མི་གཤིས་དོར་བ་ནི་ཁྱོད་རང་ཉིད་དོར་བ་ཡིན།

—— འདི་ནི་ལུང་རིགས་ཀྱི་རྒྱབ་རྟེན་བཙན་པའི་དཔྱད་འབྲས་ཤིག་མིན་པར་དཔེ་ཀློག་ཞོར་འཕྲོས་ལས་བྱུང་བའི་སེམས་ཚོར་ཙམ་ཡིན།

སོ་རུ་ཚེ་རིང་།

      ནུབ་གླིང་རིག་གནས་ཀྱི་མི་གཤིས་སྐོར་གྱི་བརྡ་དོན་རིམ་པ་དག་ནས་གླེང་ན། ཐོག་མར་དབྱིན་ཡིག་ཏུ་པཱིར་སན་ནཱ་ལེ་ཌིས་(Personality)ཞེས་པ། སེམས་ཁམས་རིག་པའི་བརྡ་ཆད་ཅིག་ཡིན་པར་སྨྲ་བ་དང་། ཧྥ་རན་སིའི་སྐད་དོད་དུ་པཱིར་སན་ནཱ་ལེ་ཌི་(personnalite)ཞེས་བྱུང་ཡོད་པར་མ་ཟད། ལ་ཊེན་གྱི་ཡི་གེར་པཱིར་སན་ནཱ་(persona)ཞེས་པ་འདི་ལས་བརྡ་དེ་དག་གྱེས་པར་བཤད། ལ་ཊེན་གྱི་(persona)ཞེས་པའི་བརྡ་དོན་ནི་གདོང་འབག་ཅེས་པར་གོ་ཞིང་། མདུན་ཕྱོགས་སྤྱི་ཚོགས་ལ་ལྟོས་ནས་གདོང་འབག་ཅིག་སྟོན་པ་དེ་ལ་ཕྱི་དང་། རྒྱབ་ཕྱོགས་སུ་སྦས་པའི་འདུ་ཤེས་དེ་སྒེར་ཚུགས་ཡིན་ནང། དེ་བཞིན་མིའི་གཤིས་ཀ་དེ་ཕྱི་ནང་མངོན་ལྐོག་གི་ལས་གཉིས་སུ་ཡོད་པས། མིའི་རང་བཞིན་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་གཤིས་ཀ་ནི་གདོང་འབག་དེའི་རྒྱབ་ཕྱོགས་ཀྱི་སྒེར་ཚུགས་དེ་ཡིན་ཞིང་སྤྱི་ཚོགས་ལ་བསྟན་པའི་གདོང་འབག་ནི་བཅོས་མའི་ཡུལ་དུ་འདོད།

བོད་ཀྱི་སྲོལ་རྒྱུན་རིག་གནས་ཀྱི་བསམ་བློའི་མི་གཤིས་ཀྱི་སྟེང་ནས་གླེང་ན། དུས་རབས་བདུན་པ་ནས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་རིག་གནས་དར་སྲོལ་བྱུང་བ་ནས། མིའི་སྤྱི་གཤིས་དང་། མིའི་སྒེར་གཤིས་ཀྱི་བསམ་བློ་སོགས་ནི་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ཕྲ་མོ་དང་རགས་པ་གཉིས་ཏེ། གང་ཟག་རང་སྐྱ་ཐུབ་པའི་རྫས་ཡོད་ཀྱི་བདག་དང་། གང་ཟག་རྟག་གཅིག་རང་དབང་ཅན་གྱི་བདག་གཉིས་ཀྱི་སྟེང་ནས་བཤད། གང་ཟག་རང་སྐྱ་ཐུབ་པའི་རྫས་ཡོད་ཀྱི་བདག་གི་སྟེང་ནས་མིའི་སྤྱི་གཤིས་ཙམ་བཤད་པ་དང་། གང་ཟག་རྟག་གཅིག་རང་དབང་ཅན་གྱི་བདག་གི་སྟེང་ནས་མིའི་སྒེར་གཤིས་གླེང་གི་ཡོད།

