སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌིས་དབྱིན་ཇིའི་འོག་ནས་རང་བཙན་ལ་རེ་ལྟོས།

ལོ་སྔོན་མའི་ནང་དབྱིན་ཇིའི་དབང་སྒྱུར་འོག་ཡོད་པའི་སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌི་ས་གནས་གྲོས་ཚོགས་ནང་། སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌི་ (Scotland) རྒྱལ་ཡོངས་ཆབ་སྲིད་ཚོགས་པས་གྲོས་གཞི་བཏོན་པ་ལྟར། རང་བཙན་བསམ་ཤོག་ལ་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་པ་དང་། ད་ལོར་མང་ཚོགས་ནང་བསམ་ཤོག་བསྡུ་རྒྱུར་གྲ་སྒྲིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པའི་ཐད་དཀའ་ངལ་འཕྲད་བཞིན་ཡོད།  

ཟླ་འདིའི་ཕྱི་ཚེས་ ༡༦ ཉིན་དབྱིན་ཇིའི་སྲིད་བློན་ཌཱ་ཝེ་ཌི་ (David Cameron)ལགས་སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌིའི་ཨེ་ཌེན་བྷུར་(Edinburgh) ས་གནས་སུ་བསྐྱོད་དེ། སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌི་ས་གནས་གཞུང་གི་བློན་ཆེན་ཨ་ལེག་ཛི་ (Alez Salmond) དང་ཐུག་འཕྲད་ཀྱིས། སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌི་མུ་མཐུད་དབྱིན་ཇིའི་འོག་མཉམ་གནས་བྱ་འདོད་ཡོད་ན། ས་གནས་རང་སྐྱོང་གི་ཐོབ་ཐང་དང་དབང་ཆ་སྔར་ལས་ཆེ་གཏོང་རྒྱུ་ཡིན་སྐོར་བརྗོད་ཅིང་། ད་སྔ་དབྱིན་གཞུང་གིས་སོ་སོའི་མངའ་འོག་ཏུ་ཡོད་པའི་རྒྱལ་ཁབ་དག་སྟོབས་ལྡན་དང་བརྟན་བརླིང་། འབྱོར་ལྡན་ཅན་དུ་འཕེལ་རྒྱས་བཏང་ཡོད་ཚུལ་བརྗོད་འདུག དེ་བཞིན་ཁོང་གིས་སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌིའི་མང་ཚོགས་ལ་གཏམ་བཤད་ཅིག་སྤེལ་སྐབས “ ང་ཚོ་མཉམ་གནས་བྱས་ཚེ་རྒྱལ་ཁབ་འདི་སྟོབས་ཆེན་དང་འབྱོར་ལྡན་ཅན་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཡག་ཤོས་ཤིག་བསྐྲུན་ཐུབ། འོན་ཀྱང་། ངས་སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌིའི་མི་མང་གིས་སོ་སོའི་འདོད་མོས་བྱ་ཆོག་གི་མ་རེད་ཅེས་འཇིགས་སྐུལ་གཏོང་གི་མེད། ངས་ང་ཚོ་ཐུན་མོང་ལ་དབང་བའི་རྒྱལ་ཁབ་འདི་ལ་དགའ་ཞེན་དང་བརྩེ་དུང་ཡོད་མཁན་ཚོར་འབོད་སྐུལ་དང་རེ་འདུན་ཞུ་བཞིན་ཡོད། ” ཅེས་བརྗོད་འདུག དཔྱད་བརྗོད་པ་ཁག་ཅིག་གིས་ཐེངས་འདིར་སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌིར་སྔར་ལས་རང་སྐྱོང་གི་གནས་བབ་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་རྒྱུ་ཡིན་སྐོར་བརྗོད་པ་དེས་དབྱིན་ཇིའི་འོག་གི་ས་གནས་མང་པོའི་ནང་འཐབ་རྩོད་བྱ་ངེས་ཡིན་ཚུལ་བརྗོད་འདུག  

