བཞུགས་སྒར་བོད་ཀྱི་ནོར་བུ་གསོལ་མགྲོན་ཁང་དུ་ཉིན་གསུམ་རིང་གོ་ལ་སྤྱི་དང་དམིགས་བསལ་ཧི་མ་ལ་ཡའི་གནམ་གཤིས་འགྱུར་ལྡོག་སྐོར་གྱི་ཚོགས་འདུ་ཞིག་འཚོག་རྒྱུ་ཡིན་འདུག
དེ་རིང་ཕྱི་དྲོའི་ཆུ་ཚོད་ ༤།༣༠ སྟེང་ནས་ཉིན་གསུམ་རིང་དྷ་ས་བོད་ཀྱི་ནོར་བུ་གསོལ་མགྲོན་ཁང་དུ། ལ་དྭགས་ཀྱི་ཇུས་འགོད་པ་དང་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོབ་པ་གྲགས་ཅན་བསོད་ནམས་དབང་ཕྱུག་ལགས་ཀྱི་གཙོས་གནམ་གཤིས་ཚ་དྲོད་སྲུང་སྐྱོབ་ཀྱི་ལས་འགུལ་བ་ཁག་ཅིག་གིས། མ་འོངས་པའི་ཆེད་དུ་གྲོས་མོལ་ཞེས་གོ་ལའི་གནམ་གཤིས་ཚ་དྲོད་དོ་སྙོམས་དང་སྲུང་སྐྱོབ་དགོས་སྐོར་གྱི་ཚོགས་འདུ་ཞིག་དབུ་འཛུགས་ཞུས་སོང་བ་དང་། ཚོགས་འདུའི་སྟེང་བསོད་ནམས་དབང་ཕྱུག་ལགས་དང་ཁོང་གི་ལས་རོགས་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོབ་པ་ཁག་ཅིག་གིས། འཛམ་གླིང་གི་རི་མཐོ་ཤོས་ཀྱི་གྲས་སུ་གྱུར་བའི་ལ་དྭགས་ཀྱི་མཁར་གདོང་ལ་ནས། བཞུགས་སྒར་དྷ་སའི་བར་འཁྱགས་རྡོག་ཁག་ཅིག་ཁུར་ཡོང་ནས། ༧གོང་ས་མཆོག་ལ་གཟིགས་འབུལ་ཞུ་བ་བརྒྱུད། གནམ་གཤིས་ཚ་དྲོད་ཇེ་ཆེར་ཕྱིན་རྐྱེན་འོག འཛམ་གླིང་སྤྱི་དང་བྱེ་བྲག་མགྱོགས་མྱུར་ཞི་བཞིན་པའི་ཧི་མ་ལ་ཡའི་རི་རྒྱུད་ཀྱི་འཁྱགས་རོམ་སྐོར་གླེང་སློང་བྱ་རྒྱུ་ཡིན་པ་རེད།
དེ་ཡང་ཉིན་གསུམ་རིང་གི་གོ་ལའི་གནམ་གཤིས་ཚ་དྲོད་སྲུང་སྐྱོབ་དགོས་སྐོར་གྱི་བགྲོ་གླེང་དེར། བརྗོད་གཞི་ཆེན་པོ་གསུམ་ཡོད་པ་དག་ནི། མི་སྒེར་ཞིག་གི་གོ་ལའི་གནམ་ཚ་དྲོད་སྲུང་སྐྱོབ་ཀྱི་འོས་འགན་དང་གོ་ལའི་ལམ་སྲོལ་སྲུང་སྐྱོབ། འཕྲུལ་ཆས་དང་ཚོང་། གོ་ལའི་སྣེ་གསུམ་པའི་གལ་གནད་བཅས་ཡིན་པ་དང་། བགྲོ་གླེང་སྟེང་བསོད་ནམས་དབང་ཕྱུག་ལགས་དང་ཨ་ཧྥི་རི་ཁའི་རྒྱལ་ཁབ་ཁན་ཡ་ (Kenya) ནས་ཡིན་པའི་ཁོར་ཡུག་ལས་འགུལ་བ་གྲགས་ཅན་ (Elizabeth