ཕ་མ་ཚོས་ཁྲིམས་དྲང་བདེན་འོང་རྒྱུར་རེ་བ་རྒྱག་གི་འདུག

བོད་པའི་ཕོ་གསར་གསོད་མཁན་རྒྱ་གར་ལག་དམར་བ་དག་ལ་རྒྱ་གར་གྱི་ཉེས་ཁྲིམས་དོན་ཚན་ ༣༢ པ་ལག་བསྟར་བྱེད་ཐུབ་མིན་དེ་གྱོད་དོན་གྱི་བདེན་དཔང་དང་འདས་པོའི་རྗེས་ཀྱི་གསོན་པོ་དག་གི་ཕྱག་ལས་གནང་སྟངས་ལ་ཐུག་ཡོད།

ཟླ་སྔོན་མའི་ཚེས་ ༣༠ ཉིན་གྱི་དགོང་མོར། མེག་གྷན་བྷག་སུའི་ལམ་ཁར། རྒྱ་གར་ཡུལ་མི་གསུམ་གྱིས་བོད་པའི་བུ་མོ་ཞིག་དང་ཕོ་གསར་ཞིག་འགྲོ་བཞིན་པར་བརྙད་བཙལ་ཏེ། ཁོང་ཚོའི་བར་འཁྲུག་འཛིང་ཤོར་ཏེ་རྒྱ་གར་བ་དེ་དག་གིས་གྲི་བརྒྱབ་སྟེ་བོད་པའི་ཕོ་གསར་དེ་དམར་གསོད་བཏང་ཡོད་པ་དང་། ཚེས་ ༣༡ ཉིན་གྱི་སྔ་དྲོར་རྒྱ་གར་ཉེན་རྟོག་པས་དོགས་ཡོད་ཉེས་ཅན་གསུམ་འཛིན་བཟུང་བྱས་ཏེ། ད་ལྟ་ཀ་ཅཱ་རུལ་ཉེན་རྟོག་ཁང་དུ་བཀག་ཉར་འདྲི་བརྩད་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པའི་ཐད། དེ་རིང་འདི་གའི་གསར་འགོད་པས་སླར་ཡང་དྷ་ས་ས་གནས་མགོ་འཛིན་བསོད་ནམས་རྡོ་རྗེ་ལགས་སུ་བཅར་འདྲི་ཞུས་པར་ཁོང་གིས། རྒྱ་གར་ཁྲིམས་ཁང་གིས་ཐག་གཅོད་བྱེད་པའི་དུས་ཚོད་ད་དུང་བསླེབ་ཡོད་པ་མ་རེད། ཁ་སང་ཁྲིམས་དཔོན་ལ་གདོང་པ་བསྟན་ཙམ་བྱས་ཏེ་ཡང་བསྐྱར་ཉི་མ་ ༡༤ རིང་བཙོན་འཇུག་བྱས་པ་རེད། ཡིན་ནའང་ཁོ་རང་གསུམ་ཀློད་གྲོལ་གཏོང་སྲིད་པ་མ་རེད། ཡིན་ཡང་རྒྱ་གར་ཁྲིམས་ཀྱི་ནང་ཉེས་ཅན་ཚོ་ཡིན་ནའང་རང་དབང་ཆེན་པོ་རེད། ཁོ་རང་ཚོར་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་དགོས་པ་དང་། ཁོ་རང་ཚོས་ཁྲིམས་རྩོད་པ་གླ་རྒྱུ་སོགས་ཡོད་པ་རེད། ཐག་གཅོད་དངོས་སུ་བྱེད་པའི་བར་ཉུང་མཐའ་ཡང་ཟླ་བ་གསུམ་ནས་དྲུག་བར་འགོར་གི་རེད། གཅིག་བྱས་ན་དེ་ལས་མང་བའང་འགོར་སྲིད་པ་རེད། དེར་བརྟེན། ང་ཚོས་ཐག་གཅོད་མགྱོགས་པོར་བྱེད་པའི་ཁྲིམས་ཁང་གཞན་པ་ (Fast Track Court) ཞེས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་རེད། དེ་འདྲ་ལ་ཞུ་གཏུགས་རྒྱག་རྒྱུའི་བསམ་བློ་གཏོང་གི་ཡོད། ཅེས་བརྗོད་སོང་།

