རྩོམ་པ་པོ། ཌཱ་ཝེ་ཌི་བྷི་རོན། David Brown
བོད་འགྱུར། བོད་ཀྱི་དུས་བབ།
རྩོམ་ཁུངས། བྷི་བྷི་སི།
རྒྱ་ནག་དམར་ཤོག་ཚོགས་པས་མ་འོངས་པའི་ལོ་ལྔ་ཡི་སྲིད་དབང་ཡང་བསྐྱར་ཞི་ཅིན་ཕིང་གི་ལག་ཏུ་འཇོག་རྩིས་ཡོད་པ་དང་། དེ་ལྟར་ན་ཞི་ནི་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༠ ནང་གི་རྒྱ་ནག་གི་མགོ་འཁྲིད་མའོ་ཙེ་ཏུང་གི་རྗེས་ཀྱི་ཆེས་དབང་ཐང་ཅན་གྱི་མགོ་འཁྲིད་དེ་རེད་ཅེས་བརྗོད་ཆོག་པ་རེད།
དེ་ལྟ་བུའི་ཐག་གཅོད་དེ་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༨ ལོར་རྒྱ་ནག་དམར་ཤོག་གཞུང་གི་མགོ་འཁྲིད་ཀྱི་ལས་ཡུན་བསྟུད་མར་ཐེངས་གཉིས་བདམས་ཐོན་ཆོག་པའི་ལམ་སྲོལ་དེ་མེད་པ་བཟོས་རྗེས་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་ལ། དེ་ཡིས་ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་སྔར་ལྷག་རྒྱ་ནག་ལ་སྟངས་འཛིན་བྱེད་པའི་སྟོབས་ཤུགས་བསྐྲུན་ཡོད་པ་མ་ཟད། རང་ལོ་ ༦༩ ཡིན་པའི་ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་མ་ཤི་བར་དུ་སྲིད་དབང་རྒྱུན་སྐྱོང་བྱེད་སྲིད་པ་རེད། ལོ་རྒྱུས་རང་བཞིན་ལྡན་པའི་འགུལ་སྐྱོད་ཅིག་སྟེ། ཟླ་འདིའི་ཕྱི་ཚེས་ ༡༦ ཉིན་རྒྱ་ནག་པེ་ཅིན་དུ་དམར་ཤོག་ཚོགས་པའི་ཚོགས་ཆེན་ ༢༠ པ་མགོ་འཛུགས་རྒྱུ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་དམར་ཚོགས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ནང་གི་ཆེས་གལ་གནད་ཆེ་བའི་ཚོགས་ཆེན་ཞིག་ཡིན་པ་རེད།
ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་གོ་གནས་མཐོ་ཤོས་གསུམ་བདག་བཟུང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།
- ཚོགས་མི་ས་ཡ་ ༩༦ ལྷག་ཡོད་པར་གྲགས་པའི་དམར་ཤོག་ཚོགས་པའི་སྤྱི་ཁྱབ་མགོ་འཁྲིད།
- རྒྱ་ནག་མི་མང་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྲིད་འཛིན།
- རྒྱ་ནག་མི་མང་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་དབུས་དམག་དོན་ལྷན་ཁང་གི་གཙོ་འཛིན།
དེས་ཀྱང་ག་ལ་ཚད་དེ་ཁོ་ནི་བླ་ན་མེད་པའམ་གོང་ན་མེད་པའི་གནམ་བསྐོས་གོང་མ་དེའང་ཡིན་པ་རེད།
