སྒྱུ་རྩལ་པ་ཨེ་ཝེ་ཝེ་ཡིས་བརྩམས། འཇིགས་མེད་རྒྱ་མཚོས་བསྒྱུར།
ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༡ ལོའི་ཟླ་ ༤ པའི་ནང་མི་སེར་དཀྱུས་མའི་ལྭ་བ་གྱོན་པའི་རྒྱ་ནག་གི་ཉེན་རྟོག་པས་ང་པེ་ཅིན་གནམ་ཐང་དུ་བཙན་ཁྲིད་བྱས་རྗེས་གསང་བའི་ས་ཆ་ཞིག་ཏུ་ཉི་མ་ ༨༡ ལ་བཙོན་འཇུག་བྱས་སོང་། བཙོན་འཇུག་སྐབས་ཀྱི་འདྲི་གཅོད་མང་ཆེ་བ་ངའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་བྱེད་སྒོ་ཁག་ཡིན་ཡང་། ཀློད་གྲོལ་བཏང་རྗེས་སྲིད་གཞུང་གིས་སྒྲུང་རྫུན་བཟོ་བྱས་ཏེ་ངའི་ཁེ་ལས་ཁང་གིས་གཞུང་ལ་ཁྲལ་ཆད་ཡོད་པའི་ཉེས་མིང་འོག་ཨ་སྒོར་ཁྲི་ ༢༤༠ ཡི་ཆད་པ་འཇལ་དགོས་ཟེར། ངས་ཁོ་ཚོར་ཅིའི་ཕྱིར་ནག་ཉེས་འདི་འདྲ་ཞིག་བཙུགས་ཏེ་ཁྲིམས་ཆད་གཅོད་དགོས་པར་དྲིས་སྐབས། དཔོན་རིགས་ཤིག་གིས། “གལ་སྲིད་ང་ཚོས་ཁྱོད་ལ་ཉེས་ཆད་ལྕི་མོ་ཞིག་མ་བཅད་ན་ཁྱོད་རང་ལྷང་འཇགས་ངང་སྡོད་ཤེས་ཀྱི་མི་འདུག་” ཟེར།
དྲང་བདེན་རྩོད་ལེན་དང་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་གྱི་ཆེད་དུ་ངས་ཞུ་གཏུགས་བྱ་རྒྱུ་ཐག་བཅད་པ་ཡིན། དེ་ནི་གཟབ་གནན་བྱ་དགོས་པའི་གྱོད་གཞི་ཞིག་ཡིན་སྟབས། ངས་ཕུ་ཀྲི་ཆང་ལ་འབྲེལ་བ་བྱས་པ་ཡིན། ཁོ་ནི་རྒྱ་ནག་སྒེར་སྤྱོད་སྲིད་དབང་གི་གཉའ་གནོན་འོག་ཆབ་སྲིད་ལས་འགུལ་པ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱ་ཕོད་པའི་ཁྲིམས་རྩོད་པ་སྐད་གྲགས་ཅན་ཞིག་རེད། བདེན་པའི་རྒྱབ་ཏུ་ལངས་ནས་ཕུ་ཀྲི་ཆང་གིས་ངའི་གྱོད་གཞི་ལ་ཞུ་གཏུགས་བྱས་པ་རེད། ཁོས་ཞུ་གཏུགས་ལ་འཇིགས་སྣང་མེད་པར་གྲལ་སྒྲིག་སྤུས་དག་བློ་རིག་རྣོ་བ། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཁ་གསལ་བ་མ་ཟད། ཡིད་འཛིན་སོགས་ཀྱི་གནས་ཚད་ཀྱང་ཧ་ལས་པ་རེད།