མི་གཤིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅིག་བཞག་ན། སྣ་མང་རང་བཞིན་གྱི་སྤྱི་ཚོགས་ཁྲོད་ནས་གཞན་དང་མ་འདྲེས་པའི་ཀུན་སྤྱོད་བྱེད་སྒོ་དང་བསམ་གཞིགས་ཀྱི་ནུས་སྟོབས། འདུ་ཤེས་ཀྱི་འཛིན་སྟངས། བསམ་བློའི་འཆར་སྒོ་སོགས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྒེར་ཚུགས་ཀྱི་རང་བཞིན་འཛིན་པའི་རང་སྐྱ་འཕེར་བའི་མིའི་གཤིས་ལུགས་ཤིག་ལ་ཟེར། དེ་ལ་དབྱེ་བའི་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ན།  གཅིག  རང་གཤིས་ནི་སེམས་ཁམས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ཕྱིའི་སྤྱོད་ལམ་གྱི་སྟེང་དུ་མངོན་པའི་ཆ། མིའི་སྤྱིའི་ཁྱད་ཆོས་སྒེར་གཤིས་ཀྱི་ངོས་ནས་མངོན་སྟངས་ཤིག་སྟེ།  ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་། སྦྱར་བྱུང་གི་རང་བཞིན་ནོ། །གཉིས། སྤོབས་པ་ནི་ལེགས་ཉེས་ལ་བླང་དོར་འབྱེད་པའི་ནུས་སྟོབས་ཀྱི་ཆ། རང་གཤིས་ལ་བཏབ་པའི་དབུགས་ཀྱི་རྒྱུ་བ་སྟེ། གཞན་ལས་རང་ཉིད་ཁྱད་འཕགས་སུ་སྒྱུར་བྱེད་ཀྱི་བསམ་བློའི་གོ་རྟོགས་སོ།།

མི་གཤིས་ནི་མི་རིགས་སྤྱི་མཚན་པ་དང་མི་རིགས་བྱེ་བྲག་པ། ད་དུང་ཐུན་མིན་སྒེར་གཤིས་སོགས་ཀྱི་སྟེང་ནས་གླེང་དགོས། དེ་ཡང་མི་རིགས་སྤྱི་མཚན་པ་ཞིག་གི་མི་གཤིས་ནི་མི་རིགས་བྱེ་བྲག་པ་རེ་རེའི་སྟེང་ནས་གྲུབ་ཡོད་ལ། མི་རིགས་བྱེ་བྲག་པ་དེའི་མི་གཤིས་ཀྱང་མི་སྒེར་གྱི་རང་གཤིས་སོགས་ཀྱི་སྟེང་ནས་གྲུབ་ཡོད་པས། མི་སྒེར་གྱི་རང་གཤིས་གཙིགས་སུ་འཛིན་རྒྱུ་ནི་གནད་འགག་གི་རྩ་བར་ཟུག་ཡོད། དེར་བརྟེན་མི་གཤིས་ནི་འདོར་མི་རིགས་པའོ།།

མིའི་རིགས་ལ་མི་རིགས་ཀྱི་གཤིས་ཀ་ཞིག་ངེས་པར་ཡོད་དགོས་ཤིང་། སྐད་ཡིག་ལ་སྐད་ཡིག་གི་རིན་ཐང་ཞིག་འཛིན་དགོས། དེ་བཞིན་དུ་རིག་གནས་ལ་རིག་གནས་ཤིག་གི་དཔྱོད་ཤེས་ཚུགས་དགོས་པས།  ཁ་སང་དེ་རིང་ང་ཚོའི་མི་རིགས་འདིའི་སྤྱི་གཤིས་མི་རིགས་གཞན་དང་གཞན་གྱི་ངོར་ཐིམ་ནས་བརླག་འགྲོ་བའི་སྣང་ཚུལ་འདིས་སེམས་དང་སེམས་ཀྱི་གཏིང་དུ་ན་ཟུག་གི་འོ་དོད་ཤིན་ཏུ་ཆེ། མི་གཤིས་ཞེས་པ་ནི་བསམ་བློ་ཞིག་གི་ངོས་ནས་བལྟས་པ་ཡིན་ན། མཐའ་གཅིག་ཏུ་འདི་ལེགས་དང་འདི་ཉེས་ཞེས་པའི་ཁ་ཚོན་གཅོད་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནའང་དུས་དང་ཁོར་ཡུག ཡང་ན་ཡུལ་སྲོལ་གོམས་གཤིས།  གཞན་ཡང་མི་རིགས་ཀྱི་རིག་གནས་དང་དེའི་འདུ་ཤེས་འཛིན་སྟངས་ཀྱི་སྟེང་ནས་མིའི་རིགས་སྤྱི་ལ་ཐུན་མོང་དུ་མ་གྲུབ་པའི་རང་གཤིས་ཤིག་མངོན་དགོས།

