བློ་བཟང་ལུང་རྟོགས་ཀྱིས་བསྒྱུར། ཨོ་གླིང།
ད་ནི་ང་ཚོ་གནས་སྟངས་འདི་འདྲ་ལ་གོམས་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་སྟེ་དུས་ཚོད་ཀྱི་སྔ་རྗེས་མ་གཏོགས་ཞི་བདེ་རྒྱ་མཚོའི་ཁུལ་དུ་རྒྱ་ནག་གིས་ཉུང་མཐར་ཡང་དམག་གི་རྟེན་གཞི་གཅིག་འཛུགས་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་རེད། རྒྱ་ནག་ལ་སྟོབས་ཤུགས་རྒྱས་པ་དང་ལྷན་དུ་དམག་གི་རྟེན་གཞིའི་བེད་སྤྱོད་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་བཞིན་ཡོད། ཐོག་མར་ཁོ་ཚོས་རྒྱང་ཐག་རིང་ཙམ་བསྐོར་ནས་པེ་ཅིང་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་དང་རང་གི་དགྲ་བོའི་སེམས་ཁམས་དཀྲུག་ཐུབ་ཙམ་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན་པ་ལས་དམག་དཔུང་གི་སྟོབས་ཤུགས་འཆར་འགོད་བྱེད་པའི་ལྟེ་གནས་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་རྒྱུ་མིན་པ་ལྟ་བུར་སྣང།
གནས་སྟངས་དེ་ལ་འགྱུར་བ་ཐེབས་ཀྱི་ཡོད། ཨོ་སི་ཊོ་ལི་ཡའི་སེམས་ཁྲལ་ནི་རྒྱ་ནག་གི་དམག་དཔུང་དེ་བཞིན་རྒྱང་ཐག་རིང་བའི་ཞི་བདེ་རྒྱ་མཚོའི་ཁུལ་དུ་རྟེན་གཞི་འཛུགས་པ་དེ་མིན་ན་ཡང་། དེ་ལྟར་བྱས་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་ཨོ་སི་ཊོ་ལི་ཡའི་རྒྱལ་སྲུང་གི་འཆར་གཞི་རྙོག་འཛིང་ཅན་དུ་བསྒྱུར་རྒྱུ་རེད། ང་ཚོའི་དམག་དཔུང་གི་འཆར་འགོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་མཚན་མོའི་གཉིད་ཀྱང་བཅག་ནས་སེམས་ཁྲལ་བྱེད་དགོས་པ་ནི། རྒྱ་ནག་གི་དམག་དཔུང་རང་ཁྱིམ་དང་ཆེས་ཐག་ཉེ་བའི་ས་ཁུལ་སྟེ་ཕཱ་ཕོ་ནེའུ་རྒན་ནེས་དང་ཊེས་མོ་ཤར་ཕྱོགས་སུ་(Papua New Guinea and East Timor) སླེབས་པ་ལྟ་བུ་རེད།
བདུན་ཕྲག་འདིའི་ནང་རྒྱ་ནག་གིས་དམིགས་ཡུལ་ཆེན་པོ་བཅང་ནས་མཚོ་གླིང་གི་རྒྱལ་ཁབ་བཅུ་ལ་འབྲེལ་བ་བྱས་ཏེ་ཚང་མ་དམག་དཔུང་གི་མཐུན་ཕྱོགས་སྒྲིག་པའི་ལམ་ཁར་ཁྲིད་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་བྱས་འདུག་ཀྱང་། ངོ་གནོང་དགོས་པ་ཞིག་ལ་ཁོ་ཚོར་ལམ་ལྷོངས་དེ་ཙམ་བྱུང་མེད། འོན་ཀྱང་། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་རྒྱ་ནག་གིས་ཕྱིར་ནུར་བརྒྱབ་ཏེ་རྒྱལ་ཁབ་རེ་རེའི་མཉམ་དུ་དངོས་སུ་ལག་བསྟར་ཐུབ་པའི་ལས་དོན་དཔེར་ན་དཔལ་འབྱོར་གྱི་ཤུགས་རྐྱེན་སྤེལ་བ་དང་། སྲིད་དོན་མི་སྣ་ཚོར་ལྐོག་རྔན་སྤྲོད་པ། ཡང་ན་ཁོ་ཚོར་མང་གཙོ་ལམ་ལུགས་མགོ་རྟིང་སློག་བཅུག་སྟེ་དབང་ཆ་མུ་མཐུད་འཛིན་དུ་འཇུག་པ་བཅས་རེད། འདི་དག་ཡོད་ཚད་རྒྱ་ནག་གི་དབང་འཛིན་པ་ཚོར་ཆ་རྒྱུས་མེད་པ་དང་དེ་ལྟར་བྱེད་འདོད་མེད་པ་ག་ལ་ཡིན།
ང་ཚོས་འདི་འདྲ་ཞིག་མ་ཡོང་བའི་ཐབས་ཤེས་གང་ལེགས་བྱེད་དགོས་མོད། ང་ཚོའི་སྟོབས་ཤུགས་ནི་ཧ་ཅང་སྐྱོ་བོ་ཡིན་པ་སྟེ་ང་ཚོས་ལྐོག་རྔན་སྤྲོད་མི་སྲིད་ལ་གཏན་ནས་སྤྲོད་མི་རུང། རྒྱལ་ཁབ་ཆུང་ཆུང་འདི་དག་གི་ནང་ང་ཚོས་དཔལ་འབྱོར་གྱི་ཐད་ནས་རྒྱ་ནག་དང་འདྲ་བོ་ཡོང་ཐབས་བྱས་ཆོག་ལ། དེ་ལྟར་བྱེད་པའི་བརྒྱུད་རིམ་ཁྲོད་ཡིད་རྟོན་བྱས་ཆོག་པའི་རྣམ་པ་ཞིག་བསྐྲུན་དགོས། ང་ཚོའི་ཕྱོགས་སུ་ཡོད་པའི་ཆ་རྐྱེན་ཆེ་ཤོས་ནི་ཞི་བདེ་རྒྱ་མཚོའི་ཁུལ་གྱི་གླིང་ཚོམ་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་མི་མང་རྣམས་དམག་དཔུང་གི་འགྲན་རྩོད་ནང་ཞུགས་འདོད་མེད་པ་དེ་ཡིན། འོན་ཀྱང་། ང་ཚོས་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འགོ་ཁྲིད་རྣམས་ལ་དངུལ་དངོས་སྤྲད་ནས་ཉོས་པ་དང་གཡོ་རྒྱུ་ཅན་གྱི་སྲིད་དོན་པ་རྣམས་མཐར་ཐུག་ཕམ་གྱི་རེད་ཅེས་ཟེར་བཞིན་སྣང་མེད་ངང་སྡོད་པ་དེ་དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དང་མི་མཐུན་པ་ཞིག་རེད།
དེ་བས་རྒྱ་དམག་གི་རྟེན་གཞི་རྣམས་ང་ཚོའི་ཕྱོགས་སུ་ཡོང་གི་ཡོད་པའི་ངོས་འཛིན་བྱེད་རྒྱུ་དང་། ང་ཚོར་མཚོན་ན་དེའི་དོན་དག་ཅི་ཞིག་ཡིན་མིན་གྱི་དྲི་བ་གཏོང་དགོས། དྲི་བ་དེའི་ལན་ནི་དམག་གི་རྟེན་གཞི་རྣམས་གང་དུ་འཛུགས་མིན་དང་ང་ཚོ་དང་ཁ་ཐག་རིང་ཐུང་ལ་རག་ལུས་ཞིང་། རྟེན་གཞི་ཅི་ཙམ་གྱིས་ཆེ་ན་དེ་ཙམ་གྱིས་སེམས་འཁྲལ་བྱེད་དགོས་པར་འགྱུར། དེའི་རྗེས་སུ་གང་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་མེད་ནི་ཀློག་པ་པོ་ཁ་ཤས་ལ་མཚོན་ན་ལྷ་སྒྲུང་ལྟ་བུ་ཞིག་ཏུ་སྣང་སྲིད་མོད། དོན་དངོས་ཐོག་དེ་དག་ནི་དམག་དཔུང་གི་འཆར་འགོད་ནང་བསམ་གཞིག་བྱེད་དགོས་ངེས་ཀྱི་རིགས་ཡིན་པ་དང་ལྷག་པར་དུ་ཕུགས་རྒྱང་རིང་པོའི་ཆེད་དུ་ཡིན།
