རྒྱ་གར་གྱི་གནའ་རབས་གསོ་བ་རིག་པ་ཞེས་དེབ་སྐྱེལ་བྱས་འདུག

དེ་རིང་གངས་སྐྱིད་དུ་སྨན་རྩིས་ཁང་དབུ་བརྙེས་ཏེ་ལོ་ ༥༢ འཁོར་བའི་དུས་དྲན་ཚོཊ་ཏེ། སྨན་རྩིས་འགན་འཛིན་ཚེ་རིང་བཀྲ་ཤིས་ལཊ་ཀྱིས། བོད་སྨན་རྒྱ་གར་གནའ་རབས་གསོ་རིག་མིང་ཐོག་ཏུ་ཁྲིམས་མཐུན་ངོས་ལེན་བྱས་པ་དེས། བོད་སྨན་སྲུང་སྐྱོབ་དང་དར་སྤེལ་ཐད་འགོག་རྐྱེན་ཆེན་པོ་འཕྲད་བཞིན་ཡོད་ཚུལ་བརྗོད།

དེ་རིང་ཕྱི་ཚེས་ ༢༣ ཉིན་གྱི་སྔ་དྲོའི་ཆུ་ཚོད་ ༡༠།༣༠ སྟེང་། གངས་སྐྱིད་སྨན་རྩིས་མཐོ་སློབ་ཚོཊ་ཁང་དུ་ངྷ་ས་དབུས་སྨན་རྩིས་ཁང་དབུ་བརྙེས་ཏེ་མི་ལོ་ ༥༢ འཁོར་བའི་དུས་དྲན་མཛད་སྒོ་ཚོགས་ཡོད་ཅིང་། མཛད་སྒོའི་སྐུ་མགྲོན་གཙོ་བོར་རྒྱ་གར་ཨཱ་ཡཱ་ཝེ་ཏི་(Ayurvedic)སྲོལ་རྒྱུན་གསོ་བ་རིག་པའི་སློབ་སྟོན་པ་སྐུ་ཞབས་ཨེ་སི་ཀེ་ཤར་མཱ་མཆོག་གཙོས་ས་གནས་འབྲེལ་ཡོད་རྒྱ་གར་བ་ཁག་ཅིག་དང་། བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ལྷན་ཁང་ཁག་གི་དྲུང་ཆེ། བདེ་ལེཊ་སྨན་ཁང་དང་སྨན་རྩིས་ཁང་གི་སྨན་པ། གཞུང་འབྲེལ་མིན་པའི་ཚོཊ་པ་ཁག་གི་སྐུ་ཚབ་དང་སློབ་ཕྲུག་བཅས་ཁྱོན་མི་ ༢༠༠ ཙམ་འདུ་འཛོམས་བྱུང་འདུག

མཛད་སྒོའི་སྟེང་སྐུ་མགྲོན་གཙོ་བོ་མཆོག་གིས་སྨན་རྩིས་ཁང་གི་ལས་བྱེད་རྒན་གྲས་ཁག་ཅིག་ལ་ཞབས་ལོ་ ༣༠ དང་ ༢༠ འཁོར་བའི་ཆེ་བསྟོད་གཟེངས་རྟགས་དང་། སྨན་སློབ་སྐབས་བཅོ་ལྔ་པའི་བཀའ་བཅུ་བའི་སློབ་ཐོན་པ་དང་རྒྱུཊ་འབྲས་རྩེ་ཕུད་དག་ལ་གཟེངས་རྟཊ་བཅས་གནང་སོང་ལ། སྨན་རྩིས་ཁང་གིས་དཔར་སྐྲུན་ཞུས་པའི་བོད་ལུཊ་གསོ་རིག་སྐོར་གྱི་དཔེ་དེབ་ཁག་ཅིག་ཀྱང་དབུ་འབྱེད་གནང་སོང་།

