རྒྱ་ནག་ཝུ་ཧན་ནས་འཛམ་གླིང་གང་སར་རྒྱ་ཁྱབ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཏོག་དབྱིབས་གཉན་རིམས་ཀྱིས་འཛམ་གླིང་ཧྲིལ་པོའི་སྲིད་འབྱོར་རིག་གསུམ་ལ་ཁ་ལོ་བསྒྱུར་ཞིང་། གཅེས་པའི་ཚེ་སྲོག་མང་པོ་གློ་བུར་སྡེབ་གཅིག་ཏུ་འཕྲོག་སྟེ་མིའི་རིགས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ནང་བྱུང་མ་མྱོང་བའི་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༢༠ ཞེས་འབོད་ཀྱིན་པའི་ལོ་འདིར། འཛམ་གླིང་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་གི་གཞུང་དང་མི་མང་ནང་རྒྱ་ནག་གཞུང་ལ་སྔར་མེད་ཀྱི་འཁོན་སེམས་དང་འགལ་ཟླ་ཆེན་པོ་བསླངས།
༡ ཏོག་དབྱིབས་ཀྱིས་མི་ཁྲི་ ༡༧ ལྷག་འཆི་ལམ་དུ་དེད།
ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༩ ཟླ་ ༡༢ པའི་ནང་ཙམ་ནས་བཟུང་རྒྱ་ནག་ཝུ་ཧན་གྲོང་ཁྱེར་ནས་གློ་ཚད་གཉན་རིམས་ཀྱི་འགོས་ནད་ཅིག་འཛམ་གླིང་གང་སར་ཁྱབ་ཡོད་པ་དང་། ཕྱི་ཟླ་ ༢ ཚེས་ ༡༡ ཉིན་འཛམ་གླིང་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་འཕྲོད་བསྟེན་སྒྲིག་འཛུགས་ནས་འགོས་ནད་དེར་ Covid-19 ཞེས་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༩ བྱུང་ཞིང་ Corona འབུ་ཕྲའི་རིགས་ཡིན་པར་བརྟེན་དེ་ལྟར་ཞེས་བཏགས་ཏེ། ཕྱི་ཟླ་དང་པོའི་ཚེས་ ༣༠ ཉིན་གློ་བའི་གཉན་རིམས་དེ་འཛམ་གླིང་རང་བཞིན་གྱི་ཐོག་ནས་བློ་འཚབ་སྐྱེ་དགོས་པའི་ཛ་དྲག་འཕྲོད་བསྟེན་གནད་དོན་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད་པ་ཡོངས་བསྒྲགས་བྱས། ཕྱི་ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༣༡ བར་དུ་འཛམ་གླིང་རྒྱལ་ཁབ་དང་ས་ཁུལ་ ༡༩༡ ནང་ཁྱབ་སྟེ། མི་གྲངས་ས་ཡ་ ༧༨ ལྷག་ལ་ཏོག་དབྱིབས་གཉན་རིམས་འགོས་པ་དང་། མི་ཁྲི་ ༡༧ ལྷག་རྐྱེན་འདས་སུ་ཕྱིན། འཛམ་གླིང་སྤྱིའི་དཔལ་འབྱོར་བརྒྱ་ཆའི་ ༣ གྱི་གྱོང་གུད་ཕོག་གི་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཐོན། ད་ལྟ་སྔོན་འགོག་སྨན་ཁབ་ཁག་ཅིག་ཛ་དྲག་གི་ཐོག་ནས་བཟོས་ཏེ་བེད་སྤྱོད་གཏོང་གི་ཡོད་པ་དང་། སྨན་ཁབ་གྲགས་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ནི་ Pfizer དང་ BioNTech ཡི་འགོག་ཁབ་དང་། ཨ་རིའི་མོ་ཌིར་ནཱ་ moderna ཡི་འགོག་ཁབ་དེ་ཕྱི་ཟླ་ ༡༢ པ་ནས་ཨ་རི་དང་དབྱིན་ཡུལ་སོགས་སྟོབས་ཆེན་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་ཅིག་གི་ནང་བེད་སྤྱོད་གཏོང་མགོ་བཙུགས་ཡོད་པ་དང་། དབྱིན་ཡུལ་སོགས་ཡུ་རོབ་རྒྱལ་ཁབ་རེ་ཟུང་ནང་ཏོག་དབྱིབས་ནད་འབུའི་རྣམ་པ་འགྱུར་བའམ་ཏོག་དབྱིབས་ནད་འབུ་གསར་པ་ཞིག་ཐོན་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཡོང་གི་ཡོད་ཀྱང་། ད་ལྟའི་ཆར་ནད་འབུ་དེའི་འགྱུར་བ་དང་འགོག་ཐབས་སོགས་ཀྱི་ཐོག་ངེས་གཏན་གྱི་ཞིབ་འཇུག་གྲུབ་དོན་ཐོན་མེད་པ་རེད།
༢། ཁྲིམས་གསར་གཏན་འབེབ་ཀྱིས་རྙོང་ཟིང་བསླངས།
འདི་ལོའི་ཕྱི་ཟླ་ ༥ ཚེས་ ༢༨ ཉིན་རྒྱ་ནག་རྒྱལ་ཡོངས་འཐུས་མིའི་ཚོགས་ཆེན་སྟེང་། ཧོང་ཀོང་ནང་རྒྱལ་ཁབ་བདེ་འཇགས་ཀྱི་ཁྲིམས་འཆར་ཟེར་བ་ཞིག་བཏོན་ཏེ། དམངས་འཐུས་རྒྱུན་ལས་ལྷན་ཚོགས་ནས་གཏན་འབེབ་བྱས་ཏེ་ཕྱི་ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༡ ཉིན་དངོས་སུ་ལག་བསྟར་བྱས་ཡོད་པར་བརྟེན། ཀོང་ཧོང་ནང་ཞི་བའི་ངོ་རྒོལ་གྱི་ལས་འགུལ་རིམ་པར་བྱུང་ཡོད་པ་དང་། ཉེན་རྟོག་པས་ཉུང་མཐར་ལས་འགུལ་བ་ ༡༢༠ འཛིན་བཟུང་བཀག་ཉར་བྱས་ཡོད་པ་དང་། དམངས་གཙོའི་ལས་འགུལ་བ་མང་པོ་དབྱིན་ཡུལ་དང་ཐའེ་ཝན་སོགས་ཀྱི་ནང་བཙན་བྱོལ་དུ་འགྲོ་དགོས་བྱུང་ཡོད་སྟབས། ཨ་རིའི་གཙོས་དབྱིན་ཡུལ་དང་ཨོ་གླིང་། ཡུ་རོབ་མཐུན་ཚོགས་དང་རྒྱལ་སྤྱིའི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་སྲུང་སྐྱོབ་ཀྱི་ཚོགས་སྡེ་ཁག་གིས་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་བཙན་བཟུང་དམ་དྲག་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་དྲག་པོ་བྱས་ཡོད་པ་མ་ཟད། ཨ་རི་གཞུང་གིས་ཧོང་ཀོང་གི་རང་སྐྱོང་གནས་བབ་ལ་དོ་ཕོག་གཏོང་མཁན་གྱི་མི་སྒེར་དང་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་དཔལ་འབྱོར་ཉེས་ཆད་གཅོད་རྒྱུའི་ཁྲིམས་ཡིག་གཏན་འབེབ་གནང་བ་དང་། ད་བར་ཨ་རིས་ཧོང་ཀོང་ལ་རྒྱ་ནག་སྐམ་ས་ཆེན་མོ་དང་མི་འདྲ་བར་དམིགས་བསལ་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཚོང་འབྲེལ་གནས་བབ་སྤྲད་པ་དེ་ཕྱིར་འཐེན་བྱས་ཡོད་པ་རེད། གནད་དོན་དབྱེ་ཞིབ་པ་མང་པོས་ཁྲིམས་གསར་དེ་ནི་ཧོང་ཀོང་གི་རང་སྐྱོང་གནས་བབ་རྩ་བརླག་ཏུ་གཏོང་ཆེད་དང་། རྒྱལ་ཁབ་གཅིག་དང་ལམ་ལུགས་གཉིས་