རྒྱ་ནག་གི་སྲིད་དོན་དབྱེ་ཞིབ་པ་མེ་ཆིལ་ཁོལ། (J. Michael Cole)  ཉེ་བའི་ལོ་ངོ་འདི་དག་ནང་སྲིད་དབང་གཅིག་སྡུད་དང་དཔལ་འབྱོར་འཕེལ་རྒྱས་ཅན་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ལ་མཚོན་ན། རྒྱལ་ཁབ་དེའི་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་ལམ་ལུགས་དེས་དམངས་གཙོའི་ལམ་ལུགས་་་

ཁ་སང་ཐའེ་ཝན་ནང་གཏན་སྡོད་ཡིག་ཆ་མ་རག་པའི་བོད་མི་ ༡༥ ཡིས་ཐའེ་ཝན་རྒྱལ་ཡོངས་ཕྱི་མི་གནས་སྤོར་ལས་ཁུངས་ཀྱི་མདུན་དུ་རེ་སྐུལ་ལས་འགུལ་སྤེལ་ཡོད་འདུག དེ་རིང་ཐའེ་པེ་དུས་བབ་ཀྱིས་གནས་ཚུལ་སྤེལ་བ་ལྟར་ན། ཁ་སང་ཐའེ་ཝན་་་

རྒྱ་གཞུང་གིས་སིག་ནེའི་རྒྱ་ནག་གཞུང་ཚབ་ཁང་གི་ནང་དྲག་སྤྱོད་སྤེལ་མཁན་གྱི་བོད་མི་ཚོར་ཁྲིམས་ཐག་ནན་པོ་བཅད་དེ་སློབ་གསོ་ཐེབས་ཏུ་འཇུག་དགོས་སྐོར་བརྗོད་འདུག ཁ་སང་རྒྱ་ནག་ཤིན་ཧྭ་གསར་ཁང་གིས་གནས་ཚུལ་སྤེལ་བ་ལྟར་ན། ཕྱི་ཚེས་་་

ཁ་སང་ཨ་རིའི་མཁའ་སྐྱོད་བཟོ་སྐྲུན་རིག་རྩལ་དང་མཁའ་དབྱིངས་རྟོག་ཞིབ་ཚན་པས་སའི་གོ་ལ་དང་ཤིན་ཏུ་མཚུངས་པའི་གོ་ལ་གཞན་ཞིག་རྙེད་སོན་བྱུང་ཡོད་པ་བསྒྲགས་འདུག ཟླ་འདིའི་ཚེས་ ༢༣ ཉིན་ཨ་རིའི་མཁའ་སྐྱོད་བཟོ་སྐྲུན་རིག་རྩལ་དང་མཁའ་དབྱིངས་་་

སྲིད་སྐྱོང་འོས་མི་བཀྲ་ཤིས་དབང་འདུས་ལགས་ཀྱིས་འོས་མིའི་གཏམ་བཤད་ཐོག་བོད་ཀྱི་ཛ་དྲག་གི་དུས་སྐབས་འདིར་སྲིད་སྐྱོང་གསར་པ་ཞིག་བསླེབ་སྟེ་རིག་པ་གསར་པའི་ལས་འཆར་གསར་པ་ཞིག་དགོས་སྐོར་བརྗོད་སོང་།  ཁ་སང་ཕྱི་དྲོའི་ཆུ་ཚོད་༥།༣༠ སྟེང་་་

རྒྱ་གཞུང་གིས་རྒྱལ་མོ་དངུལ་ཆུའི་ཉེ་འགྲམ་དུ་གཏེར་ཁ་སྔོག་འདོན་གྱི་ལས་འཆར་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་མཁན་ཚ་བ་མཛོ་སྒང་རྫོང་སྟོང་འབར་ཡུལ་ཚོའི་གེ་བ་གྲོང་ཚོའི་བོད་མི་བློ་བཟང་ཡེ་ཤེས་ལྷ་སའི་ཆུ་ཤུལ་བཙོན་ཁང་དུ་སྐུ་གྲོངས་་་

གཡུ་སྒང་དགེ་འདུན། བཀའ་སྤྱི་གཉིས་ཀྱི་འོས་བསྡུ་ཐོན་ལ་ཉེ་བའི་སྐབས་འདིར་བཀའ་སྤྱི་གཉིས་ཀྱི་ཐད་ནས་རང་གི་བསམ་ཚུལ་ཞིག་བརྗོད་འདོད་བྱུང་ཞིང་། སྤྱིར་ང་ལྟ་བུའི་ཤེས་འཇོན་མེད་པའི་མི་ཞིག་གིས་བཀའ་སྤྱི་ལྟ་བུའི་སྐོར་བཤད་ན་མི་འཚམས་་་

ཁྲིམས་འགལ་གྱིས་རང་བྱུང་ནགས་ཚལ་གཅོད་འབྲེག་བྱེད་མཁན་རྒྱ་མི་ ༡༥༣ ལ་འབར་མའི་ཁྲིམས་ཞིབ་ཁང་གིས་ཚེ་བཙོན་གྱི་ཁྲིམས་ཐག་བཅད་ཡོད་འདུག དེ་རིང་ཞོགས་པར་བྷེ་བྷེ་སེ་གསར་ཁང་ནས་བསྒྲགས་པའི་གནས་ཚུལ་ནང་། འབར་མའི་ནུབ་ཁུལ་གྱི་ཁྲིམས་ཞིབ་ཁང་་་