གོ་ལའི་ཁྱིམ་རྒྱུད་ནང་ཡལ་ལ་ཉེ་བའི་མི་རིགས་འདི་སྐྱོབས་རོགས།

བོད་མིའི་རང་དབང་སྒེར་ལངས་ཐེངས་ང་གསུམ་པའི་ཉིན་འཇར་མན་གྲོང་ཁྱེར་ཧྥི་རན་ཁི་ཧྥོར་ཊི་རུ་བོད་མི་དང་བོད་དོན་རྒྱབ་སྐྱོར་བ་ཚོས་དུས་དྲན་སྲུང་གཙི་གནང་ཏེ། རྒྱ་རིགས་རྩོམ་པ་པོ་བྷེན་ལཱེན་ལགས་ཀྱིས་ང་ཚོ་ཐུན་མོང་གི་འཐབ་རྩོད་འདི་རྒྱུན་འཁྱོངས་བྱ་དགོས་ན་ཚེ་སྲོག་གལ་ཆེན་ཡིན་པས། རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་ཀྱི་ལས་འགུལ་འདི་མཚམས་འཇོག་ཡོང་རྒྱུར་ཞུ་བ་བྱེད་བཞིན་ཡོད་ཟེར། 

རེས་གཟའ་སྤེན་པའི་འདི་ལོའི་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་ཐེངས་ང་གསུམ་པའི་ཉིན་གྱི་ཆུ་ཚོད་ ༢ སྟེང་། ཡུ་རོབ་འཇར་མན་དབུས་བོད་རིགས་ཚོགས་པའི་སྣེ་འཁྲིད་ཅིང་ས་གནས་ཚོགས་ཆུང་དྲུག་ཐུན་མོང་གི་གོ་སྒྲིག་འོག གྲོང་ཁྱེར་ཧྥི་རན་ཁི་ཧྥོར་ཊིའི་དཀྱིལ་དབུས་སུ། བོད་མི་དང་བོད་དོན་རྒྱབ་སྐྱོར་བ་སོགས་མི་ ༣༠༠ ལྷག་འདུ་འཛོམས་ཐོག་བོད་རྒྱལ་ཁབ་ཆེན་པོའི་རྒྱལ་གླུ་བཏང་ཞིང་། བོད་ནང་སྐུ་ལུས་མཆོད་མེར་ཕུལ་ཟིན་པའི་རྒྱལ་གཅེས་དཔའ་བོ་དཔའ་མོ་རྣམས་ཀྱི་སྐུ་པར་འགྲེམས་སྟོན་འོག་སྐར་མ་གཅིག་རིང་ངག་བཅད་མྱ་ངན། དབུས་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་བཀའ་ཤག་གི་གསུང་འཕྲིན་སྒྲོག་སྦྱོང་བཅས་གྲུབ་རྗེས། གདན་ཞུའི་སྐུ་མགྲོན་གཙོ་བོ་ཡུ་རོབ་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་དང་བོད་དོན་རྒྱབ་སྐྱོར་ཚོགས་ཆུང་གི་གཙོ་འཛིན་སྐུ་ཞབས་ཐོ་མཱ་སི་མཱན(Thomas Mann)མཆོག་དང་། འཇར་མན་གྲོས་ཚོགས་གོང་མའི་འཐུས་མི་དང་བོད་དོན་རྒྱབ་སྐྱོར་བ་ལྕམ་(Sabine Batzing Lichtent)ཆོག ཨ་རིར་གནས་སྡོད་རྒྱ་རིགས་དམངས་གཙོ་དོན་གཉེར་བ་དང་རྩོམ་པ་པོ་དང་གྲགས་ཅན་(Bei ling)གསུམ་གྱིས་རིམ་པ་བཞིན་གཏམ་བཤད་གནང་སོང་། གཞན། འཇར་མན་ནང་གི་བོད་རིགས་འདུས་སྡོད་ཁུལ་དུའང་སྐད་འབོད་ཁྲོམ་སྐོར་གྱི་ལས་འགུལ་སྤེལ་ཡོད་པ་མ་ཟད། འཇར་མིན་ནང་ཉིན་མོ་དེ་ནི་བོད་ཀྱི་ཉིན་མོ་ཞིག་ལ་སྲུང་གཙི་གནང་སྟེ། འཇར་མན་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་གཞུང་དང་གཞུང་འབྲེལ་མིན་པའི་ལས་ཁུངས་དང་ཚོགས་པ་ཁག དེ་བཞིན་གྲོང་སྡེ་བཅས་སུ་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་དར་ ༡༢༡༢ ཙམ་བསྒྲེངས་འཛུགས་བྱས་ཡོད་འདུག