དྷ་རམ་ས་ལ་ཁུལ་གྱི་རྒྱ་གར་ཡུལ་མི་ཚོས་གནས་ཚུལ་འདིའི་ཐོག་ལྟ་སྟངས་གང་འདྲ་ཡོང་གི་ཡོད་མེད་དྲིས་པར་ཁོས། རྒྱ་གར་ཡུལ་མི་ཚང་མས་རྒྱ་གར་གྱི་བུ་གསུམ་གྱིས་བོད་པའི་བུ་ཞིག་བསད་པ་དེ་ཧང་སང་པའི་སྡུག་ཅག་རེད། དེ་ཚོར་ཉེས་པ་ལྕི་མོ་གཏོང་དགོས་པ་རེད་ཟེར་བ་མ་གཏོགས་བོད་པ་སྡུག་ཅག་རེད་ལབ་མཁན་ད་ལྟའི་བར་དུ་བྱུང་མ་སོང་། ཞེས་བརྗོད་སོང་།

དྷ་ཤོད་རྒྱ་གར་ཁྲིམས་ཁང་སོགས་སུ་བོད་པ་ཚོར་ཁྲིམས་དོན་ཐོག་རོགས་རམ་གནང་མཁན་བོད་པའི་ཁྲིམས་རྩོད་པ་བསྟན་འཛིན་རྣམ་རྒྱལ་ལགས་སུ། རྒྱ་གར་ཁྲིམས་ནང་མི་གསོད་མཁན་ལ་ཉེས་ཆད་གང་འདྲ་ཡོད་མེད་དྲིས་བར་ཁོས། ཉེ་ཆར་བོད་པ་གསོད་མཁན་དེ་ཚོ་ཉེན་རྟོག་པས་རྒྱ་གར་གྱི་ཡུལ་ཁྲིམས་ནང་གི་དོན་ཚན་ ༣༠༢ དང་ ༣༤ བ་གཉིས་ཀྱི་འོག་ནས་འཇུ་བཟུང་བྱས་པ་རེད། གལ་སྲིད་རྐང་བཙུགས་ནས་མི་བསད་པ་ཡིན་ན་ ༣༠༢ ནང་ཚུད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། དབྱིན་ཇིའི་སྐད་ནང་ལ་ (Murder) ལབ་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། དོན་ཚན་ ༣༠༢ འོག་འཇུས་པ་ཡིན་ན་ཉེས་ཆད་དེ་མི་ཚེ་གང་བོར་བཙོན་ཁང་ནང་སྡོད་དགོས་པ་རེད། དོན་ཚན་ ༣༤ དེ་མི་གཅིག་མ་ཡིན་པར་མི་མང་པོས་མཉམ་རུབ་ཀྱིས་བསད་པར་གོ་དགོས། ཉེས་ཆད་གཅིག་མཚུངས་རེད། གསོད་མཁན་ཚང་མ་ཚེ་གང་བོར་བཙོན་འཇུག་བྱེད་རྒྱུ་དེ་རེད། ཡིན་ནའང་ད་རེབ་ཀྱི་གནད་དོན་དེའི་ཐད། རྒྱ་གར་བ་གསུམ་དེར་ནག་ཉེས་དེ་གཉིས་ཕོག་མིན་ད་དུང་ལྟ་དགོས་པ་རེད། སྐོར་སྲུང་པས་དཔང་པོ་དང་ཡིག་ཆ་ཡོངས་རྫོགས་ཁྲིམས་དཔོན་ལ་ཕུལ་རྗེས། དཔང་པོ་དང་སྨན་པ། ཡིག་ཆ་ཚང་མ་གཞི་ལ་བཞག་སྟེ་མཐའ་མར་ཁྲིམས་དཔོན་གྱིས་ཐག་གཅོད་གནང་གི་རེད། ཡིན་ནའང་མི་གསོད་མཁན་ཁོ་རང་ཚོས་སྒྲུང་འདྲ་མི་འདྲ་བཟོ་སྲིད་པ་རེད། ད་རེབ་ཀྱི་གྱོད་དོན་དེ་ཐག་གཅོད་གནང་རྒྱུར་ཉུང་མཐར་ལོ་གཅིག་འགོར་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ཅེས་བརྗོད་སོང་།

