རྒྱ་ནག་གི་འདི་ལོའི་ཁུང་ཙི་ཞི་བདེའི་གཟེངས་རྟཊ་ཟེར་བ་དབང་ཆ་སྒེར་གཅོད་པ་ཞིག་ལ་སྤྲོད་གཏན་འཁེལ་ཡོད་ཀྱང་རིན་ཐང་མེད་པར་བརྗོད་དེ་དང་ལེན་བྱས་མི་འདུག
ཉེ་སྔོན་རྒྱ་ནག་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཞི་བདེ་ཞིབ་འཇུག་ལྟེ་གནས་ཚད་ཡོད་ཚོང་གཉེར་ཁང་ཟེར་བ་ཞིག་གིས། འདི་ལོའི་ཁུང་ཙི་ཞི་བདེའི་གཟེངས་རྟགས་དེ་ཨ་ཧྥེ་རི་ཁའི་རྒྱལ་ཁབ་ཛིམ་དྷབ་ཝེ(Republic of Zimbabwe)ཡི་སྲིད་འཛིན་རོ་བྷར་ཊི་མོ་གྷ་བྷི་(Robert Mugabe)ཞེས་པར་སྤྲོད་གཏན་འཁེལ་བ་གསལ་བསྒྲགས་བྱས་ཡོད་ཀྱང་། སྲིད་འཛིན་མོ་གྷ་བྷི་ཡིས་གཟེངས་རྟགས་དེར་རིན་ཐང་མེད་པ་མ་ཟད། དེ་བླངས་བ་ཡིན་ན་རྩོད་རྙོག་ཡོང་གཞི་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་སྲིད་སྐོར་བརྗོད་དེ་དང་ལེན་བྱ་རྒྱུ་མིན་པ་ཕྱིར་བསྒྲགས་བྱས་འདུག
སྲིད་འཛིན་མོ་གྷ་བྷི་ལ་ཁུང་ཙི་ཞི་བདེའི་གཟེངས་རྟགས་སྤྲོད་གཏན་འཁེལ་བ་གསལ་བསྒྲགས་བྱས་རྗེས། ནུབ་གླིང་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་གིས་གཙོས་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཐོག་ནས་གླེང་སློང་ཆེན་པོ་བྱུང་སྟེ། སྲིད་འཛིན་མོ་གྷ་བྷི་ནི་ཨ་ཧྥེ་རི་ཁ་གླིང་གི་སྲིད་དབང་སྒེར་གཅོད་པའི་གཏེ་བོ་དང་། མི་གསོད་ཁྲག་སྦྱོར་བྱེད་མཁན་གྱི་དམག་དཔོན་ཆེན་མོ་ཞིག་ཡིན་སྐོར་གྱི་སྐྱོན་བརྗོད་ཤུགས་ཆེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང་། ཁ་སང་ཕྱི་ཚེས་ ༢༨ ཉིན་རྒྱ་ནག་གི་ཕྱི་འབྲེལ་མགྲིན་ཚབ་པས་གཟེངས་རྟགས་དེ་རྒྱ་ནག་གཞུང་དང་འབྲེལ་བ་གང་ཡང་མེད་ལ། དེ་སྔོན་རྒྱ་ནག་སློབ་གསོ་ཁང་གིས་གཟེངས་རྟགས་དེ་སྤྲོད་མཚམས་འཇོག་དགོས་པའི་ཉེན་བརྡ་ཐེངས་མང་བཏང་ཡོད་ཀྱང་བཀག་ཐུབ་མེད་སྐོར་བསྒྲགས་འདུག
རྒྱ་ནག་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཞི་བདེ་ཞིབ་འཇུག་ལྟེ་གནས་ཚད་ཡོད་ཚོང་གཉེར་ཁང་ཟེར་བ་དེས། མོ་གྷ་བྷར་ཁུང་ཙི་ཞི་བདེའི་གཟེངས་རྟགས་སྤྲོད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་འགྲེལ་བརྗོད་བྱས་པའི་ནང་། སྲིད་འཛིན་མོ་གྷ་བྷ་ཡིས་དུས་རབས ༢༠ པའི་ལོ་རབས ༨༠ ནས་བཟུང་ཛིམ་དྷབ་ཝེ་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྲིད་འཛིན་བྱས་ཏེ། དཀའ་ངལ་སྣ་ཚོགས་ཁྱད་དུ་བསད་ནས་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་དང་དཔལ་འབྱོར་གྱི་སྒྲིག་གཞི་གསར་འཛུགས་བྱེད་པར་ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ་དུ་འབད་བརྩོན་བྱས་ཏེ། མི་མང་ལ་ཕན་བདེ་བསྐྲུན་ཡོད་པ་མ་ཟད། མི་རིགས་ནག་པོས་དབང་སྒྱུར་གྲལ་རིམ་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པའི་བསམ་བློའི་རླབས་རྒྱུན་དང་། ཨ་ཧྥེ་རི་ཁའི་རང་བཙན་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་ཤུགས་ཆེན་བྱས་ཏེ་ཧྥེ་གླིང་གི་གནའ་བོའི་ཤེས་རིག་བསྐྱར་དར་ལ་བྱས་རྗེས་མི་དམན་པ་བཞག་ཡོད་པ་དང་། ལྷག་པར་དུ་འདི་ལོའི་ཕྱི་ཟླ་ ༢ པ་ནས་ཁོ་བོས་ཨ་ཧྥེ་རི་ཁའི་མནའ་འབྲེལ་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོའི་འགན་འཁུར་ཏེ། གླིང་ཆེན་དེའི་ནང་ཞི་བདེའི་བྱ་གཞག་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བཞིན་ཡོད་པ་དེ་ནི། དུས་རབས་ཉེར་གཅིག་པའི་མིའི་རིགས་ཀྱི་ཞི་བདེའི་བྱ་གཞག་གི་ལོ་རྒྱུས་འཕེལ་རིམ་ལ་གསོན་ཤུགས་གསར་པ་ཞིག་བསྐྲུན་ཡོད་སྟབས། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༥ ལོའི་སྐབས་དྲུག་པའི་ཁུང་ཙི་ཞི་བདེའི་གཟེངས་རྟགས་སྤྲད་པ་ཡིན། ཞེས་བཀོད་འདུག
དེ་ཡང་རྒྱ་ནག་ལས་དོན་ཞེས་པའི་རྒྱ་ཡིག་དྲ་བའི་རྩོམ་སྒྲིག་པ་ཝུའུ་ཧྥན་ལགས་ཀྱིས། ཁུང་ཙི་ཞི་བདེ་གཟེངས་རྟགས་ཟེར་བ་དེ་འདུ་ཤེས་འཛིན་སྟངས་ཙམ་རེད་མ་གཏོགས་ཞི་བདེ་དང་གཏན་ནས་འབྲེལ་བ་མེད་པ་མ་ཟད། རྒྱ་ནག་གིས་གཟེངས་རྟགས་དེ་སྤྲད་ནས་གུང་ཁྲན་རིང་ལུགས་འཛམ་གླིང་ཁྱོན་ཡོངས་སུ་ཁྱབ་སྤེལ་བྱེད་ཐུབ་པའི་དམིགས་ཡུལ་བཅངས་ཡོད་སྟབས། གཟེངས་རྟགས་དེ་ཞི་བདེ་དང་ཁུང་ཙིར་འབྲེལ་བ་གང་ཡང་མེད། ཁུང་ཙི་ནི་འཛམ་གླིང་སྤྱི་མཐུན་གླེང་མཁན་གྱི་སློབ་དཔོན་ཞིག་ཡིན་ཡང་། ཁུང་ཙི་གཟེངས་རྟགས་དེ་སྤྲོད་སའི་མི་སྣ་དག་ནི་སྲིད་དབང་སྒེར་གཅོད་པ་ཤ་སྟག་ཡིན་སྐོར་བརྗོད་འདུག་ལ། ཆབ་སྲིད་དཔྱད་བརྗོད་པ་མང་པོས་རྒྱ་གཞུང་གིས་འཛམ་གླིང་ཐོག་སྙན་གྲགས་ཆེས་ཆེ་བའི་ནོ་སྦེལ་ཞི་བདེའི་གཟེངས་རྟགས་ལ་འགྲན་སློང་འདོད་པ་ཙམ་ལས། ཁུང་ཙི་ཞི་བདེའི་གཟེངས་རྟགས་ལ་དོན་དངོས་ཀྱི་སྙིང་པོ་གང་ཡང་མེད་སྐོར་བརྗོད་འདུག
