བྷར་ཀེ་ནཱ་ཧྥ་སོ་ཡི་མང་ཚོགས་ཀྱིས་གཞུང་ལ་ངོ་རྒོལ་ཤུགས་ཆེན་བྱས་སྟབས་སྲིད་འཛིན་གྱིས་དགོངས་པ་ཞུས་ཏེ་བྲོས་བྱོལ་བྱས་ཤུལ་དུ་བར་བརྒལ་གཞུང་གི་སྐུབ་སྟེགས་ཐད་རྩོད་རྙོག་མུ་མཐུད་འབྱུང་བཞིན་ཡོད་འདུག
ཁ་སང་ཨ་ཧྥི་ཀ་རིའི་ལྷོ་བྱང་རྒྱལ་ཁབ་བྷར་ཀེ་ནཱ་ཧྥ་སོ་(Burkina Faso) ཡི་རྒྱལ་ས་ཨོ་གྷ་ཌོན་གྷོ་ (Ouagadougou)གཙོས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་ཁག་ཅིག་ནང་མང་ཚོགས་ཁྲི་ལྷག་གིས་རྔམ་སྟོན་ཁྲོམ་སྐོར་བྱས་ཏེ། ངོ་ལོ་ ༢༧ རིང་སྲིད་འཛིན་བྱས་མྱོང་བའི་ད་ལྟའི་སྲིད་འཛིན་ཀོམ་བྷོ་རེ་(Blaise Compaore)ཡིས་སྲིད་འཛིན་ལས་གནས་ནས་དགོངས་པ་ཞུ་དགོས་པ་དང་། གྲོས་ཚོགས་ཀྱིས་རྩ་ཁྲིམས་ལ་བསྐྱར་བཅོས་བྱས་ཏེ་ཁོ་རང་མུ་མཐུད་སྲིད་འཛིན་བྱེད་ཆོག་པའི་ཁྲིམས་ལུགས་བཟོས་པར་ངོ་རྒོལ་བྱས་ཏེ། གྲོས་ཚོགས་དང་སྲིད་འཛིན་གྱི་སྤུན་མཆེད་ཚོའི་ཁང་པར་རྡོ་བཞུས་པ་དང་མེ་བརྒྱབ་པ། འཕྲོག་བཅོམ་གཏོར་རྒོལ་ཚབས་ཆེན་བྱས་ཡོད་སྟབས། སྲིད་འཛིན་ཀོམ་བྷོ་རེ་ཡིས་སྲིད་འཛིན་གོ་གནས་ནས་རྩ་དགོངས་ཞུས་ཤིང་། ཉིན་ ༩༠ ནང་ཚུད་ལ་སྲིད་འཛིན་གསར་པ་བསྐྱར་དུ་འོས་བསྡུ་བྱ་དགོས་པའི་གསལ་བསྒྲགས་ཤིག་སྤེལ་ཏེ་བྲོས་བྱོལ་བྱས་ཡོད་འདུག
སྲིད་འཛིན་ཀོམ་བྷོ་རེ་ཡིས་རྩ་དགོངས་ཞུས་མ་ཐག་དམག་སྤྱི་ཊེ་རོབ་རེ་(Gen Honore Traore)ཀྱིས་ཁོ་རང་བར་བརྒལ་སྲིད་གཞུང་གི་མགོ་ཁྲིད་ཡིན་པ་དང་། ཟླ་ངོ་ ༡༢ ནང་ཚུད་དུ་རྒྱལ་ཡོངས་སྲིད་འཛིན་འོས་བསྡུ་བྱ་རྒྱུ་ཡིན་པའི་གསལ་བསྒྲགས་སྤེལ་ཡོད་ཀྱང་། མང་ཚོགས་ཀྱིས་དེ་ལ་ངོ་རྒོལ་ཤུགས་ཆེན་བྱས་ཏེ། དམག་སྤྱི་རེ་རོབ་རེ་ནི་དེ་སྔའི་སྲིད་འཛིན་གྱི་ཕྱོགས་གཏོགས་ཤིག་ཡིན་སྟབས། བར་བརྒལ་གཞུང་ལ་མགོ་ཁྲིད་བྱེད་མི་ཆོག་པའི་དགོས་འདུན་བཏོན་ཡོད་སྟབས། སླར་ཡང་སྲིད་འཛིན་ལས་ཁུངས་ཀྱི་བདེ་འཇགས་དམག་དཔུང་གི་ལྡིང་དཔོན་གཞོན་པ་ཛེ་དྷ་ (Isaac Zida) ཡིས་རྒྱལ་ཡོངས་བརྙན་འཕྲིན་བརྒྱུད་དེ། དམག་སྤྱི་ཊེ་རོབ་རེ་ཡི་བསྒྲགས་གཏམ་དེ་རྩིས་མེད་བཏང་ཡོད་ཚུལ་དང་། ཁོ་རང་གིས་བར་བརྒལ་སྲིད་གཞུང་གི་མགོ་ཁྲིད་དེ། རྒྱལ་ཁབ་ནང་དམངས་གཙོའི་སྲིད་གཞུང་བསྐྱར་འཛུགས་བྱ་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཁས་ལེན་བྱས་ཡོད་པ་མ་ཟད། བྱང་ཨ་ཧྥི་རི་ཀའི་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་དང་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱིས་ཁོ་རང་གི་བར་བརྒལ་གཞུང་ལ་རྒྱབ་རོགས་ཡོང་བའི་འབོད་སྐུལ་ཞུས་འདུག