བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་སྒྲོལ་མ་ཚེ་རིང་མཆོག་གིས་༧གོང་ས་མཆོག་གི་སྐུ་དྲིན་ཉག་ཅིག་ལ་བརྟེན་ནས་ད་ལྟའི་ཆར་བོད་ཀྱི་བུད་མེད་རྣམས་ཀྱིས་འཛིན་སྐྱོང་དང་ཆབ་སྲིད་གཉིས་ཀའི་ནང་དུ་ལས་འགན་འཁུར་མུས་ཡིན་སྐོར་སོགས་གསུངས་སོང་།
དེ་རིང་ཕྱི་ཟླ་ ༦ ཚེས་ ༡ ཉིན་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་སྲིད་སྐྱོང་ཚོགས་ཁང་དུ། སྲིད་སྐྱོང་སྤེན་པ་ཚེ་རིང་མཆོག་གིས་གཙོ་བྱས་པའི་མཛད་གཙོ་རྣམ་པ་དབུ་བཞུགས་ཐོག སྐབས་བཅོ་བརྒྱད་པའི་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ཚོགས་གཙོ་སྒྲོལ་མ་ཚེ་རིང་མཆོག་དང་། ཚོགས་གཞོན་མཁན་པོ་བསོད་ནམས་བསྟན་འཕེལ་མཆོག་རྣམ་གཉིས་ཀྱིས་ཆེས་མཐོའི་ཁྲིམས་ཞིབ་པ་ཆེ་བ་ཡེ་ཤེས་དབང་མོ་མཆོག་གི་མདུན་ནས་ལས་འཁུར་དམ་འབུལ་ཞུས་སོང་།
སྐབས་བཅོ་བརྒྱད་པའི་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་སྒྲོལ་མ་ཚེ་རིང་མཆོག་གིས་འདི་གའི་གསར་འགོད་པར། སྔོན་མ་ང་རང་ཚོགས་གཞོན་རེད། སྐུ་ངོ་ལགས་ཚོགས་གཞོན་ཚོགས་གཙོ་རེད། གནས་ལུགས་དེའི་ཐོག་ནས་མི་རྟག་པ་ཡིན་པ་དང་། ཚང་མ་རྟག་པ་བརྟན་པོ་མེད་པ་ཚང་མས་ཧ་གོ་དགོས་ཀྱི་འདུག་ལ། སུ་ཞིག་གོ་གནས་གང་ཞིག་ལ་སླེབས་རུང་ལས་ཁུར་བྱས་པའི་རིང་ལ་ཁྲིམས་སྒྲིག་གི་དགོངས་དོན་བཞིན། ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་གི་ཐོག་ནས་ཚང་མ་མཉམ་དུ་ཁྲིད་དགོས་པ་ནི་གལ་ཆེ་ཤོས་ཡིན་པའི་ཚོར་སྣང་བྱུང་། མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་བུད་མེད་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་ཐོག་མ་ཡིན་མིན་གྱི་ཐོག་ནས་གླེང་སློང་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་ཡང་། བོད་ཀྱི་བུད་མེད་ཅིག་གིས་བོད་ནང་ལ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཆ་ཤས་ལེན་ཐུབ་ཀྱི་མེད་ཀྱང་། ༧གོང་ས་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་ནས་བཙན་བྱོལ་ནང་བོད་ཀྱི་བུད་མེད་ལ་བརྒྱ་ཆ་ལྔ་བཅུ་ཐམ་པའི་ས་མིག་ཅིག་གསོལ་སྩལ་གནང་ཡོད་པའི་བཀའ་དྲིན་གྱི་དབང་གིས། བོད་ཀྱི་བུད་མེད་རྣམས་ལ་སོ་སོའི་ནུས་པ་དང་ལྷག་བསམ། ཆོད་སེམས་ཡོད་པ་ཡིན་ན། ཁྲིམས་ཞིབ་པ་ཆེ་བ་དང་ཚོགས་གཙོའི་ཞབས་སྟེགས་སུ་ཕེབས་རྒྱུ་ཡོད་པ་ནི། དེ་རིང་ཚང་མར་བརྡ་ལན་ཞིག་ཆགས་ཡོད་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ལྷག་པར་བོད་ཀྱི་བུད་མེད་རྣམས་ཀྱིས་སྔོན་མ་འཛིན་སྐྱོང་དང་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ནང་ལ་འགན་ཁུར་མ་བཞེས་པའི་སྐབས་ལའང་། སོ་སོའི་ཁྱིམ་ཚང་ཡག་པོ་བཟོ་ཡ་དང་སོ་སོའི་བུ་ཕྲུག་ལ་རང་མི་རིགས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་དང་། མི་བཟང་པོ་དང་ཡག་པོ་ཞིག་བཟོ་རྒྱུའི་ཐད་ལ་བུད་མེད་རྣམས་ཀྱིས་ལེགས་སྐྱེས་ཕུལ་ཡོད། ད་ལྟའི་ཆར་ལ་འཛིན་སྐྱོང་དང་ཆབ་སྲིད་གཉིས་ཀའི་ནང་ལ་ལས་འགན་འཁུར་མུས་ཡིན་པ་ནི། ༧གོང་ས་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་གི་སྐུ་དྲིན་ཉག་ཅིག་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་ཡིན་པའི་བཀའ་དྲིན་བསམ་ཤེས་ཤིག་བྱུང་། ཞེས་གསུངས་སོང་།
ཚོགས་གཞོན་མཁན་པོ་བསོད་ནམས་བསྟན་འཕེལ་མཆོག་གིས། ད་ལྟ་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་སྐབས་བཅོ་བརྒྱད་པའི་ཚོགས་གཞོན་གྱི་དམ་འབུལ་ཞུས་ཟིན་པ་རེད། ༧གོང་ས་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་གིས་བོད་མི་ལ་དམངས་གཙོ་གསོལ་རས་གནང་སྟེ་ལོ་ངོ་ ༦༦ ལྷག་འགྲོ་ཡི་ཡོད་པ་རེད། དེར་བརྟེན་དམངས་གཙོ་དེ་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་རྒྱལ་ཁབ་མང་པོ་ཞིག་གིས་གལ་ཆེན་པོར་ངོས་འཛིན་གྱི་ཡོད་ལ། ང་ཚོ་ཤར་ཕྱོགས་ཁུལ་ནས་ལྷོ་ཨེ་ཤ་ཡའི་ནང་ལོགས་ནས་དམངས་གཙོའི་ཐོག་ལ་གོམ་པ་མདུན་སྤོས་བྱ་རྒྱུར་གལ་ཆེན་དུ་འཛིན་གྱི་ཡོད་པ་རེད། ༧གོང་ས་མཆོག་གི་རིང་ནས་སྙིང་དུ་བརྣགས་པའི་འདོད་པའི་དོན་གཅིག་དེ་བོད་མིར་དམངས་གཙོ་གསོལ་རས་གནང་ནས་སྐུ་དབང་རྩིས་སྤྲོད་གནང་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་ཞེས་པའི་བཀའ་དབང་ཕེབས་པ་གཞིར་བཟུང་། ང་ཚོ་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་དེ་གལ་ཆེན་པོ་ཞེ་དྲགས་རེད། སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་བཅའ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྒྲོམ་གཞི་ལ་བལྟས་ན། མཛད་གཙོ་རྣམ་པའི་འབྱུང་ཁུངས་ལྟ་བུ་རེད། སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་པ་ཡིན་ན། བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་རང་བཞིན་གྱིས་འཐུས་ཤོར་འགྲོ་ཡི་ཡོད་པ་རེད། དེར་བརྟེན་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ཧ་ཅང་གི་གལ་ཆེན་པོ་རེད། རྩ་བའི་ང་ཚོ་རྒྱུན་ལྡན་ནང་བཞིན་ལོ་གཅིག་ལ་གྲོས་ཚོགས་ཚར་གཉིས་རིང་འཚོག་རྒྱུ་དང་། དེ་ནས་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་ལས་དོན་དེ་དག་རྒྱུན་འཁྱོངས་གནང་རྒྱུ། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཆེད་བརྗོད་པ་ཞིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་དང་། གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི། དེ་བཞིན་ཆེད་ལས་པ་དམིགས་བསལ་སོགས་ལ་འབྲེལ་བ་འཇོག་ཐུབ་རྒྱུ་སོགས་ཕྱི་ནང་གསང་གསུམ་གྱི་ལས་དོན་མང་པོ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་དག་སྐྱབས་བཅོལ་གྱི་ནང་དུ་ཚགས་ཚུད་པོ་ཡག་པོ་ཡོང་རྒྱུའི་རེ་བ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ང་ཚོ་གལ་ཆེ་བ་གཅིག་དེ་བོད་མིའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཐོབ་ཆ་དེ་ཆབ་སྲིད་རང་གི་རྣམ་པ་ཞིག་མ་རེད། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་དུ་གྱར་ནས་ལོ་ངོ་ ༦༦ ཕྱིན་ཡོད་ཅིང་། བོད་མིའི་རིག་གཞུང་དང་སྐད་ཡིག ཆོས་ལུགས་སོགས་ཀྱི་ཐོག་ལ་མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་དང་ཉམས་པ་སོར་བཅུད། དེ་བཞིན་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྟེང་དམིགས་བསལ་གྱིས་རིན་ཐང་ཆེན་པོ་སླེབས་ཐུབ་ཡོད་པས། མུ་མཐུད་དུ་ཉར་ཚགས་དང་། དར་རྒྱས་གོང་འཕེལ་གནང་རྒྱུ། གཞན་ཡང་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཐོབ་ཆའི་ཐོག་ལ་གོམ་པ་མདུན་སྤོས་བྱ་ཐུབ་དགོས་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་ཞེ་དྲགས་རེད། ཅེས་གསུངས་སོང་།
ཡང་ཚོགས་གཞོན་མཆོག་གིས་། བོད་ནང་གི་བོད་མིའི་གནས་སྟངས་དེ་ཉིན་རེ་ནས་ཉིན་རེ་ཛ་དྲག་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་ཡི་ཡོད་པ་རེད། ཉེ་ཆར་རྒྱ་ནག་གི་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་མི་རིགས་མཐུན་སྒྲིལ་ཡར་ཐོན་སྐུལ་འདེད་གྱི་ཁྲིམས་ཡིག་ཟེར་ནས་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་ཀྱི་ངོ་བོ་རྦད་དེ་རྩ་མེད་གཏོང་གི་ཡོད་ལ་དེའི་ནང་བོད་ཀྱང་ཚུད་ཡོད་སྟབས། གནད་དོན་དེ་དང་འབྲེལ་ནས་དམིགས་བསལ་གྱིས་རྒྱལ་སྤྱིའི་ནང་དུ་ནུས་པ་བཏོན་ནས་དེའི་ཐོག་ལ་གནོན་ཤུགས་སྤྲོད་ཐུབ་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་གཏོང་རྒྱུ་དང་། བོད་ནང་གི་བོད་མིའི་ངོ་བོ་དང་རིག་གཞུང་སོགས་ཀྱི་ཐོག་ལ་སེམས་འཁུར་གནང་ནས་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྟེང་ཞུ་སྐུལ་བྱེད་དགོས་པ། བོད་ནང་གི་བོད་མི་དེ་ཚོ་སེམས་ཤུགས་འཕར་རྒྱུའི་ཆེད་དུ་དམིགས་བསལ་གྱིས་འགན་འཁུར་ཤུགས་ཆེ་ཙམ་བཞེས་ན་ཡག་པོ་ཡོད་རེད་བསམ་གྱི་འདུག བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་དེ་བཙན་བྱོལ་ནང་གི་གནས་བབ་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཡག་པོ་ཞེ་དྲགས་ཆགས་ཡོད་ལ། མུ་མཐུད་ནས་ཚགས་ཚུད་པོ་དང་ཡག་པོ་ཞིག་འགྲོ་ཐུབ་ཚེ། རང་བཞིན་གྱིས་བཙན་བྱོལ་གྱི་བོད་མི་ཙམ་མིན་པར་བོད་ནང་གི་བོད་མི་དང་། རྒྱལ་སྤྱིའི་ནང་གི་ང་ཚོར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་རྣམས་ཀྱིས་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་བློ་ཡིད་འགུགས་ཐུབ་རྒྱུ་དང་། ཡིད་དབང་འཕྲོག་ཐུབ་རྒྱུའི་ནུས་པ་ཏན་ཏན་ཡོད་རེད་བསམ་གྱི་འདུག གྲོས་ཚོགས་དང་འཛིན་སྐྱོང་། སྲི་ཞུའི་ལས་བྱེད་རྣམ་པ། རྒྱ་ཆེའི་མང་ཚོགས་རྣམས་ཀྱིས་དེའི་ཐོག་ལ་སེམས་འཁུར་གནང་ཐུབ་རྒྱུ་ནི་གལ་འགངས་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་སོགས་གསུངས་སོང་།