Wathuti)། བོད་ཀྱི་སྲིད་ཇུས་ཉམས་ཞིབ་ཁང་གི་ཁོར་ཡུག་ཚན་པའི་འགན་འཛིན་འཛམ་ལྷ་བསྟན་པ་རྒྱལ་མཚན་ལགས། རྒྱལ་སྤྱིའི་བོད་དོན་ལས་འགུལ་ཁང་གི་ཡུ་རོབ་ལས་ཁུངས་ཀྱི་འགན་འཛིན་བཀྲས་མཐོང་དབང་པོ་ལགས། ཅེག་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཁོར་ཡོག་བློན་ཆེན་ཟུར་པ་ Martin Bursik ལགས་དང་རྩོམ་པ་པོ་ (Kim Stanley Robinson) སོགས་ནས་ཉམས་ཞུགས་གནང་གི་འདུག
ཐེངས་འདིའི་བགྲོ་གླེང་དེ་ནི་བོད་ཀྱི་སྲིད་ཇུས་ཉམས་ཞིབ་ཁང་དང་རྒྱལ་སྤྱིའི་བོད་དོན་ལས་འགུལ་ཁང་། ཅེག་བོད་དོན་རྒྱབ་སྐྱོར་ཚོགས་པ། ཨི་ཊ་ལི་ཡའི་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོབ་ཉམས་ཞིབ་ཁང་(Eurac Research) བཅས་ཀྱིས་གོ་སྒྲིག་གནང་གི་འདུག་ཅིང་། བགྲོ་གླེང་གི་ཡུལ་དངོས་སུ་ཁོར་ཡུག་དང་འབྲེལ་བའི་ཆེད་མཁས་པ་དང་ཉམས་ཞིབ་པ་སོགས་ཁྱོན་མི་གྲངས་ ༢༠ ལྷག་དང་། དྲ་ལམ་ཐད་གཏོང་བརྒྱུད་འཛམ་གླིང་གི་ཡུལ་ལུང་འདྲ་མིན་ནས་ཁོར་ཡུག་གི་ལས་འགུལ་བ་དང་ཉམས་ཞིབ་པ་སོགས་ཁྱོན་མི་གྲངས་ ༡༠༠༠ ཡས་མས་ཙམ་ནས་མཉམ་ཞུགས་གནང་གི་ཡོད་པ་རེད།
སང་ཉིན་ཕྱི་ཚེས་ ༢༢ ཉིན་གོ་ལའི་ཉིན་མོ་དང་བསྟུན་བགྲོ་གླེང་གི་ཚོགས་བཅར་བ་ཡོངས་ནས་མཁར་གདོང་ལ་ནས་ཁུར་ཡོང་བའི་འཁྱགས་རྡོག་དེ་དག་༧གོང་ས་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་ལ་གཟིགས་འབུལ་ཞུས་པ་དང་བསྟུན། ༧གོང་ས་མཆོག་དང་ལྷན་དུ་མི་སྒེར་ཞིག་གི་གོ་ལའི་གནམ་ཚ་དྲོད་སྲུང་སྐྱོབ་ཀྱི་འགན་ག་འདྲ་ཡོད་མེད་ཀྱི་སྐོར་ནས་དྲི་བ་དྲིས་ལན་ཞུ་གཏན་འཁེལ་འདུག་པ་དང་། དེ་རིང་དགོངས་མོར་ཚོགས་བཅར་བ་རྣམས་ནོར་བུ་གསོལ་མགྲོན་ཁང་དུ། དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གི་འབྲེལ་ཡོད་ལས་བྱེད་ཀྱི་གཟིགས་རྟོག་དང་བདེ་ལེགས་སྨན་ཁང་གི་སྨན་པ་དང་སྨན་ཞབས་པ་ཁག་ཅིག་གིས་ཏོག་དབྱིབས་གཉན་རིམས་ཀྱི་བརྟག་དཔྱད་གནང་སོང་།
