བོད་ཕྱི་ནང་གི་སློབ་གྲྭ་དང་སློབ་དེབ།

རེ་མདོ་སེངྒེ།

༄༅།། ཉིན་ཤས་གོང་ཞིང་ལྗོངས་ལྔའི་གཅིག་གྱུར་གྱི་གཞི་རིམ་སློབ་གྲྭའི་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་སློབ་དེབ་ཁག་ལ་ལྟ་ཀློག་བྱས་ཤིང༌། སྐད་ཡིག་སློབ་དེབ་ཁག་གི་པར་རིས་དང་དྲན་ཐོ་མདོ་བསྡུས་བཅས་སྐད་འཕྲིན་གྱི་མདུན་ངོས་སུ་བཞག་པ་ཡིན། ཅང་མ་འགོར་བར་བོད་ནང་གི་འབྲེལ་ཡོད་དམའ་འབྲིང་དང་མཐོ་འབྲིང་གི་གེ་རྒན་དུ་མ་ཞིག་གིས། “བསླབ་གཞིའི་སློབ་དེབ་འདི་དག་གི་ཐོག་ནས་ཁྱེད་ལ་མཐོང་ཚུལ་གང་འདྲ་བྱུང་”ཟེར་ནས་ཡིག་ངག་གཉིས་ཐོག་ནས་སྐད་ཆ་དྲིས་བྱུང་བས། “སློབ་དེབ་འདི་དག་གི་ཐོག་ནས་སློབ་ཕྲུག་ཚོར་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་གོ་རྟོགས་དང་ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་ཕྲན་བུ་ཇེ་མང་དུ་གཏོང་ཐུབ་སྲིད་ཀྱང༌། ཆེད་དུ་དམིགས་སའི་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ཚེ་སྲོག་རྒྱུན་གནས་ཐུབ་པའི་རྣམ་ཤེས་དང་ཟུངས་ཁྲག་འདང་ངེས་ཤིག་མེད་པའི་མཐོང་ཚུལ་བྱུང༌། གང་ཡིན་ཟེར་ན། ཡོངས་རྫོགས་གཞན་པ་ཞིག་ལ་དཔེ་ལྟོས་དང་བཤུ་འབྲི་བྱས་པ་ཞིག་མ་གཏོགས། བོད་རང་གི་བསམ་བློ་དང་མི་སྣ་གཞི་རྩར་བཟུང་སྟེ་བྲིས་པ་སློབ་དེབ་སྤྱིའི་རྩོམ་ཡིག་གི་གྲངས་འབོར་ཐོག་ནས་བརྒྱ་ཆ་ཤིན་ཏུ་ཉུང༌། ལྷག་པ་འདི་དག་སྐད་ཡིག་གི་སློབ་དེབ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས། བོད་སྐད་ཀྱི་གཤིས་ཀ་དང་བོད་རང་གི་རྩོམ་འགྲོས་རྩ་གནད་དུ་འཛིན་དགོས་ངེས་ཀྱང༌། ཚིག་འབྲུ་འདི་དག་གི་གསེང་ནས་རྩམ་དྲི་དང་མར་དྲི་ཚོར་ཐུབ་པ་ཤིན་ཏུ་དཀོན་པོ་རེད།” ཅེས་ངའི་མཐོང་ཚུལ་མདོ་བསྡུས་ཤིག་དྲང་པོས་བཤད་པ་ཡིན།

སྐབས་དེར། དམའ་འབྲིང་དགེ་རྒན་ཞིག་གིས། “སློབ་དེབ་འདི་དག་གི་ཐོག་ཁྱེད་དང་འདྲ་བར་བོད་ནང་གི་དགེ་རྒན་ཚོའི་ནང་བསམ་འཆར་ཡོད་མཁན་མང་པོ་འདུག སློབ་དེབ་རྩོམ་སྒྲིག་ཚོགས་ཆུང་གི་ངོས་ནས་ང་ཚོའི་བསམ་འཆར་ལེན་པའི་དོན་དུ་ཚོགས་འདུ་ཐེངས་འགའ་ཤས་བསྡུས་བྱུང༌། ཚོགས་འདུ་སྔ་ཕྱི་ཀུན་གྱི་ཐོག་ང་ཚོས་བསམ་འཆར་གང་ཡོད་གསལ་པོ་བཤད་ཡོད། འོན་ཀྱང་སློབ་དེབ་ཀྱི་ནང་དོན་དང་ཚིག་སྦྱོར་གང་ཅིའི་ཐད་འགྱུར་བ་འདོད་པ་ཁེངས་པ་ཞིག་གཏན་ནས་འགྲོ་ཐུབ་ཀྱི་མི་འདུག་”ཅེས་རེ་བ་ཆད་པ་ལྟ་བུའི་རྣམ་འགྱུར་དང་བཅས་བཤད་བྱུང༌།

