བོད་ནང་ཤོག་སྦག་སྤར་བ་ལས་འཕྲོས་པའི་གཏམ་གླེང།

རྩོམ་པ་པོ། ཆབ་མདོ་ངག་ཕུན།
རྩོམ་ཁུངས། བོད་ཀྱི་དུས་བབ།

དེ་རིང་ནི་ངས་བོད་ནང་དུ་རྒྱ་རིགས་སྒྱུ་རྩལ་པ་ཚའེ་གོ་བྱང་ཟེར་བ་ཞིག་གིས་བོད་མཐོ་སྒང་དུ་རང་སྣང་གང་ཤར་གྱིས་ཤོག་སྦག་བེད་སྤྱོད་བཏང་ནས་བོད་མཐོ་སྒང་གི་ཁོར་ཡུག་ལ་གནོད་སྐྱོན་ཆེན་པོ་བཏང་ཡོད་པའི་སྐོར་དེ་ཡིན་ཞིང་། དེ་ཡང་བོད་མཐོ་སྒང་ལ་རྒྱ་རིགས་སྒྱུ་རྩལ་པ་ཚའེ་གོ་བྱང་གིས་ཤོག་སྦག་བེད་སྤྱད་ནས་རི་ལུང་དུ་བས་བརྒྱངས་བ་དྲ་ལམ་ཁག་ཏུ་མཐོང་རྒྱུ་འདུག་ཅིང་། དེ་དག་མཐོང་དུས་སེམས་ནང་མ་སྐྱིད་པ་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་བྱུང་།  དེ་འདྲའི་ཤོག་སྦག་སྤར་དུས་དེའི་དུག་རླངས་ཀྱིས་ཁོར་ཡུག་ལ་གནོད་པ་མ་ཟད། ཤོག་སྦག་གི་འུར་སྒྲས་ལྷིང་འཇགས་གནས་པའི་རི་སྐྱེས་སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ནང་ཞེད་སྣང་ག་ཚོད་བཏང་ཡོད་པ་དང་། དུག་རླངས་དེས་མི་ཕྱུགས་གཉིས་ལ་གནོད་སྐྱོན་ག་ཚོད་ཅིག་བྱུང་གི་ཡོད་པ་བརྗོད་མ་དགོས། གཡུ་འབྲུག་མཁའ་ལྡིང་ཞེས་པའི་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་བརྩམས་ཆོས་རྩོམ་མཁན་རྒྱ་རིགས་ཚའེ་གོ་བྱང་ཟེར་བ་དེས་རྐང་བཙུགས་ནས་བོད་མཐོ་སྒང་གི་ཁོར་ཡུག་ལ་གཏོར་བཤིག་གཏོང་ཆེད་དུ་འཁྲབ་སྟོན་ངན་པའི་ལས་འགུལ་དེ་འདྲ་ཞིག་སྤེལ་བཅུག་པ་དེ་རེད།  ཁོ་པས་དེ་འདྲའི་ལས་འགུལ་དེ་སྔོན་རྒྱལ་ཁབ་འགའ་ཤས་ནང་འཁྲབ་སྟོན་སྤེལ་འཆར་བྱས་ནའང་རྒྱལ་ཁབ་དེ་དག་གིས་ཆོག་མཆན་མ་ཐོབ་པ་དང་། རྒྱལ་ཁབ་དེ་དག་གིས་ཁོར་ཡུག་ལ་གནོད་སྐྱོན་འཐེབ་ཀྱི་ཡོད་པ་ཤེས་ནས་ཆོག་མཆན་མ་སྤྲད་པ་ཞིག་རེད། ལྷག་པར་ཤོག་སྦག་སྤར་བའི་ཡུལ་དངོས་ནས་ཐད་གཏོང་བྱེད་སྐབས་སུ་ཁོ་པས་དགའ་སྤྲོ་འཁོར་བའི་ངང་ནས་“ངའི་གཞོན་དུས་ཀྱི་རྨི་ལམ་མངོན་འགྱུར་བྱུང་དུ་བཅུག་པར་བཀའ་དྲིན་ཆེ་”ཞེས་བརྗོད་ཡོད། དེ་ཡང་བོད་ཀྱི་དུས་བབ་ལས། “ཡུལ་དངོས་སུ་ཡོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ང་དང་མཉམ་དུ་ངའི་གཞོན་དུས་ཀྱི་རྨི་ལམ་མངོན་འགྱུར་བྱུང་དུ་བཅུག་པར་བཀའ་དྲིན་ཆེ། འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་ཀྱིས་ལོ་རྒྱུས་ལ་ཁ་ལོ་བསྒྱུར་བཞིན་པའི་དུས་སྐབས་འདིར་མཁའ་ལམ་སྙེག་པའི་ཤོག་སྦག་གི་གསེར་འབྲུག་འདིས། འཛམ་གླིང་ལ་སྟོབས་ཤུགས་དང་སྨོན་འདུན། རེ་བ་བཅས་བསྐྲུན་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཡོད་སྐོར་དང་། ད་ལན་གྱི་འགྲེམས་སྟོན་དེས་མ་འོངས་པར་མུ་མཐུད་ནས་འགྲེམས་སྟོན་འདི་རིགས་བྱེད་པར་བློ་སྤོབས་བརྙེད་ཡོད་སྐོར་དང་། ཤོག་སྦག་འགྲེམས་སྟོན་ལ་རྒྱལ་རྩེ་རྫོང་གི་མགོ་འཁྲིད་དང་ཉེན་རྟོག་ཁང་། མེ་འགོག་ལས་ཁུངས། འཕྲོད་བསྟེན་ལས་ཁུངས། གློག་འདོན་ལས་ཁུངས། དྲིལ་བསྒྲགས་ལས་ཁུངས་སོགས་ཀྱིས་དུས་ཐུང་ནང་ལས་དོན་ལམ་ལྷོངས་ཡོང་བར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱས་པར་བཀའ་དྲིན་ཆེ་སྐོར་བརྗོད་འདུག” ཅེས་གསལ་དོན་ལས་གོང་གི་སྡེ་ཚན་ཁག་དེ་དག་གིས་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱས་ནས་ཁོ་པས་ལས་དོན་དེ་དག་ལམ་ལྷོང་བྱུང་སོང་ཞེས་བརྗོད་ཁུལ་བྱས་ཡོད། དབུས་གཞུང་གིས་རྒྱབ་སྐྱོར་ཡོད་པར་བརྟེན་ནས་ས་གནས་ཀྱི་རོགས་འདེགས་མ་བྱས་རང་བྱས་ཡིན་པ་ནི་བརྗོད་མ་དགོས་པ་ཞིག་རེད། ཁོ་པས་ད་དུང་འཁྲབ་སྟོན་དེ་འདྲའི་རིགས་སྤེལ་རྒྱུ་ཡིན་པར་བློ་སྤོབས་བརྙེད་ཡོད་སྐོར་གསལ་བརྗོད་བྱས་ཡོད། དེར་བརྟེན་ད་ནས་བཟུང་སྟེ་བོད་མཐོ་སྒང་གི་ཕྱོགས་སུ་ཁོར་ཡུག་ལ་གནོད་གཞི་ཅན་གྱི་འཁྲབ་སྟོན་དེ་དག་ཁྱོན་ནས་བྱེད་མི་བཅུག་པའི་དབུས་དང་ས་གནས་གཉིས་ཀྱི་ཡིད་གཟབ་བྱེད་དགོས་པའི་གནད་དོན་ཞིག་རེད།  དེ་ནི་ང་ཚོའི་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ཁྱིམ་གཞིས་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་གནད་དོན་ཞིག་ཡིན།