ཟེར་བའི་སྲིད་ཇུས་ཀྱི་མཐའ་མ་ཡིན་པ། ཧོང་ཀོང་ནང་གི་དམངས་གཙོའི་གཞུང་རྒོལ་ལས་འགུལ་དང་། སྨྲ་བརྗོད་རང་དབང་ལ་སོགས་པའི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་རྣམས་རྡོག་རོལ་གཏོང་ཆེད་གཏན་འབེབ་བྱས་པ་ཞིག་ཡིན་པར་ངོས་འཛིན་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པ་རེད།
༣། ནོ་བྷེལ་གཟེངས་རྟགས་མི་མང་པོར་བགོས།
ནོ་བྷེལ་དངོས་ཁམས་ཚན་རིག་གཟེངས་རྟགས་དེ་དབྱིན་ཡུལ་གྱི་གྲངས་རིག་དངོས་ཁམས་ཚན་རིག་པ་དང་གྲངས་རིག་ལྟ་གྲུབ་སྨྲ་བ་སྐུ་ཞབས་རའོ་གྷེར་པན་རའོ་སི་ (Roger Penrose) ལགས་དང་། འཇར་མན་གྱི་གནམ་རིག་སྐར་དཔྱད་རིག་པ་བ་སྐུ་ཞབས་རེན་ཧར་སྒྲི་གྷན་ཛིལ་ (Reinhard Genzel) ལགས། ཨ་རིའི་གནམ་རིག་སྐར་དཔྱད་རིག་པ་བ་དང་དངོས་ཁམས་རིག་པའི་སློབ་དཔོན་ལྕམ་ཨན་དྷི་རཱ་ (Andrea M. Ghez) ལགས་བཅས་གསུམ་ལ་གནང་བ་དང་། སྨན་རྫས་རིག་པའི་གཟེངས་རྟགས་དེ། ཨ་རིའི་སྨན་བཅོས་ཆེད་མཁས་པ་སྐུ་ཞབས་ཧར་ཝེ་ (Harvey J. Alter) ལགས་དང། ཨ་རིའི་ནད་འབུ་རིག་པ་བ་སྐུ་ཞབས་ཆཱར་ལེ་སི་ (Charles M. Rice) ལགས། དེ་བཞིན་དབྱིན་ཡུལ་གྱི་ཚན་རིག་པ་སྐུ་ཞབས་མཱ་ཁིལ་ (Michael Houghton) བཅས་གསུམ་ལ་གནང་། དཔལ་འབྱོར་རིག་པའི་གཟེངས་རྟགས་དེ། ཨ་རིའི་དཔལ་འབྱོར་རིག་པ་བ་དང་ཁཱལ་ལི་ཧྥོ་ནེའུ་ཡ་མངའ་སྡེའི་སི་ཊན་ཧྥོར་ཊི་ (Stanford University) གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་གི་སློབ་དཔོན་སྐུ་ཞབས་པོལ་མྰེལ་གྷི་རོམ་ (Paul Milgrom) ལགས་དང་། རའོ་བྷིར་ཊི་ཝལ་སོན་(Robert B. Wilson)ལགས་གཉིས་ལ་གནང་། དེ་བཞིན་འཛམ་གླིང་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་འབྲུ་རིགས་འཆར་འགོད་ལྷན་ཚོགས་ལ་ཞི་བདེའི་གཟེངས་རྟགས་དང་། ཨ་རིའི་དེང་རབས་སྙན་ངག་མ་ལྕམ་ལོའུ་སི་གྷུ་ལིག་ (Louise Glück) ལགས་ལ་རྩོམ་རིག་གཟེངས་རྟགས་གནང་ཡོད་པ་རེད།
༤། ཐའེ་ཝན་གྱི་མདུན་ལམ་གསར་པ།
ཕྱི་ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༡༠ ཉིན་ཨ་རིའི་འཕྲོད་བསྟེན་ལྷན་ཁང་གི་དྲུང་ཆེ་སྐུ་ཞབས་ཨེ་ལེག་སི་ཨ་ཛར་ (Alex