དེ་བཞིན་མཐོ་འབྲིང་དགེ་རྒན་ཞིག་གིས། “ཁྱེད་ཀྱིས་བཤད་པ་ལྟར་བོད་མི་ངོ་མ་ཞིག་གསོ་སྐྱོང་བྱེད་པའི་དམིགས་ཡུལ་ཐད་ནས། བསླབ་གཞིའི་སློབ་དེབ་འདི་དག་གི་ཚིག་དོན་གཉིས་ཀར་སྐྱོན་ཆ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་ངེས་པར་མ་ཟད། སློབ་ཕྲུག་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་བོད་ཡིག་གི་དོ་སྣང་དང་གནས་ཚད་ཤིན་ཏུ་ཞན་པས་སློབ་གྲྭའི་ནང་ནས་ཡིད་ཚིམ་པའི་གྲུབ་འབྲས་ཤིག་གཏན་ནས་ཡོང་ཐུབ་ཀྱི་མི་འདུག”ཅེས་སྐྱོ་ཉམས་དང་བཅས་བཤད།

དེ་ནས་ང་ཚོའི་བར་མུ་མཐུད་འདིའི་ཐད་གླེང་སློང་སྣ་ཚོགས་བྱུང་བའི་སྐབས། དམའ་འབྲིང་དགེ་རྒན་འགའ་ཤས་ཀྱིས། བོད་ཕྱི་ནང་གི་སློབ་དེབ་ལ་མ་འདྲ་བའི་ཁྱད་པར་གཙོ་བོ་གང་གི་ཐོག་ནས་ཡོང་གི་ཡོད་པའི་སྐོར་ཁྱེད་ཀྱི་མཐོང་ཚུལ་བཤད་རོགས་ཟེར། “འདི་ཕྱོགས་ཀྱི་གཞི་རིམ་སློབ་གྲྭའི་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་སློབ་དེབ་ཁག་ལ་འགྱུར་བ་རིམ་པ་ཕྱིན་འདུག་ཀྱང༌། ང་རང་གིས་ཤེས་ཚོད་ལ། རྩ་བའི་ཆ་ནས་བསྒྱུར་རྩོམ་ཤིན་ཏུ་ཉུང་ཤིང༌། མི་སྣ་ངོ་སྤྲོད་དང༌། སྒྲུང་རྩོམ། བསླབ་བྱ། ཁོར་ཡུག་འབྲི་བཞེངས་བྱེད་པ་སོགས་སྐབས་ཀུན་ཏུ་བོད་ཀྱི་ཡུལ་གོམས་གཤིས་ལུགས་དང༌། རིག་གཞུང་གི་ཚོར་བ་དང་དྲི་མ་མ་བརླག་པ་རྩ་དོན་དུ་འཛིན་ཞིང་། ལྷག་པར་མི་སྣ་ངོ་སྤྲོད་ལྟ་བུར་མཚོན་ན། གཙོ་བོ་བོད་དུ་དར་བའི་བསམ་བློ་དང༌། ལྟ་གྲུབ། ཀུན་སྤྱོད་བཅས་ཀྱི་ཐོག་མའི་འབྱུང་ཁུངས་སུ་གྱུར་པའི་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་དང༌། མགོན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་ལྟ་བུའི་རྒྱ་གར་གྱི་མཁས་པ་དང༌། བོད་ཀྱི་ཆོས་ལུགས་དང་རིག་གཞུང་དར་སྤེལ་ལ་དམིགས་བསལ་མཛད་རྗེས་ཆེ་བའི་བོད་ཀྱི་མཁས་པའི་དཔེ་མཚོན་མི་སྣ་ཁག་ངོ་སྤྲོད་བྱས་ཏེ་ཁོང་ཚོའི་བསམ་བློ་དང་ལྟ་གྲུབ་ཀྱི་རྒྱབ་ལྗོངས་ཞིབ་བཤད། བོད་ཀྱི་དུས་སྐབས་སོ་སོའི་ལོ་རྒྱུས་ངོ་སྤྲོད་བྱེད་པའི་སྐབས་སུ་ཡང༌། དངོས་ཡོད་ཀྱི་བྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ག་རང་ངོ་སྤྲོད་ཐབས་བྱེད་པ་ལས། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་དགོས་མཁོ་དང་བསྟུན་ནས་ལོ་རྒྱུས་ལ་རྫུན་བཅོས་བྱེད་ཀྱི་མི་འདུག

