བཀའ་བློན་ཁྲི་པ་དང་ཊི་ཆི་སི་ཝེལ་གྱི་ཁ་བརྡ།

ཟླ་འདིའི་ཕྱི་ཚེས་ ༢༡ ཉིན་ནས་བཀའ་ཁྲི་བློ་བཟང་སེང་གེ་མཆོག་ཡུ་རོབ་རྒྱལ་ཁབ་ ༧ ནང་འཚམ་འདྲིའི་གཟིགས་སྐོར་གནང་བཞིན་ཡོད། ཁོང་གིས་རྒྱལ་ཁབ་དེ་དག་གི་ཕྱི་འབྲེལ་མི་སྣ་དང་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་གཙོས་པའི་གཞུང་གི་གནད་ཡོད་མི་སྣ་ཁག་དང་མཇལ་འཕྲད་གནང་ཡོད་པ་མ་ཟད། རྒྱལ་ཁབ་དེ་དག་གི་གསར་འགྱུར་བརྒྱུད་ལམ་ཆེ་ཁག་ལ་བཅར་འདྲི་དང་ལེན་བྱས་ཏེ། ཕྱི་ཚེས་ ༢༥ ཉིན་འཇར་མན་གྱི་ཊི་ཆི་སི་ཝེལ་ (Deutsche Welle)ཞེས་པས་ཁོང་དང་དྲི་བ་དྲིས་ལན་གནང་བ་ཁག་འདིར་བཀོད་ཡོད།

ཊི་ཆི་སི་ཝེལ།  ལས་བཅར་བྱས་ནས་ཉིན་ ༡༠༠ ལྷག་རེད། བོད་ནང་གི་གནས་སྟངས་སྔར་ལས་ཀྱང་ཚབས་ཆེན་ཆགས་ཡོང་གི་འདུག རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་ཀྱི་དོན་རྐྱེན་གཅིག་རྗེས་གཉིས་མཐུད་བྱས་ནས་བྱུང་སོང་། ཁྱེད་རང་ལས་གནས་ལ་ཞུགས་པའི་ཉིན་ ༡༠༠ ནང་ཕྱག་ལས་གང་དག་གནང་ཡོད་དམ།

བློ་བཟང་སེང་གེ  བདུན་ཕྲག་གཉིས་སྔོན་ལ་ང་ཨ་རིར་ཡོད། གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་དང་མཇལ་མོལ་བྱས་པ་ཡིན། དེ་ག་ནང་བཞིན། ཁོང་ཚོའི་ནང་ནས་མང་པོ་ཞིག་གིས་བོད་དོན་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་གནང་གི་འདུག གྲོས་ཚོགས་འོག་མའི་ནང་ཉན་ཞིབ་ཐེངས་གཅིག་ལ་བཅར་བ་ཡིན། ཕྱི་སྲིད་ལྷན་ཁང་གིས་བོད་ནང་གི་གནས་སྟངས་ཐད་ ‘‘སེམས་ཁྲལ་’’དང། རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བོད་ཐོག་བཟུང་བའི་དྲག་གནོན་སྲིད་བྱུས་ལ་བསྐྱར་ཞིབ་བྱ་དགོས་པའི་འབོད་སྐུལ་བྱས་ཡོད་པ་རེད། ཕྱི་སྲིད་དྲུང་ཆེ་ལྕམ་ཁིག་ལིན་ཊོན་གྱིས་ཀྱང་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་དོན་རྐྱེན་ཐོག་བསྒྲགས་གཏམ་སྤེལ་ཡོད། ངྷ་རམ་ས་ལར་ཉིན་ ༡༠ ཙམ་ལ་བསྡད་རྗེས། ང་ཡང་བསྐྱར་ཡུ་རོབ་ལ་ཡོང་བ་ཡིན། ཡུ་རོབ་རྒྱལ་ཁབ་ཁ་ཤས་ནང་འཚམ་འདྲི་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད། ངས་ཡུ་རོབ་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་ནས་ཀྱང་ཕྱོགས་མཚུངས་ཀྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་རག་ཐུབ་པའི་རེ་བ་འཛིན་བཞིན་ཡོད།

ཊི་ཆི་སི་ཝེལ།  ཕྱིར་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་དོན་རྐྱེན་སྒང་ལ་འབབ་ནས་བཤད། ༧གོང་ས་ཏྰ་ལའི་བླ་མས་ཀྱང་བྱེད་སྟངས་འདི་རིགས་ལ་ཐུགས་མོས་མེད་ཚུལ་གསལ་སྟོན་གནང་ཡོད། ཡིན་ཡང་ཁོ་ཚོས་ལག་ལེན་ལ་བསྟར་བཞིན་ཡོད་པ་རེད།  ཁོ་ཚོ་ག་རེ་བྱས་ནས་དེ་འདྲ་རེད།

