དུས་ལས་ཡོལ་བའི་སློབ་གསོ་དང་དུས་རབས་གསར་པའི་ཤེས་ཡོན།     

རྩོམ་པ་པོ། ཐོག་མདའ།
རྩོམ་ཁུངས། བོད་ཀྱི་དུས་བབ།

དེང་སང་གི་བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་ལམ་ལུགས་དང་དངོས་ཡོད་འཚོ་བའི་བར་གྱི་རྒྱང་ཐག་སྐོར་ལ་བསམ་གཞིག་བྱེད་རྒྱུ་ནི་གལ་འགངས་ཤིན་ཏུ་ཆེ། དེ་བཞིན་ “སློབ་གྲྭའི་སློབ་ཚན་མང་པོ་ཞིག་དུས་ལས་ཡོལ་ཟིན་པའི་” ལྟ་ཚུལ་འདི་དེང་སྐབས་འཛམ་གླིང་ཡོངས་ལ་གླེང་གཞི་ཆེན་པོ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད་ལ། དུས་རབས་ཉེར་གཅིག་པ་འདི་ནི་འཕྲུལ་རིག་ལག་རྩལ་དང་གནས་ཚུལ་ཁྱབ་འཕེལ་གྱི་མྱུར་ཚད་བསམ་ཡུལ་ལས་འདས་པ་ཞིག་རེད། འོན་ཀྱང་། དེང་སང་གི་སློབ་གྲྭ་མང་ཆེ་བའི་སློབ་ཚན་དང་སློབ་ཁྲིད་བྱེད་སྟངས་ལ་བལྟས་ན། དུས་རབས་གོང་མའི་བཟོ་གྲྭའི་ལམ་ལུགས་ཀྱི་ཤུལ་བཞག་ལྟ་བུ་ལས་མ་འདས་པས། སློབ་སྦྱོང་གི་ནང་དོན་མང་པོ་ཞིག་དངོས་ཡོད་འཚོ་བ་དང་ཁ་ཐག་རིང་དུ་སོང་ཡོད།

སློབ་གྲྭའི་ནང་དེབ་ཐོག་གི་ཤེས་བྱ་བློར་འཛིན་བྱེད་རྒྱུ་གཙོ་བོར་འཛིན་པ་ལས། དེང་སང་གི་མི་མངོན་པའི་ནུས་རྩལ་སྟེ་གནད་དོན་ཐག་གཅོད་བྱེད་སྟངས། གསར་གཏོད་ཀྱི་བསམ་བློ། དེ་བཞིན་མི་དང་མིའི་བར་གྱི་འབྲེལ་ལམ་གྱི་སྒྱུ་རྩལ་སོགས་ལ་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་ཉུང་། ང་ཚོས་ལོ་མང་པོར་སྦྱངས་པའི་རྩིས་རིག་དང་ཚན་རིག་གི་གཞུང་ལུགས་ཁ་ཤས་ནི། དངོས་ཡོད་ལས་ཀའི་ཁྲོད་བཀོལ་སྤྱོད་བྱེད་རྒྱུ་མེད་པ་ཆགས་བཞིན་པ་རེད།

དེང་སང་གི་དུས་སུ་མིས་བཟོས་རིག་ནུས་(AI) དང་རང་འགུལ་འཕྲུལ་ཆས་ཀྱིས་མིའི་ལས་ཀ་མང་པོ་ཞིག་གི་ཚབ་བྱེད་བཞིན་ཡོད། འོན་ཀྱང་སློབ་གྲྭས་ད་དུང་ཡང་འཕྲུལ་ཆས་ཀྱིས་ལས་སླ་པོར་བྱེད་ཐུབ་པའི་ “བློར་འཛིན་” དང་ “བསྐྱར་ཟློས་” ཀྱི་ལས་ཀར་ཨུ་ཚུགས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། འདིས་སློབ་མ་རྣམས་འབྱུང་འགྱུར་གྱི་འགྲན་རྩོད་ཁྲོད་ཕམ་ཉེས་འབྱུང་གཞིར་གྱུར་ཡོད།

སློབ་གྲྭ་ཐོན་པའི་སློབ་མ་མང་པོ་ཞིག་ལ་ཁྲལ་འཇལ་སྟངས་དང་། དངུལ་རྩིས་བདག་གཉེར་བྱེད་སྟངས། སེམས་ཁམས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་སྟངས་སོགས་འཚོ་བའི་ནང་མཁོ་བའི་ཤེས་བྱ་གང་ཡང་མེད། འདི་ནི་སློབ་གསོའི་ལམ་ལུགས་འདི་དེང་དུས་ཀྱི་དངོས་ཡོད་འཚོ་བ་དང་ཁ་བྲལ་བའི་རྟགས་མཚན་གསལ་པོ་ཞིག་རེད།

སློབ་གྲྭ་ནི་ཤེས་བྱའི་བང་མཛོད་ཅིག་ཡིན་དགོས་པ་ལས། དུས་ལས་ཡོལ་བའི་ཤེས་བྱ་བློ་ལ་འཛིན་སའི་བཙོན་ར་ལྟ་བུ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་མི་ཉན། གལ་ཏེ་ང་ཚོས་སློབ་གསོའི་ལམ་ལུགས་ལ་བསྐྱར་བཅོས་དང་དུས་ཚོད་ལ་བསྟུན་ནས་ཡར་རྒྱས་མ་གཏང་ན། མ་འོངས་པའི་མི་རབས་རྣམས་དུས་རབས་གསར་པའི་རྗེས་མི་ཟིན་པའི་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོ་ཡོད།  དེང་སང་གི་དུས་འདིར་རིག་ནུས་དང་ཨང་སྒྲིག་མཉེན་ཆས་སོགས་ནི་སྦྱངས་ན་འགྲིག་པ་ཙམ་མ་ཡིན་པར། མེད་དུ་མི་རུང་བའི་དུས་རབས་ཀྱི་ལག་ཆ་གལ་ཆེན་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད།