མཛད་སྒོའི་ཐོག་ངྷ་ས་དབུས་སྨན་རྩིས་ཁང་གི་འགན་འཛིན་ཕུ་རི་ཚེ་རིང་བཀྲ་ཤིས་ཀྱིས་འདས་པའི་ལོ་གཅིག་གི་ལས་སྡོམ་ངོ་སྤྲོད་དང་འབྲེལ། དུས་རབས་ཕྱེད་ལྷག་རིང་ངྷ་ས་སྨན་རྩིས་ཁང་གིས་བཙན་བྱོལ་སྤྱི་ཚོགས་ཁྲོད་ཀྱི་བོད་མི་ཉམ་ཐག་དང་རྒན་འཁོཊ། སློབ་ཕྲུག གྲྭ་བཙུན། གསར་འབྱོར་བ་སོགས་ལ་གང་ཐུབ་ཀྱིས་སྨན་སྦྱིན་གཏོང་བ་དང་། དེའི་ཐོག་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་སྔོན་རྩིས་ཐད་ལོ་རེར་ཆ་སྙོམས་ཧིན་སྒོར་ས་ཡ་ ༤ རེ་འབུལ་བཞིན་ཡོད་པ། བོད་ལུཊ་གསོ་རིག་གི་བཀོལ་སྤྱོད་ཁྱབ་ཁོངས་སྔར་ལས་རྒྱ་སྐྱེད་ཡོང་ཆེད། མ་འོངས་པར་རཱ་ཅི་སི་ཐན་གྱི་ཇར་པུར་(Jaipur)། བྷེ་ཧཱར་པཱ་ཊི་ཎ་(Patna)། ཅན་རྡི་གྷར། གྷོ་ཧཱ་ཊེ་(Guwahati)བཅས་སུ་སྨན་རྩིས་ཁང་གི་ཡན་ལག་རེ་འཛུགས་རྒྱུ། ཨ་རི་གཙོས་ཕྱི་རྒྱལ་ཁག་ཏུའང་གང་ཐུབ་ཀྱིས་སྨན་ཁང་གསར་རྒྱག་དང་། དེ་ལྟར་མི་ཐུབ་སར་སྨན་པ་སྐོར་སྐྱོད་གནང་རྒྱུ། ཉེ་ལམ་སྨན་རྩིས་ཁང་གིས་ཨ་རིའི་འཕྲོད་བསྟེན་ལས་ཁུངས་སུ་བོད་སྨན་ཞིབ་འཇུག་མཐུན་འགྱུར་གནང་བ་བཞིན། དེང་ཕྱིན་ཨ་རིའི་ནང་བོད་སྨན་ཚོང་འགྲེམས་ཀྱི་ཆོག་མཆན་ཐོབ་ཡོད་སྐོར་ངོ་སྤྲོད་གནང་སོང་།

འགན་འཛིན་ཚེ་རིང་བཀྲ་ཤིས་ལཊ་ཀྱིས་མུ་མཐུད་དུ། བར་ལམ་ནས་མང་པོ་ཞིག་ལ་བོད་སྨན་རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་ངོས་ལེན་བྱས་འདུག་ཟེར་ནས་དགའ་སྤྲོ་ཆེན་པོ་སྐྱེས་ཡོད་རུང་། དོན་དངོས་ཐོག་རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་ཁྲིམས་ཐོག་ཏུ་རྒྱ་གར་གནའ་རབས་གསོ་བ་རིག་པ་ཞེས་པ་ལས་བོད་སྨན་གྱི་ངོ་བོའི་སྟེང་མིང་བཏཊ་མེད་ཅིང་། མིང་དེ་ལྟར་བཏགས་པ་དེའི་ཐོག་ནས་ལ་དྭཊ་དང་འབྲས་ལྗོངས། གར་ཤཱ། སྦེལ་ཏི་སོཊ་བོད་དང་རིག་གཞུང་གཅིག་པའི་རྒྱ་གར་མི་སེར་ཚོར་ཕན་ཐོཊ་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད་ལ། མ་གཞི་བྱེད་ལས་ཐོག་གསོ་བ་རིག་པ་དེ་བོད་སྨན་ཡིན་པ་ཁས་བླངས་ཚེ། ཐ་སྙད་ཐོག་བོད་དང་བོད་སྨན་གྱི་མིང་མ་བཏཊ་ཀྱང་དགོས་པ་དང་ཉེན་ཁ་ཆེར་མེད་མོད། རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་བོད་སྨན་སྡེབ་སྦྱོར་དང་སྨན་རྩ་བསྡུ་རུབ་སོཊ་སྨན་རྩིས་ཁང་གི་ཁྱབ་ཁོིངས་ནས་ཡིན་པར་ངོས་ལེན་གནང་དཀའ་བ་དང་། ལྡི་ལིའི་རྒྱ་གར་འབྲེལ་ཡོད་མགོ་ཁྲིད་ཁག་ཅིག་གིས་གསོ་བ་རིག་པ་དང་བོད་སྨན་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད་པའི་ངོས་འཛིན། ཧི་མ་ལ་ཡའི་རི་རྒྱུད་མི་རིཊ་ཚོ་ཡང་༸གོང་ས་མཆོག་ལ་དད་པ་ཡོད་ཀྱང་། སོ་སོ་རྒྱ་གར་མི་སེར་ཡིན་པའི་ཐོག་ནས་བོད་སྨན་དེ་རྒྱ་གར་གནའ་རབས་གསོ་བ་རིག་པར་ཁྲིམས་མཐུན་ངོས་ལེན་གནང་བཅུག་པ་དེས། གསོ་བ་རིག་པའི་མིང་ཐོག་ནས་ཧི་མ་ལ་ཡའི་མི་རིགས་ཚོར་རོཊ་དངུལ་མང་པོ་རག་སྲིད་ཀྱང་། བོད་སྨན་རང་སྟེང་ནས་ངོ་བོ་སྲུང་སྐྱོབ་དང་དར་སྤེལ་བྱ་རྒྱུར་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་འཕྲད་བཞིན་ཡོད་ཚུལ་སོགས་བརྗོད་བྱུང་།

