ཨོ་བྷ་མའི་དམག་དཔུང་ཕྱིར་འཐེན་གྱི་གཏམ་བཤད།

ཁ་སང་ཕྱི་ཚེས་ ༡༤ ཉིན་གྱི་ཨོ་བྷ་མའི་གཏམ་བཤད་ནང་། ཁོང་ཐོག་མར་ཨ་རིའི་སྲིད་འཛིན་གྱི་འོས་གཞིར་ལངས་སྐབས་ཀྱི་རྩ་དོན་གཙོ་བོ་གཅིག་ནི་དམག་འཁྲུག་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཡིན་པ་ལྟར། སྲིད་འཛིན་ཟུར་པ་བྷུ་ཤི་ཡི་སྐབས་སུ་ཨེ་རག་ནང་ཨ་རིའི་དམག་འཁྲུག་མགོ་བརྩམས་ཡོད་པ་ད་ནས་མཇུག་སྒྲིལ་རྒྱུ་དང་། དམག་འཁྲུག་ནང་ཞུགས་མཁན་ཨ་རིའི་དམག་མི་རྣམས་ལ་ཆེད་བསྟོད་དང་། རྒྱལ་ཁབ་དང་མི་རིགས་ཀྱི་རྩ་དོན་ཆེད་རང་སྲོག་ཤོར་པའི་དམག་མི་རྣམས་དང་ཁོང་ཚོའི་ནང་མི་དག་ལ་ཐུགས་གསོའི་རྗེས་དྲན་བྱས་ཤིང་། འདས་པའི་ལོ་དགུ་ཙམ་རིང་གི་དམག་འཁྲུག་མཇུག་སྒྲིལ་ཏེ། རྒྱལ་ཁའི་ངང་ཕྱིར་ལོག་རྒྱུར་ཕེབས་བསུ་ཞུས་ཡོད་པ་རེད། ཁོང་གིས། “ང་རང་སྤོབས་པ་ཆེན་པོས།ཁྱེད་ཚོའི་དམག་སྤྱི་ཞིག་དང་བླ་ན་མེད་པའི་ཨ་རི་བའི་ཚབ་བྱས་ཏེ་ཚིག་གཉིས་བརྗོད་རྒྱུ་ཡིན། ནང་དུ་ལོག་པར་དགའ་བསུ་ཞུ།ནང་དུ་ལོག་པར་དགའ་བསུ་ཞུ” ཞེས་བརྗོད་འདུག

ཉིན་དེའི་གཏམ་བཤད་སྐབས་ཨོ་བྷ་མས་ཨེ་རག་ནང་གི་དམག་འཁྲུག་ནི་མ་འོངས་པར་ལོ་རྒྱུས་ཆགས་སྲིད་པ་དང་། དམག་འཁྲུག་ཁྲོད་དངོས་སུ་དམག་འཐབ་བྱེད་མཁན་ཚོའི་བྱས་རྗེས་ནི་མི་རབས་ནས་མི་རབས་པར་གནས་ངེས་པ། ཨ་རི་རྒྱལ་ཁབ་འདི་དཔའ་ངར་ལྡན་པའི་ཨ་རིའི་དམག་དཔུག་གི་སྟོབས་ཤུགས་ལ་རྟེན་ཡོད་པ། དེ་བཞིན་ཨེ་རག་ནང་གི་དྲག་སྤྱོད་ལ་ཁ་གཏད་བཅག་སྟེ་ཨེ་རག་རྒྱལ་ཁོངས་སྲ་བརྟན་དང་། ཨེ་རག་མི་མང་གིས་སོ་སོའི་མགོ་ཁྲིད་འོས་འདེམས་ཐུབ་པ་བཅས་ནི་ཨ་རིའི་དམག་དཔུག་གི་བྱས་རྗེས་ཡིན་པར་བསྒྲགས་འདུག གནད་དོན་དེའི་ཐད་ཆབ་སྲིད་དཔྱད་བརྗོད་པ་ཁག་ཅིག་གིས་ཨེ་རག་ནང་གི་དམག་འཁྲུག་མཇུག་སྒྲིལ་རྒྱུ་ནི་དུས་ལ་སླེབས་པ་ཞིག་དང་། ཨེ་རག་ནང་ཡོད་པའི་ཨ་རིའི་དམག་དཔུག་ཕྱིར་འཐེན་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཨ་རིའི་མི་མང་གི་མངོན་འདོན་དང་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་ཐག་གཅོད་བཅས་ཡིན་པ་ལས། ཨོ་བྷ་མ་སྲིད་འཛིན་དུ་བསྡད་དེ་དམིགས་བསམ་ནུས་པ་ཐོན་པ་ཞིག་མིན་ཀྱང་། གནད་དོན་དེའི་ཐད་ཁོང་གིས་གོ་སྐབས་བཟུང་སྟེ་ཐེངས་རྗེས་མའི་སྲིད་འཛིན་འོས་བསྡུ་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་རག་ཐབས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པའི་སྐོར་བརྗོད་ཡོད།

