རྒྱ་ནག་གིས་ཁྱོད་ཚོས་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་བོད་རྒྱ་ཁོངས་སུ་ཁས་ལེན་མ་བྱས་ན། རྒྱལ་སྤྱིའི་ཁྲིམས་ཐོག་ནས་ ༡༩༥༡ ལོར་བཅིངས་གྲོལ་བཏང་བ་བཙན་འཛུལ་དང༌། ད་ལྟའི་གནས་བབས་འདི་བཙན་བཟུང་ཆགས་འགྲོ་ལ། བོད་རིགས་ཡོངས་གཅིག་གྱུར་ཟེར་བ་དེ་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་བྱུང་མྱོང་མེད། མངའ་སྡེ་མང་པོར་བསྐྱར་བཅོས་བྱ་དགོས་སྟབས། ཡོང་ཐབས་མེད་པ་ཞིག་རེད་ཟེར་གྱིན་འདུག་ཟེར།
བོད་ཀྱི་གྲོས་ཚོགས་དང་སྲིད་བྱུས་ཉམས་ཞིབ་ཁང་གི་འཆར་ཅན་གྱི་གོ་སྒྲིག་ལྟར། བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་སློབ་གྲྭ་ཁག་ ༢༠ ཙམ་གྱི་དགེ་སློབ་ ༡༠༠ ལྷག་ལ་ཉིན་བཅུའི་རིང་ལ་བཙན་བྱོལ་བོད་གཞུང་གི་སྲིད་བྱུས་དང་སྒྲིག་འཛུགས། གཞུང་དང་གཞུང་འབྲེལ་མིན་པའི་ཚོགས་པ་ཁག་ངོ་སྤྲོད་བཅས་ཀྱི་ཟབ་སྦྱོང་ཞིག་སྤྲོད་མགོ་བརྩམས་ཡོད་པ་དང༌། ཚེས་ ༢༧ ཉིན་བཀའ་བློན་ཁྲི་བ་ཟམ་གདོང་རིན་པོ་ཆེ་ཡིས་ཉེ་སྔོན་འབྲེལ་མོལ་ཐེངས་བརྒྱད་པའི་སྐབས་རྒྱ་གཞུང་ལ་སྤྲད་པའི་བོད་རིགས་ཡོངས་ལ་མིང་དོན་མཚུངས་པའི་རང་སྐྱོང་ཡོང་ཐབས་ཀྱི་བསམ་འཆར། ཞུ་བའི་ཡིག་ཆ་དེའི་སྐོར་དང་འབྲེལ་ཏེ། བོད་རྒྱའི་གནད་དོན་གྱི་བྱུང་རིམ་ངོ་སྤྲོད་བྱས་དོན། ཡིག་ཆ་འདི་ངོ་སྤྲོད་བྱེད་པར་ཐོག་མར་ལོ་དྲུག་ཅུ་ཡས་མས་ཀྱི་རྒྱ་ནག་གི་བྱུང་རབས་ལ་སྡོམ་ཞིག་བརྒྱབས་ཏེ། རྒྱ་ནག་མི་དམངས་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཅི་ལྟར་ཆགས་པ་དང༌། བོད་པ་ད་ལྟའི་གནས་བབ་ལ་ཇི་ལྟར་སླེབས་པ། དམར་པོ་གཅིག་བསྡུད་ལམ་ལུགས་འོག མི་རིགས་ས་གནས་རང་སྐྱོང་ཇི་ལྟར་སླེབས་པ་རེད། དེ་ལྟར་རྒྱབ་ལྗོངས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་རགས་ཙམ་མ་ཤེས་ན་ཅུང་གོ་ཁག་ཙམ་ཡོད།
