བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་སྲིད་སྐྱོང་སྤེན་པ་ཚེ་རིང་མཆོག་དང་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ཚོགས་གཙོ་མཁན་པོ་བསོད་ནམས་བསྟན་འཕེལ་མཆོག་རྣམ་གཉིས་ཀྱིས་ལྕམ་སྐུ་ས་ནའེ་ཊ་ཀའེ་ཆི་མཆོག་ཉི་ཧོང་གི་སྲིད་བློན་གསར་པར་འདེམས་ཐོན་བྱུང་བར་འཚམས་འདྲི་གནང་།
ཁ་སང་ཕྱི་ཚེས་ ༢༣ ཉིན་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་སྲིད་སྐྱོང་སྤེན་པ་ཚེ་རིང་མཆོག་གིས་སྲིད་བློན་ས་ནའེ་ཊ་ཀའེ་ཆི་མཆོག་ལ་འཚམས་འདྲི་གནང་བའི་ནང་། ངས་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་དང་བོད་མི་ཡོངས་ཀྱི་ཚབ་ཞུས་ཏེ་ལྕམ་སྐུ་ས་ནའེ་ཊ་ཀའེ་ཆི་ (Sanae Takaichi) མཆོག་ཉི་ཧོང་གི་སྲིད་བློན་དུ་འདེམས་ཐོན་བྱུང་བར་འཚམས་འདྲི་ཞུས་པ་དང་། ཉི་ཧོང་གི་བུད་མེད་སྲིད་བློན་ཐོག་མར་འགྱུར་བར་ལོ་རྒྱུས་རང་བཞིན་ལྡན་པའི་ལེགས་འགྲུབ་ལ་བསྔགས་བརྗོད་ཞུས་ཡོད། ཅེས་གསུངས།
སྲིད་སྐྱོང་མཆོག་གི་འཚམས་འདྲིའི་ནང་། སྲིད་བློན་དམ་པ་ཤིན་ཛོ་ཨ་བྷེ་ (Shinzo Abe) མཆོག་གིས་ཡུན་རིང་བོད་དོན་ཐོག་རྒྱབ་སྐྱོར་གནང་བར་རྗེས་སུ་ཡི་རངས་དང་། སྲིད་བློན་ལྕམ་སྐུ་ས་ནའེ་ཊ་ཀའེ་ཆི་མཆོག་ནས་མུ་མཐུད་དུ་བོད་དང་ཉི་ཧོང་བར་གྱི་འབྲེལ་ལམ་གཏིང་ཟབ་ཏུ་གཏོང་རྒྱུར་འབད་བརྩོན་གནང་བར་བསྔགས་བརྗོད་ཞུ་ཡི་ཡོད། ཁྱེད་ཀྱིས་བོད་ནང་གི་གཞི་རྩའི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་རྡོག་རོལ་གཏོང་བཞིན་པར་སྐྱོན་བརྗོད་དང་། བོད་མིའི་ཐོབ་ཐང་སྲུང་སྐྱོབ་དགོས་པའི་འབོད་སྐུལ་མུ་མཐུད་དུ་གནང་བ་དེས་ཁྱེད་ཀྱི་སྙིང་སྟོབས་མཚོན་ཡོད་ལ། ཁྱེད་ཀྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་གྱིས་ཉེ་ལམ་ཉི་ཧོང་དུ་སྐོང་ཚོགས་གནང་བའི་རྒྱལ་སྤྱིའི་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མིའི་བོད་དོན་རྒྱབ་སྐྱོར་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་དགུ་པ་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་ཡོད་པར་བརྟེན། སྐུ་ཉིད་ལ་བཀའ་དྲིན་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ཞེས་གསུངས།