ད་ལྟ་ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་ཐོག་མའི་གོ་གནས་གཉིས་ཏེ་དམག་ཤོག་ཚོགས་པའི་སྤྱི་ཁྱབ་འགན་འཛིན་དང་། དབུས་དམག་དོན་ལྷན་ཁང་གི་གཙོ་འཛིན་གཉིས་མུ་མཐུད་དུ་ཉར་སྲིད་པ་རེད། གོ་གནས་དེ་ལོ་ལྔ་རེའི་མཚམས་སུ་བརྗེ་ལེན་གཏན་འབེབས་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་རེད། གོ་གནས་གསུམ་པ་སྟེ། རྒྱ་ནག་མི་མང་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྲིད་འཛིན་ནི། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༢༣ ལོའི་དཔྱིད་དུས་ཀྱི་རྒྱལ་ཡོངས་མི་མང་འཐུས་མིའི་ལོ་འཁོར་ཚོགས་ཆེན་ཐོག་བརྗེ་ལེན་གཏན་འབེབས་བྱ་དགོས་པ་ཞིག་རེད།
རྒྱ་ནག་མི་མང་འཐུས་མིའི་ཚོགས་ཆེན་ཐོག་ག་རེ་འབྱུང་གི་རེད།
རྒྱལ་ཡོངས་ནས་བསྡུས་ཡོང་བའི་འཐུས་མི་ ༢༣༠༠ ཙམ་གནམ་བདེ་སྒོ་མོ་ཆེའི་མདུན་ཐང་གི་མི་མང་ཚོགས་ཁང་ཆེན་མོའི་ནང་བདུན་ཕྲག་གཅིག་རིང་འཚོག་རྒྱུ་དང་། ཚོགས་ཐོག་ཏུ་འཐུས་མི་ ༢༠༠ ཡས་མས་དམར་ཤོག་ཚོགས་པའི་དབུས་རྒྱུན་ལས་དང་། འཐུས་མི་ ༡༧༠ བརྗེ་ལེན་སྒུག་ཐོའི་ཁོངས་སུ་འདེམས་དགོས་པ་རེད། དབུས་རྒྱུན་གྱི་འཐུས་མིའི་ཁོངས་ནས་མི་ ༢༥ དམར་ཤོག་ཚོགས་པའི་དབུས་ཆབ་སྲིད་ལྷན་ཁང་གི་ཚོགས་མི་རུ་འདེམས་དགོས། དེ་ནས་དབུས་ཆབ་སྲིད་ལྷན་ཁང་གི་ཚོགས་མི་ཚོའི་ཁོངས་ནས་ཆབ་ལྷན་གྱི་རྒྱུན་ལས་རྣམས་འདེམས་སྒྲུག་བྱེད་དགོས། ད་ལྟའི་ཆར་ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་སྣེ་འཁྲིད་པའི་ཆེས་མཐོའི་སྐྱེས་པ་ ༧ དེ་དབུས་ཆབ་སྲིད་ལྷན་ཁང་གི་རྒྱུན་ལས་ཡིན་ལ། མི་སྣ་དེ་དག་ནི་རྩེ་ཕུད་ནང་གི་ཡང་ཕུད་དེ་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།
རྒྱ་ནག་གི་ཆེས་མཐོའི་མགོ་འཁྲིད་བདུན། (ཆབ་སྲིད་ལྷན་ཁང་གི་རྒྱུན་ལས།)
མགོ་འཁྲིད་འདི་དག་འདེམས་སྒྲུག་གི་བྱ་རིམ་ཡོད་ཚད་ཚོགས་ཆེན་ཐོག་བྱེད་ཀྱི་མེད། ཚོགས་ཆེན་གྲོལ་རྗེས་ཀྱི་ཉིན་གཉིས་པ་དེར་དབུས་རྒྱུན་ཚང་འཛོམས་ཐོག་བྱ་རྒྱུ་ཡིན་པ་རེད།
ཚོགས་ཆེན་དེ་ག་རེ་བྱས་ནས་གལ་གནད་ཆེན་པོ་རེད།
ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་འཛམ་གླིང་གི་དཔལ་འབྱོར་སྟོབས་ཤུགས་ཆེ་ཤོས་གཉིས་པ་དང་དམག་དོན་སྟོབས་ཤུགས་ཆེས་ཆེན་པོ་ཅན་ཞིག་གི་མགོ་འཁྲིད་རྒྱུ་ཡིན་པ་རེད། གནད་དོན་དཔྱད་བརྗོད་པ་ཁག་ཅིག་གིས་ལས་ཡུན་ཐེངས་གསུམ་པའི་སྐབས་སུ་ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་རྒྱ་ནག་དེ་དབང་ཆ་གཅིག་སྡུད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་ལམ་ལུགས་ཐོག་སྔར་ལྷག་སྐུལ་འདེད་གཏང་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཚོད་དཔག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།