བློ་བཟང་སེང་གེ  ངའི་བསམ་པར། འདི་བོད་ནང་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་གདུག་རྩུབ་ཆེ་བའི་དྲག་གནོན་སྲིད་བྱུས་མུ་མཐུད་ལག་བསྟར་བྱས་པར་ཡ་ལན་སློག་པ་ཞིག་རེད་འདོད། རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་ནི་མི་རྣམས་ཀྱིས་དཀའ་སྡུག་ཆེ་བའི་གནས་སྟངས་འོག་བརྩམས་པའི་འུ་ཐུག་གི་བྱེད་སྟངས་ཤིག་རེད། གལ་སྲིད་གདམ་ཀ་གཞན་པ་ཡོད་ཚེ། ཤི་ན་འདོད་མཁན་གྱི་མི་སུ་གང་ཡོད་པ་མ་རེད། གལ་སྲིད་གདམ་ཀ་གཞན་པ་ཡོད་ཚེ། མི་སུ་ཞིག་ཡིན་རུང་གསོན་པོར་འདུག་འདོད་གི་རེད། ཡིན་ནའང་བོད་མི་དེ་ཚོས་ ‘‘གསོན་པ་ལས་ཤི་བ་ཡག་གི་རེད་’’ ཅེས་བཤད་པ་རེད། དེ་འདྲའི་དཀའ་སྡུག་དང་རེ་ཐག་ཆད་པའི་གནས་སྟངས་གཅིག་བུའི་འོག ད་གཟོད་ཁོ་ཚོས་འུ་ཐུག་པའི་སེམས་ཐག་དེ་གཅོད་གི་ཡོད་པ་རེད། ཁོ་ཚོས་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་བཏང་བ་དེས། རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བོད་ལ་དབང་བསྒྱུར་བྱེད་བཞིན་པ་དེར་གསལ་བཤད་དང་། མཁྲེགས་འཛིན་སྲིད་བྱུས་འགྲོ་ཐབས་མེད་པ་བསྟན་པ་རེད །

ཊི་ཆི་སི་ཝེལ།  ཁྱེད་རང་གིས་བསམ་ན། བཙན་བྱོལ་བོད་གཞུང་ངམ་ཏྰ་ལའི་བླ་མས་ནུས་ཤུགས་ཅན་གྱི་འབོད་སྐུལ་ཞིག་བྱས་པ་ཡིན་ན། རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་ཀྱི་རླབས་རྒྱུན་འདི་མཚམས་འཇོག་སྲིད་དམ།

བློ་བཟང་སེང་གེ  ངའི་བསམ་ཚུལ་བྱས་ན། བོད་མི་ཚོས་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་གཏོང་དོན། ཁོ་ཚོ་རེ་ཐག་ཆད་པས་རེད། རྒྱལ་སྤྱིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱིས་བོད་ལ་དོ་ཁུར་བྱེད་ཀྱི་མི་འདུག རྒྱ་ནག་གིས་མུ་མཐུད་ནས་བཙན་གནོན་བྱེད་ཀྱི་རེད་བསམ་པ་རེད། འདི་ཁོ་ཚོས་ག་རེ་བྱས་ནས་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་གཏོང་གི་ཡོད་པ་དེ་རེད། བོད་ནང་གི་གནས་སྟངས་ལ་དོ་སྣང་འདྲེན་ཆེད་རང་སྲོག་བློས་གཏོང་གི་ཡོད་པ་རེད། རྒྱལ་ཁབ་དང་སྲིད་གཞུང་གང་འདྲ་ཞིག་གིས་བསྒྲགས་གཏམ་ཅི་འདྲ་ཞིག་སྤེལ་རུང་། ཚང་མ་བོད་ནང་འབྱོར་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་པ་རེད། བོད་ནང་གི་བོད་མི་ཚོས་བསྒྲགས་གཏམ་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་དེ་དག་ཐོས་རྗེས། ཁོ་ཚོས། ‘‘ཨོ། ད་དུང་རེ་བ་འདུག རྒྱལ་སྤྱིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱིས་བོད་དོན་ལ་དོ་ཁུར་བྱེད་ཀྱི་འདུག འཇར་མན་ཚུད་པའི་རྒྱལ་ཁབ་མང་པོ་ཞིག་གིས་བོད་དོན་ཐོག་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་སྤྲོད་ཀྱི་འདུག’’བསམ་གྱི་རེད། བརྡ་འཕྲིན་འདིའི་རིགས་ཀྱིས་ཁོ་ཚོ་ལ་རེ་བ་ཞིག་སྟེར་གྱི་རེད། འདིས་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་ཀྱི་གདམ་ཀ་མ་ཕྱེས་པའི་སྔོན་ལ། ཁོ་ཚོར་བསམ་བློ་ཞིག་གཏོང་འཇུག་གི་རེད།

