ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༩ ནས་ ༢༠༡༥ ལོའི་བར་རྒྱ་གར་ཉེན་རྟོག་པས་དོགས་ཡོད་ཉེས་ཅན་མི་མང་ ༦༠༠ ཙམ་ལ་སྡུག་སྦྱོང་མནར་གཅོད་བཏང་སྟེ་རྐྱེན་ལམ་དུ་བཏང་ཡོད་འདུག
དེ་རིང་ཨེ་ཕེ་གསར་ཁང་གིས་གནས་ཚུལ་སྤེལ་བ་ལྟར་ན། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༩ ནས་ ༢༠༡༥ ལོའི་བར་རྒྱ་གར་གྱི་བཙོན་ཁང་དང་བཀག་བསྐྱིལ་ཁང་དག་ཏུ་ཉེན་རྟོག་པས་དོགས་ཡོད་མི་སྣར་ཉེས་རྡུང་བཏང་སྟེ་ཁྱོན་མི་ ༦༠༠ ཙམ་རྐྱེན་ལམ་བཏང་ཡོད་འདུག ལྷོ་ཨེ་ཤ་ཡའི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་ལྟ་ཞིབ་ཚོགས་པས་ (HRW) རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་དོགས་ཡོད་མི་སྣ་འཛིན་བཟུང་བཀག་བསྐྱིལ་དང་བཙོན་ཁང་གི་སྒྲིག་ཁྲིམས་དག་སྒྲིག་བྱས་ཏེ། ཉེན་རྟོག་པ་ཚོས་དོགས་ཡོད་མི་སྣར་མི་སྤྱོད་ལས་འདས་པའི་མནར་གཅོད་གཏོང་བཞིན་པར་ཁྲིམས་བཤེར་བྱེད་དགོས་པའི་ཛ་དྲག་གི་འབོད་སྐུལ་ཞུས་ཡོད་འདུག
ལྟ་ཞིབ་ཚོགས་པ་དེའི་སྙན་ཐོའི་ནང་། རྒྱ་གར་གྱི་ཉེན་རྟོག་པ་ཚོས་དོགས་ཡོད་མི་སྣ་འཛིན་བཟུང་དང་བཀག་བསྐྱིལ་བྱེད་སྟངས་སྐོར་གྱི་ཁྲིམས་སྒྲིག་བརྩི་སྲུང་མི་བྱེད་པར། གང་བྱུང་མནར་གཅོད་བཏང་སྟེ་འད་གྲོངས་ཕྱིན་རྗེས་ཉེས་ཅན་དེ་དག་གིས་རང་སྲོག་བཅད་པའམ་ན་ཚའི་དབང་གིས་འདས་གྲོངས་ཕྱིན་ཡོད་ལུགས་བཤད་པ་དང་། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༥ ལོར་དོགས་ཡོད་མི་སྣ་ ༩༧ བཀག་བསྐྱིལ་ཁང་ནས་རྐྱེན་འདས་སུ་གྱུར་བའི་གྲས་ཀྱི་མི་ ༦༧ ཙམ་ཉེས་དོན་ཐག་ཆོད་མ་བྱུང་སྔོན་ལ། ཁོ་ཚོར་ཆུ་ཚོད་ ༢༤ རིང་འདྲི་བཅོད་བཏང་སྟེ་འདས་གྲོངས་སུ་ཕྱིན་ཡོད་འདུག
སྤྱིར་བཏང་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཁྲིམས་ལུགས་ལྟར་ན། ཉེན་རྟོག་པ་དང་བཙོན་ཁང་གི་མི་སྣས་དོགས་ཡོད་མི་སྣ་འཛིན་བཟུང་དང་བཀག་བསྐྱིལ་བྱེད་སྟངས་སྐོར་གྱི་ཁྲིམས་སྒྲིག་བརྩི་སྲུང་བྱས་ཏེ། དོགས་ཡོད་མི་སྣའི་ནང་མི་དང་ཁྲིམས་ཁང་ཁག་ལ་གནས་ཚུལ་གསལ་བཤད་དང་། དོགས་ཡོད་མི་སྣའི་འཕྲོད་བསྟེན་བདེ་ཐང་ལའང་བརྟག་དཔྱད་སྨན་བཅོས་སོགས་བྱས་ཏེ་གང་མགྱོགས་ཉེས་དོན་ཐག་གཅོད་དགོས་ཀྱང་རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་དེ་ལྟར་བྱས་མེད་སྟབས། རྒྱལ་སྤྱིའི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་ལྟ་ཞིབ་ཚོགས་པས། ༢༠༠༩ ནས་ ༢༠༡༥ ལོའི་བར་བཀག་བསྐྱིལ་ཁང་དང་བཙོན་ཁང་ཁག་ཏུ་སྡུག་སྦྱོང་མནར་གཅོད་བཏང་སྟེ་འདས་གྲོངས་སུ་ཕྱིན་པའི་ཁྲོད་ནས་མི་སྣ་ ༡༧ ཙམ་གྱི་གནད་དོན་ཐོག དཔང་མི་དང་འདས་པོའི་ནང་མི། དེ་བཞིན། ཁྲིམས་ལུགས་ཆེད་མཁས་པ་དང་ཉེན་རྟག་པ་སོགས་མི་གྲངས་ ༧༠ བཅར་འདྲི་བྱས་པ་བརྒྱུད་ནས་རྒྱུས་ལོན་བྱས་ཡོད་འདུག
རྒྱ་གར་ཉེས་དོན་ཞིབ་བཤེར་ཚན་པས། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༤ ལོར་རྒྱ་གར་བྱང་རྒྱུད་ཨོ་ཊར་ (Uttar) མངའ་སྡེ་ནང་ས་གནས་ཉེན་རྟོག་པ་མིང་ལ་ཤཱ་ཡ་མུ་ས་ཧྥི་ (Shyamu Singh) ཟེར་བ་ཞིག་གིས་དངུལ་དངོས་རྐུ་འཁྱེར་བྱས་པའི་ཉེས་ཅན་ཞིག་འཛིན་བཟུང་གིས་གཅར་རྡུང་བཏང་སྟེ་དྲན་མེད་དུ་རྒྱལ་མ་ཐག ཁོ་ཤི་ཟིན་པར་དོགས་ཏེ་མི་དེའི་ཁའི་ནང་ལ་དུག་རྫས་བླུགས་ཡོད་པ་དང་། རྗེས་སུ་ས་གནས་ཉེན་རྟོག་ཁང་གིས་མི་དེའི་ནང་མི་དང་ཁྲིམས་ཁང་ལ་ཤཱ་ཡ་མུ་ས་ཧྥི་ཡིས་དུག་འཐུང་ནས་རང་སྲོག་བཅད་ཡོད་ཚུལ་བཤད་དེ། ཉེན་རྟོག་ཕྱོགས་ཀྱི་ཁྲིམས་འགལ་གྱི་ནག་ཉེས་གསང་རྒྱ་བྱས་ཡོད་སྐོར་སོགས་བཀོད་འདུག
ལྷོ་ཨེ་ཤ་ཡའི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་ལྟ་ཞིབ་ཚོགས་པའི་འགན་འཛིན་ལྕམ་མི་ནག་ཤཱ་གྷན་གྷུ་ལེ་ (Meenakshi Ganguly) ཟེར་བ་ཞིག་གིས། འདས་པའི་ལོ་ངོ་འདི་དག་རིང་ང་ཚོས་ཞིབ་འཇུག་བྱས་པའི་གྲུས་འབྲས་ལྟར་ན། རྒྱ་གར་གྱི་བཀག་བསྐྱིལ་ཁང་དང་བཙོན་ཁང་ཁག་ཏུ་ཉེན་རྟོག་པས་དོགས་ཡོད་མི་སྣ་ཚོར་འདྲི་གཅོད་སྡུག་སྦྱོང་བཏང་ནས་རྐྱེན་ལམ་དུ་ཤོར་བཞིན་པའི་གནད་དོན་ཧ་ཅང་ཚབས་ཆེན་ཆགས་འདུག ཅེས་བརྗོད་འདུག
གནས་ཚུལ་འདིའི་མཇུག་ཏུ། སྤྱིར་རྒྱ་གར་ནང་དོགས་ཡོད་མི་སྣར་སྡུག་སྦྱོང་མནར་གཅོད་གཏོང་ཆོག་གི་མེད་སྟབས། རྒྱལ་ཁབ་ཁག་གིས་རྒྱ་གར་ཉེན་རྟོག་པ་ཚོས་བཀག་བསྐྱིལ་ཁང་དང་བཙོན་ཁང་ཁག་ཏུ་དོགས་ཡོད་མི་སྣ་ཚོར་སྡུག་སྦྱོང་མནར་གཅོད་བཏང་ནས་རྐྱེན་ལམ་དུ་འཆོར་བཞིན་པའི་གནད་དོན་ཐེར་འདོན་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད་ནའང་། རྒྱ་གར་ཉེན་རྟོག་ཕྱོགས་ནས་གནད་དོན་དེ་ལ་ཡ་ལེན་གསལ་པོ་ཞིག་སྤྲོད་རྒྱུ་མེད་པ་ཆགས་ཡོད་སྐོར་སོགས་བཀོད་འདུག
གསར་འགོད་པ། པདྨ་རྒྱལ།