འདས་པའི་ལོ་ཤས་ནང་ཕུ་ཀྲི་ཆང་གིས་གསར་འགོད་པ་དང་དམངས་དོན་གོང་རིམ་ལ་ཞུ་གཏུགས་བྱེད་མཁན། འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་ལས་འགུལ་བ་སོགས་ཀྱི་ཁྲིམས་རྩོད་པ་བྱས་ཏེ། མི་མང་ཉམས་ཆུང་མང་པོ་ཞིག་ཁྲིམས་ཀྱིས་སྲུང་སྐྱོབ་བྱས་ཡོད་པ་རེད། དེ་དང་མཉམ་དུ་ཁོའི་སྙིང་སྟོབས་དང་རྣམ་དཔྱོད་ཁྱད་དུ་འཕགས་པའི་ནུས་ཤུགས་དེས་དབང་གིས་ཁོ་བོ་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་ཆབ་སྲིད་ཉེས་པ་འགེལ་སའི་དམིགས་འབེན་ཞིག་ཏུ་གྱུར་པ་རེད། ཁོའི་ཤུགས་རྐྱེན་ཉིན་རེ་བཞིན་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་སྟབས་རྒྱ་གཞུང་གི་དཔོན་རིགས་ཚོས་མིག་ལ་ཉེན་ཁ་ཞིག་ཏུ་མཐོང་གི་ཡོད།
ཕུ་ཀྲི་ཆང་འཛིན་བཟུང་བྱས་ཏེ་ཟླ་ ༡༩ ལ་བཀག་བསྐྱིལ་བྱས་རྗེས། ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༡༤ ཉིན་པེ་ཅིན་གྲོང་ཁྱེར་འབྲིང་རིམ་ཁྲིམས་ཁང་གཉིས་པས་ཕུ་ཀྲི་ཆང་གིས་མི་རིགས་ལ་ཞེ་འཁོན་བསླངས་ཏེ་དཀྲུག་ཤིང་བརྒྱབ་པ་དང་། སྤྱི་ཚོགས་ལ་ཟིང་ཆ་བསླངས་པའི་ཉེས་མིང་བཏགས་ཏེ་ཁྲིམས་བཤེར་བྱས་པ་རེད། ཕུ་ཀྲི་ཆང་ལ་ཞིབ་བཤེར་བྱེད་དགོས་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ངོ་མ་དེ་ཁོ་རང་གིས་སྤྱི་ཚོགས་དྲ་ལམ་ཝེ་པའོ་སྟེང་ཕྲིན་ཐུང་ཐེངས་ ༧ བཀོད་པ་དེ་རེད། བདུན་ཕྲག་སྔོན་མའི་རེས་གཟའ་མིག་དམར་ཉིན་ (ཚེས་ ༢༢ ཉིན) ཁྲིམས་ཁང་གིས་ཉེས་མིང་བཙུགས་ཤིང་ལོ་གསུམ་གྱི་ཕྱིར་འགྱངས་ཁྲིམས་ཆད་ལག་བསྟར་བྱ་རྒྱུ་ཁྱབ་བསྒྲགས་བྱས་སོང་། ཁྲིམས་ཆད་འདིས་དུས་གཏན་དུ་ཁོའི་ཁྲིམས་རྩོད་པའི་ཐོབ་ཐང་འཕྲོག་པ་དང་། འདས་པའི་ལོ་མང་རིང་ཁྲིམས་ལུགས་ཀྱི་ཁེ་དབང་ཁྲོད་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་སའི་སྟེགས་བུ་ཞིག་བསྐྲུན་ཡོད་པ་རྩ་མེད་བཏང་པ་རེད།
བཙོན་ཁང་ནས་རེ་ལྟོས་བྱས་ཏེ་སྒུག་སྡོད་པ་ལས་ཁྲིམས་ཐག་བཅད་པ་ཡག་པོ་རེད། དེ་ནི་ཕལ་ཆེར་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱིས་རྒྱ་ནག་གཞུང་ལ་གནོན་ཤུགས་སྤྲད་པ་ལས་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་ཡང་། ཁོ་ཀློད་གྲོལ་བཏང་བའི་རྗེས་ལ་སྤྱི་ཚོགས་ནང་རྒྱུན་ལྡན་གྱི་མི་ལྟར་འཚོ་བ་བསྐྱལ་ཐུབ་པ་ཁག་པོ་ཡིན། ཉེན་རྟོག་པས་ཁོའི་བྱ་སྤྱོད་ཡོད་ཚད་ལ་སོ་ལྟ་བྱེད་རེས་རེད་ལ། གལ་སྲིད་འབྱུང་གྱུར་གྱི་ལོ་ ༣ རིང་ཁོ་ཆབ་སྲིད་དང་འབྲེལ་བའི་བྱེད་སྒོ་གང་རུང་ཞིག་ལ་ཞུགས་པ་ཡིན་ན་དེ་མ་ཐག་བཙོན་འཇུག་བྱེད་ཆོག་ཆོག་རེད།
ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༡ ལོའི་ཟླ ༦ པའི་ནང་ང་ཉེན་རྟོག་པའི་སྟངས་འཛིན་ལས་མཐར་རྗེས། ངའི་ཕྱི་སྐྱོད་ལག་དེབ་བཙན་འཕྲོག་དང་། ངས་དྲ་རྒྱའི་བརྒྱུད་ལམ་ཁག་ཏུ་རྩོམ་ཡིག་སྤེལ་བ་ཆ་ཚང་བཀག་འགོག་བྱས་པ་མ་ཟད། ང་ལ་བརྒྱུད་ལམ་ཁག་གིས་བཅའ་འདྲི་བྱ་རྒྱུར་ཡང་བཀག་སྡོམ་བྱས་པ་རེད། ངའི་ལས་སྒྲུབ་ཁང་གི་ཕྱིའི་ཁང་རྩེག་དང་གློག་གདང་སྟེང་དུ་ལྐོག་མིག་བརྙན་པར་འཕྲུལ་ཆས་བཙུགས་པ་དང་། ཁང་རྩེག་ཕྱི་ལོགས་སུ་ཉེན་རྟོག་པས་སྒར་བརྒྱབ་ཡོད་སྟབས། ང་ཕྱི་ལོགས་སུ་འགྲོ་དུས་ངེས་པར་དུ་ཐོ་འགོད་བྱེད་དགོས་པ་མ་ཟད། ཕྱི་གང་ཞིག་ཏུ་སོང་ཡང་ངའི་རྒྱབ་ཏུ་མི་སེར་དཀྱུས་མའི་ལྭ་བ་གྱོན་པའི་ཉེན་རྟོག་པ་སྐོར་ཞིག་གིས་རྗེས་འདེད་གཏོང་གི་ཡོད། སྐུ་ཞབས་ཕུ་ཀྲི་ཆང་ལགས་ཀྱང་ངའི་བརྒྱུད་རིམ་དེ་དང་གཅིག་མཚུངས་ཀྱི་མནར་གཅོད་དང་སུན་གཙེར་བཟོ་ངེས་རེད།
ཐོག་མ་ང་ཕུ་ཀྲི་ཆང་ལ་ཐུག་འཕྲད་བྱས་དུས་ ༢༠༠༩ ལོའི་དབྱར་ཁ་ཞིག་རེད། སྐབས་དེར་ཁོང་གིས་སི་ཁྲོན་གྱི་རྩོམ་པ་པོ་ཐན་ཙའོ་རིན་ (Tan Zuoren) གྱི་ཁྲིམས་རྩོད་པ་བྱེད་ཀྱི་འདུག ངས་སྐུ་ཞབས་ཐན་ཙའོ་ངོ་ཤེས་ཀྱི་མེད་ཀྱང་། ཁོས་ང་དང་འདྲ་བར་མི་དམངས་ཀྱི་ཁེ་དབང་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད། ངེད་གཉིས་ཀྱིས་དྲང་བདེན་ཞིག་ཕྱིར་འདོན་བཞིན་ཡོད་པ་ནི། ༢༠༠༨ ལོའི་ཟླ་ ༥ ནང་ཝིན་ཁྲོན་ས་ཡོམ་ཁྲོད་སློབ་ཁང་བརྡིབས་ཏེ་སློབ་གྲྭ་ཆུང་འབྲིང་གི་སློབ་ཕྲུག་ ༥༠༠༠ ལྷག་འདས་གྲོངས་སུ་ཕྱིན་ཡོད་པ་རེད། གནོད་སྐྱོན་དེ་འདྲའི་ཆེན་པོ་བྱུང་སའི་རྒྱུ་རྐྱེན་གཙོ་བོ་གཅིག་སློབ་གྲྭའི་ཁང་རྩེག་གི་རྒྱུ་ཆ་སྐྱོ་བའི་གནད་དོན་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། སྐུ་ཞབས་ཐན་གྱིས་ཞིབ་འཇུག་གི་གྲུབ་འབྲས་དྲ་རྒྱའི་ཐོག་ལ་བཀོད་རྗེས་ཉེན་རྟོག་པས་འཛིན་བཟུང་བྱས་པ་རེད།
ཉིན་གཅིག་ཐན་གྱི་ཁྲིམས་རྩོད་པ་ཕུ་ཀྲི་ཆང་ངའི་ལས་ཁུངས་ནང་ཡོང་སྟེ་བསམ་འཆར་རྗེས་རེས་བྱས་སོང་། ཁོ་ནི་གཟུགས་པོ་ཅུང་རིང་ཞིང་ཆེ་བའི་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་མི་ཞིག་རེད། སྐད་གསང་གསལ་ཞིང་བག་ཕེབས་པ་ཞིག་རེད་འདུག ཁོས་ང་ལ་གལ་སྲིད་ཁྱོད་ཀྱིས་ང་ལ་དཔང་མི་བྱས་པ་ཡིན་ན། ངའི་ཞིབ་འཇུག་གྲུབ་འབྲས་ཀྱིས་སྐུ་ཞབས་ཐན་ལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྲུང་སྐྱོབ་ལ་ཁེ་ཕན་ཡོད་པ་བརྗོད་བྱུང་། ཁོའི་བློས་གཏོང་གིས་ང་ལ་སེམས་འགུལ་ཐེབས་སོང་། ངས་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་མོས་མཐུན་བྱས་པ་ཡིན།
སྐུ་ཞབས་ཐན་ཁྲིམས་བཤེར་ཉིན་གྱི་ཞོགས་པའི་ཆུ་ཚོད་ ༣ པའི་སྟེང་། ཉེན་རྟོག་པ་གློ་བར་དུ་ང་སྡོད་སའི་མགྲོན་ཁང་དུ་བསླེབས་ནས་སྔོག་བཤེར་བྱས་པའི་མི་ཚད། ཐན་གྱི་ཁྲིམས་བཤེར་མཇུག་སྒྲིལ་བའི་བར། ང་དང་ངའི་ལས་གྲོགས་རྣམས་གདུག་རྩུབ་འོག་བཀག་ཉར་བྱས་སོང་། ངའི་མགོ་ལ་རྨས་སྐྱོན་ཕོག་སྟེ་སྲོག་ལ་ཉེན་ཁ་བཟོས་པ་རེད། ཀྲི་ཆང་གིས་ནུས་པ་ཡོད་ཚོད་བཏོན་ཡང་། སྐུ་ཞབས་ཐན་ལ་ལོ་ ༥ ཡི་བཙོན་འཇུག་ཁྲིམས་ཐག་བཅད་འདུག
རྒྱ་ནག་ཏུ་རྒྱལ་སྤྱིའི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་གི་རིན་ཐང་རྩོད་ལེན་བྱེད་པའི་རང་དབང་གི་ཁྲིམས་རྩོད་པ་ཉུང་དྲགས་པའི་དཀའ་ངལ་འཕྲད་ཀྱིན་ཡོད་ཀྱང་ཕུ་ཀྲི་ཆང་དེ་དག་དང་ཡང་གཏན་ནས་མི་འདྲ།