སྲིད་བློན་ཌཱ་ཝེ་ཌི་ཁོང་ཨེ་ཌེན་བྷུར་ལ་ལྟ་སྐོར་དང་བློན་ཆེན་ཨ་ལེག་ཛི་དང་ཐུག་འཕྲད་བྱས་པ་དེ་ནི། ཕྱི་ཚེས་ ༡༣ ཉིན་སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌི་ས་གནས་སྲིད་གཞུང་གི་བློན་ཆེན་ཨ་ལེག་ཛི་སཱལ་མོན་ཌི་(Alex Samond) དང་། དབྱིན་གཞུང་སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌིའི་དྲུང་ཆེ་སྐུ་ཞབས་མོའོ་རེ་ (Michael Moore) གཉིས་ཨེ་ཌེན་བྷུར་ནང་ལྷན་འཛོམ་ཐོག བསམ་ཤོག་བསྡུ་ཕྱོགས་ཀྱི་འཆར་གཞི་དང་ལས་དོན་སྒྲུབ་སྟངས་ཐོག་གྲོས་བསྡུར་བྱས་ཡོད་པ་མ་ཟད། སྐབས་དེར། ཨ་ལེག་ཛི་ཡིས་རང་ཉིད་དབྱིན་ཇི་སྲིད་བློན་དང་ཐུག་འཕྲད་ཀྱིས་གནད་དོན་དེའི་སྐོར་གྲོས་བསྡུར་བྱ་འདོད་ཡོད་པའི་རེ་བ་བཏོན་པ་ལྟར་ཐུག་འཕྲད་བྱས་པ་ཞིག་ཡིན་འདུག ཐེངས་འདིའི་ཐུག་འཕྲད་སྐབས་དབྱིན་ཇིའི་སྲིད་བློན་གྱིས་སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌི་དབྱིན་ཇི་དང་མཉམ་གནས་བྱས་ན་འབྱོར་ལྡན་ཅན་དུ་འགྱུར་ཐུབ་ཚུལ་བརྗོད་ཡོད་པ་དེར། སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌིའི་བློན་ཆེན་ཨ་ལེག་ཛིའི་མགྲིན་ཚབ་པས། ད་ལྟའི་དབྱིན་ཡུལ་མང་ཚོགས་ཀྱི་ལོ་རེའི་ཆ་སྙོམས་ཡོང་བབ་ (GDP) ལ་གཞི་བཅོལ་ན། དབྱིན་ཇི་ནི་འཛམ་གླིང་ནང་གི་འབྱོར་ལྡན་རྒྱལ་ཁབ་ཨང་ ༡༦ རེད། གལ་སྲིད། སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌི་རང་བཙན་བྱས་ཚེ་དེའི་ད་ལྟའི་མང་ཚོགས་ཀྱི་ལོ་རེའི་ཆ་སྙོམས་ཡོང་བབ་ལྟར་ན་འཛམ་གླིང་ནང་གི་འབྱོར་ལྡན་རྒྱལ་ཁབ་ཨང་ ༦ པར་སླེབས་ཀྱི་ཡོད་སྐོར་བརྗོད་འདུག  

སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌི་མང་ཚོགས་ནང་བསམ་ཤོག་བསྡུ་བའི་སྒྲིག་གཞི་དང་ལས་དོན་བྱ་ཕྱོགས་ཐད། དབྱིན་གཞུང་དང་སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌི་ས་གནས་གཞུང་བར་དཀའ་ངལ་ཞིག་ལྷག་ཡོད་པ་ནི། ཨ་ལེག་ཛི་ཡིས་བསམ་ཤོག་བསྡུ་བའི་སྒྲིག་གཞི་ཁག་སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌི་ས་གནས་གཞུང་གིས་བཟོ་དགོས་པ་དང་། བསམ་ཤོག་བསྡུ་སྐབས་སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌིའི་མི་རང་ལོ་ ༡༦ ཡན་ལ་ཐོབ་ཐང་སྤྲོད་དགོས་པ། བསམ་ཤོག་དེ་ ༢༠༡༤ ནང་བསྡུ་རྒྱུ་ཡིན་སྐོར་སོགས་རྗོད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་། དབྱིན་གཞུང་གིས་བསམ་ཤོག་བསྡུ་བའི་སྒྲིག་གཞི་དབུས་ནས་གཏན་འབེབས་བྱ་རྒྱུ་དང་། བསམ་ཤོག་གང་མགྱོགས་བསྡུ་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ། བསམ་ཤོག་གི་འོས་ཆོས་ལོ་ ༡༨ ཡན་ལ་མ་གཏོགས་མེད་སྐོར་བརྗོད་ཡོད་འདུག དེ་བཞིན། སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌི་རང་བཙན་བྱ་རྒྱུར་དམག་དོན་དང་དཔལ་འབྱོར། ཕྱི་འབྲེལ་སྲིད་ཇུས། དངུལ་ལོར་སོགས་གནད་དོན་མང་པོ་ཞིག་ཐག་གཅོད་དཀའ་བའི་གནས་ཚུལ་ལྷག་ཡོད་པའི་ཐད། ཆབ་སྲིད་དཔྱད་བརྗོད་པ་ཚོས་སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌི་ས་གནས་གཞུང་འདི་ད་ལྟའི་ཆར་དབྱིན་གཞུང་གི་རང་སྐྱོང་ས་ཁུལ་ཅིག་ཡིན་སྟབས། ས་གནས་གྲོས་ཚོགས་ནང་རང་བཙན་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་ཡོད་མེད་ཀྱི་བསམ་ཤོག་བསྡུ་དབང་ཙམ་ལས། སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌི་རང་བཙན་ཡིན་པར་ཁྱབ་བསྒྲགས་བྱ་རྒྱུའི་དབང་ཚད་མེད་པས། མང་ཚོགས་ལ་བསམ་ཤོག་བསྡུས་ཏེ་རང་བཙན་ལ་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་པ་ཡིན་ན། ད་གཟོད་དབྱིན་གཞུང་དང་ལྷན་དུ་སྐད་ཆ་བཤད་མགོ་རྩོམ་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན་སྐོར་བརྗོད་འདུག

ད་ལྟའི་ཆར་དབྱིན་གཞུང་གིས་སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌིའི་མང་ཚོགས་ལ་ས་གནས་རང་སྐྱོང་གི་བདག་དབང་ཐོག་དབྱིན་ཇི་དང་མཉམ་གནས་བྱ་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་དང་། རང་བཙན་བྱས་ཚེ་དཀའ་ངལ་ཇི་ལྟར་འཕྲད་ཉེན་ཡོད་སྐོར་ཁྱབ་བསྒྲགས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ལ། ཨ་ལེག་ཛིས་སྣེ་ཁྲིད་པའི་སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌི་རྒྱལ་ཡོངས་ཆབ་སྲིད་ཚོགས་པ་(SNP) དང་། ས་གནས་གཞུང་གིས་སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌི་རང་བཙན་བྱ་རྒྱུར་འབད་བརྩོན་བྱེད་བཞིན་ཡོད། གནད་དོན་དེའི་ཐད་སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌི་ས་གནས་གཞུང་གི་བློན་ཆེན་ཨ་ལེག་ཛི་ཡིས། ཕྱོགས་གཉིས་ཀྱི་མི་མཐུན་པའི་འགན་རྐྱེན་དག་མི་མང་གི་བསམ་ཚུལ་ལ་བལྟས་ཏེ་ཐག་གཅོད་ཡོང་ཐབས་བྱས་ན་ལེགས་ཚུལ་དང་། གནད་དོན་འདི་སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌིའི་མ་འོངས་པའི་གནད་དོན་གལ་ཆེན་ཞིག་ཆགས་ཡོད་སྟབས་ཁོང་ཚོས་མང་ཚོགས་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་ལ་ཉན་རྒྱུ་ཡིན་པར་བརྗོད་ཡོད། ཡུ་རོབ་མཐུན་ཚོགས་ཀྱིས་སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌི་རང་བཙན་ཆགས་ཚེ་དངུལ་སྒོར་ག་རེ་བེད་སྤྱོད་གཏོང་མིན་དང་། ད་སྔ་དབྱིན་གཞུང་གིས་ཡུ་རོབ་མཐུན་ཚོགས་ནང་གཏོང་བཞིན་པའི་མ་དངུལ་འབོར་ཆེན་ཉུང་དུ་གཏོང་ངེས་ཡིན་པ་བཅས་ཀྱི་ཐད་བློ་འཚབ་འབྱུང་བཞིན་ཡོད་པ་རེད།

སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌའི་རང་བཙན་བསམ་ཤོག་ལ་སྔ་ལོའི་སུའུ་ཌན་ལྷོ་མའི་རང་བཙན་བསམ་ཤོག་བསྡུས་ཏེ། རང་བཙན་ཆགས་པ་དེས་ཤུགས་རྐྱེན་དང་བློ་སྟོབས་སྤྲད་ཡོད་པ་མ་ཟད། སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌིའི་བསམ་ཤོག་བསྡུ་བའི་སྒྲིག་གཞི་དང་ལས་དོན་སྒྲུབ་ཕྱོགས་ཐད་ནས་ཀྱང་སུའུ་ཌན་ལྷོ་མའི་རང་བཙན་བསམ་ཤོག་ལྟར་འགྲོ་ཐུབ་པར་འབད་བརྩོན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་། དབྱིན་གཞུང་གིས་སྔོན་མ་ཁཱེ་ཎ་ཌའི་ཁཱུ་བྷེག་ (Quebec) མངའ་སྡེའི་བསམ་ཤོག་བསྡུ་སྟངས་ལྟར་སྒྲིག་གཞི་ཁག་གཏན་འབེབས་བྱ་འཆར་ཡིན་སྟབས། བསམ་ཤོག་དེ་ནི་བསམ་ཤོག་བསྡུ་ཡུལ་གྱི་མངའ་སྡེའམ་ས་ཁུལ་གང་དེ་བྷད་དེ་ཁ་བྲལ་དུ་མ་སོང་བར། རྒྱལ་ཁབ་གཅིག་ལ་ལམ་ལུགས་གཉིས་སམ་ས་གནས་རང་སྐྱོང་གི་བདག་དབང་སྤྲད་དེ། རང་བཙན་ནམ་རྒྱལ་ཁབ་ཁ་བྲལ་དུ་འགྲོ་རྒྱུའི་ལམ་ཁ་འགོག་ཐབས་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཡིན་སྟབས། སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌི་ས་གནས་གཞུང་གིས་ས་གནས་མང་ཚོགས་ཀྱི་གནས་བབ་ལ་བསྟུན་ཏེ་བསམ་ཤིག་སྒྲིག་གཞི་གཏན་འབེབས་བྱ་དགོས་ཚུལ་རྗོད་ཀྱི་ཡོད།

སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌིའི་རང་བཙན་ནི་ ༡༧༠༧ ལོར་དབྱིན་ཇིའི་དབང་བསྒྱུར་འོག་ཤོར་བ་ནས་མགོ་ཚུགས་ཡོད་པ་དང་། སྐབས་དེའི་སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌིའི་རྩོམ་པ་པོ་རོ་བྷར་ཊི་བྷན་སི་(Robert Burns) ཡིས་ཐེར་འདོན་རྩོམ་ཡིག་སྐད་གྲགས་ཆེ་བ་ཞིག་ཏུ་ “ང་ཚོ་ཉོས་ཏེ་དབྱིན་ཇིའི་གསེར་ལ་རྔམ་མཁན་ཚོས་བཙོང་པ་རེད། མི་རིགས་འདི་ལ་དེ་འདྲ་བའི་རྒྱལ་ཚོང་པའི་ཁྱུ་ཚོགས་ཤིག་བྱུང་ཡོད ” ཅེས་བྲིས་ཡོད་པ་ལྟར། སྐབས་དེའི་སི་ཀཱོ་ཊི་ལན་ཌིའི་མགོ་ཁྲིད་དཔོན་རིགས་ཚོར་དབྱིན་གཞུང་གིས་ལྐོག་དངུལ་བསླུ་བྲིད་འོག་དབང་སྒྱུར་བྱས་པ་ཞིག་ཡིན་འདུག

གསར་འགོད་པ། བནྡེ་སྐྱབས།