ཊི་ཆི་སི་ཝེལ།  དེས་ན། བཙན་བྱོལ་བོད་གཞུང་ངམ་ཏྰ་ལའི་བླ་མར་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་ཀྱི་དོན་རྐྱེན་འདི་འགོག་ཐབས་མེད་པ་ཡིན་ནམ།

བློ་བཟང་སེང་གེ  ༧གོང་ས་མཆོག་གིས་དུས་རྒྱུན་ནས་འུ་ཐུག་པའི་ལས་ཀ་མི་བརྩམ་པའི་སློབ་སྟོན་གནང་གི་ཡོད། ངས་བཤད་མྱོང་ཡོད། ང་ཚོས་བོད་ནང་ལོགས་ནས་ལས་འགུལ་རིགས་སྤེལ་བར་སྐུལ་མ་བྱེད་ཀྱི་མེད། རྒྱུ་མཚན། ང་ཚོས་ངོ་རྒོལ་བྱས་ན་མཇུག་འབྲས་གང་ཡོང་ཚང་མ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད། གལ་སྲིད་ཁྱོད་ཀྱིས་ངོ་རྒོལ་བྱས་ན། ཁྱོད་རང་འཛིན་བཟུང་བྱེད་ཀྱི་རེད། མནར་གཅོད་གཏོང་གི་རེད། མཚམས་ལ་ལར་ཁྱོད་བོར་བརླག་ཏུ་འགྲོ་ཡི་རེད། ངས་ད་དུང་བཤད་མྱོང་ཡོད། མིའི་ཚེ་སྲོག་རྩ་ཆེན་པོ་དང་། མི་ཞིག་ཡིན་ཚེ་ངེས་པར་དུ་གསོན་པོར་གནས་དགོས་པ་རེད། ནུས་ཤུགས་གང་ཡོད་སློབ་གསོའི་ཐོག་འདོན་པའམ། དེ་ལས་ཀྱང་དོན་ཕན་ལྡན་པའི་རང་གི་ལས་འགན་ཐོག་བྱས་རྗེས་འཇོག་དགོས་པ་རེད། རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་ད་ལྟ་བོད་ནང་བྱུང་བཞིན་པའི་དོན་རྐྱེན་དེ་རིགས་ལ་འགན་འཁུར་དགོས། ཁོ་ཚོས་ངེས་པར་དུ་ད་ལྟའི་སྲིད་བྱུས་ལ་འགྱུར་བ་བཏང་ནས། བོད་མི་ཚོའི་འཚོ་བའི་ཆ་རྐྱེན་ལ་ལེགས་བཅོས་ཐོབ་ཐབས་བྱ་དགོས།

ཊི་ཆི་སི་ཝེལ།  འཇར་མན་དང་ཡུ་རོབ་ཀྱིས་བོད་ཀྱི་གནད་དོན་ཐད་རྣམ་འགྱུར་གང་འདྲ་བསྟན་ཡོད་དམ།

བློ་བཟང་སེང་གེ  ཡུ་རོབ་སྤྱི་ཡོངས་དང་འཇར་མན་གྱིས་གལ་ཆེའི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་ཡོད། ཡུ་རོབ་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་དམངས་གཙོའི་ལམ་སྲོལ་དང་། ཁོ་ཚོས་རང་དབང་དང་། འདྲ་མཉམ། བརྩི་མཐོང་བཅས་ཀྱི་རྩ་དོན་ལ་ཡིད་ཆེས་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད་པས་རེད། རྩ་དོན་འདི་དག་ལ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་ཆེད་ཡུ་རོབ་སྐམ་སའི་ཐོག་འཛམ་གླིང་དམག་ཆེན་ཐེངས་གཉིས་བྱུང་མྱོང་ཡོད། ང་དམངས་གཙོས་འོས་འདེམས་བྱས་པ་རེད། བོད་མི་ཚོས་རེ་སྙེག་བྱེད་ས་ཡང་ཡུ་རོབ་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་གི་གཞི་རྩར་བཅོལ་བའི་རྩ་དོན་འདི་དག་རེད། ང་ཚོའི་འཚོལ་སྙེག་དང་ཡུ་རོབ་མི་མང་གི་འཐབ་རྩོད་རྒྱལ་ཁ་གཉིས་རིགས་འདྲ་བ་ཡིན། གཞན་ད་དུང་། འདས་པའི་ལོ་ ༥༠ ནང་། བོད་མི་ཚོས་འཚེ་མེད་ཞི་བ་དང་། དམངས་གཙོ། གྲོས་མོལ་བཅས་ལ་འབད་བརྩོན་བྱས་ཡོད། ད་ལྟ་འདི་དག་གཞི་རྩའི་རྩ་དོན་ཆགས་ཡོད། སོང་ཙང་། འདི་འཚེ་མེད་ཞི་བའི་འཐད་རྩོད་ཅིག་ཡིན་སྟབས། གནས་ལུགས་ཀྱི་ཆ་ནས་རྒྱབ་སྐྱོར་ཐོབ་འོས། གལ་སྲིད་བོད་ཀྱི་གནད་དོན་ལ་ཕྱོགས་གང་ཞིག་ནས་སྣང་མེད་བཏང་ཚེ། བོད་མི་དང་གནས་སྟངས་ཆ་འདྲ་བའི་མི་གང་མང་ཞིག་ལ། འཚེ་མེད་ཞི་བར་རྒྱབ་སྐྱོར་མི་འདུག དམངས་གཙོ་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་མི་འདུག གྲོས་མོལ་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་མི་འདུག་པའི་སེམས་ཚོར་འབྱུང་གི་རེད། དེས་འཛམ་གླིང་ནང་ཐོབ་ཐང་འདྲ་མིན་རྩོད་མཁན་གྱི་ཚོགས་སྐྱིད་ཁག་ལ་བག་ཆགས་ངན་པ་འཇོག་ངེས་ཡིན།