མཐར་བོད་མཐོ་སྒང་ལ་རྒྱ་རིགས་ཚའེ་གོ་བྱང་ལ་དེ་འདྲའི་ཤོག་སྦག་གི་ལས་འགུལ་དེ་སྤེལ་བཅུག་པ་རེད། ཁོ་པས་ལོ་མང་སྔོན་གྱི་མངོན་འདོད་དེ་རིང་འགྲུབ་སོང་ཅེས་བཤད། ཁོས་དེ་འདྲའི་ལས་འགུལ་སྤེལ་བསམ་ནས་གོང་གི་རྒྱལ་ཁབ་དེ་དག་ལ་འབྲེལ་བ་བྱས་རུང་ཆོག་མཆན་མ་སྤྲད་པ་རེད། ཐ་མ་ཁོ་པར་བོད་ལྗོངས་རྒྱལ་རྩེ་ས་ཁུལ་ཁྲ་ཆུང་ངམ་ཕྲ་ཆུང་གི་ཕྱོགས་སུ་སྤེལ་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་རག་པ་རེད། རི་རྩེར་སྲིད་པ་ཆགས་པའི་གངས་རིས་ཡོངས་སུ་སྐོར་ཞིང་། རི་འདབས་སྔོ་ལྗང་ལྡན་པའི་རྩི་ཤིང་མཐོང་རྒྱུ་འདུག་ལ། དེ་འདྲའི་སྐྱིད་ཉམས་ལྡན་པའི་རི་རྒྱུད་དེར་ཤོག་སྦག་གི་རྫས་ངན་བེད་སྤྱེད་ནས་ང་ཚོའི་ཁྱིམ་གཞིས་ལ་གནོད་སྐྱོན་དང་གོད་ཆག་ཆེན་པོ་བཏང་ཡོད། གོད་ཆག་དེ་ནི་ལོ་ཤས་ནང་བསྐྱར་གསོ་བྱེད་མི་ཐུབ་པའི་གནད་དོན་ཞིག་རེད། བརྙན་པར་འགའ་ཤས་ནང་གྲོང་གསེབ་ཀྱི་མི་ཚོས་ཤོག་སྦག་གི་གད་སྙིགས་དེ་དག་སྒྲུག་བཞིན་པ་མཐོང་རྒྱུ་འདུག་ཅིང་། དེ་ཡང་དུས་བབ་ལས། “ས་གནས་མི་མང་གིས་ཤོག་སྦག་སྤར་ཤུལ་གྱི་རྫས་ངན་འབག་བཙོག་རིགས་གཙང་བཟོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པའི་བརྙན་ཐུང་དེ་འདྲ་མཐོང་རྒྱུ་འདུག” ཅེས་གསལ་བ་དང་། འཁྲབ་སྟོན་དེ་སྤེལ་ནས་སྤྱིར་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཚ་ཚ་འུར་འུར་གྱིས་གླེང་སློང་བྱེད་མཁན་བྱུང་བར་བརྟེན་དེང་སྐབས་ས་གནས་དེར་སུ་ཞིག་འགྲོ་སྤྱོད་མི་ཆོག་པ་བཟོ་ཡོད་ཚུལ་བཤད་ཀྱི་འདུག དེར་བརྟེན་ས་གནས་དེར་གནོད་འཚེ་བཏང་ཡོད་པར་ང་ཚོས་ཚོད་དཔག་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་རེད། དེ་མིན་དེར་འགྲོ་མི་ཆོག་པའི་བཀག་འགོག་བྱེད་དགོས་དོན་གང་ཡང་མ་མཐོང་། རྒྱ་རིགས་སྒྱུ་རྩལ་པ་ཡིན་ཟེར་མཁན་ཚའེ་གོ་བྱང་གིས་ང་ཚོའི་ཁྱིམ་གཞིས་ལ་གནོད་སྐྱོན་བཟོས་སོང་། དེ་ནི་གོང་ཞུས་ལྟར་དབུས་གཞུང་གིས་བཀོད་ཁྱབ་ལྟར་ས་གནས་ཀྱི་ཤོག་སྦག་སྤར་ཆོག་པ་ཆོག་མཆན་སྤྲད་པ་ཞིག་ལས་ས་གནས་རང་གི་དེ་འདྲའི་ཤོག་སྦག་སྤར་ཆག་པའི་ཆོག་མཆན་སྤྲད་ཡོད་པ་ཞིག་ཏུ་མ་མངོན། ཐོག་མ་རྒྱ་རིགས་སྒྱུ་རྩལ་པ་ཡིན་ཟེར་མཁན་ཚའེ་གོ་བྱང་གིས་“འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་ཀྱིས་ལོ་རྒྱུས་ལ་ཁ་ལོ་བསྒྱུར་བཞིན་པའི་དུས་སྐབས་འདིར་མཁའ་ལམ་སྙེག་པའི་ཤོག་སྦག་གི་གསེར་འབྲུག་འདིས། འཛམ་གླིང་ལ་སྟོབས་ཤུགས་དང་སྨོན་འདུན། རེ་བ་བཅས་བསྐྲུན་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཡོད་སྐོར་”སོགས་ལས་རྒྱ་ནག་གི་སྟོབས་ཤུགས་ཀྱིས་འཛམ་གླིང་ལ་ཁ་ལོ་བསྒྱུར་བཞིན་ཡོད་མདོག་གི་རྣམ་པ་མཚོན་ཐབས་སུ་སྐད་ཆ་དེ་དག་བཤད་ཡོད།

