རྒྱ་གཞུང་གིས་པོ་ཏ་ལའི་འོག་ཏུ་བསྐོར་ལམ་གསར་བ་ཞིག་བཟོ་རྒྱུ་རེད།
ཕྱི་ཚེས་ ༡༣ ཉིན་རྩོམ་པ་པོ་འོད་ཟེར་ལགས་ཀྱི་དྲ་ཚིགས་སུ་གནས་ཚུལ་བཀོད་པ་ལྟར་ན། རྒྱ་གཞུང་གིས་ཕོ་བྲང་པོ་ཏ་ལའི་ཤར་བྱང་གཉིས་མཚམས་ཀྱི་ས་འོག་ཏུ་མི་དང་རླངས་འཁོར་འགྲོ་སའི་སྐོར་ལམ་ཞིག་གསར་འཛུགས་བྱ་རྒྱུ་ཡིན་ཚུལ་བརྗོད་འདུག་ལ། དེ་ནི་ཕྱི་ཚེས་ ༡༢ ཉིན་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་མི་མང་སྲིད་གཞུང་གི་འབྲེལ་ཡོད་མི་སྣས་གཏན་འབེབས་བྱས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡིན་འདུག ཐེངས་འདིའི་ས་འོག་བསྐོར་ལམ་གྱི་ལས་གཞི་འདིའི་ནང་ས་འོག་ཏུ་མི་དང་རླངས་འཁོར་རང་སར་འགྲོ་སའི་ལམ་བུ་དང་། ཟམ་པ་སོགས་ས་འོག་ཏུ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་རྣམ་པ་གསར་བ་ཞིག་རྒྱག་རྒྱུ་ཡིན་འདུག་ལ། ས་འོག་བསྐོར་ལམ་དེའི་སྣེ་གཉིས་ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་པེ་ཅིན་དཀྱིལ་ལམ་ནས་ནང་འཛུལ་བྱས་ཏེ་ཕོ་བྲང་པོ་ཏ་ལའི་སྣེ་གཉིས་ནས་ཕྱིར་འདོན་སའི་སྒོ་གསར་་བ་བཏོད་རྒྱུ་ཡིན་ཚུལ་བརྗོད་ཡོད་པ་མ་ཟད། བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་སྲིད་གཞུང་གི་འཆར་གཞིའི་ནང་གསལ་བ་ལྟར་ན། བསྐོར་ལམ་འདིའི་ལྷོ་བྱང་གཉིས་ཀྱི་རིང་ཚད་ལ་རྨིས་ཁྲི་ ༦༠ ནས་ ༨༠ ཡིན་པ་དང་། འགྲོ་གྲོན་རྒྱ་སྒོར་ཁྲི་ ༥༠༠༠ ལྷག་བཏང་སྟེ་ཉིན་གྲངས་ ༡༥༠ ནང་ཡོངས་དུ་འགྲུབ་དགོས་པའི་དགོས་འདུན་བཏོན་ཡོད་འདུག
![Because of high altitudes in the Himalayas, difficult terrain and often poor weather, the Kailash Manasarovar pilgrimage if one of the most challenging in the world [File: Purnima Shrestha/Reuters]](https://tibettimes.net/wp-content/uploads/2026/05/Screen-Shot-2026-05-14-at-5.25.22-PM-360x180.png)
རྩེ་ཕོ་བྲང་པོ་ཏ་ལ་ནི་བོད་མའི་བླ་སྲོག་དང་གཟི་བརྗིད་རེད། ཕོ་བྲང་འདི་མཇལ་
ཐངས་རེ་ལ་གོང་ས་ལྔ་པ་དང་སྡེ་སྲིད་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོའི་བཀའ་དྲིན་རེ་
དྲན་རྒྱུ་བོད་མི་ཞིག་ཡིན་ན་མ་བརྗེད།