ཊི་ཆི་སི་ཝེལ།  རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་དུས་རྒྱུན་ནས་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཉམ་དུ་གྲོས་མོལ་བྱེད་འདོད་མེད་ཚུལ་བཤད་ཡོད། ཡིན་ནའང་ད་ཆ་ཏཱ་ལའི་བླ་མས་ཆབ་སྲིད་འགན་དབང་ཚང་མ་རྩིས་སྤྲོད་བྱས་ཡོད། ཁྱེད་རང་གིས་བལྟས་ན། ད་ལྟ་རྒྱ་ནག་མཉམ་དུ་གྲོས་མོལ་བྱེད་པར་འགོག་རྐྱེན་གང་དག་ཡོད་དམ།

བློ་བཟང་སེང་གེ  བོད་ཀྱི་གནད་དོན་ཐག་གཅོད་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཁོ་ཚོའི་ཁེ་ཕན་དང་ཧ་ཅང་གི་འཚམ་པོ་ཡོད། རྒྱ་ནག་ཆེས་སྟོབས་ཆེན་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཆགས་འདོད་ཡོད་པ་རེད། དེ་ཆགས་པར་རྒྱུ་རྐྱེན་འགའ་ཤས་དགོས་ཀྱི་ཡོད། ཁོ་ཚོ་ལ་དཔལ་འབྱོར་སྟོབས་ཤུགས་ཡོད། ཁོ་ཚོའི་དམག་དོན་ནུས་ཤུགས་མུ་མཐུད་གོང་མཐོར་འགྲོ་བཞིན་ཡོད། ཡིན་ཡང་ཁོ་ཚོར་བཟང་སྤྱོད་ཀྱི་ནུས་སྟོབས་གང་ཡང་མེད། རྒྱུ་མཚན། ཁོ་ཚོས་བོད་དང་ཡུ་གུར། ཡང་ན་སོག་པོ་བཅས་ལ་ལྟ་ཚུལ་འཛིན་སྟངས་ཀྱི་ཆ་ནས་ཡིན། གལ་སྲིད་ཁོ་ཚོས་བོད་མིའི་ཐོག་ད་ལྟ་ནང་བཞིན་གྱི་བྱེད་སྟངས་མུ་མཐུད་པ་ཡིན་ན། རྒྱལ་སྤྱིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱིས་བརྩི་མཐོང་བྱེད་ཀྱི་མ་རེད། གཅིག་བྱས་ན་རྒྱ་ནག་ལ་ཞེད་སྣང་སྐྱེ་སྲིད། འོན་ཀྱང་དེ་བརྩི་མཐོང་མ་རེད། སོང་ཙང་། རྒྱ་ནག་ཆེས་སྟོབས་ཆེན་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཆགས་འདོད་ན། བརྩི་བཀུར་དགོས་པ་རེད། རྒྱལ་སྤྱིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་རང་བཞིན་གྱིས་བརྩི་མཐོང་བྱེད་ཀྱི་རེད། ཆེ་མཐོང་སྤྲོད་པ་ནི་དང་ལེན་བྱེད་སྟངས་གཞན་ཞིག་རེད། ཁོ་ཚོས་བོད་མིའི་ཐོབ་ཐང་ལ་བརྩི་བཀུར་མ་བྱས་ཚེ། སྟབས་ཉེ་བ་ཞིག་ལ། རྒྱལ་སྤྱིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱིས་ཀྱང་རྒྱ་ནག་ལ་བརྩི་མཐོང་སྤྲོད་ཀྱི་མ་རེད།