གང་ལྟར་ཚའེ་གོ་བྱང་གིས་རང་ཉིད་ཀྱི་བསམ་དོན་ཇི་བཞིན་མ་བྱུང་ནས་ཚའེ་གོ་བྱང་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་མཁན་ཡོང་དུས་དེ་ནི་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་རྣམ་པ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། ཤོག་སྤག་ནང་ཁོར་ཡུལ་ལ་གནོད་པའི་རྫས་རིགས་བེད་སྤྱོད་བྱས་མེད་ཚུལ་བརྗོད་ཡོད། མཐར་ཕྱི་ནང་གང་སར་ནས་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ཧ་གོ་དུས། ད་གཟོད་གཞི་ནས་རྒྱ་རིགས་སྒྱུ་རྩལ་པ་ཚའེ་གོ་བྱང་གིས་དགོངས་སེལ་ཞུས་ཡོད་ལ། དེ་ཡང་དུས་བབ་ལས། “ཁེ་ན་ཌར་ཡོད་པའི་གྱོན་ཆས་བཟོ་ཚོང་ཁང་ (Arc’teryx) ཞེས་པ་དེས་སྤྱི་ཚོགས་དྲ་ལམ་བརྒྱུད་དགོངས་སེལ་གྱི་ཡི་གེ་ཞིག་སྤེལ་བའི་ནང་། བོད་ཀྱི་ཧི་མ་ལ་ཡའི་ས་ཁུལ་དུ་ཤོག་སྦག་སྤར་ཏེ། བོད་ཀྱི་རང་བྱུང་ཁོར་ཡུག་དང་སྐྱེ་ཁམས་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ངན་པ་ཐེབས་སྲིད་པའི་གནད་དོན་དང་འབྲེལ་ནས་དགོངས་དག་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན་ལ། རྒྱ་རིགས་སྒྱུ་རྩལ་བ་ཚའེ་ཟེར་བས་གནད་དོན་དེ་དང་འབྲེལ་ནས་དགོངས་དག་ཞུས་པ་དང་། ཁོང་གིས་འགན་འཁུར་བླངས་པའི་ཐོག་ནས་ད་ལྟའི་ཆར་ཤོག་སྦག་སྤར་བའི་རྐྱེན་གྱིས་ཁོར་ཡུག་ལ་དོ་ཕོག་བྱུང་བ་རྣམས་བསྐྱར་གསོ་བྱ་རྒྱུ་ཡིན་ཚུལ་བརྗོད་འདུག” ཅེས་གསལ། དགོངས་སེལ་ཞུས་པ་ཙམ་གྱིས་ཁོར་ཡུག་ལ་གནོད་སྐྱོན་ཐེབས་པ་དེ་དག་བསྐྱར་གསོ་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་རེད་དམ། ཁོར་ཡུག་ལ་གནོད་སྐྱོན་ཐེབས་པ་དེ་དག་ལོ་ཟླ་ཁ་ཤས་ནང་བསྐྱར་གསོ་མི་ཐུབ་པ་ང་ཚོས་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་པར་ཚན་རིག་པས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད།