ད་དུང་གཞི་རིམ་སློབ་གྲྭ་ཡོངས་ལ་གཅིག་གྱུར་ལག་བསྟར་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་མེད་ཀྱང༌། བོད་མི་གཙང་མ་ཞིག་གི་ཀུན་སྤྱོད་དང་བསམ་བློའི་རིན་ཐང་ལྡན་པའི་གཞི་རྩའི་ཐོག རང་དབང་དང༌གཞན་ཕན། རྒྱུན་འཛིན། གསར་གཏོད་བཅས་ཀྱི་རྣམ་དཔྱོད་དང་བློ་སྤོབས་ལྡན་པ་ཞིག་སྐྱེད་སྲིང་བྱ་བ་དམིགས་ཚད་དུ་བཟུང་བའི་ཤེས་ཡོན་སྲིད་བྱུས་གསར་པ་ཞིག་ཀྱང་ལོ་བཅུ་ཡས་མས་གོང་ནས་གཏན་འབེབས་བྱས་ཏེ། ཡོངས་ཁྱབ་ཏུ་ལག་བསྟར་བྱ་རྒྱུའི་གྲ་སྒྲིག་བྱེད་བཞིན་འདུག་ཅིང༌། སྲིད་བྱུས་འདིའི་དགོངས་དོན་ཇི་བཞིན་ལག་བསྟར་བྱེད་ཐུབ་པ་བྱུང་ཚེ་བོད་རང་གི་སྐད་ཡིག་དང༌། སྲོལ་རྒྱུན་ཤེས་ཡོན། བསམ་བློ་བཅས་ཀྱི་གཞི་རྩ་ལྡན་པའི་ཐོག དེང་རབས་ཤེས་ཡོན་ཀྱང་ཚད་གཞི་ངེས་ཅན་ལྡན་པའི་བོད་ཀྱི་མི་རབས་གསར་པའི་དཔུང་ཁག་ཅིག་གསོ་སྐྱོང་ཐུབ་པའི་རེ་བ་བྱེད་མཁན་མང་པོ་ཡིན་”པའི་སྐོར་སོགས་ངོ་སྤྲོད་བྱས།

མཚམས་འདིར་སླེབ་སྐབས། དམའ་འབྲིང་དགེ་རྒན་ཞིག་གིས། “བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་དང་རིག་གཞུང་ཐོག་ཕྱི་ལོགས་སུ་ཡོད་པའི་བོད་ཀྱི་སློབ་གྲྭ་ཁག་ལ་རེ་བ་བྱ་རྒྱུ་ལས། བོད་ནང་གི་གཞི་རིམ་སློབ་གྲྭ་ནས་མཐོ་རིམ་བར་སྤྱི་ཡོངས་ཆ་ནས་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་དང་རིག་གཞུང་གི་གནས་ཚད་ཤིན་ཏུ་སྐྱོ་ཞིང༌། ལྷག་པར་དུ་དེང་སང་སློབ་མའི་མི་རབས་ལ་འགྱུར་བ་ཐེབས་པ་དང་མཉམ་དུ་དགེ་རྒན་གྱི་མི་རབས་ལ་འགྱུར་བ་ཐེབས་ཟིན་པས། དེང་སང་གི་ང་འདྲ་བའི་དགེ་རྒན་མང་པོ་ཞིག་ལ་ཤེས་འཇོན་དང་ལྷག་བསམ་གང་ཅིའི་ཐད་ནས། སློབ་གྲྭའི་ནང་དུ་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་དང་རིག་གཞུང་གི་ཤེས་ཚད་ལྡན་པའི་བོད་མི་དངོས་གནས་པ་ཞིག་གསོ་སྐྱོང་བྱེད་པར་ནུས་པས་འདང་གི་མི་འདུག འདི་ལ་ཉེན་ཁ་ཅན་གྱི་གནད་དོན་མང་པོར་གདོང་ལེན་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག་ལ། མི་རིགས་དང་སྐད་ཡིག་གི་དོན་དུ་རང་ཉིད་བློས་གཏོང་གི་ལྷག་བསམ་རྨ་མེད་པ་ཞིག་ཀྱང་དགོས་ཀྱི་འདུག མི་རབས་གོང་མ་དང་བསྡུར་ན་དེང་སང་གི་དགེ་རྒན་ཁྲོད་འདི་འདྲའི་རིགས་མངོན་གསལ་ཅན་ཤིན་ཏུ་དཀོན། སློབ་དེབ་ཀྱི་གནད་དོན་ཙམ་མ་ཡིན་པར་དགེ་རྒན་ཚོའི་ཤེས་ཡོན་དང་ཀུན་སྤྱོད་ཀྱི་སྤུས་ཚད་སྐྱོ་རུ་ཕྱིན་པ་འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོ་རེད། ད་ལྟའི་བོད་ཀྱི་སློབ་གྲྭ་འདི་དག་ནས་སྤྱིར་བཏང་གི་གོ་རྟོགས་ཕྲན་བུ་ཡོད་པ་ཞིག་མ་གཏོགས། བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་དང༌བསམ་སྤྱོད། གོམས་གཤིས་བཅས་ལྡན་པའི་བོད་མི་ཚད་ལྡན་ཞིག་གསོ་སྐྱོང་བྱེད་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཤིན་ཏུ་ཆུང་”ཞེས་ཤུགས་རིང་དང་བཅས་སྐད་གདངས་ཤིན་ཏུ་ཉམ་དམའ་བོའི་ཐོག་ནས་བཤད་བྱུང༌།