ཡིན་ནའང་། ད་སྔ་དམག་དཔུང་སུ་ཞིག་གིས་བར་བརྒལ་སྲིད་གཞུང་གི་མགོ་ཁྲིད་བྱེད་པར་ཐག་གཅོད་བྱས་མེད་པར་རྩོད་རྙོག་མུ་མཐུད་འབྱུང་བཞིན་ཡོད་འདུག
རྒྱལ་ཁབ་དེའི་རྩ་ཁྲིམས་དགོངས་དོན་ལྟར་ན། སྲིད་འཛིན་དུས་ཡུན་མ་རྫོགས་སྔོན་ལ་སྲིད་འཛིན་གྱིས་དགོངས་པ་ཞུ་རིགས་བྱུང་ཚེ་ཉིན་ ༦༠ ནས་ ༩༠ ནང་ཚུད་ལ་རྒྱལ་ཡོངས་སྲིད་འཛིན་འོས་བསྡུ་བྱ་དགོས་ཞེས་བཀོད་ཡོད་ཀྱང་། ཐེངས་འདིར་ཛེ་དྷ་ཡིས་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་གནས་སྟངས་ཛ་དྲག་ལ་ཁ་གཡར་ཏེ། རྒྱལ་ཡོངས་སུ་དྲག་པོའི་ཁྲིམས་གཞི་ལག་བསྟར་བྱས་ཏེ་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་རྩ་ཁྲིམས་དང་གྲོས་ཚོགས་གོང་འོག་གཉིས་རྩིས་མེད་བཏང་ཡོད་འདུག
སྲིད་འཛིན་ཀོམ་བྷོ་རེ་ཡིས་དགོངས་པ་ཞུས་རྗེས་གར་སོང་ཆ་མེད་ཆགས་ཡོད་པ་དང་། མང་ཚོགས་ཀྱིས་ཁོ་རང་ཁྱིམ་མཚེས་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཏུ་བྲོས་བྱོལ་བྱས་ཡོད་པའི་ཚོད་དཔག་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད་འདུག ལྡིང་དཔོན་གཞོན་པ་ཛེ་དྷ་(Isaac Zida)ཡིས་སྲིད་འཛིན་ཟུར་བ་ཁོ་རྒྱལ་ས་དང་ཁ་བྲལ་ཏེ་བདེ་འཇགས་ཀྱི་ས་ཁུལ་ཞིག་ཏུ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་བཞིན་ཡོད་ཚུལ་བརྗོད་ཀྱང་། ཧྥ་རན་སིའི་འབྲེལ་ཡོད་མི་སྣ་ཞིག་གིས་སྲིད་འཛིན་ཁོ་རང་ཁྱིམ་མཚེས་རྒྱལ་ཁབ་གྷ་ན་(Ghana) ཡི་ས་མཚམས་གྲོང་བརྡལ་པོབ་(Po)ནང་འབྱོར་ཡོད་ཚུལ་བརྗོད་འདུག ད་ལྟའི་ཆར་དམག་དཔུང་གིས་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་གཞུང་ལམ་དང་གནམ་ཐང་། ས་མཚམས་སོགས་སུ་དམ་དྲག་བྱེད་བཞིན་ཡོད་འདུག
འདིའི་ཐད་ཨ་རིའི་རྒྱལ་དོན་ལྷན་ཁང་གི་མགྲིན་ཚབ་པ་ལྕམ་པཱ་སཱ་ཀེ་ (Jennifer Psaki) ལགས་ཀྱིས་གསར་འགོད་པར། ཨ་རིས་བྷར་ཀེ་ནཱ་ཧྥ་སོ་ནང་གི་གནས་སྟངས་ལ་ཞིབ་ཚགས་པོས་ལྟ་ཞིབ་བྱེད་བཞིན་ཡོད་སྟབས། དམག་མིས་སྲིད་གཞུང་མགོ་རྟིང་སློག་པ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་མེད། བར་བརྒལ་སྲིད་གཞུང་གིས་དམངས་གཙོའི་ལམ་ནས་སྲིད་གཞུང་གསར་པ་ཞིག་འཛུགས་ཐུབ་པའི་ཡིད་ཆེས་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད་ཅེས་བརྗོད་འདུག
