མི་འགྱངས་བར་བཞུགས་སྒར་དྷ་རམ་ས་ལ་ཁུལ་དུ་དེང་རབས་ཅན་གྱི་གྲོང་ཁྱེར་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུ་ཡིན་པས་བོད་མི་ཚོས་སྐྱབས་བཅོལ་ལག་དེབ་དང་དྭང་བླངས་དཔྱ་ཁྲལ་ལག་དེབ་གཉིས་ལ་བདག་པོ་ཡག་པོ་བརྒྱབ་སྟེ་འཛུགས་སྐྲུན་སྐོར་གྱི་ཡིག་ཆ་ཁག་ལ་དོ་སྣང་ཡག་པོ་སྤྲོད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་འདུག
ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༥ ལོར་རྒྱ་གར་དབུས་གཞུང་ནས་སེང་གྷ་པུར་གྱི་དེང་རབས་ཅན་གྱི་གྲོང་ཁྱེར་འཛུགས་སྐྲུན་དཔེ་མཚོན་དུ་བཟུང་སྟེ། རྒྱ་གར་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་མངའ་སྡེ་ཁག་གི་རྒྱལ་ས་རྣམས་ཀྱི་གཙོས་གྲོང་ཁྱེར་དང་གྲོང་བརྡལ་ཁག་ ༡༠༠ ཙམ་ལ་དེང་རབས་ཅན་གྱི་གྲོང་ཁྱེར་(Smart City)འཛུགས་སྐྲུན་གནང་རྒྱུ་ཡིན་པ་ཡོངས་བསྒྲགས་བྱས་ཡོད་པ་དང་། ལས་གཞི་དེའི་ཁོངས་སུ་ཧི་མ་ཅལ་མངའ་སྡེའི་རྒྱལ་ས་སིམ་ལ་དང་བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་ལྟེ་གནས་བཞུགས་སྒར་དྷ་རམ་ས་ལའང་ཚུད་ཡོད་པ་མ་ཟད། ཐོག་མའི་ལས་གཞིའི་ཁོངས་སུ་གྲོང་ཁྱེར་ཁག་ ༢༠ ནང་འཛུགས་སྐྲུན་གནང་རྒྱུ་ཡིན་པ་ལྟར་མི་འགྱངས་བར་དྷ་རམ་ས་ལ་ཁུལ་གྱི་འཛུགས་སྐྲུན་མགོ་འཛུགས་རྒྱུ་ཡིན་པ་དང་། ལས་གཞི་དངོས་སུ་མགོ་བཙུགས་ཏེ་ལོ་ལྔ་ནང་ཚུན་དུ་འགྲུབ་དགོས་ཀྱི་ཡོད་འདུག
དེ་རིང་འདི་གའི་གསར་འགོད་པས་དྷ་ས་ས་གནས་མགོ་འཛིན་ཟླ་བ་རིན་ཆེན་ལགས་སུ། ལས་གཞི་དེ་ག་དུས་ནས་མགོ་འཛུགས་གནང་གི་ཡོད་པ་དང་། ནམ་རྒྱུན་གྱི་འཛུགས་སྐྲུན་ལས་གཞི་དང་མི་འདྲ་བར་དེང་རབས་ཅན་གྱི་གྲོང་ཁྱེར་འཛུགས་སྐྲུན་ལས་གཞིའི་ཁོངས་སུ་ལས་འཆར་གཙོ་བོ་ག་རེ་ལག་བསྟར་གནང་རྒྱུ་ཡིན་སྐོར་བཀའ་འདྲི་ཞུས་པར་ཁོང་གིས། ད་ལྟའི་ཆར་ལས་གཞི་དེའི་འགྲོ་གྲོན་སྔོན་རྩིས་རྣམས་བཟོ་བ་དང་། སྡེ་ཁག་སོ་སོར་འཛུགས་སྐྲུན་ལས་བགོ་བྱས་ཏེ་བཀའ་ཁྱབ་གཏོང་བ་བཅས་ཀྱི་ལས་ཀ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་པ་དང་། མི་འགྱངས་བར་ལས་གཞི་དངོས་སུ་ལག་བསྟར་གནང་རྒྱུ་ཡིན་པ་རེད།
ནམ་རྒྱུན་གྱི་འཛུགས་སྐྲུན་དེ་ཚོ་དོ་བདག་དང་ཡང་ན་སྡེ་ཁག་སོ་སོ་ནས་འཁུར་བླངས་ཏེ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པ་དང་། དེའི་སྒང་ལ་འཛིན་སྐྱོང་ནས་སྟངས་འཛིན་གནང་སྟེ་ཡར་རྒྱས་བཏང་བ་ཙམ་མ་གཏོགས་འཆར་གཞི་ལྡན་པའི་ཐོག་ནས་ལས་གཞི་བཟོ་ཡི་མེད་པ་དང་། དེང་རབས་ཅན་གྱི་གྲོང་ཁྱེར་(Smart