ཡུ་རོབ་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་ཐོ་མ་སི་མན་མཆོག་གིས་ཐོག་མར་རྒྱ་ནག་གི་དྲག་གནོན་འོག་ཡོད་པའི་གཞིས་བཞུགས་སྤུན་ཟླ་རྣམས་ལ་ཐུགས་གསོའི་འཚམས་འདྲི་དང་སྦྲགས། བོད་ཀྱི་བདེན་མཐའ་མ་གསལ་བར་དུ་ང་ཚོ་ནམ་ཡང་ཁྱོད་ཚོ་དང་མཉམ་དུ་ཡོད་ལ། ནམ་ཡང་བོད་མའི་དཔུང་རོགས་ཡིན་ཅེས་དང་། ཁོང་རང་ཉིད་ཡུ་རོབ་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་འཐུས་མི་ཞིག་ཡིན་པའི་ངོས་ནས་མུ་མཐུད་དུ་ཡོ་རོབ་གྲོས་ཚོགས་ནང་བོད་དོན་དམིགས་གསལ་སྐུ་ཚབ་ཞིག་འཇོག་དགོས་བའི་ཐོག་ཤུགས་རྒྱག་གི་ཡོད་ཅེས་གསུངས་སོང་།

འཇར་མན་གྲོས་ཚོགས་གོང་མའི་འཐུས་མི་ལྕམ་ས་བྷེ་ན་བྷེ་ཙེན་མཆོག་གིས་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བོད་ཁུལ་དུ་ཕྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་གསར་འགྱུར་བརྒྱུད་ལམ་ཡོངས་བཀག་སྡོམ་བྱས་ཡོད་པར་སྐྱོན་བརྗོད་དང་། རྒྱ་གཞུང་གིས་འཆར་གཞི་ལྡན་པའི་ཐོག་ནས་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་རིག་གཞུང་དང་ཡུལ་སྲོལ་གོམས་གཤིས་རེ་རེ་བཞིན་རྩ་མེད་བཏང་སྟེ། བོད་ཡུལ་རྒྱ་ཡུལ་དུ་སྒྱུར་བཞིན་ཡོད་པ་དང་། བོད་རིགས་རྒྱ་རིགས་སུ་སྒྱུར་བཞིན་ཡོད་པ་སྐོར་སོགས་བརྗོད་བྱུང་། ཁོང་མོས་བརྗོད་དོན། “ རྒྱ་གཞུང་གིས་བོད་ནང་ཆོས་དད་རང་དབང་དང་སྨྲ་བརྗོད་རང་དབང་ཡོངས་སུ་ཕྲོགས་ཏེ། བོད་མི་རྣམས་ཨུ་ཐུག་ཐབས་ཟད་བཟོས་ཡོད་སྟབས། འདས་བའི་ལོ་ཤས་ནང་གཅིག་བུར་བོད་པ་ཕོ་མོ་ ༢༦ ཙམ་གྱིས་རང་ལུས་མེ་བསྲེགས་བཏང་སྟེ་རྒྱ་གཞུང་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱས་ཡོད། དེའི་ནང་དུ་ཕྲུ་གུ་དམར་རྗེན་ཞིག་གི་ཨ་མ་ཡང་ཚུད་ཡོད། ང་རང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཨ་མ་ཞིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་ཚོར་བ་འདི་ངས་བཟོད་ཐུབ་ཀྱི་མི་འདུག སྐྱེས་མ་འདིའི་ཨུ་ཐུག་པའི་གདམས་ཀ་དང་ཆོད་སེམས་འདིས། ངས་བོད་པ་ཚོས་མྱོང་བཞིན་པའི་དཀའ་སྡུག་དང་མནར་གཅོད་ཚང་མ་གསལ་བོར་མཐོང་ཐུབ་ཀྱི་འདུག དེར་བརྟེན་ང་རྒྱལ་ཁབ་འདིའི་གྲོས་ཚོགས་ཁང་གི་མི་དམངས་ཀྱི་འཐུས་མི་ཞིག་ཡིན་པའི་ངོས་ནས་དེ་རིང་ངས་སླར་ཡང་སྐད་གསེང་མཐོན་པོ་བྱས་ཏེ། འཇར་མན་གཞུང་ལ་སའི་གོ་ལའི་ཁྱིམ་ཚང་ཆེན་མོ་འདིའི་ནང་གཏན་དུ་ཡལ་ལ་ཉེ་བའི་མི་རིགས་འདི་སྐྱོབས་རོགས་ཞེས་ཞུ་བཞིན་ཡོད” ཅེས་བརྗོད་བྱུང་།