༡༩༨༩ ལོར་པེ་ཅིན་ཆབ་སྲིད་སློབ་ཆེན་གྱི་སློབ་མ་ཡིན་པའི་ཕུ་ཀྲི་ཆང་གིས་གནམ་བདེ་སྒོ་མོ་ཆེའི་ཐང་ཆེན་དུ་ཟས་བཅད་ངོ་རྒོལ་བྱས་ཡོད། ཁོས་ང་ལ་སྲིད་གཞུང་གིས་འཁྲབ་ལྡན་འཁོར་ལོ་གྲོང་ཁྱེར་དུ་གཏོང་རྒྱུའི་བཀའ་ཁྱབ་བསྒྲགས་བྱས་པའི་དགོང་མོ་དེར། ཁོ་དང་སྨན་སློབ་བུ་མོ་ཞིག་གནམ་བདེ་སྒོ་མོ་ཆེའི་ཐང་ཆེན་ནས་ཕྱིར་ལོགས་མཁན་མཐའ་མ་དེ་ཡིན་པ་དང་། ཁོ་གཉིས་ཕྱིར་མལ་ཁང་དུ་འགྲོ་སྐབས་སྲིང་ལམ་ཞིག་ནས་མགོ་འཁོར་ནས་ལམ་ཁ་བརླག་འདུག དེ་ཁོ་གཉིས་རླུང་རྟ་རྒྱུག་པ་རེད། སྲིང་ལམ་དཀྱིལ་མ་རུ་དམག་དཔུང་གིས་ངོ་རྒོལ་བ་ཚོར་གང་བྱུང་མེ་མདའ་བརྒྱབ་པ་དེར་གཡོལ་ཐུབ་ཡོད་པ་རེད། བུ་མོ་དེ་རྗེས་སུ་ཕུ་ཀྲི་ཆང་གི་བཟའ་ཟླ་རུ་གྱུར་འདུག
ཕུ་ཀྲི་ཆང་གིས་སྲིད་གཞུང་ལ་དྲུག་བཞིའི་དོན་རྐྱེན་དཀར་འདོན་བྱ་དགོས་པའི་འབོད་སྐུལ་མཚམས་འཇོག་མྱོང་ཡོད་པ་མ་རེད། ལོ་སྔོན་མའི་ཕྱི་ཟླ་ ༥ ནང་དྲུག་བཞིའི་དོན་རྐྱེན་ལོ་ངོ་ ༢༥ འཁོར་བའི་སྒེར་གྱི་རྗེས་དྲན་མཛད་སྒོ་ཞིག་གི་སྟེང་ཁོ་འཛུལ་བཞུགས་བྱས་རྗེས་ཉེན་རྟོག་པས་འཛིན་བཟུང་བྱས་འདུག ང་དང་ཁོའི་གྲོགས་པོ་ཚང་མས་ཁོ་དུས་ཡུན་འདི་འདྲའི་རིང་ཁྲིམས་བཤེར་མི་བྱེད་པར་བཀག་བསྐྱིལ་བྱེད་སྲིད་པ་ཡིད་ལའང་འཁོར་མ་སོང་། བཙོན་འཇུག་བྱས་པའི་དུས་ཡུན་རིང་གཞུང་གི་ཞིབ་བཤེར་མི་སྣ་ཚོས་ཁོའི་ལས་གྲོགས་ལ་ཞིབ་ཕྲའི་དྲི་བཅོད་བྱས་ཡོད་པ་མ་ཟད། ཁྲིམས་རྩོད་ལས་དོན་ཁང་གི་རྩིས་ཁྲའི་ཟིན་ཐོ་ཡོངས་རྫོགས་ཞིབ་བཤེར་བྱས་འདུག ཁོ་ཚོས་དཔལ་འབྱོར་གྱི་ཉེས་མིང་འོག་སྐྱོན་འདོན་ཞུ་གཏུག་བྱ་རྒྱུའི་རེ་ངན་བཅངས་ཡོད་ཀྱང་ཐབས་ལམ་དེར་ཕམ་ཁ་བྱུང་རྗེས། བསྐྱར་དུ་ཕུ་ཀྲི་ཆང་གིས་ཝེ་པའོ་དྲ་རྒྱའི་སྟེང་བཀོད་པའི་ཡི་གེ་དེ་དག་བེད་སྤྱོད་བྱས་པ་རེད།