ལུན་ཏུན་གཙུག་ལག་སློབ་ཆེན་གྱི་ཤར་ཕྱོགས་དང་ཨ་ཧྥེ་རུ་ཁ་སྐོར་གྱི་རིག་གནས་སློབ་གཉེར་ཁང་གི་སློབ་དཔོན་སི་ཊི་ཝི་ཚང་(Steve Tsang)ལགས་ཀྱིས། ཞི་ཅིན་ཕིང་གི་སྟངས་འཛིན་འོག་རྒྱ་ནག་དབང་ཆ་གཅིག་སྡུད་ཀྱི་ལམ་ལུགས་ངན་པའི་ཕྱོགས་སུ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་པ་རེད་ལ། དེ་སྔོན་མའོ་ཙེ་ཏུང་གི་བཀོད་ཇུས་འོག་རྒྱ་ནག་དབང་ཆ་གཅིག་སྡུད་ལམ་ལུགས་ཐོག་ཕྱིན་པ་རེད། ང་ཚོ་གནས་བབ་དེར་བསླེབས་མེད་ཀྱང་དེའི་ཕྱོགས་སུ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་པ་རེད། ཅེས་བརྗོད་འདུག
སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་སི་ཊི་ཝི་ཚང་ལགས་ཀྱིས། ཐེངས་འདིའི་འཐུས་མིའི་ཚོགས་ཆེན་ཐོག་ཚོགས་པའི་བཅའ་ཁྲིམས་ལ་བསྒྱུར་བཅོས་བཏང་བ་ཁག་ཅིག་དང་། ཞི་ཅིན་ཕིང་གི་དགོངས་པར་སྔར་ལས་གཟབ་ནན་གྱིས་སློབ་སྦྱོང་བྱས་ཏེ་དམག་ཤོག་ཚོགས་པའི་བསམ་བློའི་མཛུབ་སྟོན་དུ་འཛིན་དགོས་པའི་སྲིད་ཇུས་དེ་མཐོང་གི་རེད། ཞི་ཅིན་ཕིང་གི་དགོངས་པ་ཞེས་པ་དེ་ནི་ཞི་ཅིན་ཕིང་གི་རྒྱ་ནག་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་ཚོང་རྟགས་དེ་ཡིན་ལ། བདག་ཏུ་བཟུང་བའི་མི་རིགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་སེམས་ཁམས་རིག་པ་དེ་ནི་སྒེར་གཉེར་ཁེ་ལས་ལ་ཡིད་ཆེས་དཀའ་བ་དེའོ།།
ཞི་ཅིན་ཕིང་གི་མགོ་འཁྲིད་འོག་རྒྱ་ནག་གི་དཔལ་འབྱོར་འཁོར་རྒྱུག་ཁྲོད་ཀྱི་སྟོབས་ལྡན་ཚོང་གཉེར་ཁང་མང་པོ་ཞིག་ལ་བཙན་པོའི་གཉའ་གནོན་བྱས་ཡོད་སྟབས། སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་ཚང་ལགས་ཀྱིས་ཞི་ཡིས་མུ་མཐུད་དེ་ལྟར་བྱས་ཚེ། ཁོ་ཚོས་ཞི་ཅིན་ཕིང་དབང་ཆ་གཅིག་སྡུད་རིང་ལུགས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ནུས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཐོག་ནས་བསྒྲུབ་ངེས་རེད་ཅེས་བརྗོད་འདུག
