན་དུ་སླེབས་ཏེ། ནང་ཆོས་ལས་ཞན་ཆ་དང་མ་དག་པ་ཆ། ཡང་ན་ནོར་འཁྲུལ་གྱི་ཆ་འདྲ་ངོས་ཟིན་བྱུང་ན། བླངས་དོར་དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་སྤོབས་པ་ཡོད་དམ། ལན། ཁྱེད་ཀྱི་དྲི་བ་འདི་རྗིད་ཁོག་ཆེན་པོ་རེད་ལ་གལ་ཆེན་པོ་ཡང་རེད། སྤྱིར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པའི་ཆོས་ལ། གང་ཞིག་ཡིན་ཡང་བརྟག་ཅིང་དཔྱད་པ་གཏོང་དགོས་གསུངས་ཡོད། མཐོང་བ་མངོན་འགྱུར་ལ་མངོན་གསུམ་ཚད་མས་མི་གནོད་པ། ཅུང་ཟད་ཀློག་གྱུར་ལ་རྗེས་དཔག་ཚད་མས་མི་གནོད་པ། ཞེས་མདོ་བསྡུས་ན་རིག་པ་དང་མི་འགལ་བ། ཉམས་མྱོང་དང་མི་འགལ་བ་ཞིག་དགོས་ཚུལ་གསལ་བོར་གསུངས་ཡོད། ༧གོང་ས་མཆོག་གིས་ཀྱང་ནམ་རྒྱུན་དེ་ལྟར་གསུང་གིན་ཡོད་སྟབས། ང་ཚོ་སྟོན་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་དང་༧གོང་ས་མཆོག་གི་རྗེས་འཇུག་ངོ་མ་ཞིག་ཡིན་ན། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་དང་བདེན་པ་བཤད་མཁན་གང་ནས་བྱུང་ཡང། དེ་ངེས་པར་དུ་དང་ལེན་བྱ་དགོས། འདི་གཙང་མ་ཡིན། ངའི་ཨ་མའི་ཕོར་བ་རེད་ཟེར་བའི་དཔེའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་མི་རུང། ནང་ཆོས་དེ་ནང་བསམ་བློའི་ཐོག་ནས་ཚད་ངེས་ཅན་དུ་སླེབས་ཡོད་ཀྱང། ཕྱི་དངོས་པོའི་ཐོག་ནས་རྗེས་ལུས་ཡིན་པ་ཁས་ལེན་དགོས་ལ། ཚན་རིག་གི་བརྟག་དཔྱད་ཞིབ་འཇུག་ཁྲོད་ནས་ནང་ཆོས་ལས་ནོར་འཁྲུལ་དང་། ཡང་ན་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་སྟངས་ཡང་དག་མ་ཡིན་པ་ངོས་ཟིན་བྱུང་ན། བླངས་དོར་དང་ལེགས་ཆ་ཚུར་ལེན་གྱི་སྤོབས་པ་ཡོད་དགོས་པ་རེད་དྲན་གྱིན་ཡོད།

 དྲི་བ། འདས་པའི་ལོ་མང་རིང་སྐུ་སྒེར་ཡིག་ཚང་དང་༧གོང་ས་མཆོག ཨ་རིའི་ཨེ་མི་རེ་དང་བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་བཅས་ནས་ནང་ཆོས་དང་ཚན་རིག་ཟུང་འབྲེལ་ཐོག ཚེ་སྲོག་དང་དབང་རྩ། འཕེལ་འགྱུར་བཅས་ཀྱི་སྐོར་ལ་དཔྱད་བསྡུར་དང། ཉམས་ཞིབ་ཐེངས་མང་བྱས་པར་གྲུབ་དོན་གང་འདྲ་བྱུང་ཡོད་དམ།