མ་འོངས་པའི་ལས་ཀ་མང་ཆེ་བ་ཞིག་ནི་འཕྲུལ་རིག་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཤ་སྟག་རེད། ཨང་སྒྲིག་ཤེས་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན། རྩིས་འཁོར་དང་འཕྲུལ་ཆས་ལ་བཀོད་འདོམས་བྱེད་ཐུབ་པས། ལས་ཀའི་གོ་སྐབས་དང་ཐོབ་ཐང་ལེགས་པ་ཐོབ་རྒྱུ་ནི་སྨོས་མ་དགོས། ཨང་སྒྲིག་མཉེན་ཆས་སྦྱོང་རྒྱུ་ནི་རྩིས་འཁོར་གྱི་སྐད་རིགས་ཤེས་པ་ཙམ་མ་ཡིན་པར། དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་ཞིག་རིམ་པ་བཞིན་དབྱེ་ཞིབ་བྱེད་པ་དང་། གཏན་ཚིགས་དང་མཐུན་པའི་སྒོ་ནས་ཐག་གཅོད་བྱེད་པའི་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་ཤིག་སྦྱོང་བ་ཡིན།  དེང་སང་ང་ཚོའི་ཉིན་རེའི་འཚོ་བའི་ནང་གི་ཁ་པར་དང་། དྲ་རྒྱ། སྤྱི་ཚོགས་འབྲེལ་མཐུད་ཀྱི་མཉེན་ཆས་ཚང་མའི་རྒྱབ་ལྗོངས་ནི་ཨང་སྒྲིག་དང་མིས་བཟོས་རིག་ནུས་ལ་བརྟེན་ཡོད། འདི་དག་གི་རྩ་བའི་འགྲོ་སྟངས་ཤེས་ན་ད་གཟོད་ང་ཚོ་ལག་རྩལ་གྱི་བྲན་གཡོག་ཏུ་མི་འགྲོ་བར། ལག་རྩལ་བེད་སྤྱོད་གཏོང་མཁན་ངོ་མ་དེ་ཆགས་ཐུབ།

སྔོན་མ་ཡིན་ན་ཡི་གེ་འབྲི་ཀློག་ཤེས་མིན་དེ་ “ཤེས་ཡོན་ཅན་” ཡིན་མིན་གྱི་ཚད་གཞི་རེད། འོན་ཀྱང་དུས་རབས་ཉེར་གཅིག་པའི་ནང་། རྩིས་འཁོར་གྱི་སྐད་རིགས་དང་རིག་ནུས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་མི་ཤེས་པ་ནི་ “ཡིག་རྨོངས་པ་” གསར་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཏུ་ཆགས་བཞིན་ཡོད། དེར་བརྟེན་ང་ཚོ་བོད་ཀྱི་སློབ་གྲྭའི་ནང་དེབ་ཐོག་གི་སྔར་སྲོལ་ཤེས་བྱ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་པར། འདི་འདྲའི་དངོས་ཡོད་དང་མཐུན་པའི་ཚན་རྩལ་གྱི་རིག་པ་འདི་དག་སློབ་ཚན་གྱི་གཙོ་བོར་འགོད་རྒྱུ་ནི་ཤིན་ཏུ་ནས་གལ་ཆེ།  དུས་རབས་ཉེར་གཅིག་པའི་ནང་། ཚན་རིག་དང་ལག་རྩལ་གྱི་འཕེལ་རྒྱས་ནི་གློག་ཞགས་ལྟར་མྱུར་བས། དུས་རབས་ཉི་ཤུ་པའི་ནང་གསར་གཏོད་བྱས་པའི་ཚན་རྩལ་མང་པོ་ཞིག་དེང་སང་དངོས་མང་བཤམས་སྟོན་ཁང་གི་དངོས་པོ་ལྟ་བུར་འགྱུར་བཞིན་ཡོད། དེ་བཞིན་དེང་སྐབས་ཤོག་བུ་དང་སྨྱུག་གུའི་དུས་ཚོད་ཡོལ་ནས་འགྲེམ་སྟོན་ཁང་དུ་སླེབས་ཉེ་ཡོད།

དུས་རབས་ཉི་ཤུ་པ་ནི་བཟོ་ལས་དང་འཕྲུལ་འཁོར་གྱི་དུས་རབས་ཤིག་ཡིན་ལ། དེའི་སྐབས་ཀྱི་ཚན་རིག་གིས་མིའི་རིགས་ལ་ཡར་རྒྱས་ཆེན་པོ་བསྐྲུན་ཡོད། འོན་ཀྱང་། དེང་སང་གི་མྱུར་ཚད་ལ་བལྟས་ན། ལོ་བཅུ་ཕྲག་འགའི་སྔོན་གྱི་ “སྔོན་ཐོན་གྱི་ཚན་རྩལ་” མང་པོ་ཞིག་ད་ལྟ་དུས་ལས་ཡོལ་བའི་དངོས་པོ་ཆགས་ཟིན་ཡོད། དུས་རབས་ཉི་ཤུ་པའི་ནང་། ང་ཚོས་གནས་ཚུལ་ཉར་ཚགས་བྱེད་པར་ཤོག་བུ་དང་། སྤྲིན་ཤོག (Film) སྒྲ་ཐག་ (Cassette) འོད་སྡེར་སོགས་ལ་བརྟེན་གྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང་དེང་སང་འདི་དག་ཚང་མ་སྤྲིན་མཛོད་Cloud Computing དང་གྲངས་མཛོད་ཆེན་མོ་*Big Data* ཡི་ནང་དུ་འཐིམ་ཟིན། སྔོན་མའི་དཔེ་ཐོག་གི་ཤེས་བྱ་ཙམ་མ་ཟད། འཕྲུལ་ཆས་རྙིང་པ་དེ་དག་བཀོལ་སྤྱོད་བྱེད་སྟངས་སྦྱོང་བ་ནི་དུས་ཚོད་འཕྲོ་བརླག་ལྟ་བུ་རེད།

ལག་ཤེས་ནས་རིག་ནུས་སུ་འཕོ་བ་གྲོང་འཇུག་བྱེད་དགོས། སྔོན་མ་འཕྲུལ་འཁོར་བཀོལ་སྤྱོད་བྱེད་པར་མིའི་ལག་རྩལ་གཙོ་བོ་ཡིན་ནའང་། དེང་སང་མིས་བཟོས་རིག་ནུས་(AI) དང་འཕྲུལ་མིས་ལས་ཀ་དེ་དག་དཔྱད་ཞིབ་དང་བཅས་ཏེ་ལས་སླ་པོར་བྱེད་ཐུབ། ང་ཚོས་སྦྱོང་དགོས་པ་ནི་འཕྲུལ་འཁོར་གྱི་ཨང་སྒྲིག་དང་། རིག་ནུས་ཀྱི་ལག་རྩལ་བེད་སྤྱོད་བྱས་ཏེ་གསར་གཏོད་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཡིན། ཚན་རྩལ་ནི་ལོ་རེ་བཞིན་མ་བསྡད་པར། ཟླ་རེ་དང་ཉིན་རེ་བཞིན་འགྱུར་བ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད། གལ་ཏེ་ང་ཚོས་དུས་རབས་ཉི་ཤུ་པའི་ཚན་རིག་གི་རིགས་ལམ་རྙིང་པ་ཁོ་ན་ལ་འཐམ་ནས་བསྡད་ན། དེང་དུས་ཀྱི་འགྲན་རྩོད་ཁྲོད་གོ་སྐབས་བརླག་རྒྱུ་ཐག་ཆོད་པ་རེད། དེར་བརྟེན་ནམ་ཡང་དུས་བསྟུན་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་པའི་བསམ་བློ་ནི་དུས་རབས་འདིའི་ནང་གི་ཆེས་གལ་ཆེ་བའི་འཚོ་གནས་ཀྱི་ནུས་པ་དེ་ཡིན།