སྤྱི་ལོ་ ༡༩༡༠ ནས་རྒྱ་ནག་མི་སེར་རྒྱལ་ཁབ་ཆགས་ཡོད། ༡༩༤༩ ལོར་རྒྱ་ནག་མི་དམངས་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཆགས་པ་རེད། ལོ་དེའི་སྤྱི་ཟླ་ ༡༠ ནས་བོད་ཀྱི་ས་མཚམས་སུ་རྒྱ་དམག་སླེབས་ཏེ། བོད་རང་བཙན་ལྡན་པའི་རྒྱལ་ཁབ་དེ་ ༡༩༥༡ ལོའི་ཟླ་ ༥ ཚེས་ ༢༣ ཉིན་རྒྱ་ནག་འོག་ཤོར་བ་རེད། ལོ་ཚུགས་དེ་གསལ་བོ་ངེས་དགོས། རྒྱ་ཕྱོགས་ནས་ཆབ་མདོའི་བར་དྲག་པོ་དང་ཆབ་མདོ་ཡན་ཆད་ཞི་བའི་བཅིངས་གྲོལ་ཟེར་གྱིན་ཡོད། ༡༩༥༡ ལོར་གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་བཞག་པ་ནས་ ༡༩༥༩ ལོའི་བར་ང་ཚོས་རྒྱ་ནག་གི་དབང་སྒྱུར་ངོས་ལེན་དང༌། དེའི་འོག་འདུག་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་བྱས་ཡོད། སྐབས་དེར་རྒྱ་ནག་ལ་རྩ་ཁྲིམས་མེད། རྒྱ་ནག་རྒྱལ་ཁབ་གཅིག་ལ་ལམ་ལུགས་གཉིས་ཟེར་བ་དེ་མགོ་ཚུགས་ས་གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་དེ་རེད། དེའི་ནང་བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་ལམ་ལུགས་དང་ཡུལ་གྱི་གོམ་པའི་གཤིས་ལུགས། ༧གོང་ས་མཆོག་གི་སྐུ་དབང༌། བོད་ནང་བཅོས་སྒྱུར་ལམ་སང་མི་དགོས་པའི་ཆ་རྐྱེན་བཀོད་ཡོད།
སྤྱི་ལོ་ ༡༩༥༤ ལོར་རྒྱ་ནག་མི་དམངས་འཐུས་མིའི་ཚོགས་ཆེན་སྟེངས་ནས་རྩ་ཁྲིམས་གཏན་འབེབས་བྱས་པ་རེད། སྐབས་དེར་༧གོང་ས་མཆོག་པེ་ཅིན་དུ་ཕེབས་ཏེ་ལྷ་སའི་དམར་སྲིད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་གྲ་སྒྲིག་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་ལ་འགྱུར་བ་གཏོང་རྒྱུ་བྱས་ཡོད། མའོ་ཙེ་ཏུང་གི་ཁས་ལེན་བཞིན་ལག་ལེན་བསྟར་ཡོད་ན། ད་ལྟའི་གནས་བབས་འདི་འདྲ་བྱུང་གི་མ་རེད། ༡༩༥༦ ལོར་རྒྱ་ནག་གིས་ལྷ་སར་འཁོར་ལམ་ཤར་སྐྱོད་ཀྱིས་དམག་ཆས་སྐྱེལ་འདྲེན་བྱས་ཏེ། གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་རྡོག་རོལ་བཏང་ཡོད། དེར་བརྟེན། ༡༩༥༦ ལོར་༧གོང་ས་མཆོག་རྒྱ་གར་དུ་ཕེབས་སྐབས། སྐྱབས་བཅོལ་དུ་བཞུགས་རྒྱུའི་དགོངས་ཚུལ་ཡོད་ཀྱང༌། སྲིད་བློན་ཀྲུག་ཨན་ལེ་རྒྱ་གར་ལ་ཐེངས་ ༦ ཙམ་ཡོང་སྟེ། གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་གྱི་ནང་དོན་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་གིས་ལག་བསྟར་བྱ་རྒྱུ་དང༌། རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཚད་ལྡན་ཞིག་འཛུགས་རྒྱུའི་ཁས་ལེན་བྱས་སྟབས། ༧གོང་ས་མཆོག་ཕྱིར་བོད་དུ་ཕེབས་ཡོད།
སྤྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ལོའི་ཟླ་ ༤ ཚེས་ ༡༧ ཉིན་༧གོང་ས་མཆོག་རྒྱ་གར་ལ་ཕེབས་ཏེ། གྲོས་མཐུན་དོན་ཚན་བཅུ་བདུན་ངོས་ལེན་མེད་པ་དང༌། བོད་རང་དབང་རང་བཙན་བསྐྱར་གསོ་བྱ་རྒྱུའི་རྒྱལ་སྤྱིའི་གསར་འགོད་གསལ་བསྒྲགས་སྤེལ་བ་རེད། འོན་ཀྱང༌། བོད་རང་བཙན་ཟེར་བ་དེ་རྒྱ་ནག་དང་རྒྱལ་སྤྱི། བོད་ནང་གི་གནས་སྟངས་གང་ཅིའི་ཐད་ནས་ཡོང་ཐབས་མེད་པ་གསལ་བོ་ཆགས་ཤིང༌། སྟོབས་ཤུགས་བདེན་པ་ལས་ཤུགས་ཆེན་ཆགས། ད་ལྟའི་འཛམ་གླིང་མཉམ་འབྲེལ་སྒྲིག་འཛུགས་དེ་འཛམ་གླིང་གི་དམངས་གཙོའི་རིང་ལུགས་ལ་འཐབ་རྩོད་བྱེད་མཁན་ཆེ་ཤོས་དང༌། གཅིག་བསྡུད་དབང་འཛིན་ལམ་ལུགས་ཀྱི་མཚོན་དོན་ཡག་ཤོས་དེ་ཆགས་ཡོད། གང་ཡིན་ཟེར་ན། རྒྱལ་ཁབ་ ༡༢༠ ལྷག་གི་འཐུས་མི་ཡོད་རུང༌། ཐག་གཅོད་བྱེད་མཁན་རྒྱལ་ཁབ་གཅིག་རང་ཆགས་ཡོད། ཅེས་གསུངས་བྱུང༌།
ཡང་ཁོང་གིས་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་བྱུང་རབས་བརྗོད་དོན། ༡༩༦༨
ལོར་ང་རང་རང་ངྷལ་ཧོར་གྱི་སློབ་སྤྱི་ཡིན་པའི་སྐབས་སུ་༧གོང་ས་མཆོག་གིས་རང་སྐྱོང་གི་ལམ་ཁ་འདམས་ན་བཟང་ཚུལ་གསུངས་པ་ཐོག་མར་ཐོས་པ་ཡིན། རྒྱ་ནག་རིག་གནས་གསར་བརྗེས་ཀྱི་སྐབས་རེད། ༡༩༧༤ ལོ་ནས་དངོས་སུ་གཞུང་འབྲེལ་གྱིས་གོ་བསྡུར་གནང་སྟེ་ལས་རིམ་སྒྲིག་ཡོད་ལ། ༡༩༧༩ ལོར་ཏིན་ཞའོ་ཕེན་གྱིས་རང་བཙན་ལས་གཞན་པར་གོ་བསྡུར་བྱ་འདོད་ཡོད་ཚུལ་བརྗོད་དེ། དབུ་མའི་ལམ་དངོས་སུ་བྱུང་བ་རེད། དེ་ནས་ ༡༩༩༤ ལོའི་བར་སྐུ་ཚབ་ཚོགས་པ་དང་གཟིགས་སྐོར་ཚོགས་པ་ཐེངས་ ༢༠ ཙམ་ཕེབས་ཡོད་ཀྱང༌། བརྒྱུད་ལམ་གཅིག་དང་གྲོས་གཞི་གཅིག་གི་སྲིད་བྱུས་བཟུང་མེད་སྟབས། དོན་དག་གང་ཡང་མ་འགྲུབ་པར་འབྲེལ་ལམ་ཆད་ཡོད། ༧གོང་ས་མཆོག་གི་བཀའ་ལྟར། ༡༩༩༧ ལོར་དབུ་མའི་ལམ་ལ་འོས་བསྡུའི་ལས་གཞི་བརྩམས་ཀྱང༌། འོས་བསྡུའི་སྔོན་འགྲོའི་སྐབས། དབུ་མའི་ལམ་ལ་འགྱུར་བ་མེད་པ་བསྐྱར་དུ་ཐག་གཅོད་བྱུང༌། ༡༩༨༧ ལོའི་ཨ་རིའི་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་༧གོང་ས་མཆོག་གི་གསུང་བཤད་དང༌། ༡༩༨༨ ལོའི་སི་ཊ་སི་སྦག་གི་གསུང་བཤད་གཉིས་ལས། སི་ཊ་སི་སྦག་གི་གསུང་བཤད་དེ་ནུས་མེད་ཆགས་ཡོད་པ་ ༡༩༩༡ ལོར་གསལ་བསྒྲགས་བྱས་ཡོད། དེ་དག་འདས་པའི་བྱུང་རབས་རེད་ཟེར།
ཁོང་གིས་མུ་མཐུད་དུ་བོད་རྒྱ་འབྲེལ་མོལ་གྱི་རིམ་པ་ངོ་སྤྲོད་བྱས་དོན། ང་ཚོ་དང་ང་ཚོའི་གྲོགས་པོ་ཚོས་འབད་བརྩོན་བྱས་ཏེ་ ༢༠༠༢ ལོ་ནས་འབྲེལ་བ་བསྐྱར་མཐུད་བྱུང་སྟེ། ད བར་འབྲེལ་མོལ་ཐེངས་བརྒྱད་དང་ཟུར་དུ་ཐེངས་གཅིག་སྡོམ་པའི་ཐེངས་ ༩ བྱུང་ཡོད། འདི་དག་གི་སྐབས་སུ་བརྒྱུད་ལམ་གཅིག་དང་གྲོས་གཞི་གཅིག་གི་སྲིད་བྱུས་བཟུང་ཡོད། དེ་ནི་སྐུ་ཚབ་ཚོགས་པའི་བརྒྱུད་ལམ་གཅིག་གིས་རང་སྲིད་རང་སྐྱོང་གི་གྲོས་གཞི་གཅིག་དེ་རྩལ་དུ་བཏོན་ནས་བཤད་པ་རེད། ཐེངས་བཞི་བ་ལྔ་བའི་སྐབས། ཕྱོགས་གཉིས་ཀྱི་འགལ་ཟླ་ཆེ་ཤོས་ཁ་གསལ་དུ་ཕྱིན་ཡོད། དེ་ནི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་བོད་རྒྱ་ཁོངས་ཡིན་པ་བོད་ཕྱོགས་ནས་ཁས་ལེན་ཐབས་མེད་པ་དང༌། བོད་རིགས་ཡོངས་གཅིག་གྱུར་རྒྱ་ཕྱོགས་ནས་ཁས་ལེན་ཐབས་མེད་པ་དེ་རེད། རྒྱ་ནག་གིས་ཁྱོད་ཚོས་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་བོད་རྒྱ་ཁོངས་སུ་ཁས་ལེན་མ་བྱས་ན། རྒྱལ་སྤྱིའི་ཁྲིམས་ཐོག་ནས་ ༡༩༥༡ ལོའི་བཅིངས་གྲོལ་བཙན་འཛུལ་དང༌། ད་ལྟའི་གནས་བབས་འདི་བཙན་བཟུང་ཆགས་འགྲོ། བོད་རིགས་ཡོངས་གཅིག་གྱུར་ཟེར་བ་དེ་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་བྱུང་མྱོང་མེད་ལ། ལྷག་པར་དུ་ད་ལྟ་མངའ་སྡེ་མང་པོར་བསྐྱར་བཅོས་བྱ་དགོས་སྟབས། ཡོང་ཐབས་མེད་པ་ཞིག་རེད་ཟེར་གྱིན་ཡོད། ཅེས་གསུངས་བྱུང༌།