བོད་ནང་ལ་མཚོན་ན། མི་བསད་པ་སོགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་བྱུང་ན། དེར་འགྲོ་སྟངས་རིགས་གཉིས་ཡོད་པ་རེད། དང་པོ་མི་གསོད་མཁན་དང་གསོད་ཡུལ་གཉིས་ཀ་མོས་མཐུན་ཡོད་ན། མི་གསོད་མཁན་གྱིས་གསོད་ཡུལ་ཚང་ལ་དངུལ་དངོས་མང་པོ་ཞིག་སྤྲད་རྗེས། མི་གསོད་ལག་དམར་ཁོ་རང་དུས་ཡིན་ངེས་ཅན་བར་ནང་དུ་སྡོད་མི་ཆོག་པ་བྱས་ཏེ་ཐག་གཅོད་བྱེད་སྟངས་ཤིག་ཡོད་པ་རེད། གཉིས་པ་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་ཁྲིམས་ཐོག་ལ་སོང་སྟེ་མི་གསོད་མཁན་སྲོག་ཐོག་ཏུ་གཏོང་བ་དང་ལོ་མང་པོར་བཙོན་འཇུག་བྱེད་པ་སོགས་ཀྱི་ཐག་གཅོད་བྱེད་སྟངས་ཤིག་ཡོད་སྟབས། རྒྱ་གར་ལ་དེ་འདྲ་ཡོད་མེད་དྲིས་པར་ཁོས། རྒྱ་ནག་དང་རྒྱ་གར་གྱི་ཁྲིམས་ལོགས་ཀ་རེད། རྒྱ་ནག་ལ་གཞུང་མ་གཏོགས་ཁྲིམས་དཔོན་ལ་རང་དབང་ཡོད་མ་རེད། རྒྱ་གར་ལ་ཁྲིམས་དཔོན་ལ་དབང་ཚད་ཆེན་པོ་རེད། ཁྲིམས་དཔོན་གྱིས་ག་རེ་ཐག་གིས་གཅད་པ་དེ་རེད། རྒྱ་གར་ཁྲིམས་ཀྱི་ནང་ལ་སྲོག་ཐོག་གི་ཉེས་པ་ཡིན་ན་ཚད་ལས་བརྒལ་བ་རེད། རྒྱ་གར་གྱི་ཉེས་ཁྲིམས་ལ་ནང་འགྲིག་བྱ་ཆོག་དང་མི་ཆོག་གཉིས་ཡོད་པ་རེད། གལ་སྲིད་ཁྲིམས་ཀྱི་ཉེས་པ་དེ་ལོ་གཉིས་ལས་ཉུང་པ་ཡིན་ན་ནང་འགྲིག་བྱ་ཆོག་གི་ཡོད་པ་རེད། ལོ་གཉིས་ལས་མང་པ་ཡིན་ན་ནང་འགྲིག་བྱ་ཆོག་གི་མ་རེད། ད་ལྟ་མི་བསད་པ་དེ་ལོ་གཉིས་ལས་མང་པ་རེད། མི་ཚེ་གང་པོར་བཙོན་ཁང་དུ་སྡོད་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་རེད། དེ་ལ་ནང་འགྲིག་བྱས་པ་ཡིན་ན་ཁྲིམས་འགལ་རེད། ཕྱོགས་གཉིས་ཆ་བཙོན་ཁང་སྡོད་དགོས་ཁེལ་རྒྱུ་རེད། ཅེས་བརྗོད་སོང་།

རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་གདན་སར་སློབ་གཉེར་གནང་བཞིན་པའི་འདས་པོའི་སྤུན་མཆེད་མཚན་བཟང་ལགས་སུ་ཁོ་རང་ཚོར་རེ་བ་དང་འཆར་གཞི་གང་འདྲ་ཡོད་མེད་དྲིས་པར་ཁོང་གིས། ང་རང་གདན་ས་ནས་ལོ་ཉུ་ཤུ་ལྷག་ལ་དཔེ་ཆ་བལྟས་ཏེ་ལོ་རྗེས་མ་དགེ་བཤེས་འཐོན་དགོས་པ་ཞིག་དང་། སོ་སོས་གང་ཐུབ་ཐུབ་ཀྱིས་ཆོས་ཕྱོགས་ནས་བསམ་བློ་གཏོང་མཁན་ཞིག་ཡིན། ད་རེབ་ཀྱི་གནས་ཚུལ་འདི་ཧ་ཅང་ཐབས་སྐྱོ་བོ་ཞིག་རེད། ནག་ཉེས་གང་ཡང་མེད་པའི་སོ་སོའི་སྤུན་མཆེད་ཞིག་ལ་གྲིས་བརྒྱབ་ནས་དམར་གསོད་བཏང་བ་རེད། ཡིན་ནའང་ཁོ་རང་ཚོར་སྲོག་ཁྲིམས་གཅོད་དགོས་པ་རེད་ཟེར་ནས་ལབ་ཕོད་ཀྱི་མི་འདུག གང་ཡིན་ཟེར་ན། བོད་པའི་སྟེང་ལ་མ་དགའ་བར་ཁོང་ཁྲོ་ཆེན་པོས་རྐང་བཙུགས་ནས་བསད་བཞག་པ་ཞིག་རེད་བསམ་གྱི་མེད། ཡིན་ཡང་ཉེས་ཅན་དག་ལ་ཁྲིམས་ཐག་ནན་མོ་གཅོད་དགོས་པ་རེད་བསམ་གྱི་ཡོད། མ་འོངས་པར་བོད་པ་མང་པོ་ཞིག་ས་ཆ་འདི་ནས་གནས་དགོས་པ་རེད། དུས་རྒྱུན་བོད་པ་ཚོས་བརྙས་བཅོས་འཁུར་ནས་སྡོད་ཐུབ་ཡོད་པ་མ་རེད། ཕ་ཡུལ་གྱི་ནང་མི་ཚོས་ཀྱང་རྒྱ་གར་གྱི་ཁྲིམས་དེ་དྲང་བདེན་ཞིག་ཡོང་རྒྱུར་རེ་བ་ཆེན་པོ་རྒྱག་གི་འདུག ཅེས་བརྗོད་སོང་།