ཁུང་ཙི་ཞི་བདེའི་གཟེངས་རྟགས་ནི་རྒྱ་ནག་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཞི་བདེ་ཞིབ་འཇུག་ལྟེ་གནས་ཚད་ཡོད་ཚོང་གཉེར་ཁང་ཟེར་བ་ཞིག་གིས་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༠ ལོར་གསར་དུ་བཙུགས་ཡོད་ཅིང་། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༡ ལོར་ཧོང་ཀོང་ནང་གནས་སྤོར་བྱས་ཡོད་པ་དང་། བྱ་དགའི་དངུལ་རྒྱ་སྒོར་ཁྲི་ ༥༠ ཡོད་པའི་གཟེངས་རྟགས་དེ་འདི་ལོར་སྤྲོད་ཐེངས་དྲུག་པ་ཡིན་ལ། ཐེངས་དང་པོ་དེ་རྒྱ་ནག་དང་ཐའེ་ཝན་བར་འབྲེལ་མོལ་བྱེད་པར་འབད་བརྩོན་ཆེན་པོ་བྱེད་མཁན་ཐའེ་ཝན་གྱི་སྲིད་བློན་ཟུར་པ་ཉན་ཀྲན་ལ་སྤྲད་ཡོད་པ་དང་། དེའི་རྗེས་ཨུ་རུ་སུའི་སྲིད་འཛིན་པུ་ཊིན་དང་འཛམ་གླིང་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་དྲུང་ཆེ་ཨན་ནན་(Kofi Atta Annan)། ཁུའུ་བྷའི་སྲིད་འཛིན་ཁཱ་སུ་ཊོར་ར་ཛི་ (Fidel Alejandro Castro Ruz)སོགས་ལ་སྤྲད་ཡོད་ཀྱང་། རྒྱ་ནག་ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་ཟུར་པ་ཆོས་དཔོན་སི་ཡས་ཁྲིན་མ་གཏོགས། གཟེངས་རྟགས་ཕུལ་བའི་མཛད་སྒོར་དངོས་སུ་ཞུགས་ཏེ་གཟེངས་རྟགས་གཅིག་གིས་ཀྱང་བླངས་མེད་པ་རེད།
སྲིད་འཛིན་མོ་གྷ་བྷི་ད་ལྟ་ལོ་ན་ ༩༡ ཡིན་ཞིང་། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༠ ལོར་ཛིམ་དྷབ་ཝེ་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྲིད་བློན་བྱས་པ་དང་། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༧ ལོ་ནས་ད་ལྟའི་བར་སྲིད་འཛིན་གྱི་འགན་འཁུར་ཏེ། ཁྱོན་ལོ་ངོ་ ༣༣ རིང་སྲིད་དབང་སྒེར་འཛིན་བྱས་ཡོད་པ་དང་། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༨ ལོའི་ཛིམ་དྷབ་ཝེའི་སྲིད་འཛིན་འོས་འདེམས་སྐབས། སྔོན་འགྲོའི་འོས་འདེམས་ནང་ཁོ་བོའི་ཁ་གཏད་འོས་མི་ཅི་ལཱ་ལི་ལ་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་ཡོད་ཀྱང་། དབང་ཤུགས་ཀྱི་འཇིགས་སྐུལ་འོག་མཐའ་མའི་འོས་འདེབས་སྐབས་ཁ་གཏད་འོས་མི་ཅི་ལཱ་ལི་འོས་ཁོངས་ནས་ཕྱིར་འཐེན་བྱས་ཏེ། ཁོ་བོ་བསྐྱར་དུ་སྲིད་འཛིན་གྱི་གོ་གནས་སུ་བསླེབས་ཡོད་འདུག ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༣ ལོར་འདས་པའི་ལོ་ངོ་ ༣༠ ལྷག་རིང་བསྐྱར་བཅོས་བྱས་མེད་པའི་ཛིམ་དྷབ་ཝེ་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་རྩ་ཁྲིམས་དོན་ཚན་ ༢༠ པར་བསྐྱར་བཅོས་བྱས་ཏེ། ཁོ་བོས་མོས་མཐུན་གྱི་མིང་རྟགས་བཀོད་ཡོད་པ་དང་། རྩ་ཁྲིམས་བསྐྱར་བཅོས་དེའི་ནང་སྲིད་འཛིན་ལས་ཡུན་ལོ་ ༥ དང་བསྟུན་མར་ཐེངས་གཉིས་མ་གཏོགས་བསྐྱར་བསྐོས་མི་ཆོག་པ་གཏན་འབེབས་བྱས་ཡོད་འདུག
གསར་འགོད་པ། པདྨ་མཚོ།