ཁོང་གིས་རྒྱ་གཞུང་ལ་སྤྲད་པའི་བོད་རིགས་ཡོངས་ལ་རང་སྐྱོང་ཡོང་ཐབས་ཀྱི་འཆར་ཟིན་དེའི་སྐོར་ལ་བརྗོད་དོན། འབྲེལ་མོལ་ཐེངས་དྲུག་པའི་རྗེས་སུ་ང་ཚོར་འབྲེལ་མོལ་གྱི་འཆར་གཞི་མེད་ཀྱང༌། ད་ལོའི་སྤྱི་ཟླ་ ༣ པར་བོད་ནང་རླབས་ཆེན་གྱི་དོན་རྐྱེན་བྱུང་སྟབས། ཟླ་ ༥ པར་ནང་ལུགས་ཀྱི་གྲོས་མོལ་བྱུང་སྐབས། རྒྱ་ཕྱོགས་ནས་དགོས་འདུན་བཏོན་པ་བཞིན། ཟླ་ ༧ པའི་ནང་གི་འབྲེལ་མོལ་ཐེངས་བདུན་པ་དེ་བྱུང་བ་རེད། སྐབས་དེར་རྒྱ་ཕྱོགས་ནས་ད་བར་མང་པོ་བཤད་ཀྱང་ཐག་གཅོད་གང་ཡང་བྱུང་མེད། དབུ་མའི་ལམ་ལ་འགྲེལ་བརྗོད་ཡང་འདྲ་མིན་ཡོང་གིན་འདུག ཞི་བའི་དོན་ཚན་ལྔ་དང༌། གྲོས་འཆར་དོན་ཚན་བདུན་དེ་ཡོང་ཐབས་མེད་པ་ཞིག་རེད། ཁྱོད་ཚོའི་དགོས་འདུན་གྱི་རང་སྐྱོང་ངོ་མ་དེ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན། དེར་ང་ཚོས་ཉན་འདོད་ཡོད་ཟེར་བ་བཞིན། ང་ཚོས་ཡིག་ཆ་འདི་སྤྲད་པ་རེད། ཡིག་ཆ་འདིའི་ནང་འབྲེལ་མོལ་ཐེངས་དང་པོ་ནས་བཤད་པ་གཅིག་ཀྱང་མ་ལུས་པར་བཀོད་ཡོད།
ཡིག་ཆ་འདིའི་ནང་དོན་དང་སི་ཊ་སི་སྦག་གི་གསུང་བཤད་གཉིས་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད།
སི་ཊི་སི་སྦག་གི་གསུང་བཤད་དེར་ཧོང་ཀུང་དང་འདྲ་བོ་ཞིག་གསུངས་ཡོད། གཞི་རིམ་གྱི་ཁྲིམས་དང༌། དམངས་གཙོའི་ལམ་སྲོལ་ལོགས་སུ་ཡོད། འབྲེལ་མོལ་རམ་པའི་སྐབས་སུ་དེ་ཡོང་ཐབས་མེད་པ་གསལ་བོ་ཆགས་ཡོད་སྟབས། ༢༠༠༤ ཡས་མས་ནས་༧གོང་ས་མཆོག་དང༌། བཙན་བྱོལ་གཞུང་གི་བཞེངས་ཕྱོགས། རྒྱ་ནག་མི་དམངས་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ད་ལྟའི་རྩ་ཁྲིམས་ནང་ཡོད་པའི་མི་རིགས་ས་གནས་རང་སྐྱོང་གི་གནས་བབས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཞིག་བྱུང་ན། ང་ཚོའི་མངོན་འདོད་འགྲུབ་ཡོད་ཅེས། གཞི་རིམ་གྱི་ཁྲིམས་དང་དམངས་གཙོའི་ལམ་སྲོལ་དགོས་ལབ་མེད། ཡིག་ཆ་འདིའི་གཞི་འཛིན་ས་རྒྱ་ནག་གི་རྩ་ཁྲིམས་དང༌། མི་རིགས་ས་གནས་རང་སྐྱོང་བཅའ་ཁྲིམས། རང་སྐྱོང་བཅའ་ཁྲིམས་ཐད་བཏོན་པའི་རྒྱབ་ཤ་དཀར་པོ་གསུམ་ལུང་འདྲེན་བྱས་ཡོད་ཟེར།