མཇུག་ཏུ་རྒྱ་རིགས་རྩོམ་པ་པོ་པེ་ལིས་ལགས་ཀྱིས་གསུངས་དོན། “རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་བྱ་སྤྱོད་དང་ད་ལྟ་འབྱུང་བཞིན་པའི་བོད་ནང་གི་གནས་སྟངས་ལ་བལྟས་ཡོང་ན། ང་རང་རྒྱ་རིགས་ཤིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་དེ་རིང་གི་དུས་དྲན་འདིའི་ཐོག་གཏམ་བཤད་བྱ་རྒྱུའི་སྤོབས་པ་མི་འདུག ང་རང་འཛམ་གླིང་མི་མང་དང་། ལྷག་པར་དུ་བོད་མི་ཚོར་ངོ་གནོང་གི་འདུག ཡིན་ནའང་དེ་རིང་ང་ཚོ་ཚང་མས་མཉམ་དུ་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་བྱ་སྤྱོད་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པའི་གོ་སྐབས་ཤིག་བྱུང་བར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་བཞིན་ཡོད། ང་རྩོམ་པ་པོ་ཞིག་གི་ངོས་ནས་དེང་སང་བོད་ནང་དུ་རྩོམ་པ་པོ་དང་གསར་འགོད་པ། ཤེས་ཡོན་ཅན་སོགས་ཀྱིས་མྱངས་དང་མྱོང་བཞིན་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཤེས་ཀྱིན་ཡོད་ལ། ང་རང་ཐེ་བའི་ཕྱི་སྡོད་རྒྱ་རིགས་ཚོར་བོད་ནང་གི་གནས་སྟངས་ངོ་མ་དེ་རྒྱ་རིགས་མི་དམངས་ཁྲོད་དྲ་རྒྱ་དང་མྱུར་འཕྲིན། ཚགས་པར། ཐ་ན་སྒེར་གྱི་ཁ་པར་སོགས་སྤྱད་ནས་ངོ་སྤྲོད་བྱེད་དགོས་པའི་འགན་འཁྲི་ཡོད་པ་ངས་དང་ལེན་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན” ཞེས་བརྗོད་བྱུང་།

