ཨ་རིས་བོད་མིའི་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་ཐད་དོ་སྣང་གནང་གི་ཡོད་ཟེར།

ཉེ་ཆར་ལོ་གསར་བའི་ནང་སྔ་ཕྱིར་བོད་མི་ ༣ གྱིས་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་བཏང་སྟེ་རྒྱ་གཞུང་ལ་མུ་མཐུད་ངོ་རྒོལ་བྱས་པའི་ཐད། ཨ་རིའི་གཞུང་གིས་རྒྱ་གཞུང་ལ་བོད་ཐོག་འཛིན་པའི་ནོར་འཁྲུལ་ཅན་གྱི་སྲིད་ཇུས་མཚམས་འཇོག་བྱས་ཏེ་དོན་ཕན་ལྡན་པའི་གྲོས་མོལ་བྱ་དགོས་པ་ནན་སྐུལ་བྱས་འདུག 

ལོ་སྔོན་མར་བོད་ནང་སྔ་ཕྱིར་བོད་མི་ ༡༢ ཀྱིས་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་བཏང་སྟེ། རྒྱ་གཞུང་གིས་བོད་ཐོག་འཛིན་པའི་དྲག་སྤྱོད་དབང་སྒྱུར་སྲིད་ཇུས་ལ་ཞི་བའི་ངོ་རྒོལ་ལས་འགུལ་རིམ་པར་སྤེལ་བ་མ་ཟད། འདི་ལོའི་ལོ་གསར་བའི་ནང་དུའང་མདོ་སྨད་རྔ་པའི་ཚུལ་ཁྲིགས་དང་བསྟན་ཉི། མགོ་ལོག་གི་བླ་མ་བསོད་ནམས་དབང་རྒྱལ་བཅས་བོད་མི་སྐྱ་སེར་ ༣ གྱིས་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་བཏང་སྟེ་མུ་མཐུད་རྒྱ་གཞུང་ལ་ཞི་བའི་ངོ་རྒོལ་བྱས་ཡོད་སྟབས། ཨ་རིའི་གཞུང་གིས་བོད་མི་རྣམས་ཀྱི་དཀའ་སྡུག་གནས་སྟངས་ཐད། རྒྱ་གཞུང་གིས་བོད་ཐོག་འཛིན་པའི་ནོར་འཁྲུལ་ཅན་གྱི་སྲིད་ཇུས་དེ་མཚམས་འཇོག་དགོས་པའི་ཛ་དྲག་འབོད་སྐུལ་དང་། བོད་རྒྱ་གཉིས་བར་དོན་ཕན་ལྡན་པའི་གྲོས་མོལ་གནང་དགོས་པ་ནན་བརྗོད་བྱས་ཡོད་པ་རེད། ཡིན་ནའང་། རྒྱ་གཞུང་གིས་དངོས་ཡོད་གནས་སྟངས་ཁས་ལེན་མ་བྱས་པར། སྔར་བཞིན་རྒྱ་གཞུང་གིས་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་དང་ཆོས་དད་རང་དབང་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་སྐོར་བསྐྱར་ཟློས་བྱས་ཡོད་པ་རེད། 