དབུས་གཙང་སྤྱི་འཐུས་སྒྲོལ་མ་ཚེ་རིང་ལགས་ཀྱིས་མི་ལོ་ ༢༦ དགེ་རྒན་གནང་ཞིང་། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༠ ལོར་བོད་གཞུང་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་ཀྱིས་མི་ལོ་ ༢༥ མ་འོངས་བོད་ཀྱི་སོན་རྩའི་ཤེས་ཡོན་ཐོག་ཞབས་ཕྱི་ཞུས་པའི་གཟེངས་བསྟོད་ཀྱི་བྱ་དགའ་ཐོབ། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༡ ལོར་ཨ་རིར་ Fulbright Scholarship ཐོག་དམིགས་བསལ་དགོས་མཁོ་ཅན་གྱི་ཤེས་ཡོན་ཆེད་ལོ་གཅིག་སློབ་བསྐྱོད་སྐབས་སློབ་སྦྱོང་གི་ཞོར་དུ་རྒྱལ་སྤྱིའི་སློབ་ཕྲུག་རྣམས་ལ་བོད་དོན་གོ་རྟོགས་སྤེལ་བ་དང་། དབུས་གཙང་དམ་པ་ཆོས་ཀྱི་ཆོལ་ཁའི་དབུས་རྒྱུན་སྐབས་དགུ་པ་དང་བཅུ་པའི་ཚོགས་གཙོ་ལོ་ ༦ དང་སློབ་སྟོན་པ་གནང་། དེ་བཞིན་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་སྐབས་བཅུ་གསུམ་པ་དང་བཅུ་བཞི། སྐབས་བཅོ་ལྔ་པ་དང་བཅུ་དྲུག་བཅས་ལ་སྤྱི་འཐུས་སུ་འདེམས་ཐོན་བྱུང་བ་མ་ཟད། སྤྱི་འཐུས་རྒྱུན་ལས་དང་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་ཆུང་མང་པོའི་ནང་ཕྱག་ལས་གནང་། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༢༡ ལོར་སྐབས་བཅུ་བདུན་པའི་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཞོན་དུ་འདེམས་ཐོན་བྱུང་བ་རེད།
མཁན་པོ་བསོད་ནམས་བསྟན་འཕེལ་ལགས་ཆུང་དུས་ཁམས་རེ་ཁེ་སློབ་ཆུང་དུ་སློབ་སྦྱོང་བྱས་རྗེས་རྣ་རི་བཀྲ་ཤིས་ཆོས་གླིང་དུ་ཆོས་སྒོར་ཞུགས། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༣ ལོརབཙན་བྱོལ་དུ་ཡོང་ནས་༸གོང་ས་མཆོག་གི་གསེར་ཞལ་མཇལ་རྒྱུའི་སྐལ་བཟང་ཐོབ། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༣ ནས་ལོ་ ༣ རིང་རྣམ་གྲོལ་གླིང་གི་ཚོགས་ཆེན་དགེ་བསྐོས་གྱི་འགན་འཁུར་དང་། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༡ ལོར་མདོ་རྒྱུད་ངེས་དོན་བསྟན་པའི་སྣང་བྱེད་ཆེན་པོ་ (Doctorate in Buddhist Philosophy)” ཕྱག་འཁྱེར་ཐོབ། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༦ ལོར་རྙིང་མའི་ཆོས་བརྒྱུད་ཀྱི་གྲྭ་བཙུན་སྔགས་གསུམ་ནས་རྒྱབ་སྐྱོར་གྱིས་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་སྐབས་ ༡༤ པ་དང་། སྐབས་ ༡༥།༡༦ པ་བཅས་ལ་རྙིང་མའི་སྤྱི་འཐུས་སུ་འོས་འདེམས་བྱུང་། སྐབས་ ༡༥ པར་སྤྱི་འཐུས་ཚོགས་གཙོ་གཞོན་པ་དང་། སྐབས་ ༡༦ དང་ ༡༧ པར་སྤྱི་འཐུས་ཚོགས་གཙོར་འོས་འདེམས་བྱུང་བ་རེད།
གསར་འགོད་པ། བསྟན་འཛིན་ཕུར་བུ།