མི་བུ་སྒེར་གྱི་རང་གཤིས་དེ་གཙིགས་སུ་བཟུང་ན་ད་གཟོད་རང་ཉིད་ཀྱིས་རང་ཉིད་ཀྱི་ཚབ་བྱེད་ཐུབ་ལ།  མི་སྒེར་གྱི་འདུ་ཤེས་རང་མཚན་པ་དེ་ལྷང་ལ་མངོན་ཡོང་དུས་ལྟ་བ་སྣ་མང་གི་རིག་གནས་དང་བསམ་བློ་རང་དབང་གི་གྲུབ་དོན་ཡང་རྙེད་ཡོང་བ་རེད།  དེ་ཡོང་བ་ལ་ངེས་པར་དུ་འདྲ་མཉམ་གྱི་ལྟ་བ་དང་གུ་ཡངས་སྒམ་དཀྱེལ་གྱི་བསམ་བློའི་རྨང་གཞི་ཞིག་ངེས་པར་ཆགས་ཐུབ་པ་དགོས་རྒྱུ་དེ་དེང་གི་བསམ་བློ་བའི་སྡེ་ཁག་ཏུ་གླེང་།  དེ་འདྲ་ཞིག་མེད་སོང་བ་ཡིན་ན་རིག་གནས་གཅིག་དང་འདུ་ཤེས་གཅིག་གིས་ནམ་ཡང་མི་སྒེར་གྱི་རང་གཤིས་དེ་མངོན་ཐུབ་པ་དཀའ་བས། ཆོས་ལུགས་ཤིག་དང་རིག་གནས་གཅིག་གི་འདུ་ཤེས་གཅིག་པུས་འབྱམས་ཀླས་ཤིང་གཞི་ཚུགས་ཐུབ་པའི་ཤེས་རིག་སྣ་མང་གི་མེ་ཏོག་ཀྱང་དེ་བས་བཞད་ཐབས་བྲལ།

མི་ཞིག་གི་སྒེར་གཤིས་རང་མཚན་པ་དེ་ཚུགས་ཐུབ་ཅིག་དང་རང་སྐྱ་འཕེར་བ་ཞིག་བྱུང་ན།  མི་རིགས་སྤྱི་མཚན་པའི་གཤིས་ཀ་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་ཡོང་བ་རེད།   དེ་གྲུབ་པ་ལ་མི་རེ་རེའི་རང་སྟེང་གི་འདུ་ཤེས་དེ་ངོས་འཛིན་དང་ཁྱོད་རང་ཉིད་ཁྱོད་རང་ཉིད་ཡིན་པས་ཐོག་ནས་རང་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བ་དང་ལངས་ཕྱོགས་དེ་གསལ་བར་མངོན་དགོས།  ཕི་གླིང་པ་ཝི་ལིམ་ཇམ་ཟི་ཡིས། “འཇིག་རྟེན་འདི་ན་ཁྱོད་རང་ཉིད་གཅིག་བུ་ལས་གཉིས་པ་ཞིག་མེད་དེ།  དེ་སྔོན་ཁྱོད་དང་གཅིག་པའི་མི་ཞིག་ཡོད་མ་མྱོང་ཞིང་།  ཕྱིན་ཆད་ཀྱང་ཁྱོད་དང་གཅིག་པའི་མི་ཞིག་ཡོད་མི་སྲིད།” ཅེས་པ་དེས་མི་བུ་རེ་རེའི་སྒེར་གཤིས་ཐུན་མིན་དེ་གཙིགས་དང་བླ་རུ་བཀུར་དགོས་པ་བསྟན་པ་མ་ཡིན་ནམ།

རང་ཉིད་ཀྱིས་རང་ཉིད་མི་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་པ་ཡང་ཡང་དཔྱད་ཅིང་ངེས་ཤེས་རྙེད་པའི་སྟེང་ནས་མི་དང་མིའི་སྒེར་གཤིས་ཚུགས་དགོས་པ་ལས་ནམ་ཡང་མི་དང་མིའི་བསམ་བློའི་བྲན་གཤིས་སུ་འགྱུར་མི་རུང་སྟེ། གང་ཡིན་ཞེ་ན་ཁྱོད་རང་ཉིད་ལ་དཔྱོད་ཤེས་ཀྱི་བློ་མིག་ཅིག་ཡོད་པས་རེད། དེ་མིན་མི་ཞིག་གི་བསམ་བློའི་གནས་བབ་རྡུགས་ཤོས་ནི།    རང་ཉིད་ཀྱི་ནུས་པ་རང་ཉིད་ཀྱིས་མི་མཐོང་བའམ་བཀོལ་སྤྱོད་བྱེད་མི་ནུས་པ་དེ་རེད། ཨན་ཇོ་ལོ་ཕེ་ཐྲོ་ཡིས། “མི་ཞིག་གི་རྐྱེན་བབ་ངན་ཤོས་ནི་རང་ཉིད་རང་ཉིད་དུ་བྱེད་མི་ནུས་པ་དེ་ཡིན་ཅིང་། ཁྱད་པར་དུ་ལུས་ཕུང་དང་བླ་སྲོག་གཉིས་ཀྱི་ཆ་ནས་བདག་ཅེས་པ་རྒྱུན་འཆང་བྱེད་མི་ནུས་པ་དེ་ཡིན་”ཞེས་རང་ཉིད་ཀྱི་ནུས་པ་རང་ཉིད་ཀྱིས་སྟོན་དགོས་པ་ལས་གཞན་གྱིས་བཀོད་འདོམས་ཀྱི་དབང་དུ་གཏོང་བ་མ་ཡིན་ཞིང་། བསམ་གཞིག་གི་ནུས་སྟོབས།  དོན་བྱ་མཐའ་དག་གི་ལྕི་ཡང་དང་ལེགས་ཉེས་བླང་དོར་གྱི་འཇུག་ལྡོག་འབྱེད་ཤེས་ཤིང་འོས་འཚམ་ཐག་གཅོད་བྱེད་ཀྱི་ནུས་པ་དེ་ཡང་མི་བུ་སྒེར་གྱི་ནུས་པ་ཡིན་སྟབས། བདག་ཉིད་བདག་གི་མགོན་དུ་འཛིན་དགོས་པའི་ཐབས་ཚུལ་བསྟན་པ་ཡང་དེ་ལས་མ་འདས་སོ།།