ཊི་ཆི་སི་ཝེལ།  དེང་གི་གནས་སྟངས་ཀྱི་ཆ་ནས་རྒྱ་ནག་གི་ཁེ་ཕན་ཡག་ནས་ཡག་ཏུ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད། རྒྱ་ནག་གི་ཤུགས་རྐྱེན་མུ་མཐུད་ནས་ཆེ་རུ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད། ཟླ་ ༡༠ ནང་། ཏཱ་ལའི་བླ་མ་ལྷོ་ཨ་ཧྥི་རི་ཀའི་ནང་ཞི་བདེ་གཟེངས་རྟགས་བཞེས་མྱོང་མཁན་ཊོའུ་ཊོའུ་ལགས་ཀྱི་འཁྲུངས་སྐར་ལ་ཕེབས་འཆར་ཡོད་ནའང་། ཨ་ཧྥི་རི་ཀ་གཞུང་གིས་ཁོང་ལ་ཐོངས་མཆན་སྤྲད་མེད། འདིས་ཁྱོད་ཀྱི་འགུལ་བསྐྱོད་ལའང་ཚད་བཀག་ཡོད་པ་ཞིག་ཚོར་ཡོང་གི་འདུག་གམ།

བློ་བཟང་སེང་གེ  ལོ་ ༢༠ ཡར་སྔོན་ལ། འཛམ་གླིང་ཧྲིལ་བོ་ལྷོ་ཨ་ཧྥི་རི་ཀ་དང་མན་ངྷི་ལ་ལགས་གཉིས་ཀྱི་ཕྱོགས་སུ་མཐུན་སྒྲིལ་བྱས་ཡོད། ལྷོ་ཨ་ཧྥི་རི་ཀར་དམངས་གཙོ་མངོན་གྱུར་བྱུང་སྐབས། ང་ཚོ་ཚང་མས། ‘‘ཨོ། བྷེར་ལིན་གྱི་རྩིག་གྱང་གཏོར་བ་ལྟར། ལྷོ་ཨ་ཧྥི་རི་ཀ ཡང་བསྐྱར་འཛམ་གླིང་ནང་གཏམ་བཟང་ཐོལ་པ་གཅིག་བྱུང་།’’ ཞེས་བཤད་པ་རེད། མན་ངྷི་ལ་རང་དབང་ཅན་གྱི་མི་ཞིག་ཆགས་ནས་ཕྱིར་ཐོན་ཡོང་སྐབས། ང་ཚོས་འཛམ་གླིང་ནང་ད་དུང་ཡང་འདི་འདྲའི་དོན་དག་རིགས་འདྲ་འབྱུང་རྒྱུ་ཡོད་དམ་བསམ་པ་རེད། ལོ་ ༢༠ རྗེས་ནས། ལྷོ་ཨ་ཧྥི་རི་ཀ་རྒྱལ་ཁབ་གང་འདྲ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་པ་མཐོང་རྗེས། དངོས་གནས་མི་ལ་བློ་ཕམ་བྱུང་བཅུག་ཡོད། ཨ་ཧྥི་རི་ཀའི་རླབས་ཆེན་མི་སྣའི་ཡ་གྱལ་ཊོའུ་ཊོའུ་གྲོགས་པོ་ལ་ཐོངས་མཆན་མ་སྤྲད་པ་དེས། ཊོའུ་ཊོའུ། མན་ངྷི་ལ་དང་དུས་མཉམ་གྱི་མི། ཨ་ཧྥི་རི་ཀའི་དམངས་གཙོ་དང་། མན་ངྷི་ལ་གློད་གྲོལ་ཆེད་སྐུ་ལུས་བསྐྱོན་མཁན་ཞིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས། དངོས་གནས་མི་ལ་བློ་ཕམ་བྱུང་བཅུག་ཡོད། འོན་ཀྱང་འདིའི་ནང་འཐུས་ཤོར་གྱི་ཆའང་ཡོད་ངེས།

ཊི་ཆི་སི་ཝེལ།  ཡང་བསྐྱར་རྒྱ་ནག་གི་ཤུགས་རྐྱེན་གོང་འཕེལ་དོན་གནད་སྐོར་ལ་འབབ། འདིས་བཙན་བྱོལ་བོད་མི་དང་ཁོ་ཚོ་གནས་སྡོད་བྱེད་ཡུལ་རྒྱ་གར་བར་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་ཡོད་དམ།

བློ་བཟང་སེང་གེ  རྒྱ་གར་དང་རྒྱ་གར་མི་མང་སྐོར་ནས་བཤད་ན། རྒྱ་གར་ནི་བོད་མི་ཚོའི་ཆེད་དུ་ཕྱག་ལས་མང་ཤོས་གནང་མཁན་དེ་ཡིན། བོད་མི་མང་པོ་རྒྱ་གར་ནང་ཡོད་པ་རེད། དབུས་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱང་རྒྱ་གར་ནང་ཡོད་པ་རེད། ལྡི་ལིར་ངས་རྒྱ་གར་གྱི་གནད་ཡོད་མི་སྣ་དང་མཇལ་མོལ་བྱས་པ་ཡིན། ད་བར་དུ་རྒྱ་གར་གྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་སྔོན་མ་ནང་བཞིན་ཡོད། དུས་ཡུན་ངེས་ཅན་ཞིག་གི་ནང་འགྱུར་ལྡོག་ཆེན་པོ་ཞིག་འབྱུང་མི་སྲིད་འདོད།