རྒྱ་ནག་རྒྱལ་སྲིད་སྤྱི་ཁྱབ་ཁང་གི་སློབ་སྟོན་པ་ཟུར་པ་ཝང་ཡོ་ཧའེ་(Wang Huiyao)ཡིས། ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་མ་འོངས་པར་རྒྱ་ནག་རླབས་ཆེ་བའི་དེང་རབས་ཅན་གྱི་སྤྱི་ཚོགས་ཤིག་ཏུ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཡིད་ཆེས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ཝང་གིས་རྒྱ་ནག་ལ་རང་ཉིད་ཀྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་བྱེད་ཐབས་ཡོད། པེ་ཅིན་གྱིས་གོ་བསྡུར་ཅན་གྱི་དམངས་གཙོ་ཞིག་འཛུགས་ཐབས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལས། ཨ་རིའི་གཟེངས་ཐོན་རིང་ལུགས་ལྟར་མིན། ཞེས་བརྗོད་ཡོད།
ཐེངས་འདིའི་འཐུས་མིའི་ཚོགས་ཆེན་ཐོག་རྒྱ་ནག་གི་ཆེས་མཐོའི་མགོ་འཁྲིད་ཀྱི་ཤོག་ཁག་ཅིག་གིས་སྲིད་ཇུས་མང་པོ་ཞིག་གཏན་འབེབས་བྱ་ངེས་རེད་ལ། འཛམ་གླིང་ཡུལ་ཕྱོགས་གང་ས་ནས་རྒྱ་ནག་གི་མ་འོངས་པའི་ཁ་ཕྱོགས་ལ་དོ་དབྱིངས་ཆེན་པོ་བྱ་རྒྱུ་ཡིན་པ་མ་ཟད། ལྷག་པར་དུ་དཔལ་འབྱོར་དང་ཆབ་སྲིད། ཕྱི་འབྲེལ། ཁོར་ཡུག་བཅས་གལ་ཆེའི་འཐབ་རྩོད་དེ་དག་གི་ཐོག་ལ་དོ་འཁུར་བྱ་ངེས་རེད།
རྒྱ་ནག་གི་དཔལ་འབྱོར་གདོང་ལེན།
འདས་པའི་ལོ་ངོ་བཅུའི་རིང་རྒྱ་ནག་གི་དཔལ་འབྱོར་ལ་འཕེལ་རྒྱས་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད་ཀྱང་། ད་ལྟ་ཏོག་དབྱིབས་རིམས་ནད་ཀྱི་བཀག་རྒྱའི་དབང་གིས་དཔལ་འབྱོར་ལ་གྱོང་གུད་ཆེན་པོ་ཐེབས་ཡོད་པ་མ་ཟད། ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་ཅ་དངོས་ཀྱི་རིན་གོང་འཕར་ཏེ་དཀའ་ངལ་འཕྲད་མུས་རེད་ལ། ཡུ་ཁེ་རིན་དུ་དམག་འཁྲུག་གི་ཡོ་ལང་འཚུབ་སྟེ་གོ་ལ་ཡོངས་སུ་འཇིགས་སྣང་འཕར་མ་ཞིག་བསླངས་ཡོད་སྟབས། མི་རྣམས་ཀྱི་གདེང་སྤོབས་ལའང་གཏོར་སྐྱོན་ཚབས་ཆེན་ཐེབས་ཡོད་པ་རེད། ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་མགོ་ཁྲིད་པའི་རྒྱ་ནག་གི་དཔལ་འབྱོར་གྱི་འཕེལ་རྒྱས་ནི་རྒྱ་ནག་གི་མགོ་ཁྲིད་སྔ་མ་ཅང་ཙེ་མིན་(Jiang Zemin) དང་ཧུའུ་ཅིན་ཐའོ་ ( Hu Jintao) ལས་ཞན་པར་གྱུར་ཡོད།