སྔོན་མ་ཡིན་ན་དྲེད་མོང་གིས་མི་བཟུང་བ་ལྟར་གཅིག་བཟུང་ནས་གཅིག་མ་གློད་ལབ་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་། ད་ལྟ་དྲེད་མོང་གིས་མི་བཟུང་བ་ལྟར་བྱེད་དགོས་ཞེས་བཤད་ཀྱི་ཡོད། དུས་རབས་ཉི་ཤུ་པའི་ཚན་རིག་ནི་རྨང་གཞི་ཡིན་ནའང་། དེ་ནི་དམིགས་ཡུལ་དངོས་དེ་མ་རེད། ང་ཚོས་རྨང་གཞི་དེའི་སྟེང་ནས་དེང་དུས་ཀྱི་རིག་ནུས་དང་། གཞི་གྲངས་ཆེན་མོ། ཚན་རྩལ་གསར་པ་དག་ལ་སྦྱོང་བརྡར་བྱེད་དགོས། ཤེས་ཡོན་ནི་ཆུ་བོ་བཞིན་དུ་རྒྱུན་མ་ཆད་པར་གསར་པ་ནས་གསར་པར་འབབ་དགོས་པ་ལས། རྫིང་བུ་བཞིན་དུ་བསྐྱིལ་ནས་བསྡད་ན་རུལ་འགྲོ་བ་ཡིན།

དེང་སང་གི་ལས་ཀ་མང་པོ་ཞིག་ནི་ “ཅི་ཞིག་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་མིན་” ལས་ “ཤེས་བྱ་གསར་པ་ག་ཚོད་མྱུར་པོ་སྦྱོང་ཐུབ་མིན་” ལ་རག་ལས་ཡོད། མི་ལོ་ཉེར་ལྔ་ལྷག་གི་ཉམས་མྱོང་ཅན་གྱི་ལས་ཀ  ཉིན་སུམ་ཅུའི་རིང་རིག་ནུས་སྦྱོང་མཁན་གྱིས་འཕྲོག་བཞིན་ཡོད། ཚན་རྩལ་གྱི་འགྱུར་བ་འདི་ནི་ཧ་ཅང་མྱུར་པོ་ཡིན་པས། ང་ཚོའི་སློབ་སྦྱོང་གི་ལམ་བུ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་གསར་བརྗེ་བྱེད་དགོས་པ་གནད་འགག་ཆགས་འདུག  དུས་རབས་ཉེར་གཅིག་པའི་ནང་ཚན་རྩལ་གྱི་འཕེལ་རྒྱས་ནི་དྲག་ཏུ་འབབ་པའི་ཆུ་བོ་བཞིན་མྱུར་བས། ང་ཚོའི་སློབ་སྦྱོང་གི་ལམ་བུ་ལའང་གནམ་ས་ཁ་ལོ་བསྒྱུར་བ་ལྟ་བུའི་གསར་བརྗེ་ཞིག་བྱེད་དགོས། སློབ་སྦྱོང་གི་གསར་བརྗེ་ཞེས་པ་དེ་འགྱུར་བ་མྱུར་བའི་ཚན་རྩལ་དང་འགྲོགས་པའི་ཤེས་ཡོན་གྱི་ལམ་བུ་དེ་རེད།

དེ་རིང་གི་འཛམ་གླིང་ནི་དུས་རབས་ཉི་ཤུ་པའི་བཟོ་ལས་དུས་རབས་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པར། གཞི་གྲངས་དང་རིག་ནུས་ཀྱིས་ཁ་ལོ་བསྒྱུར་བའི་དུས་རབས་ཤིག་རེད། ཚན་རྩལ་གྱི་འཕེལ་རྒྱས་ནི་ལོ་རེ་བཞིན་མྱུར་དུ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་པས། ང་ཚོའི་སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་སྟངས་ལ་གཤམ་གསལ་གྱི་གསར་བརྗེ་བྱེད་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ།  དེ་སྔོན་ཤེས་བྱ་ཉར་ཚགས་ནས་ད་ལྟ་ཤེས་བྱ་བཀོལ་སྤྱོད་དུ་འགྱུར་བ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད། སྔོན་མའི་སློབ་སྦྱོང་གི་དམིགས་ཡུལ་གཙོ་བོ་ནི་དེབ་ཐོག་གི་ཤེས་བྱ་མང་པོ་བློ་ལ་འཛིན་རྒྱུ་དེ་རེད། འོན་ཀྱང་དེང་སང་གནས་ཚུལ་ཚང་མ་ཁ་པར་དང་རྩིས་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་ཡོད་པས། ང་ཚོར་མཁོ་བ་ནི་ཤེས་བྱ་དེ་དག་ག་འདྲ་བྱས་ནས་འཚོལ་རྒྱུ་དང་། ག་འདྲ་བྱས་ནས་དངོས་ཡོད་གནད་དོན་ཐག་གཅོད་བྱེད་པར་བཀོལ་རྒྱུ་དེ་ཡིན། འདི་ནི་ “ཅི་ཞིག་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་མིན་” ནས་ “ཅི་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་མིན་” ལ་འགྱུར་བ་གཏོང་བའི་གསར་བརྗེ་ཞིག་རེད།

སྔོན་མའི་སློབ་གྲྭའི་ནང་སློབ་མ་ཚང་མར་སློབ་ཚན་གཅིག་པ་དང་ཚད་གཞི་གཅིག་པའི་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་ཀྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང་དེང་སང་གི་རིག་ནུས་ (AI) ལག་རྩལ་གྱིས་སློབ་མ་སོ་སོའི་དོ་སྣང་དང་ནུས་པ་ལ་གཞིགས་ནས། སྒེར་སོ་སོར་འཚམ་པའི་སློབ་སྦྱོང་གི་ལམ་བུ་བཟོ་ཐུབ། འདི་ནི་སློབ་གསོའི་ལམ་ལུགས་ཀྱི་གསར་བརྗེ་ཆེན་པོ་ཞིག་སྟེ། འདི་ནི་གཅིག་གྱུར་གྱི་ལམ་ལུགས་ནས་སྒེར་གྱི་དགོས་མཁོར་བསྟུན་པའི་སློབ་མ་རེ་རེའི་ཁྱད་ཆོས་དང་ནུས་པ་འདོན་སྤེལ་བྱེད་པའི་གོ་སྐབས་བཟང་པོ་ཞིག་རེད།