ལྷག་པར་རྒྱ་རིགས་སྒྱུ་རྩལ་པ་ཚའེ་གོ་བྱང་གིས་བོད་རང་ལ་ཤོག་སྦག་གི་འཁྲབ་སྟོན་དེ་སྤེལ་དགོས་དོན་གང་ཞིག་ཡིན་ནམ། བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཟེར་བ་དབུས་བརྙེས་ནས་ལོ་ངོ་དྲུག་བཅུ་འཁོར་ཟེར་བ་དེར་རྟེན་འབྲེལ་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་ཁོ་པས་ལས་འགུལ་དེ་སྤེལ་བ་ཞིག་ཡིན་པ་ནི་བརྗོད་མ་དགོས། རྒྱ་དམར་གྱིས་བོད་ལ་གནམ་ས་བླ་འོག་བརྗེས་པ་ལྟ་བུ་བྱས་ཚུལ་གྱིས་འུར་སྒྲོག་བྱེད་བཞིན་ཡོད། དོན་དདོས་དེ་འདྲ་ཞིག་གཏན་ནས་མིན། གྲོང་ཁྱེར་ཆེ་ཁག་ཏུ་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་རྣམ་པ་འདྲ་པོ་ཁྲ་ཁྲ་ཟང་ཟིང་མང་པོ་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང་། གཞུང་ལམ་ཡག་པོ་ཡོད་པ་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད། གཞུང་ལམ་ཡག་པོ་བཟོ་དགོས་དོན་བོད་ནས་རང་བྱུང་གཏེར་ཁ་སྔོག་འདོན་སོགས་ཀྱི་དབོར་འདྲེན་རླངས་འཁོར་འགྲོ་ས་ཡིན་པ་ལས་བོད་མི་རིགས་ཁོ་ནར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་ན་བསམ་ནས་གཞུང་ལམ་གསར་བཟོ་བྱས་པ་ཞིག་མ་རེད། དེ་བཞིན་གྲོང་གསེབ་ཀྱི་ལུང་པ་ཁུག་ཀྱོག་ཏུ་ཕྱིན་དང་བོད་ལ་ཡར་རྒྱས་ག་ཚད་བཏང་ཡོད་པ་ག་གཟོད་གཞི་ནས་ཤེས་ངེས་རེད་ལ། ལྷག་དོན་བོད་གངས་ཅན་ལྗོངས་ཀྱི་ལ་སྟོད་དིང་རི་རྫོང་གཙོས་པའི་ཉེ་འཁོར་གྱི་ས་གནས་ཁག་ལ་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༢༥ ཟླ་༠༡ ཚེས ༧ ཉིན་ས་ཡོམ་གྱི་རྐྱེན་པས་གོད་ཆག་ཚབས་ཆེན་བྱུང་དུས་ས་གནས་དེ་དག་གི་འཚོ་བའི་གནས་སྟངས་ལས་གསལ་པོ་ཤེས་ངེས་རེད། གང་ལྟར་རྒྱ་ནག་དམར་ཤོག་ཚོགས་པས་བོད་མཐོ་སྒང་བཙན་འཕྲོག་བྱས་ནས་བོད་མཐོ་སྒང་གི་རང་བྱུང་ཁོར་ཡུག་ལ་གནོད་སྐྱོན་ཚད་ལས་འདས་པ་བཏང་ཡོད། དེ་ཡང་རང་ཉིད་ལྟ་བུ་ཞིག་ཏུ་མཚོན་ན་བོད་ནང་བསྡད་པའི་སྐབས་སུ། རྫ་རྒྱུད་དུ་རྒྱ་གཞུང་གིས་བཙུགས་བཞག་པའི་ཤིང་ཆའི་བཟོ་གྲྭ་ཞིག་ཡོད་པས། དེར་རླངས་འཁོར་ནང་ཐང་ཤིང་བླུགས་ཏུ་ང་ཚོའི་ལུང་པའི་ཕོ་གསར་འགའ་ཤས་མཉམ་དུ་འགྲོ་མྱོང་ཡོད། རླངས་འཁོར་ནང་ཤིང་ཆ་རྣམས་བླུགས་ནས་རྒྱ་ནག་ཕྱོགས་སུ་དབོར་འདྲེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། བཟོ་གྲྭ་དེའི་ནང་ཤིང་གཤགས་སའི་འཕྲུལ་ཆ་དེ་འདྲའི་བཙུགས་ནས་འདུག་ཅིང་། དེའི་ནང་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་བོད་རིགས་འགའ་ཤས་ལས་མང་ཆེ་བ་རྒྱ་རིགས་རེད། པང་ལེབ་རྣམས་གཤགས་ཚར་རྗེས་རླངས་འཁོར་ནང་བླུགས་ནས་རྒྱ་ནག་ཕྱོགས་སུ་གཏོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ཆབ་མདོའི་ཁྲ་རྒོད་ལ་ནས་ཉིན་ལྟར་ཆད་མེད་རླངས་འཁོར་ཐལ་འཚུབ་ཕྱུར་རེ་ཕར་འགྲོ་ཚུར་འོང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལས་བོད་ནས་རྒྱ་ནག་ཕྱོགས་སུ་ཤིང་དངོས་སོགས་གང་འདྲ་དབོར་འདྲེན་བྱེད་པ་ལས་ཤེས་ཐུབ། སྐབས་དེ་དུས་ལོ་ན་ཆུང་བས་དེ་ཙམ་དོ་སྣང་བྱེད་མྱོང་མེད། ད་ལྟ་དེ་དག་ལ་བསམ་བློ་འཁོར་དུས་རང་བཞིན་མེད་པར་སྐྱོ་སྣང་ཞིག་ཀྱང་སྐྱེ་འོང་གི་འདུག ཡིན་ནའང་བྱ་ཐབས་བྲལ་བ་རེད། ལྷག་པར་གོང་ཞུས་ལྟར་སྐབས་དེ་དུས་ང་ཚོ་ལུང་པའི་ཕུ་ལ་རླངས་འཁོར་ནང་བསྡད་ནས་ཕྱིན། རླངས་འཁོར་འགྲོ་སའི་ལམ་ཁ་ནི་རླངས་འཁོར་ཐར་ཙམ་ལས་མི་འདུག་ཅིང་། ལུང་པའི་ཕུར་སླེབས་དུས་ཐང་ཤིང་བཅད་ཟིན་ནས་ལུང་པའི་མདའ་རུ་སྤུངས་ནས་བཞག་འདུག་པ་དང་། དེ་དག་ང་ཚོའི་རླངས་འཁོར་ནང་བླུགས་ནས་གནས་དེར་ཟླ་བ་གཅིག་ལྷག་ཙམ་བསྡད། ཉིན་ལྟར་རླངས་འཁོར་བདུན་ནས་དྲུག་ཡར་མར་ཙམ་གྱི་ཤིང་བླུགས་དགོས་ཀྱི་ཡོད། ལུང་པ་དེའི་རི་ངོས་ཀྱི་ཐང་ཤིང་ཚང་མ་བཅད་ཟིན་པ་དང་། རི་མགོ་མཐོ་སར་ཐང་ཤིང་ཕྲན་བུ་ལས་བཞག་མི་འདུག་པ་དང་། རྒྱང་རིང་ནས་བལྟས་ཚེ་ཐང་ཤིང་བཅད་རྗེས་རི་ངོས་སུ་ལུག་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་ལྟ་བུའི་གནས་སྟངས་བཟོས་འདུག སྐབས་དེ་དུས་ལོ་ན་ཆུང་བས་ཁོར་ཡུག་གི་གནས་སྟངས་སྐོར་ལ་ཤེས་ཀྱི་མེད་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་མྱོང་མེད། ད་ལྟ་ཁོར་ཡུག་གལ་ཆེ་ཡིན་པ་ཤེས་དུས་དེ་སྔོན་བོད་ནང་གི་གནས་སྟངས་དེ་དྲན་སོས་པ་དང་། རྒྱ་དམར་གྱིས་བོད་ནང་ཁོར་ཡུག་ལ་གང་བྱུང་གཏེར་ཁ་སྔོག་འདོན་དང་། ཤིང་ནགས་གཅོད་བྲེག་སོགས་ཀྱིས་རང་བྱུང་ཁོར་ཡུག་ལ་གནོད་སྐྱོན་ག་ཚོད་ཡོད་པ་ནི་བརྗོད་ཀྱི་མི་ལངས་པ་ཞིག་རེད། གནོད་སྐྱོན་ག་ཚད་བཏང་ཡོད་པ་ཤེས་ཀྱི་འདུག་པས། དེའི་དབང་གིས་རང་བཞིན་མེད་པར་ཕམ་སེམས་ཤིག་ཀྱང་སྐྱེ་འོང་གི་འདུག ཡིན་ནའང་བྱ་ཐབས་བྲལ།  