Azar) ལགས་ཀྱི་སྣེ་ཁྲིད་པའི་སྐུ་ཚབ་ཚོགས་ཆུང་ཞིག་ཐའེ་ཝན་ཏུ་ཕེབས་ཏེ། སྲིད་འཛིན་ཚའེ་ཡེན་ཝུན་མཆོག་དང་མཇལ་འཕྲད་གནང་ཡོད་པ་དང་། སྐབས་དེར་ཡུལ་གཉིས་ཀྱི་དཔལ་འབྱོར་ཡར་རྒྱས་དང་འཕྲོད་བསྟེན་གྱི་མཉམ་འབྲེལ་གོང་མཐོར་གཏོང་ཐབས་སྐོར་གྲོས་བསྡུར་གནང་བ་དང་། རྒྱལ་སྤྱིའི་སྡིངས་ཆའི་སྟེང་ཐའེ་ཝན་གྱི་ཏོག་དབྱིབས་ནད་ཡམས་ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་པའི་ནུས་པར་རྒྱབ་སྐྱོར་དང་བསྔགས་བརྗོད་གནང་ཡོད་པ་མ་ཟད། ཡུལ་གཉིས་བར་འཕྲོད་བསྟེན་མཉམ་འབྲེལ་གྱི་རྒྱུས་ལོན་གན་ཡིག་ཞིག་ལ་མཚན་རྟགས་བརྒྱབ་ཡོད་འདུག གཟིགས་སྐོར་དེ་ནི་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༩ ལོར་ཨ་རི་དང་ཐའེ་ཝན་གྱི་ཕྱི་འབྲེལ་སྒོ་བརྒྱབ་རྗེས་ཀྱི་གཞུང་འབྲེལ་སྐོར་སྐྱོད་གནས་རིམ་མཐོ་ཤོས་དེ་ཆགས་ཡོད་ལ། རྒྱལ་ཁབ་གཉིས་ཀྱི་ཕྱི་འབྲེལ་ཐད་སྔར་མེད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་གསར་པ་ཞིག་གི་མགོ་བརྩམས་ཡོད་པར་བཤད་པ་དང་། ཐའེ་ཝན་གྱིས་རྒྱལ་ཁབ་གཞན་དང་དཔུང་པ་མཉམ་གཤིབ་ཀྱི་གོམ་པ་སྤོ་བའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལེའུ་གསར་པ་ཞིག་གི་ཁ་རིམ་གྱིས་འབྱེད་ཀྱི་ཡོད་པར་མངོན།
༥། གསར་འགོད་རང་དབང་སྡུག་ཤོས།
ཕྱི་ཟླ་ ༤ ཚེས་ ༢༡ ཉིན། རྒྱལ་མཚམས་མེད་པའི་གསར་འགོད་མཐུན་ཚོགས་ (Reporters Without Border ) ཀྱིས་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༢༠ ལོའི་འཛམ་གླིང་གི་རྒྱལ་ཁབ་དང་ས་གནས་མི་འདྲ་བ་ ༡༨༠ ཡི་གསར་འགོད་རང་དབང་གི་གནས་སྟངས་སྐོར་གྱི་སྙན་ཐོ་བཏོན་པའི་ནང་། རྒྱ་ནག་སྔར་རྒྱུན་བཞིན་འཛམ་གླིང་ནང་གི་གསར་འགོད་རང་དབང་སྡུག་ཤོས་ཀྱི་རྒྱལ་ཁབ་བཞི་པར་ངོས་འཛིན་བྱས་ཡོད་པ་མ་ཟད། རྒྱ་ནག་གིས་རང་ཁོངས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལ་དམ་དྲག་ཤུགས་ཆེན་བྱས་པའི་རྐྱེན་གྱིས། འདི་ལོར་འཛམ་གླིང་ཁྱོན་ཡོངས་ལ་ཏོག་དབྱིབས་ནད་ཡམས་དང་འབྲེལ་བའི་དཀའ་རྙོག་ཚབས་ཆེན་འཕྲད་བཞིན་ཡོད་སྐོར་དང་། རྒྱ་ནག་དེ་གསར་འགོད་པ་མང་ཤོས་བཙོན་འཇུག་བྱེད་མཁན་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཡིན་པ་མ་ཟད། དྲ་ལམ་གནས་ཚུལ་བཀག་སྡོམ་བྱེད་མཁན་ཤུགས་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱས་འདུག
༦། དབྱིན་ཡུལ་གྱི་ཁེར་འབུད་རེ་འདོད་གྲུབ།