གནད་དོན་དབྱེ་ཞིབ་པ་ཁག་ཅིག་གིས། འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཁྲོད་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་ཡོང་འབབ་ཕོན་ཆེན་བསགས་པ་དང་མི་མང་ལ་ལས་ཀ་སྟེར་ཐུབ་པའི་ནུས་པ་ལ་བརྟེན་ཡོད་ཀྱང་། ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་འབྱུང་འགྱུར་མི་ལོ་ལྔའི་ནང་དཔལ་བྱོར་གྱི་ཐད་ལ་གྲུབ་འབྲས་ཡག་པོ་མ་བྱུང་ཚེ། ཁོའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གོ་གནས་ལའང་རྙོག་གླེང་བྱུང་སྲིད་པ་རེད། ཐེངས་འདིའི་ཚོགས་ཆེན་ཐོག་དབུས་དངུལ་ཁང་ཆེན་མོའི་འགན་འཛིན་དང་སྲིད་བློན་(རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་དཔལ་འབྱོར་གནས་བབ་ཐོག་འགན་འཁུར་གཙོ་བོ་ལེན་དགོས་པ)སོགས་དཔལ་འབྱོར་གྱི་རྨང་གཞིའི་གཙོ་གནད་ཁག་ཅིག་ཐོག་བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་གི་རེད།
རིམས་ནད་གཙང་སེལ།
རྒྱ་ནག་ནང་ཏོག་དབྱིབས་གཉན་རིམས་གཙང་སེལ་གྱི་སྲིད་ཇུས་དེ་ནི་ཞི་ཅིན་ཕིང་གི་མཚོན་བྱེད་རང་བཞིན་ལྡན་པའི་སྲིད་ཇུས་ཤིག་ཡིན་པ་རེད། འཛམ་གླིང་གི་རྒྱལ་ཁབ་ཕལ་ཆེ་བའི་གནས་སྟངས་སྔར་རྒྱུན་ལྟར་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་པའི་སྐབས་འདིར། རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་ཏོག་དབྱིབས་གཉན་རིམས་དང་འབྲེལ་བའི་བཀག་སྡོམ་སྔར་ལས་ཤུགས་ཆེ་རུ་བཏང་སྟེ། གཞི་རྒྱ་ཆེན་པོའི་ཐོག་ནས་ཏོག་དབྱིབས་བརྟག་དཔྱད་དང་དུས་ཡུན་རྒྱས་བཅད་ཀྱིས་ཟུར་འཇོག་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པ་རེད།
དེ་འབྲེལ་སྙན་ཐོའི་ནང་། ཉེ་བའི་གཟའ་འཁོར་ཁ་ཤས་ནང་དུ་ཧྲིན་ཀྲིན་དང་ཁྲིན་ཏུའུ་སོགས་གྲོང་ཁྱེར་ ༧༠ ལྷག་གི་ནང་དུ་ཐེམ་སྤང་བཀག་རྒྱའི་དུས་ཡུན་འདྲ་མིན་བཟོས་པས་མི་མང་པོར་སྡོད་ཁང་གི་དཀའ་ངལ་དང་། ཚོང་ལས་ཀྱི་གྱོང་གུད་ཆེན་པོ་ཕོག་པ་སོགས་ཀྱིས་མང་ཚོགས་ནང་མི་འདོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་ཤུགས་ཆེན་པོ་བསྐྲུན་ཏེ། ཐེངས་འདིའི་ཚོགས་ཆེན་ལའང་བར་ཆད་དང་ཞི་ཅིན་ཕིང་གི་དབང་ཆའི་འཐབ་རྩོད་ལའང་འགོག་རྐྱེན་ཆེན་པོ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་ཉེན་ཡོད་པ་རེད།
ཐའེ་ཝན་དང་ནུབ་ཕྱོགས་རྒྱལ་ཁབ།
ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་ནུབ་ཕྱོགས་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་ལ་ལངས་ཕྱོགས་མཁྲེགས་པོ་འཛིན་བཞིན་པ་དང་། ལྷག་པར་དུ་ཐའེ་ཝན་གྱི་གནད་དོན་ཐད་ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ་དུ་སྲིད་ཇུས་མཁྲེགས་པོ་འཛིན་བཞིན་པ་དེ་ནི་བསྔགས་བརྗོད་བྱེད་ཡུལ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་ངེས་རེད། འདི་ལོའི་ཕྱི་ཟླ་ ༨ པའི་ནང་ཨ་རིའི་གྲོས་ཚོགས་འོག་མའི་ཚོགས་གཙོ་ལྕམ་ནན་སི་པེ་ལོ་སེ་ཐའེ་ཝན་ནང་གཟིགས་སྐོར་དུ་ཕེབས་པར་བརྟེན། རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་ཐའེ་ཝན་མཚོ་ཁུལ་དུ་མེ་ཤུགས་འཕུར་མདའ་ཐད་གཏོང་བྱས་པ་སོགས་ཚུད་པའི་གཞི་རྒྱ་ཆེ་བའི་དྲག་པོའི་དམག་ཤུགས་ངོམས་ཡོད་པ་རེད། རྒྱ་ནག་གིས་ཐའེ་ཝན་ནི་ཁ་འབྲལ་ཐབས་མེད་པའི་ཁོངས་གཏོགས་ཞིང་ཆེན་ཞིག་ཏུ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱིས་སྔ་ཕྱི་མ་གཏོགས་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་སྟངས་འཛིན་འོག་ཚུད་དགོས་པ་ཞིག་ཏུ་སེམས་ཀྱི་ཡོད། ཡིན་ནའང་། ཐའེ་ཝན་གྱིས་རང་ཉིད་རྒྱ་ནག་དང་ཐ་དད་པ་ཞིག་ཏུ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།
རྒྱ་ནག་དང་ཐའེ་ཝན། སྟབས་བདེའི་ལམ་སྟོན་ཞིག
ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༤༩ ལོར་ཀྲུང་ཧྭ་མི་མང་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་བཙུགས་ནས་ལོ་ངོ་ ༡༠༠ འཁོར་བའི་ནང་ཚུན་དུ་ཐའེ་ཝན་དང་གཅིག་གྱུར་གྱི་བྱ་བ་ངེས་པར་དུ་མངོན་འགྱུར་བྱུང་དགོས་པ་དང་། དེ་ཡང་དྲག་པོའི་སྟོབས་ཤུགས་བཀོལ་མི་དགོས་པར་ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་དགོས་སྐོར་བརྗོད་ཡོད་པ་རེད། བདེ་འཇགས་དཔྱད་བརྗོད་པ་ཚོས་རྒྱ་ནག་གིས་ཐའེ་ཝན་བདག་བཟུང་བྱས་ཚེ་ནུབ་ཞི་བདེ་རྒྱ་མཚོའི་ཁུལ་དང་དེ་མིན་གྱི་ས་ཁུལ་ཁག་གི་ཨ་རིའི་སྟོབས་ཤུགས་ལ་གཏོར་སྐྱོན་ཐེབས་སྲིད་སྐོར་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།
ནུབ་ཕྱོགས་པར་མཚོན་ན། ཐའེ་ཝན་ནི་ཐབས་ཇུས་ཀྱི་དོན་སྙིང་གལ་ཆེན་ལྡན་པ་ཞིག་སྟེ། གླིང་ཕྲན་གྱི་འབྲེལ་ཐག་དང་པོ་(first island chain)ཞེས་རྗོད་ཀྱི་ཡོད་ལ། དེའི་ཁོངས་སུ་དུས་ཡུན་རིང་པོར་ཨ་རི་དང་མནའ་འབྲེལ་བཙུགས་པའི་མངའ་ཁུལ་མང་པོའི་ཐོ་གཞུང་ཡང་ཚུད་ཡོད་པ་རེད།
མ་རྩོམ་གྱི་འབྲེལ་ཐག།https://www.bbc.com/news/world-asia-62970531