རྩ་དོན་ཐོག་མ་ནི་དམག་དཔུང་གི་སྟོབས་ཤུགས་ལ་རྒྱང་ཐག་གིས་ཁྱད་པར་བཟོ་བ་ཡིན། དཔེར་ན། ཚ་གློག་ནས་ཡོང་བའི་གློག་རླབས་དྲོན་མོ་ལྟ་བུ་རེད། ཁོ་ཚོའི་མངའ་ཁུལ་དང་ཐག་ཉེ་སར་ཆ་བཞག་ནས་བཤད་ན། རྒྱ་ནག་གི་དྲག་པོའི་སྟོབས་ཤུགས་ནི་འཇིགས་སུ་རུང་བའི་ཚ་རླབས་ཅན་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཚར་ཡོད། གཅིག་བྱས་ན་ཁོ་ཚོའི་ཚ་རླབས་དེ་ཨ་རིའི་དམག་དཔུང་ལ་ཡང་ཚ་དྲག་པ་ལྟ་བུ་རེད། འོན་ཀྱང་། རྒྱ་ནག་གིས་ཁོ་ཚོའི་སྟོབས་ཤུགས་དེ་ཞི་བདེ་རྒྱ་མཚོའི་དབུས་ཁུལ་དང་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་འཆར་འགོད་དེ་ཙམ་བྱེད་ཐུབ་མེད། གཞི་རྩའི་ཆ་ནས་ཁོ་ཚོས་མངའ་ཁུལ་དེར་ཆུར་འཛུལ་དམག་གྲུ་བེད་སྤྱོད་གཏོང་གི་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཉེན་ཁ་ཧ་ཅང་ཆེ་ན་ཡང་། རྒྱ་ནག་ཀྱི་མཚོ་རྒྱུད་ན་ཡོད་པའི་གནམ་གྲུ་འཕུར་སྐྱོད་ཐུབ་པའི་དམག་གྲུ་དང་མེ་ཤུགས་འཕུར་མདའི་སྟོབས་ཤུགས་ལྟ་བུ་ག་ལ་ཡིན།
རང་ཉིད་ཀྱི་མངའ་ཁོངས་བརྒལ་ནས་དམག་གི་རྟེན་གཞི་འཛུགས་པ་ནི་གློག་སྐུད་མཐུད་མ་ལྟ་བུ་ཞིག་སྟེ། རྩིག་ངོས་ནས་ཐག་རིང་སར་ཚ་གློག་འཐེན་པ་ལྟ་བུ་དང་དེ་ཡང་ཚ་གློག་ཅུང་ཆུང་བའི་རིགས་འཐེན་པ་ལྟ་བུ་རེད། སོ་ལོ་མོན་(Solomon Islands) མཚོ་གླིང་དུ་རྒྱ་དམག་གི་རྟེན་གཞི་བཙུགས་པར་ཆ་བཞག་ན། ཁུལ་དེར་མེ་ཤུགས་འཕུར་མདའ་བཞག་ཚེ་དེའི་ཚ་རླབས་ཨོ་གླིང་མངའ་སྡེ་ཁོན་སི་ལེན་ཌའི་བྱུ་རུའི་མཚོ་རྒྱུད་ལ་ཕོག་གི་རེད། འོན་ཀྱང་། གློག་སྐུད་མཐུད་མའི་སྐོར་ལ་བསམ་བློ་འཁོར་དུས་སྐུད་པ་དེ་བཅད་པ་ཡིན་ན་ཚ་གློག་གི་ཚ་དྲོད་མགྱོགས་མྱུར་སྒོ་ནས་ཡལ་འགྲོ་བ་ཡིན། གལ་སྲིད་དམག་གི་རྟེན་གཞིར་དམག་ཆས་དང་རྡོ་སྣུམ་སོགས་མཁོ་སྤྲོད་བྱེད་མ་ཐུབ་པ་ཚེ་དེར་ཡོད་པའི་མཛོད་ཁང་བེད་སྤྱོད་བཏང་ཚར་དུས་རྟེན་གཞི་དེ་ནུས་མེད་དུ་འགྱུར་བ་རེད། མ་མཐའ་ཡང་མ་འོངས་པའི་ལོ་བཅུའི་རིང་རྒྱ་གཞུང་གིས་དམག་འཁྲུག་དུས་སྐབས་ཀྱི་མཁོ་ཆས་ལྡན་པའི་རྟེན་གཞི་ཞིག་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་མི་ཐུབ། ཁོ་ཚོར་ཨ་མེ་རི་ཀའི་མཚོ་དམག་དང་མཁའ་དམག་ལ་ཁ་གཏད་གཅོག་པའི་སྟོབས་ཤུགས་འདང་ངེས་ཤིག་ད་དུང་མེད།
དེ་ལྟ་ནའང་རྒྱང་ཐག་རིང་པའི་དམག་གི་རྟེན་གཞི་ཞིག་ཏུ་སྐམ་དམག་དང་མཚོ་དམག་ལ་སྙོབ་ཐུབ་པའི་མཚོན་ཆ་གསོག་ཉར་བྱས་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་དགྲ་བོ་ལ་འཇིགས་སྣང་སྤྲོད་ཐུབ་པ་ཡིན། རྟེན་གཞི་དེ་ནས་མཚོན་ཆ་བཀོལ་སྤྱོད་མ་བྱས་པ་ཡིན་ནའང་འཇིགས་སྐུལ་རྒྱུན་མཐུད་ནས་སྤྲོད་པ་ཡིན་པས། དངངས་འཚབ་ཅན་གྱི་གནས་སྟངས་དེ་མེད་པར་བཟོ་བའི་ཐབས་ཤེས་གང་ཡོད་བྱེད་དགོས་པར་འགྱུར། ཞི་བདེ་ཡིན་པའི་དུས་སྐབས་སུ་ཁོ་ཚོས་རྟེན་གཞི་དེ་གསང་ཞིབ་མྱུལ་བལྟ་བྱེད་རྒྱུར་བེད་སྤྱོད་བྱས་ཆོག
ཨོ་སི་ཊོ་ལི་ཡར་མཚོན་ན་ཕཱ་ཕོ་ནེའུ་རྒན་ནེས་རྒྱལ་ཁབ་ནང་རྒྱ་དམག་གི་རྟེན་གཞི་བཙུགས་པ་ཡིན་ན་སོ་ལོ་མོན་རྒྱལ་ཁབ་ནང་བཙུགས་པ་ལས་ཀྱང་ཉེན་ཁ་ཤིན་ཏུ་ཆེ། གང་ཡིན་ཟེར་ན་རྒྱལ་ཁབ་དེ་ང་ཚོ་དང་ཧ་ཅང་གི་ཐག་ཉེ་བོ་ཡིན་པ་དང་། དེས་ང་ཚོས་བྱང་ཕྱོགས་ཁུལ་གྱི་སྲུང་སྐྱོབ་ལ་ཉེན་ཁ་སྤྲོད་པའི་ནང་དུ་གནམ་ཐང་ཁག་ཀྱང་ཚུད་ཡོད། འོན་ཀྱང་། ཨིན་རྡུ་ཉི་ཞི་ཡའི་ཕྱོགས་ནས་རྒྱ་ནག་གི་དམག་ཆས་རྣམས་ཁོ་ཚོའི་མཁའ་ལམ་བརྒྱུད་དེ་འཕུར་མ་བཅུག་པ་ཡིན་ན། ཁོ་ཚོར་ཞི་བདེ་རྒྱ་མཚོའི་ནང་མཁོ་ཆས་དབོར་འདྲེན་གྱི་ལམ་ཁ་ཞིག་དགོས་པར་འགྱུར། གལ་སྲིད་དམག་ཆས་འབོར་ཆེན་པོ་ཞིག་དགོས་མཁོ་བྱུང་སྐབས་གྲུ་གཟིངས་ཆེན་པོ་དགོས་པ་དང་དེ་ཡང་ཞི་བདེ་རྒྱ་མཚོའི་ནང་བསྐྱོད་དགོས་པ་ནི་སྨོས་མ་དགོས་པ་རེད། དེས་ན་ང་ཚོས་ཨེ་སི་ཊེ་མོར་ལ་བལྟ་དགོས་པ་སྟེ། རྒྱལ་ཁབ་དེ་ནི་ང་ཚོའི་བདེ་སྲུང་གི་འཆར་འགོད་པ་ཚོར་མཚོན་ན་དོ་སྣང་ཆེན་པོས་བསམ་གཞིག་གནང་དགོས་ས་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད། དེ་ནི་ང་ཚོའི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྲུང་སྐྱོབ་ལ་ཧ་ཅང་ཉེ་བོར་ཡིན་པས་རེད།