ཕྱི་ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༣༠ ཉིན། ཡུ་རོབ་མཉམ་འབྲེལ་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་གྲོས་ཚོགས་ནང་། དབྱིན་ཡུལ་ཡུ་རོབ་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཁོངས་ནས་ཕྱིར་ཐོན་གྱི་གྲོས་ཆོད་ཐོག་ཆེས་མཐའ་མའི་འོས་བསྡུ་བྱས་པ་བརྒྱུད། གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་ ༦༢༡ གིས་མོས་མཐུན་བྱས་པ་དང་འཐུས་མི་ ༤༩ ཡིས་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱས་མེད་པ། དེ་བཞིན་འཐུས་མི་ ༡༣ གྱིས་འོས་བླུགས་མེད་པ་བཅས་མང་མོས་ཐོག་ནས་ཕྱིར་ཐོན་ཐག་གཅོད་བྱུང་བར་བརྟེན། ཕྱི་ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༣༡ ཉིན་ནས་དངོས་སུ་ཡུ་རོབ་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཁོངས་ནས་ཕྱིར་ཐོན་མགོ་འཛུགས་བྱས་ཏེ། ཕྱི་ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༣༡ ཉིན་བར་དུ་ཕྱིར་ཐོན་གྱི་ལས་དོན་ཡོངས་སུ་གྲུབ་ཡོད་པ་རེད། དབྱིན་ཡུལ་ཡུ་རོབ་མཐུན་ཚོགས་ནས་ཁེར་རྐྱང་དུ་འབུད་རྒྱུའི་བསམ་འཆར་དེ་ནི་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༦ ཟླ་ ༦ ནང་དབྱིན་ཡུལ་མི་མང་གིས་མང་མོས་འོས་བསྡུའི་ལམ་ནས་བྱུང་ཡོད་ཀྱང་། འདས་པའི་ལོ་ ༣ དང་ལོ་ཕྱེད་རིང་གྲོས་ཚོགས་ནང་མང་མོས་བྱུང་མེད་པ་རེད། དབྱིན་ཡུལ་དེ་ཡུ་རོབ་མཐུན་ཚོགས་ནང་མི་ལོ་ ༤༧ ལྷག་རིང་བསྡད་ཡོད་པ་དང་། ཡུ་རོབ་མཐུན་ཚོགས་ནས་ཕྱིར་ཐོན་བྱེད་མཁན་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཐོག་མ་དེ་ཆགས་ཡོད་ལ། འཛམ་གླིང་གཅིག་གྱུར་མཉམ་གནས་ཀྱི་རེ་འདོད་ཅན་མང་པོས་དབྱིན་ཡུལ་གྱི་ཁེར་འབུད་ཐག་གཅོད་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པ་རེད།
༧། ཨ་རིས་སྲིད་འཛིན་གསར་པ་ཞིག་བདམས།
ཕྱི་ལོ་ ༢༠༢༠ ལོའི་ཨ་རིའི་སྲིད་འཛིན་འོས་བསྡུ་ཆེན་མོའི་ཁྲོད། སྤྱི་མཐུན་ཚོགས་པས་སྲིད་འཛིན་འོས་མིར་སྲིད་འཛིན་ལས་ཐོག་ཊོམ་ཕུ་མཆོག་དང་། སྲིད་འཛིན་གཞོན་པའི་འོས་མིར་ལས་ཐོག་སྲིད་འཛིན་གཞོན་པ་མེག་པེན་སི་ (Mike Pence) མཆོག་མཚན་འདོན་གནང་ཡོད་པ་དང་། དམངས་གཙོ་ཚོགས་པས་སྲིད་འཛིན་འོས་མིར་སྲིད་འཛིན་གཞོན་པ་ཟུར་པ་ཇོ་བྷའེ་ཌིན་མཆོག་དང་། སྲིད་འཛིན་གཞོན་པའི་འོས་མིར་གོང་མའི་འཐུས་མི་ཀ་མ་ལ་ཧ་རི་སི་ (Kamala