ཡང་ཁོང་གིས་མི་རིགས་ས་གནས་རང་སྐྱོང་སྐོར་འགྲེལ་བཤད་བྱས་དོན། རྒྱ་ནག་གི་མི་རིགས་ས་གནས་རང་སྐྱོང་ཟེར་བ་དེ། མི་རིགས་ཆེན་པོའི་རིང་ལུགས་དང༌། ས་གནས་མི་རིགས་རིང་ལུགས་མེད་པ་བཟོས་ཏེ། གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་ལ་སོ་སོའི་སྐད་ཡིག་རིག་གཞུང་སྲུང་སྐྱོབ་ཀྱི་བདག་དབང་སྤྲོད་ཆེད་ཡིན། རྩ་ཁྲིམས་དོན་ཚན་ ༡༡༢ ནས་ ༡༢༢ བར་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་ལ་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་རེ་རེ་བཞིན་བཀོད་ཡོད། དེ་ལག་ལེན་བསྟར་ཐབས་ལ་མི་རིགས་ས་གནས་རང་སྐྱོང་བཅའ་ཁྲིམས་བཟོས་ཡོད། སྤྱིར་བཅའ་ཁྲིམས་དང་རྩ་ཁྲིམས་གཉིས་ཀ་ཡང་དག་པ་ཡིན། འོན་ཀྱང༌། རྩ་ཁྲིམས་དང་བཅའ་ཁྲིམས་གཉིས་ཀ་ཤོག་བུའི་སྟེང་ཡོད་པ་ལས་ལག་ལེན་ལ་གཅིག་ཀྱང་བསྟར་མེད། དེར་བརྟེན། ང་ཚོས་རྩ་ཁྲིམས་དང་བཅའ་ཁྲིམས་གང་ལའང་འགྱུར་བ་གཏོང་མི་དགོས། དེའི་ནང་གང་ཡོད་པ་དངོས་སུ་ལག་ལེན་བསྟར་དགོས་ཟེར་གྱིན་ཡོད།
མཇུག་མཐར། ཁོང་གིས་སློབ་མ་ཚོའི་དྲི་བར་ལན་འདེབས་དང་། ད་ལྟ་རྒྱ་ནག་གིས་འཁྱོག་བརྗོད་བྱེད་བཞིན་པའི་གནད་དོན་ཁག་ཅིག་གི་ཐད་གསལ་བཤད་བྱས་དོན། སྔོན་མ་དྲུག་བཅུ་རེ་གསུམ་གྱི་བཅའ་ཁྲིམས་ཟིན་བྲིས་ནང་བོད་ཀྱི་ཆབ་འབངས་ཟེར་གྱིན་ཡོད་ཀྱང༌། ང་ཚོ་དམངས་གཙོའི་ལམ་སྲོལ་དུ་སྒྱུར་རྗེས་བོད་ཀྱི་ཡུལ་མི་ཞེས་བཀོད་ཡོད། བོད་རིགས་ཡོངས་ལ་ཟེར་བ་དེ་གཙོ་ཆེ་ཤོས་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་དེ་རེད། ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་ཕྱི་ལོགས་ཀྱི་མི་རིགས་གཞན་གྱི་རང་སྐྱོང་ཁུལ་དང༌། རང་སྐྱོང་རྫོང་དུ་སྒྲིལ་ཡོད་པའི་བོད་རིགས་དེ་དག་ཚུད་དགོས་ལ། ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་ཁོངས་གཏོགས་གང་རུང་ཡིན་ཡང༌། ད་ལྟ་ས་གནས་གཞན་དུ་གཞི་ཆགས་ཡོད་པ་དེ་རིགས་ཀྱང་ཚུད་དགོས། ཅེས་དང༌།