ཟླ་འདིའི་ཕྱི་ཚེས་ ༩ ཉིན་ཨ་རིའི་ཕྱི་སྲིད་ལྷན་ཁང་གི་གསར་འགོད་ལྷན་ཚོགས་ཐོག གསར་འགོད་པས་ཉེ་ཆར་བོད་ནང་འབྱུང་བཞིན་པའི་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་ཀྱི་གནད་དོན་ཐད་བཀའ་འདྲི་བྱས་སྐབས། ཨ་རིའི་ཕྱི་སྲིད་ལྷན་ཁང་གི་མགྲིན་ཚབ་པ་ལྕམ་ནུའུ་ལན་ཊི་(Victoria Nuland )ལགས་ཀྱིས། “ ང་ཚོས་ཉེ་བའི་ཉིན་འགའི་ནང་བོད་མི་ ༣ གྱིས་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་བཏང་པའི་གནས་ཚུལ་ཐད་དོ་སྣང་ཤུགས་ཆེན་པོ་བྱེད་བཞིན་ཡོད། ཨ་རིའི་གཞུང་གིས་སྔ་རྗེས་སུ་བོད་མིའི་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་ཀྱི་གནད་དོན་དེ་རྒྱ་ནག་གཞུང་ལ་ཐད་ཀར་གླེང་སློང་བྱས་ཡོད་ལ། ཉེ་བའི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་གིས་རྒྱ་གཞུང་གིས་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་དང་ཆོས་དད་རང་དབང་ལ་བཀག་སྡོམ་ནན་མོ་བྱེད་བཞིན་པའི་བྱ་སྤྱོད་དེར་བོད་མི་རྣམས་ཀྱིས་མི་འདོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་ཤུགས་ཆེན་པོ་སླེབས་བཞིན་པ་གསལ་སྟོན་བྱས་ཡོད།” ཅེས་བརྗོད་དེ། བོད་ནང་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་ཀྱི་དོན་རྐྱེན་འབྱུང་བཞིན་པ་དེ་དག་ནི། རྒྱ་གཞུང་གིས་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་དང་ཆོས་དད་རང་དབང་ལ་བཀག་སྡོམ་ནན་མོ་བྱས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཡིན་པ་གསལ་འདོན་བྱས་པ་མ་ཟད།   ལྕམ་ནུའུ་ལན་ཊི་ལགས་ཀྱིས་ཨ་རིའི་གཞུང་གིས་རྒྱ་གཞུང་གིས་བོད་མི་དང་མཉམ་དུ་དོན་ཕན་ལྡན་པའི་གྲོས་མོལ་བྱ་དགོས་པ་ནན་སྐུལ་བྱས་ཡོད་པ་དང་།  དེ་དང་དུས་མཚུངས་སུ་གསར་འགོད་པ་དང་ཕྱི་འབྲེལ་མི་སྣ། དེ་བཞིན། ཉམས་ཞིབ་པ་དག་གིས་དངོས་ཡོད་བདེན་པའི་གནས་ཚུལ་ཕྱིར་བསྒྲགས་དང་། རྒྱ་ནག་གི་དབང་སྒྱུར་འོག་ཡོད་པའི་སྤྱི་དམངས་ཀྱི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་ལ་བརྩི་འཇོག་བྱ་དགོས་པའི་སྐོར་བརྗོད་ཡོད་པ་རེད།  

ཕྱི་ཚེས་ ༡༡ ཉིན་རྒྱ་གཞུང་གིས་གསར་འགོད་ལྷན་ཚོགས་ཤིག་བསྐངས་ཏེ། གཟའ་ཟླ་བའི་ཉིན་ཨ་རིའི་ཕྱི་སྲིད་ལྷན་ཁང་གི་མགྲིན་ཚབ་པས་ཨ་རིའི་གཞུང་གིས་བོད་མིའི་ལུས་མེར་བསྲེགས་ཀྱི་དོན་རྐྱེན་ལ་དོ་སྣང་ཤུགས་ཆེན་གནང་གི་ཡོད་པའི་བརྡ་ལན་སྤྲད་པ་དེར། རྒྱ་གཞུང་གིས་ཨ་རིའི་གཞུང་གིས་ཆོས་ལུགས་ལས་དོན་བེད་སྤྱད་དེ་རྒྱ་ནག་གི་ནང་སྲིད་ལ་ཐེ་ཇུས་བྱས་པར་མཐའ་གཅིག་ཏུ་ངོ་རྒོལ་ཡོད་སྐོར་གྱི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་ཡོད་པ་རེད།  རྒྱ་ནག་ཕྱི་འབྲེལ་མགྲིན་ཚབ་པ་ལིག་ཝེ་མཱན་གྱིས་གསར་འགོད་ལྷན་ཚོགས་ཐོག བོད་ནང་བསྐྱར་དུ་བོད་མི་སྐྱ་སེར་འགའི་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་བྱས་པའི་དོན་རྐྱེན་དེ་ནི། ཞི་བདེ་ལྷིང་འཇགས་ལ་རེ་བའི་བོད་ཁུལ་གྱི་རྒྱ་ཆེའི་མང་ཚོགས་ཀྱི་འདོད་འདུན་དང་འཚམ་གྱི་མེད་སྐོར་དང་།    རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་མི་རིགས་སོ་སོའི་ཆོས་དད་རང་དབང་ཚུད་པའི་གཞི་རྩའི་ཁེ་དབང་སྣ་ཚོགས་ལ་སྲུང་སྐྱོབ་དང་དོ་གལ་ཆེན་པོ་བྱེད་བཞིན་ཡོད་སྐོར་བརྗོད་འདུག 