རྒྱ་ནག་དམར་པོའི་སྲིད་གཞུང་གིས་བོད་ས་ཡོངས་རྫོགས་བཙན་འཕྲོག་བྱས་ནས་མི་ལོ་རེ་དྲུག་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་ཅིང་། མི་ལོ་དེ་དག་ནང་དུ་བོད་ཀྱི་ཕྱི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དང་ནང་བཅུད་ཀྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དཀའ་སྡུག་ཚད་ལས་འདས་པ་མྱངས་དང་མྱོང་བཞིན་ཡོད་པ་མ་ཟད། བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་ཐོག་ཏུ་ཉམས་ཆག་ཚད་ལས་འདས་པ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད། དེང་སྐབས་ན་གཞོན་མང་ཆེ་བའི་བོད་སྐད་བཤད་རྒྱུ་ལས་རྒྱ་སྐད་བརྒྱབ་རྒྱུར་དགའ་སྣང་དང་། གོ་ཆེ་བ་ཞིག་ཏུ་ཚོར་གྱི་ཡོད། དེ་ནི་དངོས་གནས་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་ལ་ཉེན་ཁ་ཆེ་བའི་དུས་མཚམས་ཤིག་ཏུ་བསླེབས་བཞིན་ཡོད་སྙམ། དེ་དག་ལ་ང་ཚོ་མི་རབས་གསར་པ་ཚོས་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ལས། གནས་སྐབས་དགོས་མཁོ་ཞིག་ལ་གཟིགས་ནས་ང་ཚོས་གནང་བསྡད་པ་ཡིན་ན་ནམ་ཞིག་ད་བྱུང་མ་སོང་བསམ་དུས་དུས་ཡོལ་ཟིན་པ་རེད། དུས་ཚོད་ནི་སུ་ཞིག་གིས་ཀྱང་བཀག་འགོག་མི་ཐུབ་པ་གནས་སྟངས་ཤིག་རེད།