ཕུ་ཀྲི་ཆང་ནི་ཁྱད་དུ་འཕགས་པ་ཞིག་ཡིན་ཡང་ཁོའི་གྱོད་དོན་དེ་འདྲ་མ་རེད། ཁོ་འཛིན་བཟུང་བྱས་རྗེས་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་གི་ཁྲིམས་རྩོད་པ་མང་པོ་ཞིག་ཡལ་སོང་། མང་ཚོགས་དང་ཁོ་ཚོའི་ནང་མི་ཚོས་ཕུ་ཀྲི་ཆང་གང་ཞིག་ཏུ་འཁྲིད་ཡོད་པའང་མི་ཤེས། ང་ཚོའི་སེམས་ངོར་གསལ་བོར་འཆར་ཐུབ་པ་ཞིག་ནི། ཅིང་མི་འགོར་བར་ཁྲིམས་རྩོད་པ་འདི་དག་ཀྱང་ཕུ་ཀྲི་ཆང་དང་འདྲ་བར་ཁྲིམས་བཤེར་བྱས་ཏེ་ཉེས་པ་ཡོད་པའི་ཁྲིམས་ཐག་གཅོད་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་རེད།
འཛམ་གླིང་ཡོངས་ཀྱིས་རྒྱ་ནག་གི་དཔལ་འབྱོར་ནུས་སྟོབས་གླེང་བཞིན་པའི་སྐབས་འདིར། དཔལ་འབྱོར་འཕེལ་རྒྱས་དེ་ཡང་རང་དབང་དང་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་གི་རིན་ཐང་ལས་བྱུང་བ་བརྗེད་མི་རུང་། ཡིད་སྐྱོ་བ་ཞིག་ལ་རྒྱལ་ཁབ་ཕྱི་ནང་གཉིས་སུ་མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་རྒྱ་ནག་གི་ཁྲིམས་འཛིན་ཁང་གིས་དམར་ཤོག་ཚོགས་པའི་དབང་ཤུགས་ལ་མགོ་སྒུར་དགོས་པ་ངོས་ལེན་བྱེད་ཀྱིན་འདུག
འོན་ཀྱང་། ངས་སྦྲིད་སྣང་དང་གོམས་གཤིས་རིགས་ལ་ངོས་ལེན་བྱེད་ཀྱིན་མེད། དེ་བཞིན། རྒྱ་ནག་ཏུ་འདོད་པ་མེད་བཞིན་དུ་དང་ལེན་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་རེད་ཀྱང་བསམ་གྱི་མེད།
ཕུ་ཀྲི་ཆང་ལ་ཁྲིམས་བཤེར་བྱེད་སྐབས་ཁྲིམས་ཁང་ཕྱི་ལོགས་སུ་རྒྱ་ནག་གི་རྒྱབ་སྐྱོར་བ་དང་། ཕྱི་གླིང་བའི་སྙིང་སྟོབས་ཀྱིས་ཉེན་རྟོག་པའི་ཟིང་ཆ་ལ་གདོང་ལེན་བྱས་ནས་འདུ་འཛོམས་བྱུང་། ཁོ་ཚོས་ཕུ་ཀྲི་ཆང་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་སྟངས་དེས་ང་ལ་རེ་བ་བསྐྲུན་སོང་། མི་ཞིག་གི་མི་ཚེའི་ནང་སྐད་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཐེངས་གཅིག་བརྒྱབ་པ་ཡིན་ན། སྟོབས་ཆེན་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་འཇིགས་སྐུལ་ལ་གདོང་ལེན་དང་། ང་ཚོ་འཇིགས་སྐྲག་ལས་རྒྱལ་ཐུབ་པ་དང་བཙན་ཤེད་སྲིད་དབང་དེ་ལའང་འགྱུར་བ་གཏོང་ཐུབ།
མ་རྩོམ། http://cn.nytimes.com/opinion/20151224/c24iht-edai/dual/