སྔོན་མ་སློབ་གྲྭ་ཐོན་པ་དང་སློབ་སྦྱོང་མཚམས་ཆད་འགྲོ་བ་ལྟ་བུ་རེད། འོན་ཀྱང་ཚན་རྩལ་གྱི་འགྱུར་བ་མྱུར་བའི་དུས་འདིར། ང་ཚོས་སྦྱངས་ཟིན་པའི་ལག་རྩལ་མང་པོ་ཞིག་ལོ་འགའི་ནང་དུས་ཡོལ་ཆགས་འགྲོ་གི་ཡོད། དེར་བརྟེན། ང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་ “སློབ་སྦྱོང་ནི་ནམ་ཡང་མཚམས་མི་ཆད་པའི་ལམ་བུ་ཞིག་ཡིན་པ་” དང་། དུས་རྟག་ཏུ་གསར་པ་ལ་སྦྱོང་བའི་ནུས་པ་དེ་རྩ་བའི་སྙིང་པོར་འཛིན་དགོས།

ཚན་རྩལ་ནི་རླུང་འཚུབ་ལྟར་མྱུར་བས། ང་ཚོ་གནས་ས་གཅིག་ཏུ་བསྡད་ན་རྗེས་སུ་ལུས་རྒྱུ་ཐག་ཆོད་པ་རེད། ང་ཚོའི་སློབ་སྦྱོང་གི་ལམ་བུ་ནི་འགྱུར་མེད་ཀྱི་རྡོ་རིང་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པར། དུས་རབས་ཀྱི་རྗེས་སྙེག་ཐུབ་པའི་གསར་བརྗེ་དང་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་ལམ་བུ་ཞིག་ཏུ་བསྒྱུར་དགོས། དེ་ལྟར་བྱས་ན་ད་གཟོད་ང་ཚོས་ཚན་རྩལ་གྱི་བྲན་གཡོག་མ་བྱས་པར། ཚན་རྩལ་གྱི་བདག་པོ་བྱས་ཏེ་མདུན་སྐྱོད་བྱེད་ཐུབ།

དེང་རབས་ཀྱི་མྱུར་ཚད་དང་བསྟུན་ནས་ “ག་རེ་སྦྱོང་དགོས་པ” དང་ “ག་འདྲ་སྦྱོང་དགོས་པའི་” སྐོར་ལ་བསམ་གཞིག་བྱེད་རྒྱུ་ནི་ལམ་སྟོན་སྒྲོན་མེ་ལྟ་བུ་རེད། དུས་རབས་འདིར་ཤེས་བྱ་ཡོད་ཚད་སྦྱོང་མི་ཐུབ་པས། འབྱུང་འགྱུར་ལ་མཁོ་བའི་ “ནུས་པ་གཙོ་བོ་་” ཁག་ལ་དམིགས་དགོས་ན་ག་རེ་སྦྱོང་དགོས་སམ་ཟེར་ན། རིག་ནུས་དང་ཚན་རྩལ་འདི་དག་ནི་དེང་སང་གི་སྐད་ཡིག་ལྟ་བུ་རེད། AI བེད་སྤྱོད་གཏོང་སྟངས་དང་། གཞི་གྲངས་ལ་དཔྱད་ཞིབ་བྱེད་སྟངས། རྩིས་འཁོར་གྱི་རྩ་བའི་འགྲོ་སྟངས་བཅས་ནི་མེད་དུ་མི་རུང་བ་ཡིན།

དེ་བཞིན་གནས་ཚུལ་བདེན་རྫུན་འབྱེད་པ་དང་། དཀའ་ངལ་ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ནི་འཕྲུལ་ཆས་ཀྱིས་ལས་སླ་པོར་ཚབ་བྱེད་མི་ཐུབ་པའི་མིའི་ནུས་པ་དེ་ཡིན། མི་དང་མིའི་འབྲེལ་ལམ་ནང་སེམས་ཁམས་རིག་པ་དང་། བརྩེ་བ། གཞན་གྱི་གནས་སྟངས་ཤེས་པའི་སྙིང་རྗེ་བཅས་ནི་ཚན་རྩལ་གྱི་དུས་རབས་འདིར་དེ་བས་ཀྱང་གལ་ཆེ་རུ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད། དུས་བསྟུན་རང་བཞིན་གྱི་ཤེས་བྱ་རྙིང་པ་དོར་ནས་གསར་པ་སྦྱོང་བའི་ནུས་པ་དེ། ཤེས་བྱ་རང་ཉིད་ལས་ཀྱང་གལ་ཆེ། ཤེས་བྱ་དེ་བེད་སྤྱོད་བཏང་ནས་ལག་རྗེས་ཤིག་འཇོག་དགོས་པ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

དེ་ག་འདྲ་སྦྱོང་དགོས་སམ་ཟེར་ན། སྔོན་མའི་སློབ་གྲྭའི་ལམ་ལུགས་ལས་བརྒལ་ཏེ། དེང་རབས་ཀྱི་ཐབས་ལམ་བེད་སྤྱོད་བྱེད་དགོས། དེ་ཡང་དགེ་རྒན་ལ་སྒུག་མ་བསྡད་པར་རང་མོས་སློབ་སྦྱོང་བྱས་ཏེ་། ཡུ་ཋུབ་ (YouTube) དང་། དྲ་ཐོག་སློབ་ཚན། རིག་ནུས་ AI བཅས་ལ་བརྟེན་ནས་རང་ཉིད་ཀྱིས་དོ་སྣང་ཡོད་སར་མཆོང་དགོས། ལྟ་རྒྱུ་གཅིག་པུ་མ་ཡིན་པར། ལས་ཀ་ཞིག་དངོས་སུ་ལག་པ་འགུལ་ནས་བྱེད་བཞིན་དུ་བསླབ་དགོས། དཔེར་ན། བརྙན་ཐུང་ཞིག་བཟོ་བའམ། མཉེན་ཆས་ཤིག་བཀོལ་སྤྱོད་བྱེད་པ་ལྟ་བུ་ལག་ལེན་དངོས་ལ་འཇུག་དགོས་པ་རེད། ཚན་རྩལ་དང་སྒྱུ་རྩལ། ལོ་རྒྱུས་དང་རྩིས་རིག་སོགས་ཕན་ཚུན་བསྲེས་ནས་ཕྱོགས་བསྡུས་སློབ་སྦྱོང་བྱ་ན། གསར་གཏོད་ཀྱི་བསམ་བློ་འཁོར་ཐུབ།

དེང་སང་གི་དུས་འདིར་ “ཤེས་ཡོན་” ཞེས་པ་ནི་ལག་ཁྱེར་ཞིག་ལ་མི་ཟེར་བར། འགྱུར་བ་འགྲོ་བཞིན་པའི་འཛམ་གླིང་འདིའི་ནང་ “གསར་པ་སྦྱོང་བའི་འདུན་པ་” དེ་ལ་ཟེར། གནད་འགག་ནི་ “དུས་ཚོད་དམ་འཛིན་གྱིས་ལག་ལེན་ལ་འབད་རྒྱུ་”དེ་རེད། ལག་ལེན་གྱི་གོམ་པ་དང་པོ་དེ།  དེ་རིང་ནས་བཟུང་རང་ཉིད་ཀྱིས་དོ་སྣང་ཡོད་པའི་ཚན་རྩལ་གསར་པ་ཞིག་གི་སྐོར་ལ་ཉིན་རེར་སྐར་མ་ ༣༠ རེ་སྦྱོང་བརྡར་བྱེད་པའི་གོམས་གཤིས་ཤིག་བཟོ་དགོས་པ་དེ་ཡིན།