ལན། ནང་ཆོས་ལས་བཤད་པའི་ཤེས་པ་ཟེར་བ་དེ་ཚན་རིག་གི་དཔྱད་པ་གཏོང་ཡུལ་དུ་སླེབས་མེད། ཚན་རིག་གིས་རྟག་དཔྱད་བྱ་ཡུལ་དེ་ལ་གཟིགས་ཅན་དང་། ཡང་ན་བླ་གཟིགས་ལྟ་བུའི་ཚད་བརྒྱག་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡིན་དགོས་སྟབས། དེ་གཉིས་ལ་ད་དུང་ཐུན་མོང་གི་ལྟ་ཚུལ་སླེབས་ཐུབ་མེད། སྦོམ་བཤད་ལྟ་བུ་བྱས་ཏེ། ནུས་པ་ཞིག་གི་ངོ་བོར་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ། ཤེས་པ་ཟེར་བ་དེ་ནུས་པ་ཞིག་རེད་ལ། ཀླད་པས་ཡུལ་འཛིན་པ་དེ་ཡང་ནུས་པ་ཞིག་རེད། ཅེས་བརྗོད་ན། ནང་ཆོས་དང་ཚན་རིག་གཉིས་ཀའི་མཐུན་པའི་ཆ་ཙམ་རེད། འོན་ཀྱང། དོན་དངོས་ཐོག་ཤེས་པ་ཞིག་རེད་དམ། གཟུགས་ཤིག་རེད་ཟེར་བའི་དྲི་བར་ད་དུང་ལན་རྙེད་མེད། མཐུན་པའི་ཆ་མང་ཙམ་ཡོང་གིན་ཡོད། སྒོམ་བརྒྱག་པ་དང་བློ་སྦྱོང་ལ་གོམས་ན། སེམས་ཀྱི་བདེ་སྐྱིད་སྐྲུན་ཐུབ་པ་མངོན་སུམ་ཚད་གྲུབ་ཆགས་ཡོད་པ་མ་ཟད། ཚན་རིག་གིས་བརྟག་དཔྱད་བྱས་སྐབས་མིག་གིས་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་པའི་ཁྱད་པར་བྱུང་ཡོད། དེ་ནི་ཕྱོགས་གཉིས་ཀའི་ཐུན་མོང་གི་འདོད་ཚུལ་རེད།

༄༅ཚན་རིག་གི་དགེ་རྒན་ཚོས། ང་ཚོ་བོད་ཀྱི་དགེ་འདུན་པ་ཚོར་ཚན་རིག་སློབ་ཏུ་ཡོང་བ་དེ། དགེ་འདུན་པ་འདི་ཚོ་གང་ཡང་མི་ཤེས་མཁན་རེད། རྨོངས་དད་ཀྱི་དབང་དུ་སོང་བ་ཞེ་གཅིག་རེད། འདི་དག་ལ་ཚན་རིག་བསླབ་སྟེ་རྣམ་དཔྱོད་ཅན་བཟོ་དགོས་པ་རེད་སྙམ་པའི་ཀུན་སློང་དེ་འཁྱེར་ཡོང་བ་མིན། དགེ་འདུན་པ་འདི་ཚོར་ཤེས་ཡོན་རིན་ཐང་ཅན་ཞིག་འདུག མ་འོངས་པར་མི་ལ་བདེ་སྐྱིད་དང་སྤྱི་ཚོགས་ལ་ཞི་བདེ་སྐྲུན་བྱེད་ཀྱི་ལག་ཆ་ཞིག་ཡོད་པར་ངོས་འཛིན་བྱས་པའི་ཐོག་ནས། དགེ་འདུན་པ་འདི་ཚོས་ཚན་རིག་ཤེས་པ་ཡིན་ན། སོ་སོའི་རིན་ཐང་ཅན་གྱི་ཤེས་ཡོན་དེ་རྒྱ་ཆེ་ས་ནས་འཛམ་གླིང་ལ་དར་སྤེལ་དང་ཁྱབ་གདལ་དུ་གཏོང་ཐུབ་རྒྱུར་དམིགས་ཏེ་ཡོང་ཡིན་ཟེར་གྱིན་ཡོད།

ལོ་སྔོན་མར་ཨེ་མོ་རི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་གི་སློབ་དཔོན་ Dr. Arri Eisen  འདིར་དགེ་འདུན་པ་ཚོར་ཚན་རིག་བསླབ་ཏུ་ཕེབས་ཏེ་ཕྱིར་ལོག་ཁར་རྩོམ་ཐུང་ཞིག་བྲིས་ཡོད།

Good bye

I came to teach

I leave having learned

I came knowing

I leave humbled

I came with answers

I leave with questions

May our time together

Mature like sands in

The oysters of our minds

To become pearls.

Thank you

I wil see you next year!

ཀ་ལེར་བཞུགས།

ང་གཞན་ལ་སློབ་ཁྲིད་བྱེད་དུ་ཡོང་བ་ཡིན།

ང་རང་གིས་མང་པོ་ཤེས་ཏེ་ལོག་གིན་ཡོད། 

ངས་ཤེས་བསམ་ནས་ཡོང་བ་ཡིན།

ངའི་ཁེངས་པ་ཆག་སྟེ་ལོག་གིན་ཡོད།

ང་དྲིས་ལན་མང་པོ་དང་མཉམ་དུ་ཡོང་བ་ཡིན།

ང་དྲི་བ་མང་པོ་དང་མཉམ་དུ་ལོག་གིན་ཡོད།

ང་ཚོས་མཉམ་དུ་དུས་ཚོད་བསྐྱལ་བ་དེས།

ཉ་ཕྱིས་བཞིན་ང་ཚོའི་སེམས་སྨིན་ཏེ།

མུ་ཏིག་ལྟ་བུར་འགྱུར་བར་ཤོག

ཐུགས་རྗེ་ཆེ།

ལོ་རྗེས་མ་བསླར་ཡང་མཇལ་ཡོང་།