མཚན་བཟང་ལགས་ཀྱིས་མུ་མཐུད་དུ་བརྗོད་དོན། སྤུན་མཆེད་ཁོ་དང་ངེད་གཉིས་ཆུང་དུས་ནས་མཉམ་དུ་འཚར་ལོངས་བྱུང་བ་རེད། མ་གཞི་ཁོ་རང་མི་སྙོམས་ཆུང་ཡ་རབས་ཤིག་ཡིན། ཁོ་རང་དབྱིན་ཡིག་དང་བོད་ཡིག་གཉིས་ཀ་ཡག་ཐག་ཆོད་ཡིན། ནང་མི་ཚོས་རེ་བ་རྒྱག་ས་ཞིག་ཆགས་ཡོད། ཉེ་ཆར་ཁོ་རང་གིས་ཕྲུ་གུ་ཚོའི་སློབ་སྦྱོང་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་ (Children’s Knowledge Bank) ཞེས་པའི་དེབ་ཁག་ཅིག་ཡོད་པའི་ནང་ནས་བོད་ནང་ལ་ཕན་ཐོགས་འདུག་སྙམ་པ་ཁ་ཤས་བོད་ཡིག་ནང་བསྒྱུར་རྒྱུ་ཡིན་ཟེར་ནས་གློག་ཀླད་གསར་བ་ཞིག་ཉོས་སོང་། དེའི་མཚམས་ནས་དོན་རྐྱེན་འདི་འདྲ་བྱུང་པ་རེད། ད་ལྟ་བོད་ནང་ཕ་མ་གཉེན་ཉེས་ཚོས་སེམས་སྡུག་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག གྲོངས་ཚར་བ་ཁོ་རང་གི་ཆེད་དུ་བསྔོ་སྨོན་མཆོད་འབུལ་དང་དགེ་སྒྲུབ་རྒྱ་ཆེན་པོ་བྱེད་བཞིན་འདུག

ད་ལྟ་ཁྲིམས་དྲང་བདེན་ཞིག་ཡོང་རྒྱུར་མི་མང་དང་གཞུང་འབྲེལ་མ་ཡིན་པའི་ཚོགས་སྡེ་ཁག་གིས་རྒྱབ་སྐྱོར་ཆེན་པོ་གནང་གི་འདུག་པ་དེར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་དང་ལྡི་ལི་སོགས་ནས་འདས་པོ་ཁོ་རང་གི་གྲོགས་པོ་གྲོགས་མོ་དང་། ང་ཚོའི་ཕ་ཡུལ་གཅིག་པ། དེ་བཞིན་ཕྱི་རྒྱལ་ཁག་གི་བོད་པ་མང་པོ་ཞིག་གིས་གདོང་སེམས་མཉམ་སྐྱེས་དང་། འདས་པོར་དགེ་སྒྲུབ་ཆེད་ཞལ་འདེབས་སོགས་གནང་གི་འདུག དེ་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་བཞིན་ཡོད། འདས་པོར་དགོས་གལ་ཆེ་བ་ཆོས་ཕྱོགས་ཡིན་དུས་ཕ་ཡུལ་དུ་ཁོ་རང་གི་ཕ་མ་གཉིས་ཀྱང་གནས་ཚུལ་དེ་དག་ཐོག་ཕྲན་བུ་བློ་བདེ་བ་ཞིག་ཡོང་གི་འདུག ཅེས་སོགས་བརྗོད་སོང་།

གསར་འགོད་པ། འཇིགས་མེད་རྒྱ་མཚོ།