སློབ་ཕྲུག་ཚོར་གློག་ཀླད་དང་ཁ་པར་ངེས་པར་དུ་བེད་སྤྱོད་བྱེད་བཅུག་དགོས།

བོད་པའི་སློབ་ཕྲུག་ཚོར་གློག་ཀླད་དང་ཁ་པར་ངེས་པར་དུ་བེད་སྤྱོད་བྱེད་བཅུག་དགོས། གང་ཡིན་ཟེར་ན། དེང་གི་དུས་སུ་གློག་ཀླད་དང་ཁ་པར་ནི་རྩེད་ཆས་ཙམ་མ་ཡིན་པར། དེ་དག་ནི་ཤེས་བྱའི་རྒྱ་མཚོར་འཇུག་པའི་སྒོ་མོ་དང་། ལས་ཀ་བྱེད་པའི་ལག་ཆ་གལ་ཆེ་ཤོས་དེ་ཆགས་ཡོད། སློབ་གྲྭའི་ནང་འདི་དག་བེད་སྤྱོད་བྱེད་བཅུག་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཙོ་བོ་ཁག་འགའ་ཤས་ཡོད། དེ་ཡང་གློག་ཀླད་དང་ཁ་པར་ནི་དེང་རབས་ཀྱི་སྨྱུག་ཁ་དང་ཤོག་བུ་ལྟ་བུ་རེད། སློབ་གྲྭའི་ནང་འདི་དག་བེད་སྤྱོད་མ་བཏང་ན། སློབ་མ་ཚོས་ལས་ཀའི་ས་མིག་ཏུ་དངོས་སུ་ཞུགས་སྐབས་མཉེན་ཆས་དང་། ཁ་པར་གྱི་མ་ལག་དེ་དག་བེད་སྤྱོད་གཏོང་སྟངས་མི་ཤེས་པའི་དཀའ་ངལ་འཕྲད་ཀྱི་ཡོད། དེར་བརྟེན་སློབ་གྲྭ་ནི་ལག་རྩལ་འདི་དག་ལ་སྦྱོང་བརྡར་བྱེད་སའི་ལག་ལེན་ར་བ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་དགོས།

དེང་སང་ཤེས་བྱ་ཚང་མ་དེབ་གཅིག་གི་ནང་དུ་ཤོང་ཐབས་མེད། གློག་ཀླད་དང་ཁ་པར་བརྒྱུད་ནས་སློབ་མ་ཚོས་འཛམ་གླིང་ཡོངས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དང་། དཔྱད་རྩོམ། བརྙན་ལམ་སློབ་ཚན་བཅས་ལ་ལྟ་ཐུབ། འདིས་སློབ་མའི་མཐོང་རྒྱ་ཆེ་རུ་གཏོང་བ་མ་ཟད། སོ་སོས་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ སྐྱེད་སྲིང་བྱེད་ཐུབ་ལ། གནས་ཚུལ་འཚོལ་བའི་ནུས་པ་གོང་འཕེལ་གཏོང་ཐུབ།  ཁ་པར་དང་གློག་ཀླད་བེད་སྤྱོད་བྱེད་བཅུག་པ་ཙམ་གྱིས་མི་ཆོག་པར། དེ་དག་ “འགྲིག་པ་དང་ཡང་དག་པའི་སྒོ་ནས་” ག་འདྲ་བེད་སྤྱོད་གཏོང་དགོས་མིན་སློབ་དགོས། དཔེར་ན། དྲ་ཐོག་གི་གནས་ཚུལ་བདེན་རྫུན་འབྱེད་སྟངས་དང་། དྲ་རྒྱའི་བདེ་འཇགས་སོགས་སློབ་གྲྭའི་ནང་དགེ་རྒན་གྱི་ལམ་སྟོན་འོག་སྦྱོང་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ།

གལ་ཏེ་སློབ་གྲྭའི་ནང་ཁ་པར་དང་གློག་ཀླད་བཀག་སྡོམ་བྱས་ན། སློབ་གྲྭ་དེ་འཛམ་གླིང་འདིའི་གནས་སྟངས་དང་ཁ་བྲལ་བ་ལྟ་བུ་ཆགས་འགྲོ་གི་ཡོད། ཕྱི་ལོག་གི་ལས་ཀ་དང་འཚོ་བ་ཚང་མ་ཚན་རྩལ་དང་འབྲེལ་ནས་ཡོད་དུས། སློབ་གྲྭས་ཀྱང་སློབ་མ་ཚོར་ལག་ཆ་དེ་དག་བེད་སྤྱོད་བྱས་ཏེ་དཀའ་ངལ་སེལ་སྟངས་སློབ་དགོས་པ་དངོས་ཡོད་དང་མཐུན་པའི་སློབ་གསོ་རེད། སློབ་གྲྭ་ཁ་ཤས་ཀྱིས་སློབ་མ་ཚོ་ཁ་པར་ལ་མགོ་འཁོར་ནས་སློབ་སྦྱོང་ལ་བར་ཆད་ཡོང་བར་སེམས་ཁྲལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ནའང་། གནད་འགག་ནི་”བཀག་སྡོམ་”བྱེད་རྒྱུ་དེ་མ་ཡིན་པར། “ལམ་སྟོན་” བྱེད་རྒྱུ་དེ་རེད། གློག་ཀླད་དང་ཁ་པར་ནི་སློབ་སྦྱོང་གི་ “བར་ཆད་” མ་ཡིན་པར། དེ་ནི་སློབ་སྦྱོང་གི་ “ཐབས་ལམ་གཙོ་བོ” ཞིག་ཏུ་བསྒྱུར་དགོས།