ཡང་ཁོང་གིས་འདས་པའི་མི་ལོ་ ༥༢ རིང་སྨན་རྩིས་ཁང་གིས་ཧི་མ་ལ་ཡའི་རི་རྒྱུད་མི་རིཊ་ཚོར་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་རྒྱུ་དང་དགེ་རྒན་གཏོང་བ་སོཊ་རོཊ་རམ་གང་ཐུབ་བྱས་ཀྱང་། དེ་ལས་ལྡོག་སྟེ་ཁོང་ཚོས་རྒྱ་གར་གཞུང་དང་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཐོག་འབྲེལ་བ་བྱས་སྐབས་གསོ་བ་རིག་པ་བོད་སྨན་མིན་སྐོར་ཅི་ཐུབ་ཀྱིས་སྒྲུབ་བཞིན་ཡོད་པ་དང་། བྱེད་སྟངས་དེ་ནི་གོ་སྐབས་ཤིག་ཡིན་པ་མ་ཟད་ཉེན་ཁ་ཞིག་ཀྱང་ཆཊ་ཡོད་པ། གོ་སྐབས་ནི་དེ་སྔ་བོད་སྨན་ལ་ཁྲིམས་ཐོག་ནས་ངོས་ལེན་མེད་ཀྱང་། མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་ཧ་ཅང་དགའ་མོས་བྱེད་བཞིན་པའི་ཁར་རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་ཀྱང་དམིཊ་བསལ་དགག་བྱ་གནང་མེད་ཅིང་། དེང་སྐབས་གསོ་བ་རིག་པ་དང་བོད་སྨན་གཉིས་མ་འདྲ་བའི་སྟེང་ནས་བོད་སྨན་ལ་ཁྲིམས་ཐོག་ཏུ་དམ་དྲག་བྱས་ན། སྨན་རྩིས་ཁང་གི་ལས་དོན་བྱེད་ཕྱོཊ་ལ་དོ་ཕོག་ཕྱིན་ཏེ་འཛིན་སྐྱོང་དཀའ་ངལ་འཕྲད་སྲིད་པ་དང་། གནས་སྟངས་དེའི་འོག་ནས་སྨན་རྩིས་ཁང་ཁྲིམས་ཐོག་ཏུ་འགྲོ་དགོས་སྲིད་པར་མ་ཟད། དཀའ་ངལ་དེ་ཆབ་སྲིད་དཀའ་རྙོག་ཅིག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་ངེས་པ་མེད་པ། ཉེ་སྔོན་ཁོང་གཞུང་དོན་ཆེད་ལྡི་ལིའི་རྒྱ་གར་དབུས་ལས་ཁུངས་ཤིག་ཏུ་བསྐྱོིད་སྐབས། རྒྱ་གར་དཔོན་རིཊ་ཞིག་གིས་ལས་ཀ་དེའི་རིཊ་སྨན་རྩིས་ཁང་དང་ཐད་ཀར་འབྲེལ་བ་བྱས་ན་ཏག་ཏག་བསྡད་མེད་པར། ལྡི་ལིའི་སྐུ་ཚབ་དོན་གཅོད་བརྒྱུད་དགོས་པའི་བཀའ་མོལ་གསུངས་བ་བཅས་ཀྱིས་དཀའ་ངལ་འཕྲད་མགོ་བཙུཊ་ཡོད་པ། གསོ་བ་རིག་པ་དང་བོད་སྨན་གཉིས་དོན་གཅིག་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་དང་། གསོ་བ་རིག་པ་ནི་བོད་ཀྱི་སྲོལ་རྒྱུན་རིག་གཞུང་གལ་ཆེན་ཞིག་ཆཊ་ཡོད་སྟབས། རྒྱ་གར་གྱི་རོཊ་དངུལ་གང་ཡང་མ་རག་ཀྱང་གསོ་བ་རིག་པ་རྒྱ་གར་གསོ་རིག་ཆ་ཤས་སུ་གྱུར་ཅིག་ན་མི་འགྲིག་པར། བོད་སྨན་རང་གི་ངོ་བོའི་ཐོག་བསྲེས་ལྷད་མེད་པར་སྲུང་སྐྱོབ་བྱས་ཐོག གཞིས་བྱེས་ལྷན་འཛོམས་བྱུང་སྐབས་གཞིས་ལུས་མི་དམངས་ཚོར་རྩིས་སྤྲོད་ཐུབ་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་ཡིན་སྐོར་སོགས་བརྗོད་བྱུང་།