ཡང་སྲིད་སྐྱོང་མཆོག་གིས། ཉི་ཧོང་གྲོས་ཚོགས་བོད་དོན་རྒྱབ་སྐྱོར་ཚོགས་པ་ནི་བོད་དོན་རྒྱབ་སྐྱོར་སླད་འཛམ་གླིང་ནང་ཚོགས་པ་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ཡིན་ཞིང་། ཉི་ཧོང་གི་ཆབ་སྲིད་ཚོགས་པ་འདྲ་མིན་གྱི་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་རྣམས་ཀྱིས་བོད་དོན་ཐོག་སེམས་འཁུར་དང་དྲང་བདེན་ལ་དགའ་ཞེན་ཡོད་པ་མཚོན་ལ། ཉི་ཧོང་གིས་མུ་མཐུད་དུ་བོད་དོན་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་གནང་བར་བརྟེན། བོད་མིའི་སྙིང་སྟོབས་རྒྱུན་འཛིན་ཐུབ་པ་དང་བཙན་བྱོལ་ནང་གི་དམངས་གཙོའི་སྒྲིག་འཛུགས་སྲ་བརྟན་དུ་གཏོང་བཞིན་ཡོད། ཅེས་དང་། སྐུ་ཉིད་ཀྱིས་སྲིད་བློན་གནང་བའི་རིང་བོད་དང་ཉི་ཧོང་བར་གྱི་འབྲེལ་ལམ་སྔར་ལྷག་དམ་ཟབ་ཏུ་འགྲོ་རྒྱུ་དང་། ཉི་ཧོང་གིས་མུ་མཐུད་དུ་བོད་དོན་ཐོག་རྒྱག་སྐྱོར་གནང་རྒྱུའི་ཡིད་ཆེས་བརྟན་པོ་ཡོད། དེ་བཞིན་སྐུ་ཉིད་ཀྱི་མངོན་འདོད་འགྲུབ་ཐུབ་པའི་སྨོན་འདུན་ཡོད། ཅེས་གསུངས་འདུག
བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ཚོགས་གཙོ་མཁན་པོ་བསོད་ནམས་བསྟན་འཕེལ་མཆོག་གིས་འཚམས་འདྲི་གནང་བའི་ནང་། ངས་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་དང་འཛམ་གླིང་ས་ཕྱོགས་གང་སར་ཡོད་པའི་བོད་མི་ཡོངས་ཀྱི་ཚབ་ཞུས་ཏེ། ཁྱེད་རང་ཉི་ཧོང་གི་ལོ་རྒྱུས་ནང་བུད་མེད་སྲིད་བློན་ཐོག་མར་འདེམས་ཐོན་བྱུང་བར་འཚམས་འདྲི་ཞུ་ཡི་ཡོད། བོད་དང་ཉི་ཧོང་དབར་ཐུན་མོང་ནང་ཆོས་དང་འབྲེལ་བའི་རིག་གཞུང་དང་། ཕན་ཚུན་གུས་བརྩི་གཞི་རྩར་བཟུང་བའི་ཐོག་ནས་ད་བར་ལོ་རྒྱུས་དང་། རིག་གཞུང་། ཆོས་ཕྱོགས་བཅས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་གཏིང་ཟབ་ཡོད་ཅིང་། འདས་པའི་ལོ་ངོ་བཅུ་ཕྲག་མང་པོའི་རིང་ཉི་ཧོང་རྒྱལ་ཁབ་ནི་བོད་ཀྱི་བདེན་པའི་རྩ་དོན་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་གཡོ་བ་མེད་པ་གནང་མཁན་ཞིག་ཡིན་ལ། ཉི་ཧོང་གཞུང་མང་གཉིས་ཀྱིས་བོད་དོན་ཐོག་མུ་མཐུད་དུ་རྒྱབ་སྐྱོར་གནང་བར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ཞེས་གསུངས།