ཊི་ཆི་ཆི་ཝེལ།  པེ་ཅིན་དང་ལྡི་ལི་བར་གྱི་འབྲེལ་བ་ཡག་ཕྱོགས་སུ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་པ་རེད། འདིས་ཀྱང་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་མ་རེད་དམ།

བློ་བཟང་སེང་གེ  འགྱུར་བ་འགྲོ་བ་མ་རེད། རྒྱ་གར་ནི་གཞི་རྒྱ་ཆེ་བའི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་དང་། དམངས་གཙོའི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་རེད། སོང་ཙང་། ཆེད་དུ་གཏན་འབེབས་བྱས་པའི་གཞི་རྩའི་རྩ་དོན་ཐོག་རང་གི་མི་སེར་དང་། གནས་སྡོད་བོད་མི་ཚོར་སྲུང་སྐྱོབ་འགན་ལེན་ཡོད་པ་རེད།

ཊི་ཆི་སི་ཝེལ།  གལ་སྲིད་རྒྱ་ནག་གི་དཔོན་རིགས་ཚོས་ཀྱང་ད་ཐེངས་ཀྱི་གཟིགས་སྐོར་འདི་གོ་ཐོས་བྱུང་ཡོད་ན། ཁྱོད་ཀྱིས་ཁོ་ཚོར་བརྡ་ལན་གང་འདྲ་ཞིག་སྤྲོད་རྩིས་ཡོད་དམ།

བློ་བཟང་སེང་གེ  ཁོ་ཚོས་དུས་རྒྱུན་དྲ་ལམ་ནས་མཉེན་ཆས་འདྲ་མིན་སྤྱད་ནས་ངའི་ཡིག་སྒམ་ལ་ཚུར་རྒོལ་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད་པ་རེད། གང་ལྟར་ངའི་ཕྱོགས་ནས་གནས་ཚུལ་གང་ཡོད་ཉིན་རྟག་པར་ཁོ་ཚོས་མཐོང་གི་ཡོད་པ་རེད། རྒྱུད་ལམ་འདི་སྤྱད་ནས་ངས་བཤད་འདོད་པ་དེ། ང་ཚོའི་ལས་འགུལ་ཁག་རྒྱ་ནག་རྒྱལ་ཁབ་འདི་དང་། ཡང་ན་རྒྱ་ནག་མི་མང་ལ་ཁ་གཏད་གཅོག་སླད་མིན། ངས་རྒྱ་ནག་གི་སློབ་ཕྲུག་བརྒྱ་སྟོང་བརྒལ་བ་དང་། ཤེས་ཡོན་པ་ཚོར་འབྲེལ་འདྲིས་བྱས་མྱོང་ཡོད། ཁོ་ཚོ་ང་ལ་ཆ་རྒྱུས་གསལ་བོ་ཡོད་འདོད། ད་དུང་། མངོན་གསལ་དོད་པོའི་ཐོག་ང་རྒྱ་ནག་གི་གློག་བརྙན་དང་ཟས་རིགས་ལའང་དགའ་བོ་ཡོད། ཡིན་ནའང་དུས་འདི་དང་བསྟུན་ནས། རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བསྐྱར་ཞིབ་བྱས་ནས་མཁྲེགས་འཛིན་སྲིད་བྱུས་དག་འགྱུར་བ་གཏོང་དགོས་ངེས་དང་། བོད་མི་དང་རྒྱ་མིའི་གནས་སྟངས་ལ་ལེགས་བཅོས་གཏོང་དགོས།

ཊི་ཆི་སི་ཝེལ། ཁྱོད་ཀྱིས་བསམ་ན། རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་མུ་མཐུད་ནས་ད་ཡོད་སྲིད་བྱུས་མཁྲེགས་འཛིན་བྱེད་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་གང་ལ་ཐུག་ཡོད་དམ།