ལྷག་པར་དུ་རྒྱལ་ཁབ་དེ་ལ་ལྷོ་རྒྱ་ནག་རྒྱ་མཚོ་བརྒྱུད་ནས་དངོས་ཆས་མཁོ་སྤྲོད་བྱེད་ཐུབ་ལ། རྒྱ་ནག་གིས་མངའ་ཁུལ་དེ་དབང་བསྒྱུར་བྱེད་པའི་རེ་བ་རྒྱག་བཞིན་ཡོད་པར་མ་ཟད། རྒྱལ་སྤྱིའི་བཀོལ་སྤྱོད་བྱས་ཆོག་པའི་ཨིན་རྡི་ཉི་ཞི་ཡའི་གླིང་ཕྲན་གྱི་མཚོ་འགག་ནས་དབོར་འདྲེན་བྱས་ཆོག མཚོ་འགག་རྣམས་ནི་ཆུ་འཛུལ་དམག་གྲུ་མངོན་མེད་དུ་གབ་ནས་བསྡད་དེ་གྲུ་གཟིངས་གཞན་གྱི་འགྲོ་ལམ་འགོག་ས་ལེགས་ཤོས་ལྟ་བུ་ཡིན་པར་བརྟེན། ང་ཚོར་ཧ་ཅང་ལེགས་པའི་ཆུ་འཛུལ་དམག་གྲུ་མང་པོ་གང་མགྱོགས་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་དེ་ཡིན། རྒྱ་ནག་སྟོབས་ཤུགས་ཆེ་རུ་སོང་བ་བསྟུན་ནས་རྒྱ་མཚོའི་ཐོག་དངོས་ཟོག་དབོར་འདྲེན་གྱི་རྟེན་གཞི་འཛུགས་པར་ནུས་པ་ཇེ་ཆེ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད། དེ་དག་རྒྱུ་རྐྱེན་མང་པོ་ཞིག་ལ་བརྟེན་ཡོད་པ་ནི། དཔེར་ན་མཚོ་ཐོག་ཏུ་ཡོད་པའི་དམག་གྲུ་རྣམས་མ་འོངས་པའི་ལོ་བཅུ་ཕྲག་འགའི་ནང་རྒྱུན་གནས་ཐུབ་རྒྱུ་ཁག་པོ་ཡིན། འཁོར་སྐར་རྣམས་ཀྱིས་དེ་དག་ལ་རྗེས་འདེད་གཏོང་ཐུབ་པ་དང་མེ་ཤུགས་འཕུར་མདས་དེ་དག་ཆུའི་ནང་ནུབ་ཆོག་ཆོག་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད་པས་རེད།
དམག་གི་རྟེན་གཞི་ལས་གཞན་པའི་སོ་སོའི་རྒྱལ་ཁབ་བརྒལ་ནས་སྟོབས་ཤུགས་རྒྱ་བསྐྱེད་གཏོང་བའི་ཐབས་ལམ་ཞིག་ནི་གནམ་གྲུ་འཕུར་སྐྱོད་ཐུབ་པའི་དམག་གྲུ་ཆེན་པོ་བེད་སྤྱོད་གཏོང་བ་དེ་རེད། དཔྱད་རྩོམ་འདི་འབྲི་བའི་སྐབས་སུ་ཤེས་གསལ་ལྟར་ན་རྒྱ་ནག་གིས་གནམ་གྲུ་འབབ་ཐུབ་པའི་དམག་གྲུ་གསུམ་པ་ཞིག་བཀོལ་སྤྱོད་གྲ་སྒྲིག་ཡིན་པའི་གནས་ཚུལ་ཐོན་ཡོད། འདིས་སྐད་ཅོར་ཟང་ཟིང་ཞིག་བཟོ་ངེས་ཡིན་མོད། འོན་ཀྱང་དེ་ནི་འཕྲལ་གྱི་དཀའ་རྙོག་ཅིག་ཏུ་གྱུར་མེད། གང་ཡིན་ཟེར་ན། རྒྱ་ནག་གིས་ད་དུང་ཡང་མཚོ་ཐོག་ནས་རྙོག་འཛིང་ཆེ་བའི་གནམ་དམག་བཀོལ་སྤྱོད་བྱེད་སྟངས་སྦྱོང་བཞིན་པའི་སྐབས་ཡིན། ང་ཚོས་ཉེན་ཁ་དེ་ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་པའི་གྲ་སྒྲིག་ངེས་པར་དགོས་པ་སྟེ་གང་ལྟར་ཀྱང་ཁོ་ཚོ་གནས་སྐབས་དེར་སླེབས་ངེས་ཡིན།