སྐབས་འདིར་ངའི་བསམ་བློའི་ནང་བོད་ནང་གི་དགེ་རྒན་ཚོས་ཐུགས་རེ་གནང་སའི་བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་བོད་ཡིག་གི་གནས་སྟངས་དང༌། བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་འཛིན་སྐྱོང་དང་དགེ་རྒན་མང་ཆེ་བས་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་གི་རིན་ཐང་ལ་ལྟ་ཚུལ་གང་འདྲ་འཛིན་གྱི་ཡོད་མེད་གསལ་པོ་དྲན་བྱུང༌། འོན་ཀྱང་བོད་ནང་གི་རེ་བ་ཅན་ཚོའི་རེ་བ་དམར་གསོད་བྱེད་འདོད་མ་བྱུང༌། བོད་ནང་གི་རེ་བ་འབུམ་ཕྲག་དང་ཁྲི་ཕྲག་མང་པོས་འདི་ལྟར་བཙན་བྱོལ་བའི་གྲུབ་འབྲས་སྒུག་ནས་ཡོད་པར་བརྟེན། བཙན་བྱོལ་པས་རང་ཉིད་ཀྱི་གྲུབ་འབྲས་ལ་ཁོག་རྩིས་མ་ནོར་བ་ཞིག་རྒྱག་དགོས་ཀྱི་འདུག་ལ། ལྷག་པར་ཤེས་ཡོན་སྲིད་བྱུས་ཐད་ནས། དུས་རབས་ཕྱེད་ཀའི་རིང་ལག་བསྟར་བྱས་ཀྱང་གྲུབ་འབྲས་འདོད་བློ་ཚིམ་པ་ཞིག་བྱུང་ཐུབ་མེད་པའི་ལམ་སྲོལ་རྙིང་པའི་སྐྱོན་གནད་ངོ་འཕྲོད་དགོས་ཀྱི་འདུག གྲུབ་འབྲས་དགོས་ངེས་ཤིག་ཐོན་ཐུབ་ཀྱི་མེད་པར་ཉམས་མྱོང་གིས་སྡོམ་ཚིག་བཀོད་ཟིན་པའི་ལམ་སྲོལ་རྙིང་པ་ཞིག་སླར་ཡང་བསྐྱར་ཟློས་ཀྱིས་ལག་བསྟར་བྱེད་པ་ནི། ཨུ་ཚུགས་དང་རང་ལྟ་མཁྲེགས་འཛིན་གྱི་རྣམ་འགྱུར་མངོན་པར་མ་ཟད། ཀུན་སློང་གི་ཁྱད་པར་ལ་མ་ལྟོས་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོའི་ཐོག་ནས་མི་རིགས་ཤིག་གི་ཚེ་སྲོག་ལ་ཉེན་ཁ་བཟོ་བའི་ནག་ཉེས་ཅན་གྱི་གྲས་སུ་མི་འགྱུར་བའི་ངེས་པ་གཏན་ནས་མེད།

དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་གཞི་རིམ་ཤེས་ཡོན་སྲིད་བྱུས་སྤྱི་འཐུས་གྲོས་ཚོགས་ཐོག་ནས་སྤྱི་མོས་ཀྱིས་གཏན་འབེབས་བྱས་ཏེ་ལོ་བཅུ་འཁོར་ལ་ཉེ་མོད། ད་དུང་ཡང་དཔེ་སྟོན་སློབ་གྲྭ་དང་སམ་བྷོཊའི་ཁྱབ་ཁོངས་ཀྱི་སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་འཛིན་གྲྭ་རེ་ཟུང་ཙམ་མ་གཏོགས། བཀའ་ཤག་གི་ཐོག་མའི་ཐུགས་རེ་བཞིན་བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་སློབ་གྲྭ་ཡོངས་ལ་གཅིག་གྱུར་ལག་བསྟར་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་མེད་པ་འདི་ཡང་། གང་ལ་ངན་ཁག་འཇོག་སའི་དགེ་རྒན་དང་ཁོར་ཡུག་གི་ཆ་རྐྱེན་ཙམ་མ་ཡིན་པར། རང་སྐྱོང་སྡེ་ཚན་གྱི་སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་དབང་འཛིན་པ་ཚོའི་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་དང་རིག་གཞུང་གི་རིན་ཐང་ལྟ་ཚུལ་ལ་འབྲེལ་བ་ངེས་ཅན་ཞིག་ཡོད་པར་མ་ཟད། གངས་ཅན་སྐྱིད་གཤོང་གི་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་དང་སྲོལ་རྒྱུན་ཤེས་ཡོན་ལ་བཟུང་བའི་ལྟ་ཚུལ་དང་འབྲེལ་བ་ངེས་ཅན་ཡོད་པ་སྨོས་མ་དགོས།

སྐད་ཆ་འདི་དག་གི་ཐོག་ནས་སྡོམ་བརྒྱབ་ན། བོད་ནང་གི་སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་བོད་ཡིག་གི་གནས་ཚད་གང་འདྲ་ཡིན་མིན་བརྒྱུད་ལམ་མང་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་ང་ཚོས་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་ཅིང༌། བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་ཤེས་ཡོན་དང་ཀུན་སྤྱོད་འདོད་པ་ཁེངས་པ་ཞིག་ཡོང་གི་མེད་པ་ཡོངས་གྲགས་སུ་གྱུར་ནས་ཡོད། བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གི་ཕ་ས་ལྟ་བུའི་ཆོས་བརྒྱུད་རིས་མེད་དགོན་སྡེ་ཁག་མང་ཆེ་བ་ལྟག་ཆུ་ཆད་པའི་རྫིང་བུའི་ངང་ཚུལ་དུ་གྱུར་དང་འགྱུར་བཞིན་ཡོད། འདི་དག་ནི་མི་རིགས་ཤིག་གི་སྲོག་རྩ་བརྟེན་སའི་རིག་གཞུང་གི་ཁྲག་རྒྱུན་སྐམ་པའི་ཉེན་ཁའི་སྔོན་བརྡ་ཞིག་ཡིན་ལ། བྱུང་དང་འབྱུང་སྲིད་པའི་ཉེན་ཁ་འདི་དག་ལ་གདོང་ལེན་ཇི་ལྟར་བྱེད་མིན་ནི། བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ཚེ་སྲོག་རྒྱུན་གནས་ཐུབ་མིན་དང་འབྲེལ་ནས་ཡོད་པས། གངས་ཅན་སྐྱིད་གཤོང་དང༌། བོད་ཀྱི་སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་མཐོ་རིམ་དབང་འཛིན་པ་ཚོས་གཏམ་བཤད་ཙམ་མ་ཡིན་པར་ལག་ལེན་ངོ་མའི་ཐོག་ནས་གནད་དོན་འདི་དག་ལ་ཚོར་བས་ཟིན་པའི་མཁྱེན་རྟོགས་དགོས་ཤིང༌། མཁྱེན་རྟོགས་དེ་སང་ཉིན་ལས་དེ་རིང་ལག་བསྟར་བྱ་དགོས་པའི་འཇིགས་སྣང་དང་ཛ་དྲག་གི་སྐུལ་འདེད་ཅིག་ཀྱང་ངེས་པར་དགོས་ཀྱི་འདུག

ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༣ ལོའི་ཟླ་ ༡༡ ཚེས་ ༢༨ ཉིན།