ཨ་རིའི་ཝ་ཤིན་ཊོན་དུ་རྟེན་གཞི་བྱས་པའི་རྒྱལ་སྤྱིའི་བོད་དོན་རྒྱབ་སྐྱོར་ལས་འགུལ་ཚོགས་པའི་ཚོགས་གཙོ་ལྕམ་མཱར་ཁའེ་(Mary Beth Markey)ལགས་ཀྱིས་གསར་འགོད་པའི་བཅར་འདྲིའི་སྐབས། “བོད་མིའི་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་ཀྱི་གྲངས་འབོར་མུ་མཐུད་ཇེ་མང་དུ་འཕར་སྣོན་བྱུང་ཏེ། ད་ལྟ་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱིས་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་ངེས་ཀྱི་ཚད་ལ་སླེབས་འདུག རྒྱ་གཞུང་གིས་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྟེང་རྒྱ་ནང་འགྲོ་བ་མིའི་རང་དབང་ཐོབ་ཐང་ཡོད་པ་དང་། འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་ཐད་ཀྱི་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཁྲིམས་གཞི་ཁག་ལག་བསྟར་བྱེད་བཞིན་ཡོད་སྐོར་དྲིལ་བསྒྲགས་བྱེད་བཞིན་པ་དེ་ནི་དོན་དངོས་དང་མཐུན་གྱི་མི་འདུག རྒྱ་གཞུང་གིས་ད་དུང་གནད་དོན་འདི་དག་སྦས་གསང་བྱས་ཏེ་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱིས་དོ་སྣང་མི་ཡོང་བ་བྱ་རྒྱུའི་རེ་ངན་འཆིང་བཞིན་ཡོད་པ་རེད། ཡིན་ནའང་། ཨ་རི་དང་རྒྱལ་ཁབ་གཞན་མང་པོ་ཞིག་གིས་འཛམ་གླིང་གི་ཡུལ་ཕྱོགས་གང་སར་གཅིག་མཚུངས་ཀྱིས་དོ་སྣང་སླེབས་ཀྱིན་ཡོད།” ཅེས་བརྗོད་འདུག

ལྕམ་མཱར་ཁའེ་ལགས་ཀྱིས་གསར་ལམ་ཁག་ཏུ། ཨ་རིའི་གཞུང་གིས་བོད་ནང་གི་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་ཀྱི་གནད་དོན་དེའི་ཐད་དོ་སྣང་གནང་བཞིན་པ་གསལ་འདོན་བྱས་པ་དེ་ནི། ཨ་རིའི་གཞུང་གིས་རྒྱ་ནག་མི་མང་གི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་ཐད་འཛིན་པའི་སྲིད་ཇུས་ཀྱི་ལངས་ཕྱོགས་དང་འགན་ལེན་གྱི་རྣམ་འགྱུར་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། རྒྱ་གཞུང་གིས་རང་ཉིད་འཛམ་གླིང་སྒང་མགོ་བོ་ཡར་འདེགས་བཞིན་པའི་སྟོབས་ཆེན་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་གི་སྣང་བརྙན་བསྐྲུན་ཐབས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ནའང་། རྒྱ་གཞུང་གིས་དོན་དངོས་ཐོག་ལག་བསྟར་བྱེད་བཞིན་པའི་སྲིད་ཇུས་དེ་དག་ནི་ནོར་འཁྲུལ་གྱི་ལངས་ཕྱོགས་ཤིག་ཡིན་པ་མ་ཟད། རྒྱ་གཞུང་གི་བྱ་སྤྱོད་མཐའ་དག་ནུས་མེད་ཀྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཐ་ཤལ་བ་ཞིག་དང་མཚུངས་པ་ལས། འཛམ་གླིང་སྤྱི་ལ་འགན་ལེན་སྣེ་འཁྲིད་བྱེད་ཐུབ་མཁན་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཞིག་གི་སྣང་བརྙན་མིན་པའི་སྐོར་བརྗོད་ཡོད་པ་རེད།

ཉེ་ཆར་ལོ་གསར་བའི་ནང་མདོ་སྨད་རྔ་པ་དང་མགོ་ལོག་ཁུལ་དུ་སྔ་ཕྱིར་བོད་མི་ ༣ ཀྱིས་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་བཏང་ཡོད་ལ། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༩ ལོ་ནས་ད་ལྟའི་བར་བོད་ནང་སྔ་ཕྱིར་ཁྱོན་བསྡོམས་བོད་མི་སེར་སྐྱ་ ༡༦  རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་བཏང་སྟེ་རྒྱ་གཞུང་གིས་བོད་ཐོག་འཛིན་པའི་དྲག་སྤྱོད་དབང་སྒྱུར་སྲིད་ཇུས་ལ་ཞི་བའི་ངོ་རྒོལ་བྱས་ཡོད་པ་རེད།