བསམ་ཚུལ་འདི་ནི་དེང་རབས་ཤེས་ཡོན་གྱི་ཁ་ཕྱོགས་ངོ་མ་དེ་རེད། འདིའི་ཐད་ལ་སློབ་གྲྭའི་འགན་འཛིན་དང་ཕ་མ་ཚོས་ཀྱང་བསམ་བློ་གསར་པ་གཏོང་དགོས་པ་འདུག་བསམ་པའི་བློ་ཞིག་ང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ལ་སྐྱེ་ཐབས་འབད་བརྩོན་གནང་དགོས། དེང་གི་ཤེས་ཡོན་ལམ་ལུགས་འདི་ཉིད་དུས་རབས་དང་མཐུན་པ་ཞིག་ཏུ་བསྒྱུར་བར། སློབ་གྲྭའི་འགན་འཛིན་དང་ཕ་མ་ཚོས་བསམ་བློའི་འཁྱེར་སོ་ལ་འགྱུར་བ་གཏོང་རྒྱུ་ནི་ཆེས་གལ་གནད་དུ་གྱུར་ཡོད།  འགན་འཛིན་དང་ཕ་མའི་བསམ་བློའི་གསར་བརྗེ་ནི་མ་འོངས་པའི་མི་རབས་ཀྱི་ལམ་སྟོན་ཆགས་ངེས་ཡིན།  དུས་རབས་ཀྱི་འཕེལ་རྒྱས་ནི་མགྱོགས་དྲགས་པས། ང་ཚོས་སྔོན་མའི་བསམ་བློ་དང་ལམ་ལུགས་རྙིང་པ་ཁོ་ནར་འཐམ་ནས་བསྡད་ན། རང་གི་བུ་ཕྲུག་དང་སློབ་མ་རྣམས་ཀྱི་མདུན་ལམ་ལ་བར་ཆད་བཟོ་བཞིན་ཡོད་པ་ངོས་ཟིན་དགོས།

སློབ་གྲྭའི་འགན་འཛིན་ཚོས་སློབ་གྲྭ་ནི་ “ཡིག་ཚད་གཏོང་ས་” ཙམ་མ་ཡིན་པར། “གསར་གཏོད་དང་ལག་ལེན་གྱི་ར་བ་” ཞིག་ཏུ་བསྒྱུར་དགོས་ལ། གློག་ཀླད་དང་དྲ་རྒྱའི་བརྒྱུད་ལམ་མཐུན་རྐྱེན་ནི་སློབ་གྲྭའི་རྒྱན་ཆ་ཙམ་མ་ཡིན་པར། དེ་ནི་སློབ་མའི་སློབ་སྦྱོང་གི་རྨང་གཞི་འདིང་ས་ཡིན། དུས་ཡོལ་ཟིན་པའི་ཤེས་བྱ་རྙིང་པ་དག་ཉུང་འཕྲི་དང་། རིག་ནུས་ (AI) དང་། ཨང་སྒྲིག་ (Coding) ལྟ་བུའི་དེང་རབས་ཀྱི་སློབ་ཚན་ཁག་སློབ་གྲྭའི་སློབ་ཚན་གཙོ་བོར་གསར་འཇུག་བྱེད་དགོས།

ཕ་མ་མང་ཆེ་བས་ད་དུང་ཡང་ “དེབ་ལ་བལྟས་ནས་བསྡད་ན་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་” དང་། “ཁ་པར་དང་གློག་ཀླད་བེད་སྤྱོད་བཏང་ན་རྩེད་མོ་རྩེད་ཀྱི་ཡོད་པར་” འདོད་ཀྱི་ཡོད། ལྟ་ཚུལ་འདི་ནི་དེང་སང་གི་དངོས་ཡོད་གནས་སྟངས་དང་མཐུན་གྱི་མེད།  ཕ་མ་ཚོས་ཁ་པར་དང་གློག་ཀླད་འདི་དག་བུ་ཕྲུག་གི་ཤེས་ཡོན་ཡར་རྒྱས་གཏོང་བྱེད་ཀྱི་ལག་ཆ་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན་པར་ངོས་ཟིན་དགོས།
བུ་ཕྲུག་གི་ལག་ནས་ཁ་པར་འཕྲོག་རྒྱུ་མ་ཡིན་པར། ཁ་པར་ནང་གི་ཤེས་བྱ་བཟང་པོ་དག་ག་འདྲ་བྱས་ནས་ལེན་དགོས་མིན་གྱི་ལམ་སྟོན་བྱེད་དགོས། གལ་ཏེ་སློབ་གྲྭའི་འགན་ཁུར་བ་དང་ཕ་མ་ཚོས་བསམ་བློ་མ་བསྒྱུར་ན། སློབ་མ་ཚོས་ལོ་མང་པོར་སློབ་སྦྱོང་བྱས་ཀྱང་། སློབ་གྲྭ་ཐོན་སྐབས་དེང་དུས་ཀྱི་འཛམ་གླིང་འདིའི་ནང་ལས་ཀ་བྱེད་པའི་ནུས་པ་མེད་པ་ཆགས་སོང་ན། འདི་ནི་བུ་ཕྲུག་གི་དུས་ཚོད་དང་ཕ་མའི་དངུལ་རྩིས་གཉིས་ཀ་འཕྲོ་བརླག་རེད།

སློབ་གྲྭའི་འགན་འཛིན་དང་ཕ་མ་ཚོ་ནི་མ་འོངས་པའི་མི་རབས་ཀྱི་ཟམ་པ་ལྟ་བུ་ཡིན། ཟམ་པ་འདི་དུས་རབས་ཀྱི་འགྲོས་དང་བསྟུན་ནས་གསར་བརྗེ་བྱས་ཏེ། བུ་ཕྲུག་ཚོ་དེང་རབས་ཀྱི་ཚན་རྩལ་དང་ཤེས་ཡོན་གྱི་རྒྱ་མཚོར་བདེ་བླག་ཏུ་བགྲོད་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས། ད་ནི་བསམ་བློ་གསར་པ་གཏོང་བའི་དུས་ལ་བབ་ཡོད།

ང་ཚོས་བུ་ཕྲུག་ཚོར་ “དུས་རབས་གོང་མའི་” ཤེས་ཡོན་སྤྲད་དེ་ “དུས་རབས་འདིའི་” ནང་འཚོ་གནས་ཐུབ་པའི་རེ་བ་རྒྱག་མི་རུང་། བོད་པའི་སློབ་གྲྭ་ཚང་མ་ད་དུང་སྔར་སྲོལ་རྒྱུན་སྐྱོང་གི་ཞབས་བྲོ་རྙིང་པ་བསྐྱར་འཁྲབ་བྱེད་བཞིན་འདུག  དེ་ལས་ད་ལྟ་ནས་གློག་ཀླད་གསར་ཉོ་དང་། དྲ་ལམ་ཤུགས་ཆེ་རུ་སྤར་རྒྱུ། ཁ་པར་བརྒྱུད་ནས་ཤེས་བྱ་གསར་པ་མང་པོ་སྦྱོང་སྤྱོད་འཚོལ་གསུམ་བྱེད་ཐུབ་པའི་མཐུན་རྐྱེན་སྐྲུན་ཐབས་གནང་ན་ཕྱི་དྲག་མེད།