ཡང་ཚོགས་གཙོ་མཆོག་གིས། ལྕམ་སྐུ་ས་ནའེ་མཆོག་ཉི་ཧོང་གི་སྲིད་བློན་དུ་འདེམས་ཐོན་བྱུང་བ་དེས་ཉི་ཧོང་མི་མང་དང་། སྐུ་ཉིད་ཀྱི་སྲིད་དོན་ཚོགས་པས་ཡིད་ཆེས་དང་གདེང་འཇོག་ཆེན་པོ་གནང་གི་ཡོད་པ་མཚོན་ཐུབ་ལ། དུས་ཡུན་རིང་པོ་ནས་བཟུང་ཉི་ཧོང་ནི་རྒྱལ་སྤྱིའི་ནང་དམངས་གཙོ་དང་། ཞི་བདེ། གསར་གཏོད་ཐོག་ལ་མིག་དཔེ་ལྟ་ཡུལ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། སྐུ་ཉིད་ཀྱི་སྣེ་ཁྲིད་འོག་ཉི་ཧོང་རྒྱལ་ཁབ་མུ་མཐུད་དུ་འཕེལ་རྒྱས་དང་། ས་ཁུལ་བརྟན་བརླིང་། དེ་བཞིན་རྒྱལ་སྤྱིའི་མཉམ་འབྲེལ་ཐོག་ནུས་པ་ཆེན་པོ་འདོན་ཐུབ་པའི་ཡིད་ཆེས་ཡོད། སྐུ་ཉིད་ཀྱི་ལས་ཡུན་རིང་ལས་དོན་མཐའ་དག་ལེགས་གྲུབ་ཀྱིས་ཉི་ཧོང་མི་མང་གི་མངོན་འདོད་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་ཐུབ་རྒྱུའི་སྨོན་འདུན་ཡོད། ཅེས་གསུངས་འདུག
ལྕམ་སྐུ་ས་ནའེ་ཊ་ཀའེ་ཆི་ལགས་ནི་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༡ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༧ ཉིན་ཉི་ཧོང་གི་ནཱ་རཱ་ཁུལ་ (Nara) དུ་ཡོད་པའི་ཡཱ་མ་ཏོ་ཀོ་རི་ཡཱ་མ་ (Yamatokōriyama) གྲོང་ཁྱེར་དུ་སྐྱེས་ཤིང་། ནཱ་རཱ་ཁུལ་གྱི་ཨུ་ནེ་བྷི་མཐོ་རིམ་སློབ་གྲྭ་ (Nara Prefectural Unebi High School) ནས་འབྲིང་རིམ་སློབ་སྦྱོང་བྱས་པ་དང་། ཀོ་བྷེ་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་ (Kobe University) ནས་ཚོང་རིག་གི་ཉེ་བའི་གཙུག་ལག་རབ་འབྱམས་པ་ཐོན། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༩ ཟླ་ ༣ པའི་ནང་ཉི་ཧོང་གི་ཨ་ས་ཧི་རླུང་འཕྲིན་ཁང་ (TV Asahi) དུ་གསར་འགོད་མདོ་འཛིན་པའི་ཕྱག་ལས་གནང་བ་མ་ཟད། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༠ ཟླ་ ༡༡ ནང་ཧྥུ་ཇི་རླུང་འཕྲིན་ཁང་ (Fuji Television) གི་མདོ་འཛིན་པའི་ལས་གནས་གཉེར། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༣ ནས་ ༢༠༠༣ བར་ཉི་ཧོང་གི་གྲོས་ཚོགས་འོག་མའི་འཐུས་མི་དང་། ནང་སྲིད་དང་བརྡ་འཕྲིན་བློན་ཆེན་གྱི་ཕྱག་ལས་གནང་། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༢༢ ནས་ ༢༠༢༤ བར་དཔལ་འབྱོར་བདེ་འཇགས་བློན་ཆེན་གྱི་འགན་འཁུར་བཞེས། ཟླ་འདིའི་ཕྱི་ཚེས་ ༤ ཉིན་གུ་ཡངས་དམངས་གཙོ་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་ཚོགས་གཙོར་བདམས། ཟླ་འདིའི་ཕྱི་ཚེས་ ༢༡ ཉིན་ཉི་ཧོང་གྲོས་ཚོགས་གོང་འོག་གཉིས་ཀྱིས་ཡུལ་དེའི་བུད་མེད་སྲིད་བློན་ཐོག་མར་འོས་འདེམས་གནང་།
གསར་འགོད་པ། བསྟན་འཛིན་ཕུར་བུ། རྩོམ་སྒྲིག་བྱེད་མཁན། པདྨ་མཚོ།