 ཕྱི་ཚེས་༡༣ཉིན་ཨ་རིའི་རྒྱལ་ས་ཝ་ཤིན་ཊོན་དུ་ཨོ་བྷ་མ་དང་ཨེ་རག་སྲིད་བློན་མཱ་ལེ་ཀེ་(Nouri Maliki) གཉིས་ཐུག་འཕྲད་སྐབས།ཨོ་བྷ་མས་ཨ་རིས་མུ་མཐུད་ཨེ་རག་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱ་རྒྱུ་ཡིན་པ་བརྗོད་ཡོད་པ་རེད།ཨེ་རག་ནང་གི་ཨ་རི་དང་ཎཱ་ཊོ་དམག་དཔུང་ཕྱིར་འཐེན་བྱས་ཚེ།ཨེ་རག་གི་ཆབ་སྲིད་བརྟན་བརླིང་དང་རྒྱལ་མཚམས་སྲུང་སྐྱོབ་ཐད་དཀའ་ངལ་འཕྲད་རྒྱུ་ཡིན་པར་ཚོད་དཔག་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པ་རེད།ཡིན་ནའང་། ཨ་རིའི་མི་མང་བརྒྱ་ཆ་༧༥ཨེ་རག་ནང་གི་ཨ་རིའི་དམག་དཔུག་ཕྱིར་འཐེན་བྱ་རྒྱུར་མོས་མཐུན་བྱས་ཡོད་འདུག

ཕྱི་ཟླ་ ༡༠ པའི་ཚེས་ ༢༡ ཉིན་ཕོ་བྲང་དཀར་པོ་ནས་སྲིད་འཛིན་ཨོ་བྷ་མས། འདས་པའི་ལོ་ ༩  ལ་ཉེ་བའི་རིང་ཨ་རིའི་དྲག་ཆས་དམག་དཔུང་ཨེ་རག་ (Iraq) ཏུ་བཏང་སྟེ། ཨ་རིའི་དམག་མི་དང་ཨེ་རག་མི་སེར་ཁྲི་ཕྲག་མང་པོའི་ཚེ་སྲོག་ཤོར་ཡོད་པ་མ་ཟད། ཨ་སྒོར་ཐེར་འབུམ་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོའི་འགྲོ་གྲོན་ཕྱིན་ཡོད་པ་རེད། ད་ལྟ་མགོ་བོ་གཟེངས་སུ་བཏེགས་ཏེ་འདི་ལོའི་ལོ་མཇུག་བར་ཨེ་རག་ནང་གི་ཨ་རིའི་དྲག་ཆས་དམག་དཔུང་ཡོད་ཚད་ཕྱིར་འཐེན་གྱིས།  ཨེ་རག་ནང་གི་ཨ་རིའི་དམག་འཁྲུག་མཇུག་བསྒྲིལ་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཁྱབ་བསྒྲགས་དང་དམ་བཅའ་གནང་ཡོད་པར་མ་ཟད།  ཐེངས་འདིའི་གཏམ་བཤད་ནི་ཁོང་གི་ ༢༠༠༨ ལོའི་སྲིད་འཛིན་འོས་འདེམས་སྐབས་ཀྱི་ཁས་ལེན་དང་དམ་བཅའ་ལག་བསྟར་བྱས་པ་ཞིག་ཡིན་ཚུལ་བསྟན་ཡོད་པ་རེད།