དེ་བས་ན་ཁྱོད་རང་ཉིད་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་རེད་སྙམ་ན། མི་གཤིས་ཀྱི་གཉོམ་སོ་ལས། “ཁྱོད་ནི་ཁྱོད་ཀྱིས་འདི་འདྲ་ཞིག་ཡིན་པར་སྙམ་པ་དེ་རང་མ་ཡིན་པར། ཁྱོད་ནི་ཁྱོད་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་བསམ་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཏུ་ཡོད་”ཅེས་དོན་ངོ་མར་ཁྱོད་ནི་རང་གི་བསམ་བློའི་འདུ་ཤེས་དེའི་སྟེང་ན་ཡོད་པ་གསལ་བོར་བསྟན།   ཨེ་མེར་ཟིན་གྱིས་ཀྱང་མི་ནི་བསམ་བློའི་ཐོན་དངོས་ཤིག་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་འདུག་པ་དེ་ཡང་དོན་རྩ་དེ་ལ་ཐུག  དེ་ལྟ་ན་མི་བུ་རང་ཉིད་ཀྱི་བསམ་བློའི་འདུ་ཤེས་གྲུབ་པ་ལ་གཙོ་བོ་མི་རིགས་རང་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་གོམས་བསམ་པའི་དཔལ་ཡོན་དེ་དག་ལ་ཐུག་པས། དེ་དག་རང་སྐྱ་འཕེར་བ་ཞིག་འབྱུང་བ་ཞིག་མ་བྱུང་བ་ཡིན་ན་མི་རིགས་རང་མཚན་པའི་མི་གཤིས་བརླག་པའི་རྒྱུ་རུ་འགྱུར་བ་སོགས་ལ་བསམ་བློ་ཞིབ་ཏུ་བཏང་སྟེ་མི་གཤིས་ནི་ནམ་ཡང་འདོར་བར་མི་བྱའོ།།

གང་ལྟར་ད་དུང་རང་མི་རིགས་འདིའི་བླ་དང་སྲོག་ནི་གྱང་ཁའི་འཇག་མ་དང་གཉིས་སུ་མེད་པར་མི་རིགས་གཞན་གྱི་འདུ་ཤེས་ལམ་ལུགས་ཀྱི་འོག་ཏུ་རྒྱུག་ནས། རིག་གནས་ནང་འདྲེན་གྱི་བསམ་བློ་ཞན་པ་དང་། རང་རེ་ལ་མངའ་བའི་རིག་གནས་ཀྱི་གཞུང་ལུགས་མཐའ་དག་གཞན་དག་ཏུ་བསྒྱུར་ཅི་ཐུབ་བལྟ་རྒྱུ་དགེ་མཚན་དུ་བརྩི་བ། གཞན་གྱི་ཤེས་རིག་ཚུར་ནང་འགྱུར་ཐོག་དགག་སྒྲུབ་དང་དང་དོད་ཀྱི་འདུ་ཤེས་དམན་པ། ཁྲིམས་མཐུན་མ་ཡིན་པའི་སྐད་ཡིག་གཞན་གྱི་རྐང་འོག་ཏུ་འཛུམ་གྱི་ལེར་འཛུལ་བ། མི་རིགས་རང་ཉིད་ཀྱི་རིགས་རུས་ཀྱང་བསྲེ་སླད་ཅན་དུ་གྱུར་དང་འགྱུར་བཞིན་པའི་དེང་གི་དུས་འདིར། འུ་ཚོས་ལེགས་ཉེས་ཀྱི་མཛུབ་མོ་རང་ཉིད་ལ་ཀེར་ཞིང་བསམ་གཞིག་གི་ནུས་པ་རང་སྟེང་དུ་མི་བསྒྱུར་ཀ་མེད་རེད་ཅེས་ཡང་ཡང་རྨོངས་བློར་འཆར་བའི་ཁུར་བོ་དེ་རི་མོར་ཕབ་པའི་ཁུལ་ལགས་སོ།།