དེ་རིང་ཧྥ་རན་སིའི་སྲིད་འཛིན་ལས་ཁུངས་ཀྱིས་གསལ་བསྒྲགས་ཤིག་སྤེལ་བའི་ནང་། སྲིད་འཛིན་ཀོམ་བྷོ་རེས་མང་ཚོགས་ཀྱི་མངོན་འདོད་ལྟར་དུས་ཐོག་སྲིད་འཛིན་ལས་ཐོག་ནས་དགོངས་པ་ཞུས་པར་བསྔགས་བརྗོད་ཡོད་པ་མ་ཟད། གང་མགྱོགས་དྲང་བདེན་དང་རང་དབང་ཐོག་དམངས་གཙོའི་སྲིད་གཞུང་ཞིག་འོས་འདེམས་ཡོང་ཐུབ་བྱེད་དགོས་ཞེས་བརྗོད་འདུག
ཨ་ཧྥི་རི་ཀ་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་ལྕམ་ནེ་ཁོབ་སཱ་ཛཱ་ནཱ་ (Nkosazana D-zuma) ལགས་ཀྱིས་སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་ཚང་མས་ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་རྒྱལ་ཁབ་ནང་ཞི་འཇགས་ཡོང་བར་ཕན་ཚུན་བསམ་ཤེས་བྱེད་དགོས་པའི་འབོད་སྐུལ་ཞུས་ཡོད་པ་དང་། མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་དྲུང་ཆེ་བྷན་ཁེ་མོན་མཆོག་གིས་ཀྱང་རྒྱལ་ཁབ་དེའི་ནང་ཛ་དྲག་གི་དཀའ་ངལ་སེལ་ཆེད། མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་བྱང་ཨ་ཧྥི་རི་ཀའི་དམིགས་བསལ་སྐུ་ཚབ་གཏོང་རྒྱུ་ཡིན་སྐོར་བརྗོད་འདུག
ཞིབ་འཇུག་པ་པེ་ལིམ་(William Assanvo) ལགས་ཀྱིས་གྷར་ཌིན་གསར་འགོད་པར་། མང་ཚོགས་ཁྲི་ལྷག་རྒྱལ་སར་འཛོམས་ཏེ་སྲིད་འཛིན་ཀོམ་བྷོ་རེ་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་སྐབས། ཁོར་མང་ཚོགས་ལ་ཁ་གཏད་གཅོག་རྒྱུའི་ནུས་པ་མེད་སྟབས་སྲིད་འཛིན་གྱི་གོ་གནས་རྩ་དགོངས་མ་ཞུ་ཐབས་མེད་ཆགས་པ་རེད། ཅེས་བརྗོད་འདུག
སྲིད་འཛིན་ཀོམ་བྷོ་རེ་ད་ལྟ་རང་ལོ་ ༦༣ ཡིན་ཞིང་འདས་པའི་ལོ་ངོ་ ༢༧ རིང་རྒྱལ་ཁབ་དེའི་སྲིད་འཛིན་བྱས་ཏེ་མུ་ཏིག་གི་ནག་ཚོང་རྒྱག་མཁན་ཚོར་ངན་པ་ལག་སྦྲེལ་བྱས་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་འདུག བྷར་ཀེ་ནཱ་ཧྥ་སོ་རྒྱལ་ཁབ་འདི་ནི་ ༡༩༦༠ ལོར་ཧྥ་རན་སིའི་རྒྱལ་ཁོངས་ནས་རང་བཙན་ཐོབ་ཞིང་། འཛམ་གླིང་ནང་གི་དཔལ་འབྱོར་སྐྱོ་ཤོས་གྲས་སུ་ཚུད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང་། ད་ལྟའི་བར་རྒྱལ་ཁབ་ནང་དམག་དཔུང་གིས་སྲིད་གཞུང་ཐེངས་བདུན་ལ་མགོ་རྟིང་བསློགས་ཡོད་འདུག
གསར་འགོད་པ། ལྷ་སྐྱབས་རྒྱལ།