རྒྱ་ནག་དེ་དངོས་གནས་ཧམ་པ་ཆེ་བ་ལ།འཛམ་གླིང་མི་མང་གིས་གཟིགས་ཡོད་དམ།
ད་འདི་བ་ཚང་གིས་འདུག་གི་གཏན་ནས་འཇུག་འདོད་མེད་པ་འདྲ། གཅིག་རྗེས་གཉིས་མཐུད་དུ་རིག་གནས་ཀྱི་འབྱུང་ཁུངས་དང་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལྡན་པའི་ཕོ་བྲང་དམར་པོ་ཡང་མེད་པར་གཏོང་འདོད་ཡིན་པ་འདྲ་སྙམ་ཞོར་དུ་པོ་ཏ་ལའི་ཉེན་ཁ་ཟེར་བ་བཀླགས་རྗེས་བསམ་བློ་མང་བོ་ཞིག་གཏོང་དགོས་བྱུང་སོང་། དེ་ནས་རྒྱའི་སྲིད་གཞུང་ལ་དྲི་བ་ཞིག་དྲི་ས་ཡོད་རྒྱུ་ན། ངས་རྒྱའི་གནམ་སྡེ་སྒོ་མོ་ཆེ་འོག་དུ་གཞུང་ལམ་ཞིག་བཟོ་རྒྱུ་ཡིན་ཟེར་ནས་འཛམ་གླིང་ལ་གསལ་བསྒྲགས་བྱས་པ་ཡིན་ན། རྒྱ་འདི་བ་ཚང་གི་ང་ལ་ལན་གང་ཞིག་འདེབས་བརྩིས་ཡོད་དམ། ཡང་ན་གསོད་ཐབས་བྱེད་སྲིད། ཡང་ན་ཉིན་མ་དེ་ནས་བཟུང་མུན་ནག་བཙོན་དུ་འཇུག་སྲིད། དེ་མིན་ན་ཁ་བྲལ་རིང་ལུགས་པ་ཟེར་ནས་མིང་ཚིག་མི་འབྱོར་བ་ཞིག་ང་ལ་བཏགས་ནས་འཛམ་གླིང་ལ་གསལ་བསྒྲགས་ཉིན་མཚན་མང་བོར་བྱེད་པ་མ་ཟད། དེ་རུ་གཞུང་ལམ་ཞིག་བཟོ་ཐུབ་རྒྱུ་ནི་མི་སྲིད་པ་ལྟ་བུ་ཆགས་ངེས་ཡིན། གང་ཡིན་ཟེར་ན་དེ་ནི་འཛམ་གླིང་གི་རིག་གནས་སྲུང་སྐྱོབས་ཀྱི་སྡེ་ཚན་ནང་དུ་བཀོད་ཡོད་སྟབས། ལས་སླ་བོ་རྒྱལ་ཁབ་སུས་ཀྱང་བཤིག་གསོ་སོགས་བྱེད་ཆོག་གི་མེད་པ་རེད། དེ་དང་འདྲ་བའི་ཅུ་ཅག་བོད་པ་ཚང་གི་ཕོ་བྲང་དམར་པོ་ཡང་འཛམ་གླིང་གི་རིག་གནས་སྲུང་སྐྱོབས་ཀྱི་ཁུངས་སུ་ཐོ་འགོད་བྱས་ཟིན་པ་ཡིན་ན། འདི་ལ་འཛམ་གླིང་རིག་གནས་སྲུང་སྐྱོབས་ལས་ཁུངས་ཀྱི་འགན་ཞིག་མི་ལེན་པ་གང་ཡིན་ནམ། ཡང་ན། ཉེན་པ་མེད་པར་གཟིགས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད་དམ།
ད་ངོ་མ་ཉེན་ཁ་རེད། ཕོ་བྲང་སྟེང་གི་ཡོད་ཚད་རྫོགས་ནས་འོག་ལ་འགྲོ་འདོད་རེད།
རྒྱ་ནག་གི་གསར་ན་འཛི་ལྟར་བཤད་འདུག་་་་་་་་་་་
ཚེས༢༠ཉིན་གྱི་ཕྱི་དྲོར་གསར་འགོད་པས་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི་རྒྱུན་ལས་ཚོགས་འདུའི་སྟེང་ཤེས་གསལ་ལྟར་ན། ལྷ་སར་ཆེས་དོ་སྣང་བྱེད་པའི་ཕོ་བྲང་པོ་ཏ་ལའི་ཐང་ཆེན་གྱི་ཤར་ནུབ་གཉིས་སུ་མི་འགྱང་བར་ས་འོག་གི་མིའི་བགྲོད་ལམ་ཞིག་གཏོད་རྒྱུ་ཡིན་ཞིང་། ཐེངས་རེར་ས་དེའི་ཤར་ནུབ་གཉིས་སུ་ཕར་འགྲོ་ཚུར་འོང་བྱེད་པའི་རླངས་འཁོར་དང་མཇལ་སྐོར་བ། ལམ་འགྲོ་བ་སོགས་ཧ་ཅང་མང་བས། རྟག་ཏུ་འཚང་ཁ་ཤིག་ཤིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ས་འོག་གི་མིའི་བགྲོད་ལམ་འདི་གཏོད་རྗེས་འགྲིམ་འགྲུལ་སྟབས་བདེ་མིན་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་དུས་དེ་ནས་བཟུང་འདས་སོང་གི་ལོ་རྒྱུས་ལྟ་བུ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་རྒྱུ་མ་ཟད། གནམ་ཟམ་དང་། ས་འོག་གི་མིའི་བགྲོད་ལམ་ཡོད་པའི་རྣམ་པ་གསར་བ་ཞིག་ཀྱང་ང་ཚོའི་མིག་ལམ་དུ་མངོན་རྒྱུ་རེད།
ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་གྱིས་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་སྲིད་གཞུང་གི་ཀྲུའུ་ཞིའི་རྒྱུན་ལས་གྲོས་ཚོགས་སྟེང་ཕོ་བྲང་པོ་ཏ་ལའི་ཐང་ཆེན་དུ་ས་འོག་བགྲོད་ལམ་བསྐྲུན་པར་གྲོས་བསྡུར་བྱས་པའི་སྐོར་གྱི་གྲོས་ཆོད་ཕུལ་བའི་ནང་གསལ་བ་ལྟར་ན། བགྲོད་ལམ་དེ་གཉིས་ནི་ནུབ་བྱང་གི་ཕྱོགས་སུ་ཡོད་དེ། ལམ་དེའི་ནུབ་ནས་བྱང་བར་གྱི་རིང་ཚད་ལ་རྨིད་དྲུག་ཅུ་ནས་བརྒྱད་ཅུ་ཡོད་པ་དང་། མ་དངུལ་ཁྱོན་སྡོམ་སྒོར་ཁྲི་ལྔ་སྟོང་ལྷག་བཏང་ཁར། ཨར་ལས་ལག་རྩལ་དང་ས་འོག་བགྲོད་ལམ་གྱི་སྣེ་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་མོ་བཅས་ཀྱི་བཟོ་བཀོད་ཡོད་ཚད་ཕོ་བྲང་པོ་ཏ་ལའི་ཉེ་འཁོར་གྱི་བཀོད་པ་དང་མཐུན་པར་བྱས་ནས་མི་རིགས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་གཞི་ནས་མངོན་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱ་བའི་ཚུལ་བརྗོད་ཡོད།
རྒྱུས་ལོན་ལྟར་ན། ལས་གཞི་དེ་ཉིན་བརྒྱ་དང་ལྔ་བཅུའི་རིང་ལ་ལས་ནས་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་རྒྱུ་རེད།
གནས་ཚུལ་འདི་བཞིན་འོད་ཟེར་ལགས་ཀྱི་དྲ་གནས་ཙམ་མ་ཡིན་པའི་རྒྱ་ནག་གཞུང་འབྲེལ་གསར་འགྱུར་ཐོག བཀོད་དེ་ད་དུང་ཧམ་བཤད་ཆེ་མདོག་གིས་ས་འོག་བགྲོད་ལམ་བཟོས་རྗེས་བོད་ལ་གནམ་དང་ཆུ་ས་འོག་གི་ལམ་མེད་པའི་ལོ་རྒྱུས་ྱམཇུག་བསྒྲིལ་རྒྱུའི་འུར་གཏམ་བརྒྱབ་འདུག གནས་ཚུལ་འདི་ནི་ང་ཚོ་བོད་མི་ཚོ་དངོས་གནས་སེམས་ཁྲལ་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་འདུག འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་ལྷ་སར་གནམ་གྲུ་ཐོག་མར་ཡོང་སྐབས་བོད་མི་ཚོས་ང་ཚོའི་ཕོ་བྲང་སྟེང་དུ་གནམ་གྲུ་འཕུར་ཡོང་བ་དེར་རྣམ་རྟོག་གིས་མི་བཟོད་པའི་ཤོད་ཚུལ་སྣ་ཚོགས་བྱུང་ཡོད། འོན་ཏེ་ད་ལྟ་ཕོ་བྲང་གི་མདུན་ངོས་ནས་ས་འོག་འད྄ུད་དེ་འགྲོ་ལམ་བཟོ་གཏན་འཁེལ་བ་འདིས་ཡུལ་བསྐོར་སྤྲོ་འཆམ་པའི་སྣང་བ་སྐྱིད་དུ་གཏོང་ཐུབ་ཀྱང་། ལས་གཞིས་འདིས་མཉམ་སྦྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱིས་ཕྱི་ལོ་ 1994་ལོར་འཛམ་གླིང་གི་རྩ་ཆེའི་འཛུགས་སྐྲུན་རིག་དངོས་བཤུལ་བཞག་གྲས་སུ་ཐོ་འགོད་ཟིན་པའི་ལོ་རྒྱུས་དང་རིན་ཐང་ལྡན་པའི་ང་ཚོའི་ཕོ་བྲང་པོ་ཏཱ་ལ་འདི་སྲ་བརྟན་ཡོང་ཐབས་ལ་ཚོད་དཔག་བྱ་དཀའ་བའི་གནས་སུ་ལྷུང་ཡོད་ཅིང༌། དཔྱད་ཞིབ་རིག་པ་བ་ཁག་ཅིག་གིས་འཆར་གཞི་འདི་ནི་ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་འཛུགས་སྐྲུན་འཆར་འགོད་ལས་གཞིའི་ཁྲོད་ཕྱི་ལོ་ 2007་ལོར་གཏན་འཁེལ་བྱུང་ཡོད་ནའང་ལྷ་སའི་བྱང་ཕྱོགས་དང་ཤར་ནུབ་ཀྱི་འགྲོ་ ལམ་རྒྱ་ཆེར་གཏོང་རིང་ཡུལ་མིའི་སྡོད་ཁང་སོགས་ལ་དོ་ཕོག་ཤུགས་ཆེ་བྱུུང་བ་མ་ཟད། ལོ་རྒྱུས་སྟེང་ལྷ་ས་འདི་ཉིད་མཚོ་ཐོག་ཏུ་ཆགས་པའི་དངོས་ཡོད་རྒྱུ་མཚན་གྱི་ཐོག་ནས་ཁོང་ཚོས་དཔྱད་ཞིབ་བྱ་རྒྱུའི་དུས་ཚོད་ཟིན་ཡོད་པ་མ་ཟད། དེ་མིན་གཙུག་ལག་ཁང་གི་བར་བསྐོར་ནང་ཁུལ་དུའང་ས་འོག་བགྲོད་ལམ་འདི་གཏོད་རྒྱུའི་ནང་ཁུལ་གྱི་འཆར་གཞིར་ཞིབ་འཇུག་བྱ་བཞིན་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཡོད། ང་ཚོས་དཔྱད་ཞིབ་བྱས་ཚེ་ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་དུ་ཡུལ་བསྐོར་སྤྲོ་འཆམ་པ་ཉིན་ལྟར་ཁྲི་ལས་བརྒལ་བ་ཡོང་གི་ཡོད་ཅིང༌། ཉིན་ལྟར་ཕོ་བྲང་པོ་ཏཱ་ལར་ས་གནས་བོད་རིགས་ཡུལ་མི་ཐེ་བའི་མི་གྲངས 3000་ལྷག་ཙམ་ལས་དེ་མིན་རྣམས་རང་རང་གི་འདོད་མོས་བཞིན་ཕོ་བྲང་པོ་ཏཱ་ལ་མཇལ་རྒྱུའི་གོ་ སྐབས་སྤྲོད་ཀྱི་མེད་ཅིང༌། དེ་ནི་ཕོ་བྲང་གི་ འཛུགས་སྐྲུན་རྙིང་པའི་གྲས་ཤིག་ཡིན་པས་མི་ ཚོགས་མང་ཚེ་རྡིབས་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཡོད་པའི་འགྲེལ་ བརྗོད་བྱ་གི་ཡོད། ད་ལྟ་མི་ཚོགས་དེ་འདྲའི་མང་དུ་འགྲོ་བཞིན་པའི་དུས་འདིར་ས་འོག་ནས་ལམ་འདྲུད་དེ་རྡིབས་ཉེན་ཡོད་པའི་གནས་སྟངས་ལ་དེ་བས་ཉེནའགན་ཆེན་པོ་བཟོ་བཞིན་ཡོད་པ་འདི་ནི་བོད་ཀྱི་རིག་དངོས་དང་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་རིན་ཐང་ལྡན་པའི་འཛུགས་སྐྲུན་ཁྱད་ཆོས་དེ་དག་དམིགས་ཡུལ་དང་གོ་རིམ་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་གཏོར་བཤིགས་གཏོང་རྒྱུའི་འཆར་གཞི་ཡོད་པའི་ལས་ གཞི་ཞིག་རེད། ལས་གཞི་དེར་ཏན་ཏན་བོད་རིགས་བསམ་ཡོད་སུ་ཞིག་ཡིན་ནའང་འདོད་མོས་བྱ་མི་སྲིད་པ་ ཞིག་ཡིན་པས། ང་ཚོས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་ངོ་རྒོལ་བྱ་དགོས་པ་ཡིན། དེ་ནི་སྤྱི་ཚོགས་ཡར་རྒྱས་དང་འབྲེལ་བ་མེད་པར་ཕོ་བྲང་པོ་ཏཱ་ལ་གཤིགས་གཏོར་གཏོང་རྒྱུའི་ལས་གཞི་ཞིག་རེད།
ང་ཚོས་དཔེ་མཚོན་ཞིག་བཞག་ཚེ། ཐེ་ཝན་གྱི་ཐོག་རྩེགས་ 101་ ཅན་གྱི་ཁང་པ་བསྐྲུན་པ་འདིར་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཐོག་ཟིན་ཐོ་བཀོད་ཡོད་ཀྱང༌། བསམ་ཡོད་མང་པོ་ཞིག་གིས་ཐེ་ཝན་དུ་ས་ཡོམ་ཆེ་བ་དང་དུས་གཅིག་ཏུ་ལྗིད་ཤུགས་ལྟ་བུ་ཞིག་ས་གནས་དེར་བསྐྲུན་པར་བརྟེན་ཐེ་པེ་རུ་ས་ཡོམ་གྱི་གཡོ་འགུལ་རྟག་ཏུ་ཡོང་བའི་ཉེན་འགན་འབྱུང་གཞི་གཙོ་བོར་ངོས་འཛིན་བྱ་གི་ཡོད་ པ་ལྟར། ང་ཚོས་ཀྱང་ཕོ་བྲང་པོ་ཏཱ་ལའི་མཐོ་ཚད་དང་། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དུས་ཚོད་རིང་པོར་བསམ་བློ་བཏང་ཚེ་ཕོ་བྲང་དེ་ཉིད་སྲ་བརྟན་ཡོང་རྒྱུར་བསམ་གཞིགས་མ་བྱས་པར་ཉེ་འཁོར་གྱི་ས་འོག་ནས་འདྲུད་པ་འདི་ནི་ཕོ་བྲང་གཏོར་བཤིགས་གཏོང་རྒྱུའི་ལས་གཞི་ཞིག་རེད་ཅེས་བཤད་ན་མ་འགྲིག་པ་མེད༎
ད་བར་དུ་༧གོང་ས་མཆོག་ལ་མཚན་སྨད་བྱས་དེ་བསྡད་པ་རེད། ད་ནི་དཔོན་ངན་དེ་དག་གི་མེས་པོའི་བླ་མཁར་ཕོ་བྲང་དམར་པོའི་བདེ་འཇག་ལ་ཡང་གཏོར་མང་བོ་དེ་ཡི་མ་ཆོག་པར་ད་ནི་དངོས་སུ་གཏོར་བཤིག་གཏོང་སའི་ལམ་པུ་ཞིག་འཚོལ་བཞིན་མེད་པར་ཤོག་ཟེར་རྒྱུ་ལས་ལྷག་མི་འདུག
འོད་ཟེར་ལགས་བཀའ་དྲིན་ཆེ་གནས་ཚུལ་འདི་འདྲ་གསར་པ་་་་དངོས་གནས་ང་འཚོའི་གང་ཞིག་བྱེད་དགོས་སམ་་་་་ད་ནི་དུས་ལ་བབ་པ་འདྲ་་འོན་ཀྱང་