བོད་པ་དུམ་བུ་གཅིག་གི་ས་ཁུལ་ལ་རང་བཙན་ཐོབ་པ་ལས་བོད་མི་བརྒྱ་ཆའི་བརྒྱ་ལ་རང་སྲིད་རང་སྐྱོང་གི་གནས་བབས་ཆ་ཚང་ཞིག་ཐོབ་ན། དེ་བོད་རིགས་ཀོང་བུ་གཅིག་གྱུར་ལ་རླབས་ཆེན་གྱི་ཁེ་ཕན་ཆེན་པོ་ཡོང་གི་རེད། ང་ཚོས་བོད་རིགས་ཡོངས་རྫོགས་གཅིག་གྱུར་དགོས་ཟེར་བའི་གལ་གནད་དེ། མི་རིགས་ས་གནས་རང་སྐྱོང་གི་ལྟ་གྲུབ་ལ་ཐུག་ཡོད། མཱ་ཁུ་སི་དང་ལེ་ཉེན། མའོ་གསུམ་ཀའི་མི་རིགས་ས་གནས་རང་སྐྱོང་གི་དམིགས་ཡུལ་དེ། ས་གནས་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་ཀྱི་ཆོས་དང་རིགས་གཞུང་སོགས་མི་རིགས་ཆེན་པོའི་བཙན་གནོན་འོག་མི་འགྲོ་ཆེད་རེད།
རྒྱ་ནག་གི་སྲིད་ཇུས་ནང༌། མང་པོ་ཁ་ཐོར་དང་ཉུང་ཉུང་མཉམ་སྡོད། ཅེས་མང་པོ་ཁ་ཐོར་ཡོད་ན་མི་རིགས་རང་སྐྱོང་སྤྲོད་དགོས། ཉུང་ཉུང་མཉམ་སྡོད་ཡིན་ན་མི་རིགས་ས་གནས་རང་སྐྱོང་སྤྲོད་དགོས་ལབ་ཡོད། བོད་དེ་མཐོ་སྒང་ལ་བཀྲམས་ཡོད་ཀྱང་ཁ་ཐོར་མེད། མུ་མཐུད་ནས་གནས་ཡོད། མི་རིགས་ས་གནས་རང་སྐྱོང་གི་ཆ་རྐྱེན་ཚང་ཡོད།
རྒྱ་ནག་གིས་ཡིག་ཆ་འདིའི་ནང་བོད་ཡིག་རྐྱང་བ་ལས་རྒྱ་ཡིག་གི་དགོས་མཁོ་བཀོད་མི་འདུག ཁ་བྲལ་གྱི་འདོད་ཚུལ་ཡོད་པ་གསལ་བོ་རེད་ཟེར་གྱིན་ཡོད། ང་ཚོས་རྒྱ་ཡིག་མི་དགོས་གང་དུའང་ལབ་མེད། རང་སྐྱོང་ས་ཁོངས་ནང་སྐད་ཡིག་གཙོ་བོ་དེ་བོད་ཡིག་བྱ་དགོས་སྐོར་བཀོད་ཡོད།
བོད་པའི་གཞུང་དེ་ཆོས་སྲིད་ཟུང་འབྲེལ་རེད་ཟེར་ཆོག་ཀྱང༌། ཆོས་ཀྱི་སྒྲིག་འཛུགས་དང་སྲིད་ཀྱི་སྒྲིག་འཛུགས་སོ་སོར་དབྱེ་རྒྱུ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ང་ཚོས་ངོས་ལེན་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད་ཀྱང༌། ཆོས་དང་སྲིད་གཉིས་ལོགས་སུ་ཕྱེ་རྒྱུ་ཧ་ལམ་མེད། ཆབ་སྲིད་ཆོས་བཞིན་དུ་བསྐྱང་དགོས་ན་དེ་གཉིས་ལོགས་སུ་ཕྱེ་རྒྱུ་མེད།
ཕྱོགས་མི་དོ་དམ་བྱེད་ཐབས་ཀྱི་སྲོལ་ཡིག་ཟེར་བ་དེར། རྒྱ་ཕྱོགས་ནས་ང་ཚོས་བོད་ནང་མི་རིགས་གཙང་སེལ་བྱ་རྒྱུའི་ལས་འགུལ་བརྩམ་འདོད་འདུག་ཟེར་གྱིན་ཡོད། ང་ཚོས་མི་རིགས་གཙང་སེལ་བྱ་རྒྱུ་ནམ་ཡང་ལབ་ཀྱིན་མེད། ང་ཚོས་ནང་མི་ཕྱི་ལ་འགྲོ་བ་དང་ཕྱི་མི་ནང་དུ་ཡོང་བའི་ཚད་འཛིན་སྐོར་བཤད་ཀྱིན་ཡོད། ཅེས་གསུངས་བྱུང༌།