ཁོང་གིས་མུ་མཐུད་དུ་རྒྱ་ནག་དམར་པོའི་གཞུང་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཐུན་མོང་གི་འཐབ་རྩོད་ཅིག་ཡིན་ཞིང་། ཐུན་མོང་གི་འཐབ་རྩོད་དེ་རྒྱུན་འཁྱོངས་བྱེད་པར་ཚེ་སྲོག་ལ་གཅེས་སྤྲས་བྱ་དགོས་པའི་འབོད་སྐུལ་ཞུས་དོན་ “ ད་ལྟའི་འཆར་བོད་རིགས་རྩོམ་པ་པོ་འོད་ཟེར་ལགས་གཅིག་བུ་རྒྱ་ཡིག་ནང་བོད་དོན་སྐོར་གྱི་རྩོམ་ཡིག་བྲིས་ཏེ། བོད་ནང་གི་གནས་སྟངས་ཕྱི་ཕྱོགས་སུ་གསལ་བཤད་བྱེད་མཁན་གཅིག་པུ་དེ་ཆགས་ཡོད། འོན་ཀྱང་། ཁོ་མོ་ད་ལྟ་པེ་ཅིན་མཁར་དུ་བཟང་བཙོན་ལ་བཅུག་ཡོད། དེར་བརྟེན། ང་ཚོ་ཚང་མ་མཉམ་བསྒྲིལ་ཐོག་དམིགས་འབེན་གཅིག་ལ་འཐབ་རྩོད་བྱེད་དགོས། ཁྱོད་ཚོའི་སྡུག་བསྔལ་འདི་ང་ཚོའི་སྡུག་བསྔལ་ཡིན་ལ། ཁྱོད་ཚོའི་ཆགས་འཇིག་འདི་ང་ཚོའི་ཆགས་འཇིག་ཀྱང་ཡིན། འོན་ཀྱང་། ང་ཚོའི་འཐབ་རྩོད་འདི་རྒྱུན་འཁྱོངས་བྱེད་དགོས་ན་ཚེ་སྲོག་ལ་གཅེས་སྤྲས་བྱེད་དགོས། ངས་དེ་རིང་པུས་མོ་ས་ལ་བཙུགས་ནས་བོད་རིགས་སྤུན་ཟླ་རྣམས་ལ་རེ་འབོད་སྐུལ་ཞིག་ཞུ་རྒྱུ་ཡོད། ད་མུ་མཐུད་དུ་རང་ལུས་རེར་བསྲེགས་ཀྱི་ལས་འགུལ་མ་སྤེལ་རོགས་ཞེས་ཞུ་བ་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན” ཞེས་བརྗོད་བྱུང་།

དེས་རྗེས་བོད་རིགས་ཚོགས་པའི་ཚོགས་གཙོ་བྱམས་པ་ལགས་ཀྱིས་སྐུ་མགྲོན་རྣམ་པས་བོད་དོན་ཐོག་རྒྱབ་སྐྱོར་གྱིས་ཐེངས་འདིའི་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་ཐེངས་ང་གསུམ་པར་ཆེད་ཕེབས་ཀྱིས་གལ་ཆེའི་གསུང་བཤད་གནང་བར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུས་པ་དང་།  བོད་དོན་ཐོག་མུ་མཐུད་དུ་དོན་ཕན་ལྡན་པའི་རྒྱབ་སྐྱོར་ཡོང་བའི་འབོད་སྐུལ་བཅས་ཞུས་ཏེ་མཇུག་སྡོམ་གཏམ་བཤད་གནང་གྲུབ་རྗེས། སྐུ་མགྲོན་གཙོ་བོ་གསུམ་དང་ངོ་རྒོལ་བ་ཡོངས་ཀྱིས་རྒྱ་ནག་གཞུང་ཚབ་ཁང་བར་སྤྱི་ལེ་གསུམ་ལྷག་གི་སར་སྐད་འབོད་གོམ་བགྲོད་གནང་ཏེ། བོད་ནང་གི་རྒྱལ་གཅེས་དཔའ་བོ་དཔའ་མོ་རྣམས་ལ་གདུང་སེམས་མཉམ་སྐྱེད་གནང་སོང་།

ས་གནས་གསར་འགོད་པ། ནམ་མཁའ་བསྟན་འཛིན།