སློབ་གྲྭའི་འགན་འཛིན་དང་ཕ་མ་ཚོའི་བསམ་བློ་བསྒྱུར་རྒྱུ་ནི་གནད་ཀྱི་དོན་པོ་རེད། འདི་ནི་དངོས་གནས་སྤྱི་ཚོགས་ཡོངས་ཀྱིས་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་པའི་གནད་དོན་ཞིག་རེད།  འདི་ནི་སློབ་གྲྭ་གཅིག་དང་ཁྱིམ་ཚང་གཅིག་གི་གནད་དོན་ཙམ་མ་ཡིན་པར། སྤྱི་ཚོགས་ཡོངས་ཀྱི་མ་འོངས་པའི་མདུན་ལམ་དང་འབྲེལ་བའི་ཛ་དྲག་གི་གནད་དོན་ཞིག་ཡིན།  སྤྱི་ཚོགས་ཡོངས་ཀྱི་གནད་དོན་གཙོ་བོ་ནི་ཤེས་ཡོན་གྱི་གསར་བརྗེ་དང་མི་རིགས་ཀྱི་མདུན་ལམ་ཡིན་པ་ལྟར། དེང་རབས་ཀྱི་ཚན་རྩལ་དང་ཤེས་ཡོན་གྱི་འགྱུར་བ་འདི་ནི། སྤྱི་ཚོགས་ཡོངས་ཀྱིས་དོ་སྣང་དང་གདོང་ལེན་བྱེད་དགོས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་འགྱུར་མཚམས་ཤིག་ཡིན། གལ་ཏེ་སྤྱི་ཚོགས་ཡོངས་ཀྱིས་འདིའི་ཐད་ལ་བསམ་བློ་གསར་པ་མ་བཏང་ན། ང་ཚོ་འཛམ་གླིང་གི་རྗེས་སུ་ལུས་རྒྱུ་ཡིན་པ་ནི་སྨོས་མ་དགོས་པ་རེད།

སྤྱི་ཚོགས་ཤིག་གི་སྟོབས་ཤུགས་ནི་སྤྱི་ཚོགས་དེའི་མི་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་དང་ནུས་པ་ལ་རག་ལས་ཡོད། གལ་ཏེ་ང་ཚོའི་སློབ་གྲྭ་ཁག་གིས་དུས་ཡོལ་ཟིན་པའི་ཤེས་བྱ་ཁོ་ན་བསླབས་ནས་བསྡད་ན། ང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ལ་མ་འོངས་པར་ཚན་རྩལ་དང་། དཔལ་འབྱོར། གསར་གཏོད་ཀྱི་ནུས་པ་མེད་པའི་དཀའ་ངལ་འཕྲད་རྒྱུ་རེད། དེར་བརྟེན། ཤེས་ཡོན་གྱི་སྤུས་ཚད་མཐོར་འདེགས་གཏོང་རྒྱུ་ནི་སྤྱི་ཚོགས་ཡོངས་ཀྱི་ཐུན་མོང་གི་འགན་འཁྲི་ཞིག་ཡིན་ལ། ཤེས་ཡོན་ནི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་སྲོག་རྩ་ཡིན།

ང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གྲལ་རིམ་དང་། ཕྱུག་པོ། དབུལ་པོའི་དབྱེ་བ་མེད་པར་སློབ་མ་ཚང་མར་གློག་ཀླད་དང་རིག་ནུས་ཀྱི་ཤེས་བྱ་སྦྱོང་བའི་གོ་སྐབས་འདྲ་མཉམ་ཐོབ་དགོས། འདི་ནི་གཞུང་དང་། ཚོགས་པ། མི་སྒེར་བཅས་སྤྱི་ཚོགས་ཡོངས་ཀྱིས་མཐུན་རྐྱེན་སྦྱོར་དགོས་པའི་གནད་དོན་ཞིག་རེད། གོ་སྐབས་འདྲ་མཉམ་མེད་ན་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཡར་རྒྱས་ཀྱང་འདྲ་མཉམ་ཡོང་མི་ཐུབ།  སྤྱི་ཚོགས་ནང་དུ་ “ཤེས་ཡོན་” ཟེར་ན་ལག་ཁྱེར་གཅིག་པུ་དང་། “ལས་ཀ་” ཟེར་ན་གཞུང་ཞབས་གཅིག་པུ་ལ་འདོད་པའི་ལྟ་བ་རྙིང་པ་དེ་དོར་དགོས། དེང་སང་གི་འཛམ་གླིང་ནང་གསར་གཏོད་པ་དང་། ལག་རྩལ་བ། རང་གཏོང་ལས་རིགས་ (Freelancer) སོགས་ལམ་ཁ་མང་པོ་ཡོད་པ་དེ་སྤྱི་ཚོགས་ཡོངས་ཀྱིས་ངོས་ཟིན་དགོས།

སློབ་གྲྭས་ལག་རྩལ་སློབ་པ། ཁྱིམ་ཚང་གིས་ལམ་སྟོན་བྱེད་པ། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱིས་མཐུན་རྐྱེན་དང་གོ་སྐབས་བསྐྲུན་པ་བཅས་གསུམ་ག་མཉམ་དུ་འཛོམས་ན། ད་གཟོད་ང་ཚོས་དུས་རབས་དང་མཐུན་པའི་མི་སྣ་གསོ་སྐྱོང་བྱེད་ཐུབ་ལ། འདི་ལ་མཉམ་རུབ་ཀྱི་སྟོབས་ཤུགས་ཟེར།  དུས་རབས་ཀྱི་འཕེལ་ཕྱོགས་འདི་ནི་སུ་གཅིག་གིས་ཀྱང་འགོག་མི་ཐུབ་པའི་རྦ་རླབས་ཤིག་རེད། ང་ཚོ་རྦ་རླབས་འདིའི་འོག་ཏུ་ནུབ་འགྲོ་བའམ། ཡང་ན་རྦ་རླབས་འདིའི་སྟེང་ནས་མདུན་དུ་སྐྱོད་རྒྱུ་ནི། དེ་རིང་ང་ཚོ་སྤྱི་ཚོགས་ཡོངས་ཀྱིས་ག་འདྲ་བྱས་ནས་བསམ་བློ་གཏོང་མིན་ལ་རག་ལས་ཡོད།

དེང་རབས་ཀྱི་མྱུར་ཚད་དང་འགྲོས་མཉམ་པར་བྱེད་པ་ལ། དུས་བསྟུན་འགྱུར་བ་གཏོང་བའི་ནུས་པ་དགོས།  དེ་ལ་བསྟུན་འགྱུར་ཟེར། བསྟུན་འགྱུར་ནི་ལག་ཤེས་གང་ལས་ཀྱང་གལ་ཆེ་བ་ཞིག་ཡིན། བསྟུན་འགྱུར་གྱི་ནུས་པ། དུས་རབས་གསར་པའི་འཚོ་གནས་ཀྱི་ལྡེ་མིག་རེད། འཛམ་གླིང་འདིའི་སྟེང་འགྱུར་བ་མེད་པ་ནི་ “འགྱུར་བ་” རང་ཉིད་ཁོ་ན་རེད། ང་ཚོ་ག་འདྲ་ཞིག་གི་མཁས་པ་ཡིན་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར། གལ་ཏེ་དུས་ཀྱི་འགྱུར་བ་དང་བསྟུན་ནས་རང་ཉིད་བསྒྱུར་མ་ཤེས་ན། རྦ་རླབས་ཀྱིས་བདས་པའི་བྱེ་མ་བཞིན་དུས་རབས་ཀྱི་རྒྱབ་ཏུ་ལུས་རྒྱུ་ལས་མ་འདས།