ཆེས་གལ་འགངས་ཆེ་བ་ཞིག་ལ་ང་ཚོའི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྲུང་སྐྱོབ་སྲིད་བྱུས་གཏན་འབེབས་བྱེད་མཁན་ཚོས་ངེས་པར་བསམ་གཞིག་གནང་ནས་དམག་དཔུང་བསྐྱར་སྒྲིག་བྱས་ཏེ། ང་ཚོའི་སྒོ་འགྲམ་དུ་རྒྱ་ནག་གི་རྟེན་གཞི་བཙུགས་པའི་སྐབས་སུ་ང་ཚོས་དམག་དཔུང་གྲ་སྒྲིག་ལྡན་པ་ཞིག་བཟོ་དགོས། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྲུང་སྐྱོབ་དེ་གློ་བུར་དུ་དཀའ་ངལ་ཅན་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་སྲིད་པའོ།།
[རྩོམ་པ་པོ་སྦེར་ཌི་ལེ་ ཕེ་རེ་ཊི(Bradley Perrett) ལགས་ནི་ཕྱི་ལོ་༢༠༠༤ ནས་༢༠༢༠ བར་པེ་ཅིང་དུ་རྟེན་གཞི་བྱས་པའི་གསར་འགོད་པ་ཞིག་རེད།]
མ་རྩོམ་འབྲེལ་ཐག https://www.canberratimes.com.au/story/7765119/if-it-can-win-friends-china-can-put-bases-on-our-doorstep/
(སྒྱུར་མཁན་གྱི་མཆན། ཨུ་རུ་སུས་ཡུཀ་རེན་ལ་དམག་འཁྲུག་བརྒྱབ་སྟེ་ཡུ་རོབ་ཁུལ་ཟང་ཟིང་བཟོ་བཞིན་པའི་སྐབས་འདིར། རྒྱ་ནག་གིས་མངོན་གསལ་དེ་ཙམ་མེད་པའི་སྒོ་ནས་ཨེ་ཤེ་ཡ་མངའ་ཁུལ་དུ་དབང་ཤུགས་སྤེལ་ཐབས་བྱེད་བཞིན་ཡོད། ཉེ་བའི་དུས་ཚོད་ནང་རྒྱ་ནག་གི་ཕྱི་སྲིད་བློན་ཆེན་ཝང་དབྱིས་ཞི་བདེ་རྒྱ་མཚོའི་མངའ་ཁུལ་གྱི་མཚོ་གླིང་རྒྱལ་ཁབ་བཅུ་ལ་ཕྱོགས་བསྐྱོད་བྱས་ཏེ་རྒྱ་ནག་གི་དབང་ཤུགས་སྤེལ་ཐབས་དང་། དམག་གི་རྟེན་གཞི་འཛུགས་ཐབས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་སྐོར་རྒྱལ་སྤྱིའི་གསར་ལམ་ཁག་ཏུ་ཐོན་ཡོད། དེང་སྐབས་རྒྱ་ནག་གིས་རང་ཉིད་ཀྱི་དབང་ཤུགས་འཛམ་གླིང་ཕྱོགས་གང་སར་སྤེལ་གྱི་ཡོད་པ་དང་ལྷག་པར་དུ་ཞི་བདེ་རྒྱ་མཚོའི་མངའ་ཁུལ་ནི་རང་ཉིད་སྟོབས་ཆེན་རྒྱལ་ཁབ་ཞིག་ཡིན་པར་སྟོན་པའི་སྡིངས་ཆ་གལ་ཆེ་ཤོས་སུ་གྱུར་ཡོད། ཆབ་སྲིད་དཔལ་རིག་གསུམ་གྱི་འགྱུར་བ་འདི་དག་གི་ཁྲོད་ཨོ་གླིང་གི་མཁས་པ་ཁོང་གིས་ཨོ་སི་ཊི་ལི་ཡར་འཕྲད་སྲིད་པའི་དཀའ་ངལ་ཁག་ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་ཚུལ་རྩལ་ཏུ་བཏོན་ནས་གླེང་འདུག)