དེ་བཞིན་ཁོང་གིས་དེང་སྐབས་བལ་ཡུལ་དང་ལྷ་ས། ཧོང་ཀོང་སོགས་སུ་ངྷ་རམ་ས་ལའི་སྨན་རྩིས་ཁང་གི་རིན་ཆེན་རིལ་བུ་ཡིན་མདོག་གིས་རིན་ཆེན་རིལ་བུ་རྫུན་མ་ཚོང་འགྲེམས་བྱེད་མཁན་ཡོད་པའི་དོགས་པ་ཡོད་སྐོར་ཡང་བརྗོད་བྱུང་།

མཇུག་ཏུ་སྐུ་མགྲོན་གཙོ་བོ་ཨེ་སི་ཀེ་ཤར་མཱ་མཆོག་གིས་མི་ལོ་གཉིས་ཙམ་གོང་རྒྱ་གཞུང་གིས་གསོ་བ་རིག་པ་ངོས་ལེན་གནང་ཡོད་ཅིང་། སྤྱིའི་ཆ་ནས་བོད་སྨན་དང་གསོ་བ་རིག་པ་གཉིས་གཅིག་པ་ཆཊ་ཡོད་ཀྱང་། (Tibetan Medicine)  ལབ་ཡོང་སྐབས་ (Tibetan)  ཟེར་བ་དེ་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་གི་ངོ་བོ་མཚོན་པའི་ཚིག་ཆཊ་ཡོད་ལ། ཚིག་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་ཆབ་སྲིད་གནད་དོན་ཡོད་པའི་ཚིག་ཆཊ་ཏེ། རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་ཁྲིམས་ཐོག་ནས་གཏན་འབེབས་བྱ་ཐུབ་མེད་སྐོར། བོད་སྨན་གྱི་མིང་ཐོག་ཏུ་ཁྲིམས་མཐུན་དེབ་སྐྱེལ་བྱེད་མ་ཐུབ་རུང་། གསོ་བ་རིག་པའི་མིང་ཐོག་ཏུ་ཁྲིམས་མཐུན་ངོས་ལེན་བྱུང་ཡོད་སྟབས། མ་འོངས་པར་སྨན་རྩིས་ཁང་ནས་ཐོན་པའི་ལག་འཁྱེར་དེ་གསོ་བ་རིག་པའི་ཁྲིམས་མཐུན་ངོས་ལེན་བརྒྱུད་རྒྱ་གར་རྒྱལ་ཡོངས་ནང་བེད་སྤྱོད་ཐུབ་པ་བཟོ་དགོས་རྒྱུ། སྨན་པ་ཚོས་ནད་པར་བརྟག་དཔྱད་སྐབས་ཕོ་མོ་ཁེར་རྐྱང་དུ་ནད་ལ་བལྟ་མི་རུང་བ་དང་། ལུས་པོ་སྦྱར་ནས་བལྟ་མི་རུང་བ། ཚད་ལས་བརྒལ་བའི་རིན་འབབ་དང་ལྐོག་རྔན་ལེན་མི་ཆོག་པ་སོཊ་སྨན་པའི་ཀུན་སྤྱོད་འཁྱེར་སྟངས་སྐོར་གཟབ་ནན་དུ་འཛིན་དགོས་ཚུལ་སོགས་ཀྱི་གཏམ་བཤད་སྤེལ་སོང་།

གསར་འགོད་པ། དཔལ་ལྡན།