ཨེ་རག་ནང་ཨ་རི་དང་ནུབ་ཕྱོགས་པས་དམག་འཁྲུག་སློང་རྐྱེན་ནི།སྐབས་དེའི་ཨེ་རག་སྲིད་དབང་སྒེར་འཛིན་པ་སཱ་ཌམ་ཧུ་སེན་(Saddam Hussein) གྱིས་རྡུལ་ཕྲན་མཚོན་ཆ་བཟོ་སྐྲུན་དང་སྦས་སྐུང་བྱས་ཡོད་པ།ཨོལ་ཁཱ་ཊ་འཇིགས་སྐུལ་རིང་ལུགས་པ་དང་མཉམ་འབྲེལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པའི་ཉེས་མིང་འོགཨ་རི་དང་དབྱིན་ཇི་སོགས་ནུབ་ཕྱོགས་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་གིས་ཨེ་རག་ཏུ་དྲག་ཆས་དམག་དཔུང་བཏང་སྟེ།འདས་པའི་ལོ༩རིང་གི་དམག་འཁྲུག་དེ་མགོ་བརྩམས་ཡོད་ལ། སཱ་ཌམ་ཧུ་སེན་འཛིན་བཟུང་དང་དམར་གསོད་བཏང་ཡོད་ཀྱང་།རྡུལ་ཕྲན་མཚོན་ཆ་སྦས་སྐུང་བྱས་ཡོད་པའི་བདེན་དཔང་གང་ཡང་རྙེད་མེད།གནད་དོན་དེའི་ཐད་ལ་མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་ཨ་རི་སོགས་ནུབ་ཕྱོགས་པས་སོ་སོའི་དམིགས་ཡུལ་བསྒྲུབ་ཕྱིར་གཞན་ལ་ཉེས་འཛུགས་བྱས་པ་ཞིག་ཡིན་པའི་སྐྱོན་བརྗོད་ཀྱང་བྱས་ཡོད་པ་རེད།

ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༣ ཟླ་ ༣ པའི་ཚེས་ ༡༩ ཉིན་ནས་ཨེ་རག་ནང་དམག་འཁྲུག་མགོ་བརྩམས་ཤིང་། སྐབས་དེར་ནུབ་ཕྱོགས་པའི་དྲག་ཆས་དམག་མི་ ༡༧༣༠༠༠ ཙམ་ཨེ་རག་ནང་བཏང་པའི་ཁྲོད་ ༡༥༠༠༠  ནི་ཨ་རིའི་དམག་མི་ཡིན་འདུག་ལ། ༢༠༠༧ ལོར་ཨེ་རག་ནང་ཨ་རིའི་དམག་ ༡༧༠༠༠༠ སླེབས་ཏེ་ཚད་མཐོ་ཤོས་ཆགས་ཡོད་ཀྱང་། རིམ་བཞིན་ཕྱིར་འཐེན་གྱིས་ད་ལྟ་ཨེ་རག་ནང་ཨ་རིའི་དམག་ ༥༥༠༠ ཙམ་ལྷག་ཡོད་པ་དེ་དག་ཉིན་འགའི་ནང་ཡོངས་སུ་ཕྱིར་འཐེན་བྱ་རྒྱུ་ཡིན་འདུག  འདས་པའི་དམག་འཁྲུག་ཁྲོད་ཨ་རིའི་དམག་མི་ ༤༥༠༠ རྐྱེན་ལམ་དུ་ཕྱིན་ཡོད་པ་དང་། དམག་མི  ༣༠༠༠༠ ཙམ་ལ་རྨས་སྐྱོན་ཕོག་ཡོད་འདུག

གསར་འགོད་པ། བནྡེ་སྐྱབས།