Harris)མཚན་འདོན་གནང་ཡོད་པ་རེད། ཕྱི་ཟླ་ ༡༡ ཚེས་ ༣ ཉིན་ཨ་རིའི་རྒྱལ་ཡོངས་འོས་བསྡུ་ཆེན་མོ་བྱས་པ་བརྒྱུད། ཨ་རིའི་འོས་འདེམས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཞབས་བཀྱག་ཁྱོན་ ༥༣༨ ཁྲོད་ནས་ཇོ་བྷའེ་ཌིན་མཆོག་ལ་ ༣༠༦ དང་། སྲིད་འཛིན་ཊོམ་ཕུ་མཆོག་ལ་ ༢༣༢ ཐོབ་ཡོད་པའི་ཡོངས་ཁྱབ་གསལ་བསྒྲགས་གནང་ཡོད་པ་རེད། སྲིད་འཛིན་ལས་ཐོག་ཊོམ་ཕུ་མཆོག་གིས་འོས་ཐོབ་སྲིད་འཛིན་ཇོ་བྷའེ་ཌིན་ཕྱོགས་ནས་འོས་ཤོག་ཐད་ཁྲིམས་འགལ་བྱས་ཡོད་པའི་ཉེས་འཛུགས་ཁག་ཅིག་བྱས་ཡོད་ཀྱང་། ཁྲིམས་ཁང་མང་ཆེ་བ་ནས་ཞུ་གཏུག་རྩིས་མེད་བཏང་སྟེ། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༢༡ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༢༠ ཉིན་ནས་སྲིད་གཞུང་གསར་པས་ལས་མགོ་འཛུགས་འཆར་ཡོད་འདུག
༨། འབར་གས་ཧ་ཅང་ཚབས་ཆེན་བྱུང་།
ཕྱི་ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༤ ཉིན། དཀྱིལ་ཤར་ཨེ་ཤ་ཡའི་རྒྱལ་ཁབ་ལེ་བྷེ་ནོན་ (lebanon) གྱི་རྒྱལ་ས་བྷེ་རུཌ་ནང་། འདས་པའི་ལོ་ངོ་ ༦ གི་རིང་གསོག་འཇོག་བྱས་པའི་འགད་རིགས་རྫས་འགྱུར་ (ammonium nitrate) ཊོན་ ༢༧༥༠ གསོག་འཇོག་བྱས་ཡོད་པའི་མཛོད་ཁང་ཞིག་ལ་འབར་གས་དོན་རྐྱེན་ཤུགས་ཆེན་བྱུང་སྟེ། ཉུང་མཐར་མི་གྲངས་ ༢༠༤ རྐྱེན་འདས་དང་། མི་གྲངས་ ༦༥༠༠ ལྷག་ལ་རྨས་སྐྱོན། དེ་བཞིན་མི་གྲངས་འབུམ་གསུམ་ཙམ་ཁྱིམ་མེད་དུ་བཏང་ཡོད་པ་མ་ཟད། ཨ་སྒོར་ཐེར་འབུམ་ ༡༥ ཙམ་གྱི་རྒྱུ་དངོས་ལ་གཏོར་སྐྱོན་ཐེབས་ཡོད་པ་རེད། དེ་ནི་རྡུལ་ཕྲན་མཚོན་ཆ་ཕུད་པའི་མིས་བཟོས་པའི་འཛམ་གླིང་གི་འབར་གས་ཆེ་ཤོས་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་འདུག
༩། ལག་རྩེད་སྤོ་ལོའི་སྐར་ཆེན་རྐྱེན་འདས་སུ་ཕྱིན།
ཕྱི་ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༢༦ ཉིན་སྙན་གྲགས་ཆེ་བའི་ལག་རྩེད་སྤོ་ལོའི་སྐར་ཆེན་དུ་གྲགས་པ། རང་ལོ་ ༤༡ ཡིན་པའི་ཁོ་བྷི་བྷེར་ཡན་ཊི་ (Kobe Bryant) ལགས་སྒེར་སྤྱོད་ཐད་འཕུར་གནམ་གྲུ་ཞིག་ལ་བསྡད་དེ། ཨ་རིའི་གྷར་མི་ (Grammy)གློ ག་བརྙན་དང་རོལ་དབྱངས་ཀྱི་གཟེངས་རྟགས་མཛད་སྒོ་ཞིག་གི་ཐོག་འགྲོ་སྐབས། གློ་བུར་བརྡབ་སྐྱོན་བྱུང་སྟེ་ཁོང་དང་ཁོང་གི་བུ་མོ་གྷེ་ནཱ་ (Gianna) བཅས་གནམ་གྲུ་དེའི་ནང་ཡོད་པའི་མི་ ༩ ཚང་མ་རྐྱེན་འདས་སུ་ཕྱིན་ཡོད་པ་དང་། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༦ ལོར་ཁོང་ཨ་རིའི་ལག་སྤོལ་ཆེད་ལས་པའི་རུ་ཁག་ (Lakers) ནང་ཞུགས་ཏེ། རྩེད་འགྲན་ཁྲོད་ལཱ་ཁར་སི་རུ་ཁག་ལ་ཐེངས་ ༥ རིང་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་པ་དང་། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༦ ལོར་ (Toronto Raptors) རུ་ཁག་དང་རྩེད་འགྲན་སྐབས། ཁོ་བྷི་ལགས་ཀྱིས་ཁྱོན་སྤོ་ལོ་ ༨༡ བླུགས་ཏེ། ལག་སྤོལ་རྩེད་འགྲན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཁྲོད་མི་སྒེར་ཞིག་ནས་སྤོལ་བླུགས་པའི་གྲངས་འབོར་མང་ཤོས་ཨང་ ༢ པ་དེ་ཆགས། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༨ རྗེས་ནས་ཐེངས་ ༢ རིང་ཨ་རིའི་རྒྱལ་ཡོངས་རྩེད་འགྲན་པ་ཡག་ཤོས་དང་། རྒྱ་ནག་པེ་ཅིན་དང་དབྱིན་ཡུལ་དུ་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཨོ་རྩལ་འགྲན་ཚོགས་སོགས་ཀྱི་ཐོག་གསེར་གྱི་རྟགས་མ་མང་པོ་ཐོབ། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༨ ལོར་ཁོང་འཛམ་གླིང་གི་རིན་གོང་ཆེ་ཤོས་ཀྱི་ལག་སྤོལ་རྩེད་འགྲན་པར་གྱུར་ཡོད་པ་རེད།
༡༠། རྐང་སྤོལ་བ་གྲགས་ཅན་འདས་གྲོངས་སུ་ཕྱིན།
ཕྱི་ཟླ་ ༡༡ ཚེས་ ༢༥ ཉིན་ལྷོ་ཨ་མེ་རི་ཁའི་རྒྱལ་ཁབ་ཨར་ཇེན་ཊི་ན་ (Argentina) ནས་ཡིན་པའི་རྐང་སྤོལ་རྩེད་འགྲན་པ་གྲགས་ཅན་ཌི་གོ་མེ་རེ་ཌོ་ན་ (Diego Maradona) སྙིང་རྩ་འགག་པའི་རྐྱེན་གྱིས། དགུང་ལོ་ ༦༠ ཐོག་རང་ཁྱིམ་དུ་འདས་གྲོངས་སུ་ཕྱིན་ཡོད་པ་དང་། འཛམ་གླིང་ཡོངས་སུ་སྙན་གྲགས་རྒྱས་པའི་རྐང་སྤོལ་རྩེད་མོ་བ་དང་རྐང་སྤོལ་ལ་དགའ་མོས་བྱེད་མཁན་ཁྲི་ཕྲག་མང་པོས་མྱ་ངན་ཞུས། རྐང་སྤོལ་བ་གྲགས་ཅན་མེ་རེ་ཌོ་ན་ལགས་ཀྱིས་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༦ ལོར་ཨར་ཇེན་ཊིའི་རྒྱལ་ཡོངས་རྐང་སྤོལ་རུ་ཁག་གི་སྣེ་འཁྲིད་དེ། གོ་ལའི་རྐང་སྤོལ་རྩེད་འགྲན་ཁྲོད་རྒྱལ་ཁ་ཆེན་པོ་བླངས་བར་བརྟེན། ཁོང་གི་མཚན་སྙན་འཛམ་གླིང་ཡོངས་སུ་ཁྱབ་ཡོད་པ་དང་། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༠ ལོར་ཧྥི་ཧྥ་རྩེད་འགྲན་ལྷན་ཚོགས་ཀྱིས་དུས་རབས་ ༢༠ པའི་ཕུལ་བྱུང་རྩེད་འགྲན་པའི་གཟེངས་རྟགས་སོགས་ཕུལ་ཡོད་པ་རེད།
གསར་འགྱུར་ཕྱོགས་སྒྲིག་པ་ཀླུ་མགོན་ཐར།