བློ་བཟང་སེང་གེ  རྒྱུ་རྐྱེན་མང་པོ་རེད། དང་པོ། བོད་ཀྱི་ས་ཁོངས་རྒྱ་ཆེན་པོ་རེད། གལ་སྲིད་ཁྱོད་ཀྱིས་རྒྱ་མི་གནས་སྡོད་བྱེད་སའི་ས་ཁུལ་ལ་བལྟས་ཚེ། དེས་རྒྱ་ནག་གི་སྤྱིའི་རྒྱ་ཁྱོན་གྱི་བརྒྱ་ཆ་ ༤༠ ལས་ཟིན་མེད། བོད་མི་དང་། ཡུ་གུར་བ། སོག་པོ་གནས་སྡོད་བྱེད་སའི་ས་ཁུལ་གྱིས་སྤྱིའི་རྒྱ་ཁྱོན་བརྒྱ་ཆ་ ༦༠ བཟུང་ཡོད། ད་དུང་། བོད་ལ་རང་བྱུང་ཐོན་ཁུངས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པོ་ཡོད། གསེར། ལྕགས་རིགས། ཟངས། ཨེ་ཤ་ཡའི་གཙང་བོ་གཙོ་བོ་ ༡༠ འབྱུང་ཁུངས་ཡང་བོད་ཡིན། ཚན་རིག་པ་གང་མང་ཞིག་གིས། འབྱུང་འགྱུར་ལོ་ ༡༠ ནས་ ༢༠ ནང་ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་ཐོག་ལ་ཧེབ་རྩོད་འབྱུང་ངེས་ཡིན་ཚུལ་བཤད་ཡོད། རྒྱ་ནག་གིས་འཛམ་གླིང་གི་འཐུང་ཆུའི་བརྒྱ་ཆ་ ༨ དང་མི་འབོར་བརྒྱ་ཆའི་ ༢༠ བཟུང་ཡོད། ཨེ་ཤ་ཡའི་གཙང་བོ་བདག་འཛིན་བྱ་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གི་གལ་གནད་ཆགས་ཡོད། རྫ་ཆུ་སོགས་གཙང་བོ་གང་མང་ཞིག་ཐེ་ལན་ཊི་བརྒྱུད་ནས་གློ་བ་དང་། ཀམ་པོ་ཊིའི་ནང་བཞུར་འགྲོ་ཡི་ཡོད། གཞན་འབྲི་ཆུ་དང་རྨ་ཆུ། ཡར་ཀླུང་གཙང་བོ་སོགས་རྒྱ་གར་དང་། རྨ་བྱ་ཁ་འབབ་པ་ཀི་སི་ཐན་ནང་བཞུར་འགྲོ་གི་ཡོད། དེར་བརྟེན། ཧ་ཅང་གི་རྩ་ཆེན་ཆགས་ཡོད། ད་དུང་འཛམ་གླིང་གི་འཁྱག་རོམ་ཨང་གསུམ་པ་དེ་བོད་ནང་ཡོད་པ་རེད། འདིས་གོ་ལའི་གནམ་གཤིས་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ཆེན་པོ་ཐེབས་ཀྱི་ཡོད། རྒྱ་ནག་གིས་བོད་མཁྲེགས་བཟུང་བྱེད་དགོས་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་མང་པོ་རེད། འོན་ཀྱང་རྒྱུ་རྐྱེན་འདི་ཚོ་ལ་གྲོས་མོལ་བྱས་ཆོག་གི་རེད། བོད་མི་ཚོས་འདྲ་མཉམ་ཐོག་ཁེ་བཟང་མཉམ་སྤྱོད་བྱ་དགོས་ངེས་ཡིན། རང་བྱུང་ཐོན་ཁུངས་དེ་རིགས་བསྔོག་འདོན་དང་བདག་གཉེར་ཙམ་དུ་མ་ཟད། ད་དུང་མི་མང་དང་རིག་གཞུང་བདག་གཉེར་ཐོག་སྨྲ་བརྗོད་རང་དབང་དགོས་པའང་འདུས་ཡོད། འདི་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་དམིགས་ཡུལ་དེ་རེད། རྒྱ་ནག་དང་ཁ་བྲལ་ནས་རང་བཙན་རྩོད་ཀྱི་མེད་ལ། རྒྱ་ནག་གི་གཞི་རྩའི་བདག་དབང་དང་མངའ་ཁུལ་གཅིག་གྱུར་ལའང་ཁ་གཏད་གཅོག་གི་མེད། རྒྱ་ནག་ནང་ཁུལ་ནས་རང་སྐྱོང་ངོ་མ་ཞིག་ཡོང་ཐབས་ལ་རེ་བ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

ཊི་ཆི་སི་ཝེལ།  ལམ་དབུ་མར་ངོས་ལེན་ཡོང་ཆེད་རྒྱ་ནག་གི་རྩ་ཁྲིམས་ལ་འགྱུར་བ་གཏོང་དགོས་པར་མཐོང་གི་ཡོད་དམ།