མཐའ་དོན་བོད་མི་རིགས་བཀའ་དྲིན་བླ་མེད་དུ་ཆེ་བའི་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་ཚེ་ཡུན་རིང་བརྟན་པ་དང་། བོད་དོན་བདེན་མཐའ་མྱུར་གསལ་བའི་སྨོན་འདུན་དང་བཅས།

སྨྲས་པ།

ས་སྐྱིད་པོ་གངས་ལྗོངས་ལུང་པ་རེད།།

དུས་དེ་སྐབས་རྒྱ་དམར་གུང་ཁྲན་གྱིས།།

བོད་ཡར་རྒྱས་ཁ་གཡང་སྙན་སྒྲོག་ནས།།

ད་གཏོར་བཤིག་ཚད་མེད་འདི་དག་སྐྱོ།།
 

ངའི་སེམས་ནང་གང་ཞིག་ཤར་བ་རྣམས།།

ལྷད་མེད་པའི་ཚུལ་དུ་སྤེལ་ནས་ཡོད།།

ད་དོན་གཉེར་ཅན་གྱི་རང་རིགས་རྣམས།།

བོད་རང་བྱུང་ཁམས་ལ་དོ་སྣང་མཛོད།།

ལུས་མི་ཡུལ་ལུང་དུ་གནས་ན་ཡང་།།

སེམས་འཁོར་ས་རང་ཡུལ་ལུང་པ་རེད།།

བློ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིམ་དང་གངས་ཅན་པ།།

བོད་རང་དབང་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་སྨོན།།