City)འཛུགས་སྐྲུན་གྱི་ལས་གཞིའི་ནང་ཁོང་ཚོས་སྔོན་ཚུད་ནས་འཆར་གཞི་བཟོས་ཏེ། ཆུ་དང་གློག ལམ་ཀ ཁོག་ཡུག་གཙང་བཟོ་སོགས་ག་འདྲ་དགོས་མིན་འཆར་གཞི་གསལ་པོ་ཡོད་པ་མ་ཟད། འཛུགས་སྐྲུན་དེ་ཚང་མ་འཕྲུལ་ལས་(Digital)་ཀྱི་ཐོག་ནས་བེད་སྤྱོད་རྟོག་ཞིབ་ཐུབ་པ་བཟོ་རྒྱུ་དེ་འཛུགས་སྐྲུན་གྱི་དམིགས་ཡུལ་གཙོ་བོ་ཆགས་ཡོད་པ་རེད། དཔེར་ན། ཁོར་ཡུག་གཙང་བཟོའི་ཐད་གད་སྙིགས་སྐམ་པོ་དང་རློན་པ་ལོགས་སུ་ཕྱེས་ཏེ་གད་སྙིགས་སྒམ་རྣམས་ས་འོག་ཏུ་བཅུག་ནས་སྒོ་ལྕགས་རྒྱག་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང་། གད་སྙིགས་སྒམ་ཁེངས་སོང་བ་ཡིན་ན་བརྡ་གཏོང་འཕྲུལ་ཆས་ཀྱིས་རང་འགུལ་ངང་གད་སྙིགས་གཙང་བཟོའི་ལས་ཁུངས་ལ་བརྡ་གཏོང་སྟབས། བརྡ་འབྱོར་བ་བཞིན་གད་སྙིགས་སྒམ་གྱི་ཨང་རྟགས་ལྟར་གད་སྙིགས་ལེན་དུ་ཡོང་བ་རེད།
གཞན་ཡང་། དྷ་ས་ཁུལ་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ས་ཁྲ་དང་གནས་ཚུལ་རེ་རེའི་ལོ་རྒྱུས་རྒྱབ་ལྗོངས་ངོ་སྤྲོད་བྱེད་པའི་ས་ཁམས་ཁོར་ཡུག་ངོ་སྤྲོད་(Geographic Information services)དང་། ཡུལ་སྐོར་སྤྲོ་འཆམ་རང་ལ་དམིགས་པའི་ས་ཁྲ་(Tourist Map) ཞིག་བཟོས་ཏེ་མཛེས་ལྗོངས་ཁུལ་དང་ཟ་ཁང་མགྲོན་ཁང་། དེ་བཞིན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རིག་གཞུང་རྒྱུན་འཛིན་གྱི་ལྟེ་གནས་དང་རིག་གནས་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་ཐོན་རྫས་སོགས་ངོ་སྤྲོད་བཅས་སྡེ་ཚན་གཉིས་ཡོད་པའི་དྲ་རྒྱ་ཞིག་ཀྱང་བཟོ་ཡི་ཡོད་སྐོར་བརྗོད་བྱུང་།
དྷ་རམ་ས་ལ་འདི་བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་ལྟེ་གནས་ཆགས་ཡོད་སྟབས། ལས་གཞི་དེ་ལག་བསྟར་དངོས་སུ་མ་གནང་གོང་་ས་གནས་བོད་མི་ཚོའི་ངོས་ནས་གྲ་སྒྲིག་དགོས་པ་ག་རེ་ཡོད་དྲིས་པར་ཁོང་གིས། རྒྱ་གར་དབུས་གཞུང་ནས་དེང་རབས་ཅན་གྱི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་བསྒྱུར་གྱི་ཡིན་གསུངས་དུས་ས་གནས་ཡིན་ན་རེད། ཡང་ན་མངའ་སྡེ་ཡིན་ནའང་རེད་སྡེ་ཁག་དེའི་ནང་འཚོ་བསྡད་ཡོད་པའི་མི་མང་ཡོངས་རྫོགས་ལ་ཁྱབ་པའི་ལས་གཞི་ཞིག་རེད་མ་གཏོགས། དེའི་ནང་ལོགས་ནས་བོད་པའི་ཆེད་དུ་ཡིན་མིན་དང་རྒྱ་གར་གྱི་ཆེད་དུ་ཡིན་མིན། དེ་བཞིན་བལ་པོ་དང་ཕྱི་རྒྱལ་བ་སོགས་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཡིན་མིན་གྱི་དབྱེ་བ་རྩ་ནས་མེད་པ་དང་། དེང་རབས་ཅན་གྱི་གྲོང་ཁྱེར་འཛུགས་སྐྲུན་གྱི་ལས་གཞི་འདི་ལག་བསྟར་བྱེད་པར་གཞུང་གིས་ཐད་ཀར