བློ་བཟང་སེང་གེ  མེད། དོན་དངོས་ཐོག་རྒྱ་ནག་ལ་མཚོན་ན་བོད་དོན་རྩ་ཁྲིམས་ཀྱི་གནད་དོན་ཞིག་མ་རེད་ལ། ལམ་ལུགས་ཀྱི་གནད་དོན་ཡང་མ་རེད། རྩ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཆ་ནས་བཤད་ན། དོན་ཚན་ ༣༡ གཞི་རྩར་བཞག་ནས་ཧོང་ཀོང་གི་ཁྲིམས་གཞི་གཏན་འབེབ་བྱས་པ་རེད། ལམ་ལུགས་ཀྱི་སྒང་ནས་བཤད་ན། མའེ་ཁོ་ལའང་«རྒྱལ་ཁབ་གཅིག་ལ་ལམ་ལུགས་གཉིས་»ལག་བསྟར་བྱས་ཡོད་པ་རེད། མའེ་ཁོ་ལ་ཧོང་ཀོང་ལྟ་བུའི་ཚོང་དོན་ལམ་ལུགས་སམ་ཁྲིམས་གཞིའི་འགྲོ་སྟངས་མེད་ནའང་། ཁོ་ཚོར་«རྒྱལཁབ་གཅིག་ལ་ལམ་གཉིས་»ཀྱི་གནས་བབ་ཐོབ་ཡོད། འདི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་དམིགས་ཡུལ་མེད་པའི་གནད་དོན་ཞིག་ཀྱང་མ་རེད། རྒྱ་ནག་གིས་ཐེ་ཝན་ལ་དེ་ལས་ལྷག་པའི་རང་སྐྱོང་དབང་ཚད་སྤྲོད་འདོད་ཡོད་པ་རེད། གནད་དོན་ནི། ག་རེ་བྱས་ནས་བོད་ལ་སྤྲོད་མི་ཐུབ་པ་དེ་རེད།

ཊི་ཆི་སི་ཝེལ།  འདི་ལས་སླ་བོ་རེད། ཐེ་ཝན་གནས་དེར་གཏན་སྡོད་བྱས་ཚར་བ་རེད། ཁོ་ཚོ་ཕྱིར་འབུད་གཏོང་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད། འོན་ཀྱང་བོད་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༢ ལོ་ནས་མི་དམངས་བཅིངས་གྲོལ་དམག་གིས་བཙན་བཟུང་བྱས་ཟིན་པ་རེད།

བློ་བཟང་སེང་གེ  གལ་སྲིད་དེ་ལྟར་བཤད་ན། ངའི་བསམ་པར་གནད་དོན་ནི། མའེ་ཁོ་ལ་ག་རེ་བྱས་ནས་ཆོག་མཆན་ཐོབ་པ་རེད། མའེ་ཁོ་ལ་ཧོང་ཀོང་དང་ཐེ་ཝན་ནང་བཞིན་གྱི་ཚོང་ལས་ལམ་ལུགས་སམ་ཁྲིམས་གཞིའི་འགྲོ་སྟངས་ཀྱང་མེད། མའེ་ཁོ་ནི་ཁྲིམས་འགལ་ཉེས་ཅན་འགྲོ་སའི་གླིང་ཕྲན་ཞིག་རེད། རྒྱ་ནག་གི་ཁྲིམས་འགལ་བྱེད་མཁན་གང་མང་དེར་བྲོས་བྱོལ་ལ་སོང་ནས་གནས་སྡོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ཡིན་ནའང་མའེ་ཁོ་ལ་«རྒྱལ་ཁབ་གཅིག་ལ་ལམ་ལུགས་གཉིས་»ལག་བསྟར་བྱས་ཆོག་པའི་ངོས་ལེན་ཐོབ་ཡོད། ག་རེ་བྱས་ནས། རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་ཧོང་ཀོང་དང་མའེ་ཁོ་ལ་«རྒྱལ་ཁབ་གཅིག་ལ་ལམ་ལུགས་གཉིས་»ཀྱི་ཐོབ་ཐང་སྤྲད་པ་རེད། ཐེ་ཝན་ལའང་དེ་ལས་ལྷག་པའི་རང་སྐྱོང་དབང་ཚད་ཆེན་པོ་ཞིག་སྤྲོད་འདོད་པ་རེད། འོན་ཀྱང་། བོད་མི་ལ་སྤྲོད་ཐུབ་ཀྱི་མེད། ངས་བསམ་ན། འདིས་ཕྱི་ལོགས་ལ་ ‘‘ཁྱོད་ཚོ་རྒྱ་མི་མ་རེད། བོད་པ་རེད།’’ ཅེས་པའི་བརྡ་ལན་ཞིག་སྤྲོད་ཀྱི་ཡོད་པའི་ཟོལ་འདུག

ཟླ་བ་ཚེ་རིང་གིས་བོད་བསྒྱུར་བྱས།

མཆན། འགྱུར་ལ་དག་མིན་བྱུང་ཡོད་ཚེ་བཅར་འདྲི་ཨ་མ་དྲ་ངོས་འདི་ན་ཡོད། http://www.dw-world.de/dw/article/0,,15558041,00.html