རང་སྲིད་དང་རང་བཙན་གང་ཡིན་རུང་བོད་དོན་ཡིན། བོད་འབྱོར་རྩོམ་ཡིག

 
                 ར་ཛི་ནྰ་མ
 
 
རྒྱལ་དབང་བཅུ་གསུམ་པའི་གསུང་ཞིག་ཏུ། དབྱིན་ཇི་བཙན་རྒྱལ་རིང་ལུགས་ལ། རྒྱབ་རལ་བ་བསྟན་ནས་འབྲོ་བ་ལས། མདུན་དཔྲལ་བ་བསྟན་ནས་འཛིངས་ན་བཟང་ཟེར་བ་ཞིག་འདུག གསུང་འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་བློས་གཏོང་གི་རིག་པར་བསླབས་ཟིན་པ་དང་། ལམ་གྱི་མངོན་རྟོགས་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་པ་ཞིག་གིས་བཙན་རྒྱལ་རིང་ལུགས་ལ་ཡ་ལན་སྤྲོད་དགོས་པའི་གསུང་ཞིག་རེད་འདུག དེ་ལས་གཞན་ཁོང་རྒྱ་ནག་ནས་བོད་ལ་ཕེབས་པའི་ལམ་བར་ནས་མ་ཉེས་ཁག་གཡོག་གིས་ཨུ་རུ་སི་ནས་མཚོན་ཆ་དབོར་འདྲེན་བྱེད་པར་བསྙད་བཏགས་ནས་ཕུ་གློང་མདའ་གློང་བྱས་ ཏེ་སྡོད་མི་བཟོད་པ་བཟོས་པ་ནི། ནང་བ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་དགེ་སློང་ཞིག་ལ་དྲག་པོའི་དམིགས་ཡུལ་ཡོད་པར་སྙད་བརྐོ་ཟུར་འདོགས་ཀྱི་འཕྱ་བའི་ལེ་ཚན་དང་པོ་དེ་ཡིན་པར་སྙམ། མགོ་དེ་ནས་བརྩམས་ཏེ་ཆབ་སྲིད་པའི་མེ་མདའི་སོ་ཁ་དེ་མཐོ་སའི་ཁྲི་ཁ་ནས་དམའ་སའི་ལུག་རྫི་ཉལ་སའི་བར་བརྐྱངས་ཤིང་། ཡ་གིའི་མཆོད་སྒམ་ནས་མ་གིའི་རྩམ་ ཁུག་གི་བར་ཕུ་གློང་མདའ་གློང་བྱེད་པའི་སྲོད་བཏོད་པ་རེད། དུས་དེ་ནས་བཟུང་འགལ་བ་ནས་འགལ་བ་བཟོས་ཤིང་། མཐུན་པའི་ཆ་ཡང་འགལ་བའི་ངོ་བོར་བཟོས་ཏེ་ང་ཚོ་སྤྲོ་ལངས་དུས་རྩེད་མོ་རྩེ་ས་དང་། ཁ་སྐོམ་དུས་མཆུ་བསྲིངས་ས་རུ་གྱུར་བས་གཉའ་རེངས་ཀོ་མཐུག་གི་ཁོར་ཡོག་དག་གིས་བྲོ་འཁྲབ་ཅིང་བསྡད། དུས་ཚོད་དེ་འདྲའི་རིང་ལ་ཉག་སྐེད་བུ་ལོང་མ་འཁོར་བསྒྱུར་མིན་པ་ཤེས་བཞིན་དུ་འཁོར་བསྒྱུར་དུ་ཁས་ལེན་བྱུང་བ་རེད། དེ་ཡི་རྟགས་ཚན་མང་པོ་ཞིག་ནི། གྲོས་ཚན་བཅུ་བདུན་ནས་བཟུང་། རང་སྲིད་རང་སྐྱོང་སོགས་ཀྱི་ཁས་ལེན་འདི་རེད། ད་དུང་ཁས་ལེན་ཆུང་སའི་རིགས་ནི་བོད་ནང་གི་གཞུང་ཞབས་ པ་དག་གིས་བོད་ནང་ཡར་རྒྱས་སུ་སོང་ཡོད་ཚུལ་དང་། བོད་ནང་འཆམ་མཐུན་ཡིན་ཚུལ། གུང་ཁྲན་ཏང་བཟང་ཟེར་བ་སོགས་ཡིན་པས་བརྩིས་པས་ག་ལ་ལངས། དེ་ལྟ་མོད་ང་ཚོའི་དོན་དངོས་ཀྱི་ཁས་ལེན་ནི། ཡིད་བཞིན་ནོར་བུས་ ༡༩༥༩ ལོར་མ་སུ་རི་ནས་གསར་འགོད་གསལ་བསྒྲགས་ཤིག་བསྐྱངས་པའི་སྐབས་སུ། ང་དང་བཀའ་ཤག་གི་གཞུང་གང་ན་ཡོད་པ་དེ་བོད་མི་མང་གིས་རང་གཞུང་དུ་ཁྲིམས་མཐུན་གྱིས་ཁས་ལེན་པ་རེད་གསུངས་པ་དེ་དང་། དེ་མིན་ ༡༩༦༠ ཟླ་ ༧ ནང་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཁྲིམས་དཔོན་ཚོགས་ཆེན་ནས། བོད་ དང༌། རྒྱ་ནག་མི་མང་སྲིད་གཞུང་ཟེར་བའི་སྙན་དེབ་ཤོག་གྲངས་༣༤༠ སྐོར་ཡོད་པ་ཞིག་འགྲེམས་བསྒྲགས་བྱས་པའི་ནང༌། བོད་ཀྱི་གནས་སྟངས་ནི་དངོས་དོན་རང་བཙན་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཡིན་པ་དང༌། བོད་མི་རྣམས་ནི་ཆོས་དང་འབྲེལ་བའི་ཚོགས་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་པ་དེ་རྩ་མེད་གཏོང་རྒྱུའི་ལས་འགུལ་བྱས་ཡོད་སྟབས་མི་རིགས་རྩ་མེད་ཀྱི་ཁྲིམས་ལུགས་འགལ་བ་དང༌། བོད་མི་རྣམས་ལ་མིའི་ཀུན་སྤྱོད་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་སྤྱི་དང༌། ལྷག་པར་ ལུས་སྲོག་གི་ཐོབ་ཐང་འཕྲོག་པའི་ཁྲིམས་འགལ་བྱུང་བ་སོགས་ཞིབ་གསལ་འགྲེལ་བཤད་མཛུབ་སྟོན་བྱས་ཡོད་ཅིང༌། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་འཛམ་གླིང་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་དང་མི་མང་ནས་བོད་དོན་གོ་རྟོགས་ཇེ་ཆེ་དང༌། རྒྱབ་སྐྱོར་ཇེ་ཟབ་ཏུ་འགྲོ་ཡི་ཡོད་པ་རེད། ཅེས་པའི་བཀའ་གསུང་འདི་དང་། ས་བྱིའི་གསར་རྗེས་ཆེན་མོ་ནས་བཟུང་བོད་ནང་གི་ཆུང་བ་སློབ་ཕྲུག་ནས་དགེ་རྒན་གྱི་བར་དང་།ཀ་ཁ་མི་ཤེས་པའི་ཞིང་འབྲོག་མང་ཚོགས་ནས་བཟུང་གྲྭ་སའི་དགེ་བཤེས་ཀྱི་བར་ནས་སྐད་འབོད་གཏོང་ས་དང་། ལག་ཏུ་ཅི་ཞིག་བཟུང་ ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་ཁ་མིན་དོན་གྱི་ཁས་ལེན་ཞིག་གོ་འོང་བ་རེད། དེ་ལྟ་མོད་རྒྱལ་སྤྱིའི་གནས་བབ་དང་བོད་པའི་སྲིད་དོན་པ་དག་གིས་ལོ་ངོ་དུ་མའི་ཐབས་རྩོད་ཉམས་མྱོང་གཞི་བྱས་པའི་སྟེང་། ༡༩༧༩ ལོར་རྒྱ་ནག་གི་མགོ་གཙོ་ཏུན་གྱིས་རང་བཙན་ཕུད་དེ་ལས་གཞན་གང་ལ་ཡང་གྲོས་བསྡུར་བྱ་ཆོག་ཅེས་པའི་ཁས་ལེན་གྱི་སྟེང་། གོང་ས་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུས་རྒྱབ་ལ་མི་བལྟ་མདུན་དུ་ལྟ་དགོས་པའི་བཀའ་གསུང་ཕེབས་པ་ནས། བོད་གཞུང་གི་ལས་ཀ་གཉེར་མཁན་མགོ་བཀའ་ཁྲི་ནས་བཟུང་གཞུང་ཞབས་པ་དག་ལ་གཞི་རྐང་གི་འབད་ལུགས་ཤིག་ཆགས་ཡོད་འདུག དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་དབྱིངས་དཔྱད་ཀྱིས་གཟིགས་པ་དང་བཀའ་ཁྲི་དང་སྤྱི་འཐུས་སོགས་ཀྱིས་རྗེས་དཔགས་ཀྱི་གཞལ་བ་ཞིག་ལགས་པས་རྗེས་སུ་ཡི་ རངས་དང་གུས་འདུད་ཞུ་གི་ཡིན། མི་གཅིག་གིས་དེ་མི་འགྲིག་པར་གླེང་བར་བློས་ཕོད་པ་དང་ཟེར་རུང་བ་ཞིག་ཀྱང་རེད་མི་འདུག འོན་ཀྱང་དེ་ལ་གཏམ་གླེང་བྱེད་པ་དང་དཔྱད་བརྗོད་སྤེལ་བ་ནི་རྩ་ཁྲིམས་དང་བཅའ་ཁྲིམས་བཟོ་བ་ལྟ་བུའི་གནད་ཅན་གྱི་རིགས་མ་ཡིན་པས། ཅི་མི་སྐྱོན་སྙམ་པའི་ངང་དུ་ཡོད། རང་བློ་སྦུག་འཐོམས་པ་འདིས་དེང་གི་དཔྱད་བརྗོད་པ་རེ་འགའི་གསུང་སྟངས་ལ་གཞིགས་ན། བོད་ཀྱི་སྲིད་ལུགས་དང་གོང་ས་མཆོག་གི་བར་ན་མེད་ན་མི་འབྱུང་གི་འབྲེལ་བ་ཆགས་འདུག་པའི་ལྟ་བ་ཞིག་འཁྱེར་གིན་འདུག དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་ནོར་འཁྲུལ་ཞིག་རེད། དཔེར་ན་དབུ་མའི་ལམ་ནི་བོད་ཀྱི་སྲིད་དོན་གྱི་ལམ་ལུགས་ཤིག་རེད། དེ་ཡིས་ཕན་མི་ཕན་དཔྱོད་པ་ནི་བོད་ཆེན་པོའི་དོན་ཞིག་ཡིན་པ་ལས་མི་སྒེར་ཞིག་གི་དོན་ལར་ནས་མ་རེད། དེའི་ཕྱིར་དབུ་མའི་ལམ་ལ་སྐྱོན་བཏོན་ན་གོང་ས་མཆོག་ལ་སྐུར་བ་བཏབ་པ་ཞིག་དང་།དབུ་མའི་ལམ་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱས་ན་གོང་ས་ མཆོག་ཐུགས་དགྱེས་འགྲོ་བ་ཞིག་ཨེ་ཡིན་ནམ་སྙམ། ཁོང་གི་བཀའ་གསུང་དུ་འང་ཏྰ་ལའི་བླ་མ་ཡོད་ན་བོད་གཞུང་ཡོད་པ་ཞིག་དང་། ཏྰ་ལའི་བླ་མ་མེད་ན་བོད་གཞུང་མེད་འགྲོ་བ་ཞིག་མིན་པའི་རྡོ་རྗེ་གསང་ཚིག་རེ་ཡོད་འདུག དེ་ལས་གཞན་བོད་དོན་གྱི་མཐའ་མའི་ཐག་གཅོད་གནང་མཁན་ནི་བོད་མི་མང་ཡིན་གསུངས་པས་ཀྱང་འཐུས་པར་འདོད། དེ་ཡི་ཕྱིར་ན་ བོད་མི་རེ་རེར་བོད་པའི་མདུན་ལམ་ལ་འགན་འཁྲི་ཡོད་ན། རང་བཙན། རང་ཐག་རང་གཅོད། དབུ་ མའི་ལམ། ཆེས་མཐོའི་རང་སྲིད་རང་སྐྱོང་སོགས་གང་ལ་མོས་པ་དེར་ཤུགས་འདོན་དགོས་པ་ དང་། ལྟ་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་རྟ་མག་མོག་གི་སྤུ་འདྲ་བ་ཡོང་རུང་གུས་བརྩི་ཡོད་པ་བྱ་དགོས། དེ་མིན་མི་རེ་འགས་ལྟ་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་བྱུང་ན་འཕྱ་འདོད་དང་། སྒྲོ་སྐུར་གྱི་གཡང་ དུ་འདེད་པ་ནི་འོས་སུ་ཤིན་ཏུ་ནས་མ་མཆིས། སྐྱོན་དེ་གཞི་གང་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་ བར་སྙམ་ན། ༧གོང་ས་མཆོག་དང་སྲིད་དོན་ལམ་ལུགས་གཉིས་ཁ་ཁ་ཡིན་པའི་ངོས་འཛིན་གསལ་ བོ་བློ་ངོར་མེད་པའི་སྐྱོན་དུ་སྣང་། གཞི་དད་པ་དང་མོས་པ། རུས་དང་ཆོས་ལུགས། བཀའ་ དྲིན་དང་གོ་ཐོབ་གང་གི་ཐད་ནས་མགོན་དང་སྐྱབས་དཔུང་གཉེན་དུ་གྱུར་བ་ནི་སྐྱབས་ མགོན་ཡིད་ནོར་བུ་ཡིན་པ་ཉི་ལྟར་གསལ་ཞིང་ཟླ་ལྟར་འཚེར་ན་ཡང་། བོད་པའི་སྲིད་དོན་ ནི་ལོ་ངོ་བརྒྱ་ཕྲག་སྟོང་ཕྲག་གི་ལས་དོན་ཞིག་གི་ཇུས་ཆེན་ཡིན་པ་དང་། ངེད་ཅག་ གིས་སྐབས་ཀྱི་དུངས་ཀ་ཙམ་དང་དད་ཞེན་ཙམ་གྱི་དབང་དུ་སྐད་ཆ་ཤོད་པ་ནི་མི་འོས་པར་ སྙམ། འོན་ཀྱང་སེམས་དང་བསམ་པའི་གཏང་ནས་སྐད་ཆ་དམར་བོ་ཞིག་དཀྱིལ་དུ་ འཇོག་གིན་ཡོད་ན་ནི་འཁྲུལ་བ་དང་ནོར་བ་སྲིད་རུང་དགའ་བསུ་ཞུ་འོས་པ་རེད། རྒྱུ་ མཚན་ནི་ངོ་སྲུང་ཙམ་དང་གྲགས་པར་འཛེམ་པའི་ཅོལ་ཆུང་གི་རིགས་སུ་ཐེ་བའི་སྐད་ཆ་ རྫུན་མ་དེ་མ་ཡིན་པས་སོ། ཡང་སྤྱི་འཐུས་ཤིག་གི་སྐད་ཆར་རང་ལ་མོས་མཐུན་ཡོད་པའི་བུ་མོ་དེར་ཆང་ས་མ་བརྒྱབས་པར་མོས་མཐུན་མེད་སའི་བུ་མོ་ཞིག་ལ་ཆང་ས་བརྒྱབ་པ་ཡིན་ན། དེ་ནི་མི་འགྱངས་པར་འཐོར་འགྲོ་ངེས་ཡིན་པར་གསུངས་འདུག སྐད་ཆ་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་ བདེན་པ་ཞིག་རེད་འདུག སྲིད་དོན་པ་འམ་སྲིད་དོན་ལ་དོ་སྣང་ཡོད་མཁན་འགའ་རེ་ཡི་གནད་ལ་ཁེལ་འདུག དེ་ལྟའི་སྲིད་དོན་པའི་དཔུང་ནི་སྐད་ཆ་རྫུན་མ་ཤོད་མཁན་གྱི་ རིགས་རེད།སེམས་ནས་རང་བཙན་ལ་མོས་པ་ཡོད་རུང་མི་ཁ་གཏམ་ངན་ལ་འཇིགས་པའི་དབུ་མའི་ ལམ་ལ་སྐད་ཆ་ཤོད་པ་དང་། ཁོག་ནས་དབུ་མའི་ལམ་འདོད་རུང་ཚོགས་པ་དང་སྒྲིག་འཛུག་གི་ དབང་གིས་རང་བཙན་གླེང་བ་ལྟ་བུ་རེད། དེ་འདྲའི་མི་མང་བའི་རྐྱེན་གྱིས་༧གོང་ས་ མཆོག་གི་བཀའ་གསུང་ལ་ལོག་འགྲེལ་དང་ཐུར་འགྲེལ་བྱས་ཤིང་། བཀའ་ཁྲི་མཆོག་གིས་ འགྲེལ་བ་མ་བརྩམས་ན་མ་གོ་ཁུལ་བྱས་པ་རེད། མཇུག་འབྲས་ལ་ཅི་ཞིག་བྱུང་གི་ཡོད་པར་ བལྟས་ན་འཆམ་མཐུན་མེད་པའི་གྲོས་ཚོགས་ཤིག་ཚོགས་པ་དེ་རེད། དེ་ལྟའི་ངོ་གཉིས་མའི་ ལས་ཀ་གཉེར་བ་ལས་རང་གི་ལྟ་བ་གསལ་ཐག་ཆོད་པའི་སྒོ་ནས་གསལ་འདོན་བྱེད་པ་དང་། གཞན་ གྱི་ལྟ་བུར་གུས་བརྩི་ཡོད་པའི་སྒོ་ནས་བསམ་འཆར་བཏོན་ན་བཟང་འདུགསྲིད་དོན་དབུ་ མ་དང་རང་བཙན་སོགས་གང་ཡིན་རུང་བོད་དོན་ཡིན་པས་ངོ་གནོང་དགོས་གི་མི་འདུག་གོ། དེ་ལྟ་མོད་འདི་ནས་གསལ་ཁ་ཞིག་བྱ་འདོད་པ་ནི། དབུ་མའི་ལམ་ནི་བོད་གཞུང་གི་སྲིད་ ཀྱི་ཁ་ཕྱོགས་ཤིག་ཡིན་པ་དང་། རང་བཙན་ནི་མི་སྒེར་གྱི་ལྟ་གྲུབ་ཅིག་ཡིན་པས་ལངས་ ཕྱོགས་མི་འདྲ་བ་བཞིན། ཆེ་བཀུར་ཆུང་བྱམས་ལྟ་བུའི་སྒོ་ནས་ཆིག་སྒྲིལ་ལ་འབད་ དགོས་པ་རེད།