སྔོན་མའི་དུས་སུ་ཐེངས་གཅིག་བསླབས་པའི་ལག་རྩལ་ཞིག་གིས་ཚེ་གང་འཁྱོལ་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང་དེང་སང་གི་ཚན་རྩལ་དང་ཤེས་བྱ་ནི་འོ་མའི་ཁ་ལུད་བཞིན་མགྱོགས་པར་འཕེལ་བཞིན་ཡོད། བསྟུན་འགྱུར་བྱེད་ཤེས་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན། རང་གིས་སྦྱངས་ཟིན་པའི་ཤེས་བྱ་དེ་དུས་ཡོལ་ཆགས་པ་དང་། དེ་མ་ཐག་གསར་པ་ལ་སྦྱོང་བའི་སེམས་ཤུགས་ཡོད་ལ། འདི་ལ་སྦྱངས་པ་དོར་ནས་གསར་དུ་སྦྱོང་བའི་ནུས་པ་ཞེས་ཟེར།

བསྟུན་འགྱུར་བྱེད་མི་ཤེས་མཁན་ལ་འགྱུར་བ་ནི་ “འཇིགས་སྣང་” ཞིག་ཡིན་ལ། བསྟུན་འགྱུར་བྱེད་ཤེས་མཁན་ལ་འགྱུར་བ་ནི་ “གོ་སྐབས་” ཤིག་ཡིན། དཔེར་ན། རིག་ནུས་དར་ཁྱབ་བྱུང་སྐབས། མི་ཁ་ཤས་ཀྱིས་ལས་ཀ་ཤོར་བར་སྐྲག་ནས་སྡོད་དུས། བསྟུན་འགྱུར་བྱེད་ཤེས་མཁན་ཚོས།  རིག་ནུས་བེད་སྤྱོད་བཏང་ནས་རང་གི་ལས་ཀའི་སྤུས་ཚད་ག་འདྲ་མཐོ་རུ་གཏོང་དགོས་མིན་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་གི་ཡོད།  བསྟུན་འགྱུར་བྱེད་པ་ནི་རང་གི་རྩ་དོན་དོར་བ་མ་ཡིན་པར། དམིགས་ཡུལ་ལ་སླེབས་བྱེད་ཀྱི་ “ཐབས་ལམ་” བསྒྱུར་རྒྱུ་དེ་ཡིན། ལྕང་མ་ནི་རླུང་འཚུབ་དྲག་པོའི་ཁྲོད་དུ་མགོ་བོ་གུག་ཤེས་པས་མ་ཆག་པར་གནས་ཐུབ་པ་བཞིན། མིའི་བསམ་བློར་ཡང་ལྡེམ་ཆ་ཡོད་ན་ད་གཟོད་དཀའ་ཚེགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་འོག་ཏུ་འཚོ་གནས་དང་ཡར་རྒྱས་ཡོང་ཐུབ།

མ་འོངས་པའི་འཛམ་གླིང་འདིར་ཤེས་ཡོན་ཆེ་ཤོས་དེ་སུ་ལ་ཡོད་མིན་མ་རེད། འགྱུར་བ་མྱུར་ཤོས་དེ་སུ་ཡིས་བྱེད་ཐུབ་མིན་དེ་རེད། ང་ཚོས་སློབ་གྲྭ་དང་སྤྱི་ཚོགས་ནང་དུ་བུ་ཕྲུག་ཚོར་ “ཤེས་བྱ་བྱེ་བྲག་པ་” ཞིག་སློབ་པ་ལས་ཀྱང་། “འགྱུར་བ་དང་བསྟུན་ནས་འཚོ་ཤེས་པའི་ནུས་པ་” དེ་སློབ་རྒྱུ་ནི་ཆེས་གལ་ཆེ་བའི་གནད་དོན་དེ་ཡིན། སྟོབས་ཤུགས་ཆེ་ཤོས་དེ་འཚོ་བར་གནས་ཐུབ་པ་མ་ཡིན་ལ། རིག་པ་རྣོ་ཤོས་དེ་ཡང་མ་ཡིན་པར། འགྱུར་བ་ལ་བསྟུན་འགྱུར་བྱེད་ཐུབ་མཁན་དེ་ཉིད་འཚོ་གནས་ཐུབ་པ་ཡིན།

ང་ཚོ་བོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་དང་སློབ་གྲྭའི་ནང་དུས་ལས་ཡོལ་བའི་སློབ་གསོའི་ལམ་ལུགས་རྙིང་པ་དེ་མཚམས་བཞག་ནས། དུས་རབས་གསར་པའི་ཚན་རྩལ་གྱི་བསམ་བློ་སླེབས་པར་འགྱུར་བ་གཏོང་དགོས། འདི་ནི་འགྱུར་བ་གཏོང་བ་ཙམ་མ་ཡིན་པར། དུས་རབས་ཀྱི་དགོས་མཁོ་དང་བསྟུན་ནས་ལམ་ཁ་བརྗེ་རྒྱུ་དེ་རེད།  སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་ཤེས་བྱ་ནི་མི་རིགས་ཤིག་གི་ལོ་རྒྱུས་དང་ངོ་བོ་ཡིན་ཡང་། དེང་རབས་ཀྱི་ཤེས་བྱའི་སྒོ་ཆེན་འདི་རྒྱབ་ཏུ་བསྐྱུར་ནས་དེར་སྦྱངས་པ་བྱེད་པ་ནི། ནུས་པ་མེད་པའི་ལག་ཆ་རྙིང་པ་ཞིག་ལ་བརྟེན་ནས་དེང་རབས་ཀྱི་ལྕགས་རི་རིང་པོོ་གཏོར་ཐབས་བྱེད་པ་དང་མཚུངས་པས། དངོས་ཡོད་ཀྱི་དགོས་མཁོ་དང་མདུན་ལམ་གང་གི་ཐད་ནས་ཀྱང་ཕན་ཐོགས་དམིགས་བསལ་མེད། དེར་བརྟེན་དེང་དུས་རིག་གནས་ལ་འབད་པ་གཙོ་བོ་དང་། སྲོལ་རྒྱུན་རིག་གནས་ཞོར་སྦྱོང་བྱས་ན་གནའ་དེང་ཟུང་འབྲེལ་ཡོང་ཐུབ།།