་སྟངས་འཛིན་བྱས་མེད་པའི་ཚོང་གཉེར་ཁང་(Company)ཞིག་སྒོ་ཕྱེས་ཏེ། ཚོང་གཉེར་ཁང་དེའི་ལས་གཞིའི་འོག་ཆ་ཚང་ཞིག་ལག་བསྟར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང་། དངུལ་གྱི་འགྲོ་གྲོན་ཐད་དབུས་གཞུང་ནས་གཏོང་དགོས་པ་དང་མངའ་སྡེ་གཞུང་ནས་གཏོང་དགོས་པ། དེ་བཞིན་སྒེར་གྱི་ཚོང་གཉེར་ཁང་ཆེ་ཁག་ནས་གཏོང་དགོས་པ་བཅས་རིགས་གསུམ་ཡོད་པ་རེད།
བོད་པའི་ངོས་ནས་གྲ་སྒྲིག་དགོས་པ་དཔེར་ན་དྷ་རམ་ས་ལ་ལྟ་བུར་མཚོན་ན། ས་ཆ་གནད་འགག་ཆེན་པོ་གཙུག་ལག་ཁང་དང་ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང་། མེག་གྷན་ཁྲོམ་དཀྱིལ་གྱི་མཆོད་རྟེན་དང་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ཀྱི་དཔེ་དེབ་ཚོང་འགྲེམས་ཁང་། དེ་བཞིན་གྲྭ་བཙུན་གྱི་དགོན་པ་ཁག་ལྟ་བུའི་བོད་པ་རང་གི་རིག་གཞུང་མཚོན་ཐུབ་པ་རྣམས་མ་ལུས་པའི་ཐོག་ནས་ཐོ་གཞུང་སྤྲོད་དགོས་པ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་དང་། ད་ལྟ་ས་གནས་མགོ་འཛིན་ལས་ཁུངས་ནས་ཐོ་གཞུང་བསྡུ་རུབ་ཀྱི་ལས་གཞི་མགོ་བཙུགས་ཚར་ཡོད་ལ། ཐོ་གཞུང་དེ་ཚོ་དྷ་ས་ཁུལ་གྱི་ངོ་སྤྲོད་དྲ་རྒྱའི་ནང་བཅུག་སྟེ། ས་གནས་འདིར་རྒྱུས་མངའ་མེད་པའི་ཕྱོགས་ཡོང་ཡུལ་སྐོར་བ་ཚོར་ལྟ་ཆོག་ཆོག་ཡོད་པ་ཞིག་བཟོ་ཡི་ཡོད་པ་རེད།
ལས་གཞི་འདིའི་ཆེད་བོད་མི་ཚོས་བྱེད་དགོས་པ་གཙོ་བོ་ནི། རྒྱ་གར་ནང་གནས་སྡོད་ཆོག་པའི་སྐྱབས་བཅོལ་ལག་དེབ་(R.C)དུས་ཡུན་འཕར་འགྱངས་བྱས་ཏེ་བདག་པོ་ཡག་པོ་རྒྱག་དགོས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དབུས་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ཡན་ལག་ས་གནས་མགོ་འཛིན་ལས་ཁུངས་ལ་འབྲེལ་བ་བྱེད་དགོས་སྟབས། བོད་མིའི་དྭང་བླངས་དཔྱ་ཁྲལ་ལག་དེབ་དེ་ངེས་པར་དུ་ཡག་པོ་ཉར་དགོས་པ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོད། གཞན་ཡང་། འཛུགས་སྐྲུན་ལས་གཞིའི་སྐོར་གྱི་ཡིག་ཆ་དེ་ཚོར་ཚོགས་སྡེ་དང་ཡང་ན་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཁྱིམ་བདག་ཚང་མས་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་སྤྲད་དེ་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་པ་དགོས་རྒྱུ་དང་། ལས་གཞི་ག་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ནའང་དེའི་ནང་དུ་མཉམ་ཞུགས་དགོས་པ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོད་སྐོར་བརྗོད་བྱུང་།
གསར་འགོད་པ། པདྨ་མཚོ།
